Cảnh trong phim "Điện Biên Phủ". (Ảnh: Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương)
Cảnh trong phim "Điện Biên Phủ". (Ảnh: Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương)

Những trang sử về Điện Biên Phủ qua phim tài liệu

Phim tài liệu là những trang sử ghi lại chặng đường hào hùng của quân và dân ta tại chiến dịch Điện Biên Phủ. Nhân kỷ niệm 70 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ, nhiều bộ phim đặc sắc, có giá trị về tư liệu, lịch sử được công chiếu rộng rãi cho công chúng, góp phần giúp thế hệ trẻ hiểu hơn về các thế hệ cha anh.

Trong đợt chiếu “Những ngày phim tài liệu 70 năm chiến thắng Điện Biên Phủ”, Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương công chiếu bộ phim “Điện Biên Phủ” của các tác giả: đạo diễn, NSƯT Nguyễn Tiến Lợi; đạo diễn, NSND Nguyễn Hồng Nghi và quay phim Nguyễn Phụ Cấn, sản xuất năm 1954.

Bộ phim ra đời đến nay là vừa tròn 60 năm, được thực hiện từ những ngày đầu của chiến dịch Điện Biên Phủ, là một trong những phim tài liệu đầu tiên về chiến dịch Điện Biên Phủ.

Hình ảnh trong phim tài liệu "Điện Biên Phủ".

Hình ảnh trong phim tài liệu "Điện Biên Phủ".

Phim được quay trực tiếp tại chiến trường. Những người làm phim đã theo chân các chiến sĩ Điện Biên từ trận đánh đồi Him Lam đến trận đánh cuối cùng. Họ đã trực tiếp cùng sống, chiến đấu với các chiến sĩ, cảm nhận không khí trận đánh, ghi nhận và làm phim bằng những cảm xúc thực tế của mình ngay tại chiến trường.

Cố đạo diễn, NSƯT Nguyễn Tiến Lợi (1918-2008) sau này được trao 2 Giải thưởng Nhà nước: năm 2007 cho tác phẩm ảnh “Xung phong” (chụp năm 1947) và năm 2012 với bộ phim tài liệu “Điện Biên Phủ” (1954). Bộ phim “Điện Biên Phủ” cũng được trao giải Bông sen vàng tại Liên hoan phim Việt Nam lần thứ 2.

Phim “Hồi ức Điện Biên” của các nhà làm phim Lò Minh, Hồ Trí Phổ, Trần Quý Lục, Trần Văn Thủy, Đỗ Khánh Toàn và Nguyễn Thước, được sản xuất năm 1994.

Phim khái quát lại quá trình vận động của cuộc kháng chiến chống Pháp và kết thúc bằng chiến dịch lịch sử mùa hè năm 1954, lập lại hòa bình ở miền bắc Việt Nam. Thông qua lời kể của các sĩ quan cao cấp quân đội nhân dân Việt Nam trong chiến dịch Điện Biên Phủ, một chân lý đã được khẳng định: Khi có lý tưởng thì con người không ngại hy sinh chính bản thân để giành chiến thắng.

Cảnh trong phim "Điện Biên Phủ - Niềm hy vọng".

Cảnh trong phim "Điện Biên Phủ - Niềm hy vọng".

Bộ phim “Điện Biên Phủ - Niềm hy vọng” của đạo diễn, NSND Đào Trọng Khánh, cùng các nhà làm phim Lưu Xuân Thư, Lưu Hà. Phim có thời lượng 20 phút, được sản xuất năm 1984.

Bộ phim “Chuyện những người lính già” của đạo diễn Dương Ngọc Hòa, sản xuất năm 2017. Phim là những dòng hồi ức của những cựu chiến binh, những người lính can trường trong chiến dịch Điện Biên Phủ 70 năm về trước.

Những người cựu chiến binh Điện Biên Phủ trong phim "Chuyện những người lính già".

Những người cựu chiến binh Điện Biên Phủ trong phim "Chuyện những người lính già".

Phim được kể bằng một cách kể chuyện khá mới mẻ, qua câu chuyện 3 trong số 6 chiến sĩ của chiến trường Điện Biên Phủ được cử về báo công với Chủ tịch Hồ Chí Minh năm 1954 là Hoàng Đăng Vinh, Bạch Ngọc Giáp và Nguyễn Xuân Mai.

Lời dẫn được rút gọn, thay vào đó là lời kể của những nhân vật trong phim, và từ đó người xem hình dung ra được những câu chuyện của mỗi người, từ chuyện lấy cục sắt ở lò rèn nhét vào áo cho tăng cân để xin nhập ngũ, chuyện được gặp Bác Hồ, trò chuyện với Bác…, cho đến chuyện đối diện với tướng De Castries trong căn cứ của quân Pháp tại Điện Biên Phủ…

Những thế hệ quân đội trong phim.
Những thế hệ quân đội trong phim.

Chính vì thế, “Chuyện những người lính già” trở nên hấp dẫn, sinh động, hóm hỉnh và rất gần gũi với câu chuyện bắt sống tướng De Castrie của người chiến sĩ Điện Biên Hoàng Đăng Vinh.

Điện Biên hôm nay trong "Đồng hành cùng lịch sử".

Điện Biên hôm nay trong "Đồng hành cùng lịch sử".

Phim “Đồng hành cùng lịch sử” của đạo diễn Nguyễn Quang Tuấn thực hiện, vừa sản xuất năm 2024. Bộ phim khái quát lại diễn biến chiến dịch, ý nghĩa và bài học kinh nghiệm của chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ.

Điện Biên nhìn từ trên cao.

Điện Biên nhìn từ trên cao.

Sau chiến thắng, những chiến sĩ Điện Biên, thanh niên xung phong, dân quân hỏa tuyến đã chọn Điện Biên làm quê hương mới. Họ cùng nhau chung sức góp phần hồi sinh mảnh đất chiến trường năm xưa.

Hoa ban, đặc trưng của Điện Biên.

Hoa ban, đặc trưng của Điện Biên.

Bảy mươi năm chiến tranh đã lùi xa, Điện Biên hôm nay khởi sắc về mọi mặt. Tiếp tục phát huy tinh thần chiến thắng Điện Biên Phủ toàn Đảng, toàn quân và dân ta quyết tâm thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng, khơi dậy và hiện thực hóa khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc.

Đoàn làm phim "Chia lửa cùng Điện Biên" gặp gỡ nhân chứng, cựu chiến binh tại huyện Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam.

Đoàn làm phim "Chia lửa cùng Điện Biên" gặp gỡ nhân chứng, cựu chiến binh tại huyện Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam.

Một bộ phim mới khác về Điện Biên Phủ là “Chia lửa cùng Điện Biên” của đạo diễn Nguyễn Sỹ Bằng, sản xuất năm 2024. Đây là bộ phim hướng tới kỷ niệm 70 năm chiến thắng Điện Biên Phủ.

Phim ca ngợi những đóng góp của quân và dân Liên khu V đối với cuộc kháng chiến của dân tộc, đặc biệt là hỗ trợ cho trận đánh cuối cùng của quân đội ta trên chiến trường Điện Biên.

Gia đình cựu chiến binh Lê Ngọc Du xem lại hình ảnh tư liệu về những chiến thắng tại Liên khu V.

Gia đình cựu chiến binh Lê Ngọc Du xem lại hình ảnh tư liệu về những chiến thắng tại Liên khu V.

Phim cho thấy một góc nhìn đặc biệt về tầm nhìn chiến lược của Trung ương Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh, nghệ thuật quân sự tài tình của Quân ủy Trung ương và các cấp lãnh đạo Liên khu V trong hai năm cuối của cuộc kháng chiến (1953-1954) khi sử dụng góp phần làm giảm sức mạnh của quân Pháp tại Điện Biên Phủ.

Ông Trịnh Quang Tùng, Phó Tổng Giám đốc phụ trách Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương cho biết, vào thời điểm diễn ra chiến dịch Điện Biên Phủ, mới chỉ có các tổ làm phim của Hãng ra chiến trường, xông pha mọi mặt trận, ăn cùng, ở cùng, sát cánh cùng các chiến sĩ Điện Biên, ghi lại những hình ảnh chân thực nhất, nóng bỏng nhất nơi chiến trường. Chính vì thế, hầu hết những thước phim tư liệu về chiến trường Điện Biên Phủ từ phía quân ta đều là do các nhà làm phim của Hãng thực hiện.

Tôi vô cùng xúc động khi xem lại những thước phim tư liệu quý giá từ chiến trường của các thế hệ đi trước. Sự hy sinh, đóng góp, cống hiến của họ đối với sự nghiệp điện ảnh tài liệu là vô cùng lớn lao.

Phó Tổng Giám đốc Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương Trịnh Quang Tùng

Ông Trịnh Quang Tùng cho biết, khi xem lại những thước phim quý giá của các thế hệ trước, ông cảm thấy vô cùng xúc động, bởi vì sự hy sinh, đóng góp, cống hiến của các thế hệ nhà làm phim, quay phim, kỹ thuật… của Hãng đối với sự nghiệp điện ảnh tài liệu là vô cùng lớn lao.

Ông Trịnh Quang Tùng bày tỏ mong muốn rằng, những bộ phim về chiến dịch Điện Biên Phủ được giới thiệu tới khán giả trong dịp này không chỉ là dịp nhìn lại những trang sử hào hùng của dân tộc đã được chính các nhà làm phim ghi lại bằng xương máu của mình, mà còn giúp thế hệ trẻ ngày nay hiểu hơn về các thế hệ đi trước.

Có thể bạn quan tâm

Phối cảnh công trình biểu tượng bông lúa Cà Mau.

"Biểu tượng bông lúa" ở Cà Mau: Không thể bóp méo giá trị văn hóa bằng vỏ bọc "thương dân"

Sự phát triển của một địa phương trong kỷ nguyên mới không chỉ được đong đếm một cách cơ học bằng những con đường rải nhựa, hay những cây cầu bê-tông nối nhịp đôi bờ. Tầm vóc và sức sống của một vùng đất còn được khắc họa đậm nét qua những biểu tượng văn hóa mang tầm nhìn chiến lược.

Cảnh trong vở kịch ngắn “Chuyện nhà chị Tín” của Nhà hát Kịch Việt Nam biểu diễn tại Bảo tàng Hồ Chí Minh. (Ảnh: THƯƠNG NGUYỄN)

Mở lối để sân khấu tiếp cận công chúng

Không thiếu những cuộc thi, liên hoan được tổ chức rầm rộ, những vở diễn mới liên tục ra mắt mỗi năm, nhưng sân khấu nước ta vẫn đang loay hoay đi tìm khán giả. Lý do tình trạng này là bởi các đơn vị chức năng chưa xây được nhịp cầu đủ mạnh để kết nối với công chúng trong môi trường truyền thông đang thay đổi từng ngày.

Các văn nghệ sĩ trong chuyến đi thực tế tại mỏ than ở Quảng Ninh vào dịp Ngày Thơ Việt Nam năm 2026. (Ảnh: THIÊN AN)

Chuyển động mới của văn học viết về công nhân

Trong dòng chảy của văn học đương đại, đề tài công nhân từng là mạch nguồn quan trọng, được khai thác nhiều, nhưng cũng có giai đoạn gần như vắng bóng. Vài năm trở lại đây, mảng đề tài này được quan tâm hơn, không còn bó hẹp trong khuôn mẫu cũ mà thể hiện góc nhìn đa chiều, gắn với nhịp vận động của xã hội hiện đại. 

Hơn 50.000 khán giả có mặt tại Sân vận động quốc gia Mỹ Đình thưởng thức chương trình “Tổ quốc trong tim”. (Ảnh THÀNH ĐẠT)

Hoàn thiện thể chế, tạo đà cho văn hóa bứt phá

Ngày 24/4, Quốc hội chính thức thông qua Nghị quyết về phát triển văn hóa Việt Nam với tỷ lệ tán thành cao (477/489 đại biểu). Nghị quyết đánh dấu bước chuyển quan trọng trong hoàn thiện thể chế, tạo đà cho văn hóa thật sự bứt phá, trở thành nguồn lực nội sinh và động lực đưa đất nước phát triển mạnh mẽ trong giai đoạn mới.

Nguyễn Bảo Yến (áo vàng) và các thành viên Hội đồng đánh giá luận án và các giảng viên hướng dẫn của Nhạc viện Quốc gia S.V.Rachmaninov.

Nguyễn Bảo Yến: Từ Quán quân Sao Mai đến Tiến sĩ âm nhạc đầu tiên của Việt Nam ở nước ngoài

Tại Nhạc viện Quốc gia S.V.Rachmaninov bên dòng sông Đông của nước Nga vừa diễn ra một sự kiện đáng nhớ khi Quán quân Sao Mai năm 2015 Nguyễn Bảo Yến bảo vệ thành công luận án Tiến sĩ chuyên ngành âm nhạc. Cô cũng là nữ ca sĩ Việt Nam đầu tiên được nhận học vị Tiến sĩ âm nhạc ở nước ngoài.

Các đại biểu cắt băng khai trương Tuần văn hóa Thanh Hóa-Hội An.

Tuần văn hóa kỷ niệm 65 năm kết nghĩa Thanh Hóa-Hội An

Kỷ niệm 65 năm ngày kết nghĩa giữa đô thị tỉnh lỵ Thanh Hóa và Hội An, thành phố Đà Nẵng (1961-2026), tại Công viên Hội An ở phường Hạc Thành, tỉnh Thanh Hóa diễn ra chuỗi hoạt động, sự kiện trong khuôn khổ Tuần lễ văn hóa tôn vinh nghĩa tình Thanh Hóa-Hội An.

Khuôn viên di tích Giồng Bốm là toàn bộ khu vực của Thánh thất Ngọc Minh gồm 3 ngôi nhà: Hiệp thiên đài, Cửu trùng đài và Bát quái đài. (Ảnh: Mộng Thường)

Giồng Bốm 80 năm: Hào khí “đạo không rời đời”

Tám mươi năm là một quãng lùi đủ dài để khói lửa chiến tranh tan vào hư không, nhường chỗ cho màu xanh trù phú phủ lên mảnh đất Phong Thạnh kiên cường. Thế nhưng, thời gian dẫu có bào mòn vạn vật cũng chẳng thể xóa nhòa ký ức bi tráng về rực lửa năm 1946 tại vùng đất cực nam Tổ quốc.

Sinh viên tái hiện đám cưới Nam Kỳ xưa.

Vĩnh Long khơi dậy dòng chảy văn hóa dân tộc trong lòng thế hệ trẻ

Trường đại học Sư phạm kỹ thuật Vĩnh Long vừa tổ chức Chương trình  “Khoa thi Minh kinh bác học” lần thứ I năm 2026. Việc tái hiện không gian khoa bảng xưa và những nghi lễ truyền thống của vùng đất Nam Bộ ngay tại giảng đường không chỉ là sân chơi văn hóa, mà còn là hành trình bồi đắp lòng tự hào dân tộc cho thế hệ trẻ.