Nhân bản thành công chuột từ tế bào da khô đóng băng

Lần đầu tiên trên thế giới, các nhà nghiên cứu đã thành công trong việc tạo ra những con chuột nhân bản từ các tế bào da khô đóng băng, qua đó thắp lên hy vọng hồi sinh quần thể những loài động vật đang có nguy cơ tuyệt chủng.

Dorami - chuột đen bên trái là con chuột nhân bản đầu tiên từ tế bào da đông khô. (Ảnh: Đại học Yamanashi)
Dorami - chuột đen bên trái là con chuột nhân bản đầu tiên từ tế bào da đông khô. (Ảnh: Đại học Yamanashi)

Được thực hiện bởi các nhà khoa học thuộc Đại học Yamanashi (Nhật Bản) và đăng trên tạp chí Nature Communications ngày 5/7, kết quả nghiên cứu đã mở đường cho các quốc gia tiến hành lưu trữ tế bào da của động vật như một chính sách bảo hiểm, vì những tế bào này có thể được sử dụng để nhân dòng vô tính nhằm tăng cường sự đa dạng di truyền của loài nếu chúng bị đe dọa tuyệt chủng trong tương lai.

Nhiều loài động vật bị suy giảm số lượng do giao phối cận huyết làm tăng nguy cơ dị tật bẩm sinh, nhưng việc mất đa dạng di truyền cũng có thể khiến các loài trở nên dễ bị tổn thương hơn trước các mối đe dọa khác (như bệnh tật…), qua đó làm trầm trọng thêm áp lực mà chúng phải đối mặt.

Việc sử dụng các tế bào được bảo quản đông lạnh để tạo ra các dòng vô tính nhằm phục vụ các dự án bảo tồn. Trong khi đó, lưu trữ các tế bào trong môi trường nitơ lỏng rất tốn kém và tiềm ẩn nhiều rủi ro. Chẳng hạn trong trường hợp mất điện hoặc nitơ lỏng không được bổ sung thường xuyên, các tế bào sẽ chảy ra và không thể sử dụng được nữa. Tinh trùng khô đông lạnh cũng có thể được sử dụng để nhân dòng vô tính, nhưng lại không thể lấy được từ tất cả các loài động vật.

Giáo sư Teruhiko Wakayama, người đứng đầu công trình nghiên cứu cho biết: “Nếu có thể bảo quản tế bào bằng công nghệ đông khô mà không cần nitơ lỏng, điều này sẽ cho phép các nguồn gen từ khắp nơi trên thế giới được lưu trữ với chi phí rẻ và độ an toàn cao. Các quốc gia đang phát triển sẽ có thể lưu trữ các nguồn gen quý giá của riêng họ ngay trên lãnh thổ nước mình. Thậm chí ngay cả với những loài có nguy cơ tuyệt chủng khi chỉ có con đực sống sót, công nghệ này cũng có thể được sử dụng để tạo ra con cái nhằm hồi sinh loài”.

Trong nghiên cứu của mình, các chuyên gia thuộc Đại học Yamanashi đã đóng băng các tế bào da khô từ đuôi chuột và lưu trữ chúng trong vòng 9 tháng trước khi cố gắng tạo ra các nhân bản từ những tế bào này. Quá trình đông khô đã giết chết các tế bào, nhưng các nhà khoa học phát hiện họ vẫn có thể tạo ra các phôi nhân bản giai đoạn đầu bằng cách đưa các tế bào đã chết vào trong trứng chuột đã loại bỏ nhân.

Nghiên cứu trên được tiến hành trong bối cảnh các nhà khoa học chuẩn bị nuôi dưỡng chồn con sinh ra từ chồn chân đen nhân bản đầu tiên trên thế giới, Elizabeth Ann, trong một nỗ lực nhằm tăng cường sự đa dạng di truyền của loài này. Elizabeth Ann được nhân bản từ các tế bào đông lạnh bảo quản sâu trong nitơ lỏng 35 năm về trước.

Có thể bạn quan tâm

Chân dung hai nhà khoa học Henri Kagan và Kenso Soai. (Ảnh minh họa: Nobelprize.org)

Nobel Hóa học 2026 vinh danh nghiên cứu về hiệu ứng phi tuyến tính và tự xúc tác trong tổng hợp hữu cơ bất đối xứng

Viện Hàn lâm Khoa học Hoàng gia Thụy Điển đã công bố giải Nobel Hóa học năm 2026 thuộc về nhà khoa học Henri Kagan (Đại học Paris-Sud, Pháp) và nhà khoa học Kenso Soai (Đại học Khoa học Tokyo, Nhật Bản) với công trình nghiên cứu về các hiệu ứng phi tuyến tính và tự xúc tác trong tổng hợp hữu cơ bất đối xứng.

Xã vùng cao Avương. (Ảnh: THANH TÂM)

Đà Nẵng: Đột phá chuyển đổi số ở xã vùng cao Avương

Nhiều nhiệm vụ chuyển đổi số đã được Ban Thường vụ Đảng ủy và Ban Chỉ đạo 57 xã Avương (thành phố Đà Nẵng) triển khai đồng bộ, mang lại những chuyển biến rõ nét, tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội, nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị và chất lượng phục vụ nhân dân.

VNPT SmartCA đưa thao tác ký lên điện thoại và máy tính, giúp người có thẩm quyền xử lý công việc ở bất cứ đâu. (Ảnh: VNPT)

Gỡ “điểm nghẽn chờ ký” với VNPT SmartCA

Chữ ký số đã quen thuộc với doanh nghiệp, nhưng khi công việc không còn bó hẹp trong văn phòng, USB Token hay máy tính cố định lại trở thành giới hạn. Ký số từ xa đang thay đổi cách doanh nghiệp xử lý giao dịch điện tử, với VNPT SmartCA đưa thao tác ký lên môi trường số, giúp người có thẩm quyền xử lý công việc ở bất cứ đâu.

Gian hàng giới thiệu về chip bán dẫn tại một sự kiện do Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức. (Ảnh: Thu Hằng)

Bảo vệ tài sản trí tuệ trong thiết kế chip bán dẫn

Công nghiệp bán dẫn Việt Nam đang mở rộng từ nghiên cứu, thiết kế sang đóng gói, kiểm thử và từng bước hình thành năng lực chế tạo chip trong nước. Do đó, bảo hộ thiết kế bố trí mạch tích hợp bán dẫn trở thành yêu cầu quan trọng nhằm bảo vệ thành quả sáng tạo, tạo nền tảng cho thương mại hóa và thúc đẩy đổi mới sáng tạo.

Đoàn công tác hai bên làm việc, trao đổi về thúc đẩy chuyển đổi số. (Ảnh: Đại sứ quán Pháp tại Việt Nam)

Thúc đẩy hợp tác về chuyển đổi số Việt Nam và Pháp

Trong các ngày từ 5 đến 9/10, Cục Chuyển đổi số (Văn phòng Chính phủ) thực hiện chương trình làm việc với đoàn chuyên gia Cộng hòa Pháp về nội dung hợp tác, trao đổi trọng tâm về ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong khu vực công, quản trị dữ liệu công, phát triển kinh tế dữ liệu và hoàn thiện khung pháp lý số.

Quang cảnh hội thảo. (Ảnh: CÔNG LÝ)

Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tạo động lực cho Đắk Lắk bứt phá vươn lên trong giai đoạn mới

Hội thảo nhằm cụ thể hóa tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị gắn phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số với yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng, nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh và thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số của tỉnh giai đoạn 2026-2030.

Nền tảng kết nối đổi mới sáng tạo ISC kết nối mạng lưới các trung tâm đổi mới sáng tạo với doanh nghiệp, viện nghiên cứu, trường đại học, chuyên gia, doanh nghiệp công nghệ, startup, quỹ đầu tư và các đối tác trong nước, quốc tế. (Ảnh QUANG HUY)

Mở rộng không gian kết nối công nghệ và doanh nghiệp

Ngày 5/10, tại Hà Nội, trong khuôn khổ Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia năm 2026 đã diễn ra Hội thảo “Đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực Trí tuệ nhân tạo (AI) và Tự động hóa trong kỷ nguyên số”. Chương trình do Trung tâm Hỗ trợ Đổi mới sáng tạo, Cục Đổi mới Sáng tạo, Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức.

Hoạt động nghiên cứu tại phòng thí nghiệm Trường đại học Y Dược, Đại học Quốc gia Hà Nội. (Ảnh: DIỆP NGỌC)

Nền tảng cho mô hình tăng trưởng mới

Nghị quyết số 19-NQ/TW về đổi mới mô hình phát triển Việt Nam chỉ rõ, về kinh tế, xác lập mô hình tăng trưởng mới dựa trên năng suất, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và nguồn nhân lực chất lượng cao.