Nhóm khủng bố đứng sau vụ tấn công ở Moskva hoạt động như thế nào?

Theo hãng tin Reuters, Tổ chức khủng bố Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng đã lên tiếng thừa nhận đứng sau vụ tấn công bằng súng vào trung tâm thương mại Crocus City Hall gần thủ đô Moskva của Nga tối 22/3, làm ít nhất 60 người thiệt mạng và khoảng hơn 100 người bị thương.
Lực lượng an ninh Nga có mặt ở khu vực gần Trung tâm thương mại Crocus City Hall, nơi xảy ra vụ nổ súng. (Ảnh: RIA Novosti)
Lực lượng an ninh Nga có mặt ở khu vực gần Trung tâm thương mại Crocus City Hall, nơi xảy ra vụ nổ súng. (Ảnh: RIA Novosti)

Theo đó, trên trang Telegram, thông qua cơ quan truyền thông Amaq của tổ chức khủng bố này, nhóm thánh chiến từng tìm cách kiểm soát các vùng rộng lớn ở Iraq và Syria đã nhận trách nhiệm về vụ tấn công ở ngoại ô Moskva.

IS cho biết, các phần tử khủng bố của nhóm đã thực hiện cuộc tấn công, "làm chết và bị thương hàng trăm người và gây ra sự tàn phá lớn trước khi rút lui về căn cứ an toàn".

Trước đó, một nhóm gồm 3 người trang bị vũ khí đã lọt vào phòng hòa nhạc ở Crocus City Hall và nổ súng tự động vào đám đông, khiến ít nhất 60 người thiệt mạng và khoảng hơn 100 người bị thương.

Theo tờ New York Times, nhóm nhận trách nhiệm về vụ tấn công khủng bố chết người ở Moskva này là một nhánh của IS ở Afghanistan, được gọi là ISIS-Khorasan hoặc ISIS-K.

IS có liên quan đến một số vụ tấn công khủng bố gần đây ở Nga, bao gồm vụ đánh bom nhằm vào hệ thống tàu điện ngầm ở St Petersburg năm 2017, khiến 15 người thiệt mạng và 45 người bị thương.

Trung tâm thương mại Crocus City Hall bốc cháy sau vụ tấn công khủng bố ở ngoại ô Moskva, Nga, ngày 22/3/2024. (Ảnh: RIA Novosti)

Trung tâm thương mại Crocus City Hall bốc cháy sau vụ tấn công khủng bố ở ngoại ô Moskva, Nga, ngày 22/3/2024. (Ảnh: RIA Novosti)

Cùng ngày, một quan chức Mỹ cho biết rằng phía Mỹ có thông tin tình báo xác nhận IS nhận trách nhiệm về vụ tấn công khủng bố, đồng thời cũng cho biết Washington đã cảnh báo Moskva trong những tuần gần đây về khả năng xảy ra một cuộc tấn công.

Adrienne Watson, người phát ngôn của Hội đồng An ninh quốc gia Mỹ cho biết: “Đầu tháng này, Chính phủ Mỹ đã đưa ra thông tin về khả năng xảy ra một cuộc tấn công khủng bố đã được lên kế hoạch ở Moskva - có khả năng nhắm mục tiêu vào các cuộc tụ họp lớn, bao gồm cả các buổi hòa nhạc và Bộ Ngoại giao Mỹ cũng đã đưa ra khuyến cáo cho công dân Mỹ ở Nga. Phía Mỹ cũng chia sẻ thông tin này với chính quyền Nga”.

Vụ tấn công xảy ra chỉ 2 tuần sau khi đại sứ quán Mỹ ở Nga cảnh báo rằng “những phần tử cực đoan” sắp có kế hoạch tấn công ở Moskva.

Ủy ban Điều tra Liên bang Nga đã mở vụ án hình sự liên quan vụ tấn công khủng bố. Tuy nhiên, phía Nga hiện vẫn chưa đưa ra thông tin chính thức về lai lịch của những kẻ thực hiện vụ tấn công này.

Vài giờ trước cảnh báo của đại sứ quán Mỹ, Cơ quan an ninh Liên bang Nga (FSB) cho biết, họ đã ngăn chặn một cuộc tấn công vào giáo đường Do Thái ở Moskva, do chi nhánh của IS ở Afghanistan - ISIS-K lên kế hoạch thực hiện.

Vậy ISIS-K được tổ chức như thế nào và đâu là động cơ khiến nhóm khủng bố này nhắm vào Nga?

ISIS-K là gì?

ISIS-K đứng sau một số vụ tấn công khủng bố tàn bạo nhất trong những năm gần đây ở cả trong và ngoài Afghanistan. (Ảnh: FARSNEWS)

ISIS-K đứng sau một số vụ tấn công khủng bố tàn bạo nhất trong những năm gần đây ở cả trong và ngoài Afghanistan. (Ảnh: FARSNEWS)

Nhóm khủng bố Nhà nước Hồi giáo Khorasan (ISIS-K), được đặt tên theo một thuật ngữ cũ để chỉ khu vực bao gồm các phần lãnh thổ của Iran, Turkmenistan và Afghanistan, nổi lên ở miền đông Afghanistan vào cuối năm 2014 và nhanh chóng tạo dựng thanh thế bởi các vụ tấn công khủng bố tàn bạo.

Nhóm này ngày càng tập trung sự chú ý vào Nga kể từ khi Mỹ rút khỏi Afghanistan vào năm 2021. ISIS-K được thành lập bởi các thành viên của các nhóm tay súng thánh chiến, bao gồm cả những nhóm đến từ Pakistan và Uzbekistan, và đang hoạt động ở Trung Á và Nga.

Là một trong những chi nhánh hoạt động tích cực nhất trong khu vực của tổ chức khủng bố IS, nhóm ISIS-K đã chứng kiến ​​số lượng thành viên suy giảm đáng sau khi đạt đỉnh điểm vào khoảng năm 2018. Lực lượng Taliban và quân đội Mỹ đã gây ra tổn thất nặng nề cho nhóm này.

Tuy nhiên, phía Mỹ cũng cho biết, khả năng thu thập thông tin tình báo nhằm chống lại các nhóm cực đoan ở Afghanistan bao gồm ISIS-K đã bị suy giảm kể từ khi quân đội Mỹ rút khỏi nước này vào năm 2021.

ISIS-K đã thực hiện những cuộc tấn công nào?

Xe cứu thương đưa người bị thương trong vụ nổ súng ở trung tâm thương mại Crocus City Hall đến bệnh viện điều trị. (Ảnh: RIA Novosti)

Xe cứu thương đưa người bị thương trong vụ nổ súng ở trung tâm thương mại Crocus City Hall đến bệnh viện điều trị. (Ảnh: RIA Novosti)

ISIS-K đã thực hiện nhiều cuộc tấn công khủng bố đẫm máu, bao gồm cả các cuộc tấn công vào các thánh đường Hồi giáo ở cả trong và ngoài Afghanistan.

Đầu năm nay, Mỹ đã nắm được thông tin xác nhận nhóm này đã thực hiện vụ đánh bom kép ở Iran, khiến gần 100 người thiệt mạng.

Vào tháng 9/2022, các phần tử khủng bố ISIS-K cũng đã nhận trách nhiệm về vụ đánh bom liều chết gần Đại sứ quán Nga ở Kabul, Afghanistan.

Nhóm này cũng thừa nhận đứng sau một cuộc tấn công vào sân bay quốc tế Kabul vào năm 2021, khiến 13 lính Mỹ và nhiều dân thường thiệt mạng trong cuộc sơ tán của lực lượng Mỹ khỏi quốc gia này.

Đầu tháng 3/2024, tướng hàng đầu của Mỹ ở Trung Đông cho biết, ISIS-K có thể tấn công các lợi ích của Mỹ và phương Tây bên ngoài Afghanistan “chỉ trong vòng 6 tháng mà gần như không có cảnh báo trước”.

Động cơ nào khiến ISIS-K nhắm vào Nga?

Xe cảnh sát và cứu thương tại hiện trường vụ tấn công khủng bố ở trung tâm thương mại Crocus City Hall. (Ảnh: RIA Novosti)

Xe cảnh sát và cứu thương tại hiện trường vụ tấn công khủng bố ở trung tâm thương mại Crocus City Hall. (Ảnh: RIA Novosti)

ISIS-K được cho là đã thực hiện cuộc tấn công khủng bố mới nhất ở Nga hôm 22/3. Các chuyên gia cho biết, nhóm này đã lên tiếng phản đối Tổng thống Nga Vladimir Putin trong những năm gần đây.

Chuyên gia Colin Clarke thuộc Trung tâm Soufan, một nhóm nghiên cứu có trụ sở tại Washington, Mỹ cho biết: “ISIS-K đã nhắm vào Nga trong 2 năm qua, thường xuyên chỉ trích Tổng thống Putin trong các chính sách của nước này”.

Còn chuyên gia Michael Kugelman thuộc Trung tâm Wilson có trụ sở tại Washington cho biết thêm, ISIS-K “coi Nga là đồng lõa trong các hoạt động chống lại người Hồi giáo”.

Ông nói thêm rằng nhóm này cũng được xem là một phần trong nhóm các tay súng ở Trung Á mang tư tưởng bất đồng với Moskva.

Có thể bạn quan tâm

Dàn hợp ca Quê Hương tự hào mang những giai điệu hợp xướng cổ điển và nhạc cách mạng Việt Nam đến với công chúng quốc tế. (Ảnh: MINH DUY)

Giai điệu cổ điển Việt Nam gây ấn tượng tại Liên hoan hợp xướng quốc tế lần thứ 28

Ngày 15/3, thủ đô Paris rộn ràng với sự trở lại của Liên hoan hợp xướng quốc tế lần thứ 28 do Hiệp hội Music and Friends khởi xướng. Hợp ca Quê Hương của cộng đồng người Việt tại Pháp và các dàn hợp xướng từ nhiều quốc gia cùng chia sẻ niềm đam mê âm nhạc trong một không gian đậm chất nghệ thuật.

Những người di cư tại một Trung tâm tiếp nhận người di cư trên đảo Lampedusa, hòn đảo cực nam của Italia. (Ảnh: Xinhua)

“Đê chắn sóng” di cư

Kiểm soát dòng người di cư từ lâu đã là chủ đề nhạy cảm, gây nhiều tranh cãi trên chính trường và luôn giữ vị trí quan trọng trong các chiến dịch tranh cử tại châu Âu. 

Dung nham phun trào từ miệng núi lửa tại Bán đảo Kamchatka của Nga ngày 16/3/2021. (Ảnh tư liệu: TTXVN)

Nga: Núi lửa Shiveluch phun trào

Chi nhánh Kamchatka thuộc Cơ quan Địa vật lý Thống nhất (UGS) của Viện Hàn lâm Khoa học Nga cho biết, tối 13/3 theo giờ địa phương, núi lửa Shiveluch, một trong những ngọn núi lửa lớn nhất trên bán đảo Kamchatka (Nga), đã phun trào một cột tro bụi mạnh lên bầu trời.

Hoạt động vận tải hàng không tại UAE đang từng bước được khôi phục ổn định. (Ảnh minh họa: Đại sứ quán Việt Nam tại UAE)

Hoạt động vận tải hàng không tại UAE đang từng bước được khôi phục ổn định

Đại sứ quán Việt Nam tại Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất dẫn thông tin từ Tổng cục Hàng không dân dụng UAE cho biết, hoạt động vận tải hàng không tại UAE đang từng bước được khôi phục ổn định, với sự điều hành hiệu quả và mức độ sẵn sàng vận hành cao của các cơ quan chức năng và hãng hàng không.

Trụ sở Đại sứ quán Việt Nam tại Abu Dhabi, UAE.

Cộng đồng người Việt tại UAE cần bảo vệ dữ liệu cá nhân và hệ thống thông tin

Đại sứ quán Việt Nam tại Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE) khuyến nghị cộng đồng người Việt Nam đang sinh sống, học tập và làm việc tại UAE chủ động nâng cao nhận thức về an ninh mạng, thực hiện các biện pháp bảo vệ cần thiết nhằm bảo đảm an toàn dữ liệu cá nhân và hệ thống thông tin.

Cơ sở trữ dầu Shehran của Iran tại Tehran là mục tiêu tấn công của lực lượng phối hợp Mỹ-Israel, ngày 8/3/2026. (Nguồn: Anadolu Agency/TTXVN)

Mỹ ném bom đảo Kharg của Iran

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 13/3 (giờ Washington) thông báo, quân đội nước này đã ném bom dữ dội nhằm vào các mục tiêu quân sự trên đảo Kharg của Iran, nơi xử lý hầu hết lượng dầu thô xuất khẩu của Tehran, đồng thời đe dọa sẽ tấn công các cơ sở hạ tầng dầu mỏ tại đây.

Công nhân làm việc tại một nhà máy lọc dầu. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hạ nhiệt cơn sốt dầu mỏ

Xung đột leo thang ở Trung Đông đẩy thị trường năng lượng toàn cầu vào giai đoạn bất ổn nghiêm trọng, giá dầu tăng không ngừng còn nguồn cung bị co hẹp. Trong bối cảnh đó, nhiều quốc gia gấp rút xả kho dự trữ chiến lược nhằm hạ nhiệt cơn sốt “vàng đen”.

Thông báo của Cơ quan Liên bang về Nhận dạng, Quốc tịch, Hải quan và An ninh Cảng của UAE. (Ảnh: Nguồn Đại sứ quán Việt Nam tại UAE)

UAE tạo điều kiện cho công dân quay trở lại đất nước

Theo thông tin từ Đại sứ quán Việt Nam tại Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE), Cơ quan Liên bang về Nhận dạng, Quốc tịch, Hải quan và An ninh Cảng của UAE đã quyết định cho phép những người cư trú hiện đang ở ngoài UAE nhưng giấy phép cư trú đã hết hạn được quay trở lại nước này, do việc đóng cửa không phận.

Đại sứ Phạm Thanh Bình (giữa) trao đổi chuyên đề tại Đại học Nhân dân Trung Quốc.

Đại sứ Phạm Thanh Bình chia sẻ với học giả và sinh viên Trung Quốc về những kết quả nổi bật của Đại hội XIV

Ngày 12/3, Đại sứ Việt Nam tại Trung Quốc Phạm Thanh Bình đã tham dự và trao đổi chuyên đề tại Hội thảo học thuật mang tên “Câu chuyện Đại sứ” do Viện Nghiên cứu Tài chính Trùng Dương và Học viện lãnh đạo toàn cầu, Đại học Nhân dân Trung Quốc đồng tổ chức tại Bắc Kinh.