Nhân bản vô tính loài chồn chân đen có nguy cơ tuyệt chủng

Các nhà khoa học Mỹ vừa công bố nhân bản thành công một loài động vật có nguy cơ tuyệt chủng, đó là một con chồn chân đen được nhân bản từ gen của một cá thể chồn đã chết hơn 30 năm trước.

Elizabeth Ann, con chồn chân đen đầu tiên được nhân bản vô tính và là loài có nguy cơ tuyệt chủng đầu tiên của Mỹ được nhân bản chụp ngày 29-1, lúc được 50 ngày tuổi. Ảnh: Tổ chức Cá và Động vật Hoang dã Mỹ.
Elizabeth Ann, con chồn chân đen đầu tiên được nhân bản vô tính và là loài có nguy cơ tuyệt chủng đầu tiên của Mỹ được nhân bản chụp ngày 29-1, lúc được 50 ngày tuổi. Ảnh: Tổ chức Cá và Động vật Hoang dã Mỹ.

Con chồn cái được nhân bản có tên Elizabeth Ann, chào đời ngày 10-12-2020 và được công bố hôm 18-2, trông rất dễ thương. Nhưng đó là loài động vật hoang dã chuyên ăn động vật, không giống người mẹ nuôi đã mang thai nó là loài chồn hương được nuôi nhốt.

Elizabeth Ann sinh ra và đang được nuôi dưỡng tại một cơ sở nuôi chồn hương chân đen của Tổ chức Cá và Động vật hoang dã Mỹ. Đây là bản sao di truyền của một con chồn hương có tên là Willa đã chết vào năm 1988 và cơ thể của nó đã được đông lạnh trong những ngày đầu của công nghệ DNA.

Chồn hương chân đen là một loại chồn dễ nhận biết bởi phần quanh mắt sẫm trông giống như mặt nạ của tên cướp. Chúng bí ẩn và sống về đêm, thức ăn chủ yếu của chúng những con chó đồng cỏ.

Ngay cả trước khi được nhân bản, chồn chân đen đã là một câu chuyện bảo tồn thành công. Chúng đã tuyệt chủng do mất môi trường sống khi các chủ trang trại bắn và đầu độc các đàn chó đồng cỏ vì chúng không thích hợp cho việc chăn nuôi gia súc - cho đến khi một con chó trang trại tên là Shep mang một con chồn chân đen đã chết về nhà ở Wyoming vào năm 1981. Quần thể còn sót lại của vài chục con chồn chân đen được duy trì cho đến khi loài vật này bị coi là tuyệt chủng trong tự nhiên vào năm 1987.

Những năm 1990, các nhà khoa học thu thập số chồn chân đen còn lại cho một chương trình nhân giống nuôi nhốt đã thả hàng nghìn con chồn chân đen tại hàng chục địa điểm ở miền tây Mỹ, Canada và Mexico.

Tuy nhiên, tất cả những con chồn được nhân giống cho đến nay đều là hậu duệ của chỉ bảy con chồn có quan hệ họ hàng gần, giống nhau về mặt di truyền, khiến những con chồn ngày nay có khả năng bị nhiễm ký sinh trùng đường ruột và bệnh dịch hạch.

Công nghệ nhân bản thúc đẩy nỗ lực bảo tồn

Nhân bản vô tính loài chồn chân đen có nguy cơ tuyệt chủng -0
Elizabeth Ann, con chồn cái chân đen được nhân bản vô tính lúc tròn 48 ngày tuổi. Ảnh: Tổ chức Cá và Động vật Hoang dã Mỹ chụp ngày 27-1.

Con chồn Willa cũng có thể di truyền gen của mình theo cách thông thường, nhưng chú chồn con mà nó sinh ra đã chết.

Khi Willa chết, Văn phòng Wyoming Game and Fish đã gửi các mô của nó đến một “vườn thú đông lạnh” do San Diego Zoo Global điều hành, nơi đang bảo quản các tế bào từ hơn 1.100 loài và phân loài trên toàn thế giới.

Kỹ thuật nhân bản có thể giúp hồi phục những loài đã tuyệt chủng. Một con ngựa hoang Mông Cổ đã được nhân bản và được sinh ra vào mùa hè năm ngoái tại một cơ sở ở Texas.

Anh Ben Novak, nhà khoa học chính của Revive & Restore, tổ chức phi lợi nhuận tập trung vào bảo tồn công nghệ sinh học đã phối hợp nhân bản chồn và ngựa, cho biết: “Công nghệ sinh học và dữ liệu bộ gen thực sự có thể tạo ra sự khác biệt trong nỗ lực bảo tồn”.

Điều phối viên chương trình phục hồi chồn chân đen Pete Gober, thuộc Tổ chức Cá và Động vật hoang dã Mỹ nói: “Với những kỹ thuật nhân bản này, về cơ bản, chúng ta có thể đóng băng thời gian và tái tạo những tế bào đó”.

Nhân bản là tạo ra một loài thực vật hoặc động vật mới bằng cách sao chép các gen của động vật hiện có. Công ty Viagen có trụ sở tại Texas, nơi kinh doanh việc nhân bản mèo cưng với giá 35.000 USD và chó với giá 50.000 USD, cũng chính là nơi đã nhân bản ngựa hoang đến từ Mông Cổ. Tương tự như chồn chân đen, khoảng 2.000 con ngựa loài Przewalski của Mông Cổ còn sống sót là hậu duệ của chỉ một chục cá thể loài này.

Công ty Viagen đã phối hợp của Revive & Restore, một tổ chức bảo tồn động vật hoang dã tập trung vào công nghệ sinh học nhân bản chồn chân đen từ phôi của Willa. Bên cạnh việc nhân bản, tổ chức Revive & Restore còn thúc đẩy nghiên cứu di truyền về các dạng sống khác nhau, từ sao biển đến báo đốm.

Bà Ryan Phelan, người đồng sáng lập và Giám đốc điều hành của Revive & Restore cho biết: “Làm thế nào chúng ta có thể thực sự áp dụng một số tiến bộ  khoa học để bảo tồn? Vì bảo tồn cần nhiều công cụ kỹ thuật hơn. Đó là toàn bộ động lực của chúng tôi. Nhân bản chỉ là một trong những công cụ”.

Elizabeth Ann và các bản sao của Willa trong tương lai sẽ tạo thành một dòng chồn chân đen mới để nghiên cứu. Ông Gober cho biết, hiện tại không có kế hoạch thả chúng vào tự nhiên.

Anh Novak, nhà khoa học hàng đầu tại Revive & Restore cho biết, nỗ lực kéo dài bảy năm để nhân bản một con chồn chân đen nhằm hiện thực hóa những điều mang tính lý thuyết và cho thấy công nghệ sinh học có thể giúp cho việc bảo tồn ngày nay. Vào tháng 12 năm ngoái, Novak đã cùng gia đình lái xe đến Fort Collins để xem trực tiếp thành quả này.

Anh Novak nói: “Tôi hoàn toàn phải tận mắt nhìn thấy bản sao xinh đẹp của chúng tôi. Không có gì đáng kinh ngạc hơn thế."

Nhóm của Novak còn dự định nhân bản loài chim bồ câu đã tuyệt chủng hơn một thế kỷ. Nhân bản chim được xem là thách thức hơn nhiều so với động vật có vú, vì đây là loài đẻ trứng. Hơn thế nữa, nhóm thậm chí còn cố gắng mang loài voi ma mút lông cừu, một sinh vật đã tuyệt chủng hàng nghìn năm trở lại với cuộc sống ngày nay.

Có thể bạn quan tâm

Nhận diện sớm các chiêu trò lừa đảo bằng trí tuệ nhân tạo

Nhận diện sớm các chiêu trò lừa đảo bằng trí tuệ nhân tạo

Sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo (AI) đang mang lại nhiều tiện ích cho đời sống và công việc. Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích tích cực, công nghệ này cũng đang bị các đối tượng xấu lợi dụng để thực hiện các hành vi lừa đảo ngày càng tinh vi.

Lãnh đạo Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội và Tập đoàn Công nghệ CMC ký kết bản ghi nhớ hợp tác giai đoạn 2026-2030, thúc đẩy chuyển đổi số, chuyển đổi AI và đổi mới sáng tạo.

Hà Nội đẩy mạnh hợp tác chiến lược phát triển chính quyền số và thành phố AI

Trong khuôn khổ hội nghị công bố quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm và xúc tiến đầu tư năm 2026, Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội và Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội đã ký nhiều biên bản ghi nhớ hợp tác với các doanh nghiệp công nghệ, tổ chức nghiên cứu, đào tạo và các đối tác trong nước, quốc tế.

Một sản phẩm công nghệ mới trưng bày tại triển lãm công nghệ năng lượng mặt trời và hệ thống lưu trữ Solar & Storage Live 2024 tại thành phố Johannesburg, Nam Phi. (Ảnh: TTXVN)

Thúc đẩy tự chủ chiến lược về hạ tầng công nghệ

Bốn nền kinh tế công nghệ lớn nhất châu Phi đã soạn thảo các chiến lược về trí tuệ nhân tạo (AI) trong bối cảnh họ thừa nhận phụ thuộc quá nhiều vào các công ty công nghệ Mỹ về cơ sở hạ tầng. Với sự hỗ trợ của công nghệ phương Tây, các công ty châu Phi đang bắt đầu xây dựng cơ sở hạ tầng AI. 

Nghiên cứu phát triển khoa học và công nghệ là một trong những nhiệm vụ trọng tâm trong giai đoạn hiện nay.

Nâng cao năng lực khoa học và công nghệ quốc gia, góp phần làm chủ công nghệ chiến lược

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 229/2026/NĐ-CP ngày 25/6/2026 quy định về tổ chức và hoạt động của Quỹ Phát triển khoa học và công nghệ quốc gia. Nghị định gồm 8 chương và 39 điều, tập trung tháo gỡ những vướng mắc về tổ chức, cơ chế hoạt động; đồng thời để Quỹ thực hiện chức năng, nhiệm vụ phù hợp các quy định mới. 

Sự kiện thu hút hơn 300 đối tác chiến lược và đại diện các doanh nghiệp công nghệ trong khu vực.

Khai mạc Hội nghị thượng đỉnh Đối tác Đông Nam Á 2026

Ngày 26/6, tại Thành phố Hồ Chí Minh, Hội nghị thượng đỉnh Đối tác Đông Nam Á 2026 (Huawei SEA Partner Summit 2026) đã chính thức khai mạc với chủ đề “Hợp tác để khai phóng tương lai xanh và thông minh” (Partnering To Ignite The Intelligent và Green Future).

Bí thư Tỉnh ủy Đắk Lắk Lương Nguyễn Minh Triết phát biểu tại hội thảo.

Đắk Lắk đẩy mạnh chuyển đổi số và phát triển hệ sinh thái doanh nghiệp bền vững

Trong khuôn khổ chuỗi sự kiện công bố điều chỉnh quy hoạch tỉnh Đắk Lắk thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 và xúc tiến đầu tư năm 2026, sáng 26/6, Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Đắk Lắk phối hợp các cơ quan, đơn vị tổ chức Hội thảo chuyên đề “Chuyển đổi số và phát triển hệ sinh thái doanh nghiệp bền vững”.

Hội thảo Việt Nam-Lào về phát triển hạ tầng tin cậy số và ứng dụng chữ ký số trong các lĩnh vực.

Việt Nam-Lào hợp tác về phát triển hạ tầng tin cậy số và ứng dụng chữ ký số

Chiều 25/6, tại thủ đô Vientiane (Lào), Trung tâm Chứng thực điện tử quốc gia Việt Nam (NEAC), Bộ Khoa học và Công nghệ Việt Nam phối hợp Trung tâm Internet quốc gia Lào (LANIC), Bộ Công nghệ và Truyền thông Lào tổ chức Hội thảo Việt Nam-Lào về phát triển hạ tầng tin cậy số và ứng dụng chữ ký số trong các lĩnh vực.

Nhóm nghiên cứu của Viettel AI xây dựng mới bộ dữ liệu các khuôn mặt bị che khuất để huấn luyện mô hình AI. (Ảnh: Quỳnh Trang)

Giải pháp Viettel AI được bảo hộ tại Hoa Kỳ nhờ bài toán nhận diện khuôn mặt bị che khuất

Ngày 26/6, Tập đoàn Công nghiệp-Viễn thông Quân đội Viettel cho biết, năng lực nghiên cứu công nghệ lõi của Viettel AI được khẳng định khi Văn phòng Sáng chế và Nhãn hiệu Hoa Kỳ (USPTO) vừa cấp bằng sáng chế hữu ích cho phương pháp “Nhận diện khuôn mặt có đeo khẩu trang qua hình ảnh sử dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo”.

Diễn đàn đối thoại chiến lược 2026 tại Hà Nội bàn cách xác lập mô hình tăng trưởng mới dựa trên công nghệ chiến lược, đổi mới sáng tạo và nguồn nhân lực chất lượng cao.

Phát huy công nghệ chiến lược, xác lập mô hình tăng trưởng mới

Ngày 25/6, tại Hà Nội, Bộ Ngoại giao phối hợp Phòng Thương mại Hoa Kỳ tại ASEAN, Tổ chức Hợp tác và Phát triển kinh tế (OECD) cùng các đối tác tổ chức Diễn đàn đối thoại chiến lược với chủ đề “Xác lập mô hình tăng trưởng mới: Phát huy các công nghệ chiến lược để nâng cao năng lực cạnh tranh và tăng trưởng bền vững”. 

Triển lãm Quốc tế Vietnam ICTCOMM 2026 diễn ra từ 24-26/6 tại Thành phố Hồ Chí Minh.

Doanh nghiệp vận hành trên nền tảng AI – Tương lai của chuyển đổi số

Diễn ra từ ngày 24-26/6/2026 tại Thành phố Hồ Chí Minh, Vietnam ICTCOMM 2026 quy tụ hàng trăm doanh nghiệp công nghệ trong các lĩnh vực ICT, AI, IoT, Cloud, Data Center và Cybersecurity. Theo Ban tổ chức, ngày khai mạc đã thu hút hơn 2.000 lượt khách tham quan cùng nhiều hội thảo chuyên đề về chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo.

Báo chí thế giới tái định vị giữa "gọng kìm" của AI và người sáng tạo nội dung

Báo chí thế giới tái định vị giữa "gọng kìm" của AI và người sáng tạo nội dung

Sự trỗi dậy của các “bộ máy trả lời bằng AI” làm bốc hơi lưu lượng truy cập truyền thống. Làn sóng người sáng tạo nội dung đang cướp đi sự chú ý cũng như nhân tài của báo chí chính thống. Phản ứng chiến lược được nhiều cơ quan báo chí lựa chọn là tập trung vào những thứ máy móc không thể sao chép.

Tăng cường bảo mật ngân hàng. (Đồ họa: HỒNG ANH)

Chống lừa đảo AI trong ngành ngân hàng

Sự phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI) đang mở ra nhiều cơ hội cho ngành ngân hàng trong việc nâng cao hiệu quả vận hành, quản trị rủi ro và cải thiện trải nghiệm khách hàng. Tuy nhiên, chính công nghệ này cũng đang bị tội phạm mạng lợi dụng để tạo ra các hình thức lừa đảo ngày càng tinh vi.

Hội nghị sơ kết công tác quản lý lĩnh vực thông tin điện tử 6 tháng đầu năm 2026.

Tăng cường xử lý vi phạm trên không gian mạng

Chiều 24/6, tại Hà Nội, Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) tổ chức Hội nghị sơ kết công tác quản lý lĩnh vực thông tin điện tử 6 tháng đầu năm 2026.

Hoạt động nghiên cứu, thí nghiệm thực hành của sinh viên Trường đại học Việt Nhật. (Ảnh: DIỆP NGỌC)

Chuyển đổi số trong quản trị đại học: Đột phá đào tạo song hành và lực lượng lao động kỷ nguyên mới

Giáo dục nước ta đang đứng trước bước ngoặt mang tính cách mạng về cấu trúc thể chế, triết lý vận hành thích ứng kỷ nguyên số. Áp lực toàn cầu hóa và cách mạng công nghiệp lần thứ tư đã định hình hệ thống giáo dục đại học và nghề nghiệp theo hướng song hành thực học, thực nghiệp thay thế mô hình hàn lâm truyền thống.