Ca sĩ Hà Lê:

Nhạc Trịnh giúp sự nghiệp của tôi sang trang

Với Hà Lê, nhiều ca khúc của nhạc sĩ Trịnh Công Sơn đã được “tung tẩy” trong một phong cách mới hoàn toàn. Nhạc Trịnh trở thành chìa khóa để Hà Lê tạo dựng sự nghiệp và dấu ấn âm nhạc cho riêng mình. Nhân Dân cuối tuần có cuộc trò chuyện cùng anh.

Nhiều sáng tạo với âm nhạc của Trịnh Công Sơn đã đưa ca sĩ Hà Lê đến gần với công chúng hôm nay. (Ảnh NVCC)
Nhiều sáng tạo với âm nhạc của Trịnh Công Sơn đã đưa ca sĩ Hà Lê đến gần với công chúng hôm nay. (Ảnh NVCC)

Dám thử nghiệm nhiều để có phiên bản ưng ý nhất

- Nguyên do khiến anh bắt tay vào làm mới nhạc Trịnh theo cách chưa ai làm?

- Lúc đấy, tôi chỉ muốn tạo ra một không gian để tôi có thể hát được, hát thoải mái theo kiểu của tôi, vì tôi biết là mình không thể hát được theo kiểu cũ. Nhưng tôi cũng rất trân trọng bảo tồn giai điệu, ca từ và chỉ muốn làm không gian âm nhạc đầy đặn, gây chú ý hơn với phần rap, viết thêm (X-part) mà thôi.

- Trước đó, một số ca sĩ hát nhạc Trịnh theo cách riêng đã bị dư luận soi xét, thậm chí bị phản ứng, cho rằng không phù hợp. Thực tế này có gây nhiều áp lực cho anh?

- Hồi đó, tôi không sợ gì. Tôi đã dành tất cả cho việc làm mới nhạc Trịnh. Tôi thử rất nhiều phương án. Thí dụ, bài Ở trọ, tôi làm liên tục trong 6-7 tháng. Tôi và nhà sản xuất cùng ngồi tìm từng tiếng một, thu đi thu lại nhiều lần, viết rồi lại xóa đi, thay đổi cấu trúc... Tôi tiếp tục thử nghiệm nhiều cách khác nhau, cuối cùng mới có thể cho ra phiên bản mình ưng nhất. Lúc đấy, mới chỉ tôi và người làm cùng tôi biết, chứ đâu biết khán giả phản ứng thế nào. Cứ phải cho thỏa “cái tôi” trước đã!

- Vậy còn bây giờ thì sao, nếu anh có dự án nhạc Trịnh tiếp theo?

- Bây giờ, nếu làm phải giữ được năng lượng như hồi đó. Nhưng tôi cũng sẽ rất đắn đo. Ngày xưa, không có gì để mất. Giờ cũng có thể do quãng thời gian vừa qua, tôi đã trải nghiệm nhiều thể loại âm nhạc, nhiều màu sắc khác nhau, tôi chỉ sợ mình không đủ sáng tạo như thời điểm trước. Chứ sẽ vẫn tìm cách làm mới.

Tôi muốn quay trở lại để làm thêm một dự án nhạc Trịnh nữa.

- Ngoại trừ phạm vi một số gameshow thì trong đời sống âm nhạc, việc viết thêm cho những ca khúc quen thuộc khá hiếm. Riêng nhạc Trịnh dường như tạo cảm hứng để sản sinh phần viết thêm nhiều hơn hẳn. Anh nghĩ sao về điều này?

- Cũng đúng. Nhạc Trịnh khơi gợi nhiều câu chuyện để mình có thể thêm thắt được. Bản chất âm nhạc của ông chứa đựng triết lý sâu sắc, còn về hòa âm hay giai điệu ở nhiều bài rất đơn giản. Từ đó, tôi thấy cũng dễ có phần viết thêm, để bài hát trở nên khác lạ, dễ tiếp cận các bạn trẻ hơn.

Mỗi bài hát kể một câu chuyện của nhạc sĩ trong giai đoạn ông sáng tác nó. Muốn tiếp nối câu chuyện đấy, mình phải có câu chuyện của mình ở thời đại của mình. Tôi viết thêm với mục đích đó. Tôi muốn có sự kết nối giữa câu chuyện của nhạc sĩ và câu chuyện của tôi, được thể hiện theo nhiều góc nhìn khác về chủ đề của bài hát gốc.

Bài Ở trọ của ông bàn về triết lý vô thường của nhân sinh nhưng phần viết thêm của tôi cho bài này có hai phân đoạn. Đoạn đầu tiên nói về việc bao nhiêu năm mới tu được thành người, chu du trong nhân gian, tương lai ta đi đâu thì cũng sẽ không sao đâu vì ta vẫn chưa đi hết một cuộc đời. Cũng là một cái để khẳng định tư tưởng “ở trọ”… Đoạn sau gồm bốn mệnh đề: “Ở trọ-Ai cũng được một thời rong chơi”, “Ở trọ-nói những tiếng ái ân bên người”, “Ở trọ-ai cũng đã có vài lần đúng sai”, “Ở trọ-ai cũng sẽ đi về nơi xa”. Tức là những cái nó rất thực tế về kiếp “ở trọ” của mình sẽ phải trải qua những cái cảm xúc như thế. Đây cũng là tư duy của tôi, cách hiểu của tôi về bài Ở trọ. Sau khi nghiên cứu, tôi cũng ngộ ra một vài thứ từ bài hát này và muốn chia sẻ với công chúng của mình.

Tôi cũng chỉ là một màu sắc trong dòng nhạc Trịnh

- Như đã nói, không ít ca sĩ chỉ cần thể hiện nhạc Trịnh khác đi là đã bị phản đối. Riêng anh, tuy làm mới một cách triệt để hơn hẳn, nhưng lại được đón nhận ngay. Có khi nào, anh tự hỏi vì sao lại thế?

- (cười) Giai đoạn đầu, lúc mới công bố Diễm xưa, Biển nhớ, tôi cũng “ướt người” đấy. Trên YouTube và một số trang truyền thông, cũng có những bình luận của người nghe, nói thế nào nhỉ, “dã man” lắm! Nhìn chung, tỷ lệ ủng hộ/phản đối là 50/50. Phải đến lúc ra Mưa hồng, tôi mới có cảm giác mọi người bắt đầu quen tai hơn.

Đến thời điểm này, có vẻ tôi đã được chấp nhận, sau nhiều năm ròng…

Mục đích làm mới nhạc Trịnh cũng là để cho những thế hệ tôi và sau tôi có thể nghe được nhạc Trịnh mang hơi thở thời đại. Bên cạnh đó, các bạn vẫn có thể quay trở về nghe các nghệ sĩ gần với bản gốc hơn. Tôi cũng chỉ là một màu sắc trong dòng nhạc Trịnh cho mọi người có thêm lựa chọn thôi.

Giờ là thời đại mà ai cũng được chia sẻ quan điểm, góc nhìn của mình trong sáng tạo nghệ thuật. Mọi người cũng thoải mái hơn trong việc đón nhận. Văn hóa rap, hiphop cũng phổ cập hơn. Nói chung theo thời gian, phải có cái này, cái kia xảy ra rồi mọi thứ thay đổi, chứ không phải lúc nào cũng mãi như thế.

- Từng làm mới nhạc xưa trước cả nhạc Trịnh, nhưng phải đến nhạc Trịnh, anh mới hình thành album. Vì sao vậy?

- Hồi đấy, tôi say mê world music và vẫn đi tìm cho mình một phong cách để mọi người nhớ đến. Tôi cứ loay hoay, không biết phải làm gì, vì những gì tôi thích nhất trong âm nhạc, những cái đưa tôi đến với âm nhạc là hiphop nhưng nó chưa đem lại sự ổn định và mọi người chưa nhớ đến tôi nhiều lắm. Tôi cần phải làm rõ hơn cá tính của mình, không phải bề nổi mà cả chiều sâu nữa.

Lúc ấy, tôi tự nhủ: Thôi, không biết làm gì thì thử quay về với những giai điệu mình yêu thích nhất, thử hát những bài mình thích nhất theo phong cách của mình xem thế nào. Năm 2017, nhân tham gia một chương trình gameshow truyền hình, nhóm chúng tôi quyết định làm mới ca khúc quen thuộc, biến nó thành phong cách và điểm nhấn trong chương trình để mọi người nhớ đến. Chúng tôi đã chọn ca khúc Hạ trắng và từ đó, bén duyên với nhạc Trịnh.

Từng bước, tôi và êkip bàn bạc, phát triển album, kết hợp cả sản xuất video âm nhạc (MV), trong đó có cả thời trang thiết kế riêng, để tạo ấn tượng mới cho nhạc Trịnh.

- Anh từng nói, sau album nhạc Trịnh, sự nghiệp của anh lên như diều?!

- Đi đâu tôi cũng nói thế mà (cười). Nói chung, đấy là một bước ngoặt rất khác, giúp cho tôi có show diễn đều đặn hơn, được làm nghề nhiều hơn, khiến khán giả nhận diện mình nhanh hơn. Từ đấy mới tạo đà cho tôi làm những cái khác.

- Bằng chừng ấy thời gian, giờ, có lẽ anh đã có đúc kết riêng về âm nhạc Trịnh Công Sơn?

- Hồi tôi học khoảng lớp 4, lớp 5, mẹ tôi hay nghe nhạc và ngân nga “Mưa vẫn mưa bay trên tầng tháp cổ”. Ấn tượng tiếp theo trong tôi về âm nhạc của ông là bài hát Nối vòng tay lớn, được cô giáo dạy trong một tiết học hát. Khi đó, tôi chỉ cảm thấy rất thích những giai điệu này, nghe dễ chịu và khi hát lên, có cảm giác rất hào hùng, khí phách và sảng khoái.

Nhạc Trịnh có tính gợi mở cao. Tôi cảm nhận ông là một người rất thơ, rất lãng mạn. Tôi thấy mình cũng là người như thế. Tôi có nhiều câu chuyện, trải nghiệm cá nhân kiểu như vậy. Mà giai điệu trong các bài hát của ông rất đẹp. Hát cũng đơn giản chứ không cần phải cầu kỳ. Chính vì thế, nhạc Trịnh là chất liệu rất tốt để biến tấu theo nhiều phong cách.

- Chân thành cảm ơn anh về cuộc trò chuyện cởi mở!

Trước khi nổi tiếng với dự án làm mới âm nhạc Trịnh Công Sơn mang tên Trịnh Contemporary (tạm dịch: Trịnh đương đại), năm 2019, Hà Lê đã được biết đến như một vũ công và biên đạo cá tính trong chương trình gameshow của Đài Truyền hình Việt Nam, mang tên Thử thách cùng bước nhảy, năm 2015. Anh cho ra mắt album đầu tay với nhạc Trịnh, nhan đề Ở trọ, năm 2020.

Có thể bạn quan tâm

Nghệ sĩ ưu tú, đạo diễn Hoàng Duẩn.

Thể loại kịch nào cũng có thể chinh phục được khán giả

Tết luôn là mùa hoạt động sôi nổi nhất của sân khấu kịch Thành phố Hồ Chí Minh. Năm nay, lần đầu sau nhiều năm, trong danh mục kịch Tết, có lịch diễn một vở kịch lịch sử: Vở Đức thượng công Tả quân Lê Văn Duyệt - Người mang 9 án tử. 

Lê Quỳnh Như, Giám đốc vận hành DeeDee Animation Studio

Kỳ vọng đóng góp vào sự phát triển của hoạt hình Việt Nam

Là đồng sáng lập kiêm Giám đốc vận hành DeeDee Animation Studio, một trong những xưởng phim hoạt hình độc lập năng động nhất hiện nay, Lê Quỳnh Như trò chuyện với Nhân Dân cuối tuần trong tâm thế vừa tỉnh táo của một nhà sản xuất, vừa đầy say mê của người làm sáng tạo.

Biết cách chấp nhận được - mất để luôn nỗ lực trong nghề

Biết cách chấp nhận được - mất để luôn nỗ lực trong nghề

Sau Mưa đỏ, bộ phim của năm 2025, đầu năm nay, diễn viên Hứa Vĩ Văn sẽ gặp lại khán giả qua phim truyền hình Tận hiến, tái hiện chân dung của chiến sĩ tình báo mang bí danh P1, hướng đến kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống lực lượng Tình báo Công an nhân dân. 

Mong muốn trở lại làm việc nhiều hơn ở quê hương

Mong muốn trở lại làm việc nhiều hơn ở quê hương

Sau khi tốt nghiệp với t ấm bằng xuất sắc tại Harvard Graduate School of Design (Harvard GSD), ngôi trường đào tạo bậc cao học về kiến trúc hàng đầu thế giới, năm 2019, Khoa Vũ có nhiều cơ hội công việc tại Mỹ. Trong đó, có việc anh trở thành giảng viên thỉnh giảng tại chính ngôi trường này.

Họa sĩ Tạ Huy Long trong xưởng mở của anh, tại Không gian Manzi, Hà Nội. Ảnh: Nhân vật cung cấp

Tôi chỉ là một người thợ yêu nghệ thuật

Tạ Huy Long được biết đến như một họa sĩ minh họa tài năng, sáng tạo cùng các nhân vật trong truyện Dế mèn phiêu lưu ký của nhà văn Tô Hoài, bên cạnh nhiều tác phẩm truyện kể bằng tranh về lịch sử, văn hóa cổ.

Nghệ sĩ Nhân dân Quế Trân, vai Linh Nhân Hoàng thái hậu trong vở Câu thơ yên ngựa.

Hạnh phúc được tiếp nối truyền thống nghệ thuật của gia tộc

Ghi dấu mốc 100 năm gia tộc hát bội - cải lương tuồng cổ Vĩnh Xuân-bầu Thắng-Minh Tơ-Thanh Tòng, bởi thế, với Nghệ sĩ Nhân dân Quế Trân, năm 2025 là một năm hạnh phúc. Đây cũng là gia tộc duy nhất ở miền nam, đến nay có đến sáu đời duy trì nghề hát. Bên thềm năm mới, chúng tôi có cuộc trò chuyện cùng chị.

Diễn viên Đỗ Thị Hải Yến. Ảnh: Kim Bánh Trôi Nước

Điện ảnh là hành trình không có điểm dừng

Sau một thập kỷ lặng tiếng trên màn ảnh để ưu tiên cho gia đình, Đỗ Thị Hải Yến trở lại với ba phim điện ảnh liên tiếp là Quán Kỳ Nam, 1982 và Hộ linh Tráng sĩ: Bí ẩn mộ vua Đinh, lần lượt ra mắt trong năm 2025 và 2026.

Bức ảnh về ca sĩ Trang Nhung-một nhân vật trong sách "Huyền thoại áo dài Việt Nam" cùng hai con gái của chị. Ảnh: Đỗ Lan Hương

Vẻ đẹp thinh lặng bên trong là vô giá

Sau nhiều năm lặng lẽ chuẩn bị, nghệ sĩ nhiếp ảnh Đỗ Lan Hương đã hoàn thành dự án sách ảnh về vẻ đẹp của phụ nữ Việt Nam cùng tà áo dài, bao gồm câu chuyện về 50 nhân vật nữ, ở đa dạng độ tuổi, nghề nghiệp. Nhân Dân cuối tuần có cuộc trò chuyện cùng chị.

Đạo diễn Quốc Công.

Khao khát đi tìm cái mới

Thành công vượt trội về doanh thu bán vé kể từ đầu năm 2025 khiến vở diễn Vùng đất kỳ bí (Trung tâm nghệ thuật trực thuộc Sở Văn hóa và Thể thao Thành phố Hồ Chí Minh), được xem như là một hiện tượng ngoạn mục của sân khấu xiếc Thành phố trong suốt hàng chục năm qua.

Giáo sư Benjamin Verdery (bên phải ảnh) biểu diễn cùng An Trần, tại workshop năm 2025.

Cần nguồn lực giúp nghệ sĩ trẻ Việt Nam vươn tầm thế giới

Nghệ sĩ guitar An Trần từng đoạt giải Nhất-Cuộc thi Tài năng trẻ guitar Việt Nam năm 2004, khi mới 12 tuổi. Sau nhiều năm tu nghiệp về biểu diễn guitar tại Mỹ, anh nhận học vị Tiến sĩ và hiện giảng dạy bộ môn này tại Trường Nghệ thuật biểu diễn Chicago (CCPA) thuộc Đại học Roosevelt và một số đại học khác ở Mỹ.

Nghệ sĩ Võ Minh Lâm trong vai Nguyễn Địa Lô (bên trái ảnh), vở cải lương Bức ngôn đồ Đại Việt, công diễn ngày 11/10/2025.

Cải lương phải chinh phục được người trẻ!

Giải Chuông vàng vọng cổ do Đài truyền hình Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức là cuộc thi dành riêng cho nghệ thuật cải lương uy tín, lâu đời nhất trên sóng truyền hình, góp phần cung cấp cho sân khấu cải lương nhiều ngôi sao trẻ.

Nghệ nhân Đoàn Thái Cúc Hương.

Đừng nghĩ đèn lồng chỉ để chơi Trung thu

Vừa hoàn tất cuộc triển lãm “Lãm-Đèn Trung thu giấy dó cổ truyền Việt Nam” tại Hà Nội, nghệ nhân Đoàn Thái Cúc Hương đang tất bật chuẩn bị đưa triển lãm vào Thành phố Hồ Chí Minh. Có thể “đọc” ngay được chất truyền thống trên những chiếc đèn theo mẫu mà ta thấy trong những bức ảnh hồi đầu thế kỷ 20. 

Nghệ sĩ Nhân dân Hoàng Yến đảm nhận vai nữ sĩ Hồ Xuân Hương, trong vở diễn cùng tên.

Hạnh phúc khi được soi trong mắt khán giả

Tạo điểm nhấn với vở kịch Yêu là thoát tội từ năm 2018, Nhà hát Thế giới trẻ (thuộc Trường đại học Sân khấu-Điện ảnh Thành phố Hồ Chí Minh) đã và đang từng ngày khẳng định lối đi riêng cùng những vở kịch về đề tài lịch sử.

Biên đạo múa Bùi Ngọc Quân.

129BPM khám phá căn tính và những kết nối người-người

Lần đầu, một tác phẩm nghệ thuật biểu diễn của Việt Nam được giới thiệu tại George Town Festival 2025, bang Penang, Malaysia, từ ngày 4-10/8. Đây là một trong những lễ hội nghệ thuật quốc tế lớn diễn ra hằng năm kể từ năm 2010 tại George Town, thành phố được UNESCO vinh danh là Di sản văn hóa thế giới.

Cảnh trong vở nhạc kịch "Café bánh mì". (Ảnh Nhà hát Kịch Việt Nam)

Đây là tác phẩm về nhân dân Việt Nam anh hùng

Những ngày tháng 8 này, Nhà hát Kịch Việt Nam gấp rút hoàn thiện công trình giàu ý nghĩa: Vở nhạc kịch Café bánh mì, phản ánh không khí sôi sục trong những ngày trước Cách mạng Tháng Tám năm 1945 của cả dân tộc Việt Nam.

Đạo diễn, Nghệ sĩ Ưu tú Đặng Thái Huyền

Tôi không muốn chỉ kể về chiến tranh bằng bom đạn

Mưa đỏ là tác phẩm của Điện ảnh Quân đội nhân dân hướng đến Kỷ niệm 80 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Bộ phim lấy cảm hứng từ sự kiện 81 ngày đêm chiến đấu anh dũng, kiên cường của cán bộ, chiến sĩ và nhân dân bảo vệ Thành cổ Quảng Trị, năm 1972.

Hai nhạc sĩ Nguyễn Quốc Trung (bên trái ảnh) và Nguyễn Xinh Xô trình diễn Cánh đồng di sản tại Monsoon 2023.

Tái hiện di sản bằng “ngôn ngữ” mới

Sau hai năm kể từ lần trình diễn đầu tiên tại Lễ hội Âm nhạc quốc tế Gió mùa-Monsoon Festival 2023, mới đây, hai nhạc sĩ kiêm nhà sản xuất Nguyễn Quốc Trung và Nguyễn Xinh Xô đã chính thức phát hành bộ đôi album Cánh đồng di sản, kể câu chuyện của những người trẻ Tây Bắc “bỏ rừng về phố” bằng âm nhạc điện tử.