Nguy cơ xuất hiện nhiều bệnh mới, ngộ độc mới từ thuốc lá điện tử

“Thuốc lá điện tử là môi trường cho các ma túy mới tồn tại. Sự xuất hiện của hàng trăm ma túy tổng hợp mới sẽ dẫn tới xuất hiện hàng trăm bệnh, ngộ độc mới rất khác nhau”, Tiến sĩ Nguyễn Trung Nguyên cảnh báo.
Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Trung Nguyên, Giám đốc Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai cảnh báo về bệnh mới nổi do thuốc lá điện tử.
Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Trung Nguyên, Giám đốc Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai cảnh báo về bệnh mới nổi do thuốc lá điện tử.

Ngày 25/5, Vụ Pháp chế (Bộ Thông tin và Truyền thông) tổ chức hội nghị cung cấp thông tin cho báo chí về phòng, chống tác hại của các sản phẩm tiêu dùng có hại cho sức khỏe.

Vấn đề y tế khổng lồ hệ lụy từ thuốc lá điện tử

Hiện nay các sản phẩm thuốc lá nung nóng rất đa dạng, trong đó có nhiều sản phẩm lai giữa thuốc lá nung nóng với thuốc lá điện tử, pha trộn, tẩm ướp dung dịch điện tử khiến cho việc kiểm tra và nhận biết khó khăn, như sản phẩm thuốc lá mới sử dụng công nghệ hybrid, không đốt nóng trực tiếp sản phẩm thuốc lá mà kết hợp giữa dung dịch thuốc lá điện tử và nguyên liệu thuốc lá.

Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Trung Nguyên, Giám đốc Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai cho biết, thuốc lá điện tử đang làm giảm khả năng miễn dịch của cơ thể. Người hút nhiều thuốc lá điện tử sẽ giảm khả năng chống vi khuẩn, virus. Người này có thể thay đổi cấu trúc đường hô hấp theo hướng giúp vi khuẩn phế cầu dễ xâm nhập gây viêm phổi.

Tiếp xúc thuốc lá điện tử, khi bị nhiễm Rhinovirus gây bệnh ở người thì tải lượng virus tăng, tình trạng viêm nặng hơn, khả năng đề kháng giảm đi. Đặc biệt, thuốc lá điện tử làm giảm biểu hiện của hơn 300 gene liên quan miễn dịch.

Hệ lụy lâu dài, thuốc lá điện tử có thể gây ra các bệnh về tim mạch, hô hấp… thậm chí là ung thư.

Đặc biệt, thuốc lá điện tử làm phát sinh loạt bệnh/ngộ độc mới nổi, chưa từng có trong y văn. Tại Mỹ đã phát hiện ra bệnh mới là Evali (Tổn thương phổi cấp liên quan thuốc lá điện tử). Bệnh tăng mạnh tháng 8, đạt đỉnh tháng 9/2019. Tới ngày 18/2/2020, Mỹ ghi nhận 2807 ca với 68 ca tử vong được khẳng định liên quan.

Bệnh này gây ra các triệu chứng hô hấp, tiêu hóa, toàn thân. Kết quả xét nghiệm dung dịch hút và dịch đường hô hấp các bệnh nhân cho thấy có vitamin E acetate. “Vitamin E nung nóng trong thuốc lá điện tử tạo thành khí ketene độc. Thử nghiệm trên động vật gây tổn thương giống ở người”, bác sĩ Nguyên cảnh báo.

Việc sử dụng thuốc lá thải ra môi trường mỗi năm khoảng từ 3.000 đến 6.000 tấn formaldehyde, từ 12.000 đến 47.000 tấn nicotine và từ 300 đến 600 triệu kg chất thải độc hại của các mẩu thuốc lá.

Đặc biệt, hiện thế giới chưa có phác đồ chính thức bệnh Evali. 76% bệnh nhân phải thở máy, 22% thở máy không xâm nhập, một số ca phải can thiệp ECMO.

25-85% các ca để lại xơ phổi mức độ khác nhau. Bệnh nhân gặp rối loạn khuếch tán kéo dài tới ít nhất 2 tháng sau khi ra viện. Bệnh nhân có thể gặp tổn thương phổi mạn tính. “Đặc biệt, tại Việt Nam, chúng tôi đã phát hiện có vitamin E trong thuốc là điện tử. Sớm muộn chúng ta cũng sẽ phải đối mặt với bệnh mới nổi này”, bác sĩ Nguyên cho hay.

Khó xét nghiệm các chất ma túy tổng hợp mới

Tiến sĩ Nguyễn Trung Nguyên cho biết, 2 đơn vị hiện nay có khả năng xét nghiệm các loại chất gây nghiện tổng hợp là Viện Pháp y Quốc gia và Viện Khoa học hình sự, Bộ Công an hiện mới chỉ xét nghiệm hơn 100 chất. Trong khi đó, cần sa có tới vài trăm chất, các đối tượng chỉ cần thay đổi vài công thức hóa học, lại tạo chất mới.

“Chúng ta phải chạy theo các chất mới để xét nghiệm mà cũng không làm xuể”, bác sĩ Nguyên nói.

Do đó, Tiến sĩ Nguyên nhấn mạnh, cần phải cấm thuốc lá điện tử tại Việt Nam vì sẽ mở đầu xu hướng lạm dụng, nghiện, phơi nhiễm các hóa chất tổng hợp của con người không thể kiểm soát, gây ra loạt bệnh tật mới, làm nặng thêm vấn đề thuốc lá truyền thống và phức tạp thêm vấn đề ma túy.

Nếu cho phép thí điểm thuốc lá nung nóng sẽ dẫn đến tình trạng thuốc lá điện tử cũng sẽ thâm nhập vào thị trường Việt Nam dưới mác thuốc lá nung nóng, sử dụng trá hình sẽ rất khó kiểm soát được.

WHO khuyến cáo cấm thuốc lá điện tử

Theo Thạc sĩ Nguyễn Thị Thu Hương, Quỹ Phòng chống tác hại thuốc lá, Bộ Y tế, trong những năm qua, với những nỗ lực của Bộ Y tế và các bộ, ngành, các tỉnh, thành phố, công tác phòng, chống tác hại thuốc lá đã đạt được nhiều kết quả đáng ghi nhận. So với năm 2015, tỷ lệ sử dụng thuốc lá trong nam giới Việt Nam giảm từ 45,3% xuống 42,3%.

Thạc sĩ Nguyễn Thị Thu Hương, Quỹ Phòng chống tác hại thuốc lá, Bộ Y tế.

Thạc sĩ Nguyễn Thị Thu Hương, Quỹ Phòng chống tác hại thuốc lá, Bộ Y tế.

Với các kết quả như trên, theo ước tính của Tổ chức Y tế thế giới, Việt Nam đã phòng tránh được 280.000 ca tử vong sớm vì các bệnh liên quan đến sử dụng thuốc lá. Ước tính chi phí tiết kiệm được do giảm tỷ lệ bệnh tật do sử dụng thuốc lá gây ra trong giai đoạn 2015-2020 là 1.277 tỷ đồng/ năm.

Tuy nhiên, những nỗ lực phòng chống tác hại thuốc hại thuốc lá của Việt Nam sẽ phải đối mặt với nhiều nguy cơ khi có sự xâm nhập của thuốc lá thế hệ mới (thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng) bằng con đường bất hợp pháp từ năm 2015.

Thạc sĩ, bác sĩ Nguyễn Tuấn Lâm, Tổ chức Y tế thế giới tại Việt Nam cho hay, hiện tại các sản phẩm thuốc lá thế hệ mới không được phép nhập khẩu, quảng cáo và bán ở Việt Nam.

"WHO khuyến cáo nên duy trì và tăng cường các quy định luật pháp hiện tại về cấm nhập khẩu và bán để ngăn chặn, hạn chế tiếp cận nhằm ngăn ngừa sự gia tăng tỷ lệ sử dụng trong giới trẻ. Đồng thời tăng cường thực thi chống buôn lậu, quảng cáo, và bán các sản phẩm này, để giảm thiểu tối đa sự tiếp cận và sử dụng của giới trẻ", bác sĩ Tuấn Lâm nói.

Thạc sĩ, bác sĩ Nguyễn Tuấn Lâm, Tổ chức Y tế thế giới tại Việt Nam.

Thạc sĩ, bác sĩ Nguyễn Tuấn Lâm, Tổ chức Y tế thế giới tại Việt Nam.

Ông dẫn chứng, việc hợp pháp hóa với các quy định quản lý ở các nước hiện tại đều dẫn tới tình trạng gia tăng nhanh tỷ lệ sử dụng ở giới trẻ. Nếu cân nhắc quản lý thì cần bảo đảm có đủ năng lực về con người và kỹ thuật để đương đầu với các thách thức như đã nêu.

"Nếu quản lý, cần loại trừ tất cả các yếu tố hấp dẫn giới trẻ như hương vị, màu sắc. Cần quản lý hàm lượng nicotine, quản lý việc pha trộn các chất ma túy, quản lý hệ thống phân phối, in cảnh báo, cấm quảng cáo và đánh thuế cao", ông Lâm nhấn mạnh.

Có thể bạn quan tâm

Các bác sĩ Viện Tim mạch Việt Nam thực hiện ca can thiệp tim mạch kỹ thuật cao. (Ảnh: MẠNH DƯƠNG)

Kiến tạo hệ sinh thái chăm sóc tim mạch toàn diện

Chuyên ngành tim mạch tại Việt Nam đang có những bước phát triển mạnh mẽ từ việc việc ứng dụng công nghệ cao, hướng tới điều trị chính xác, đến nâng cao hiệu quả dự phòng và cứu sống người bệnh. Tuy nhiên, mục tiêu bảo đảm sức khỏe tim mạch cho cộng đồng đòi hỏi hệ thống y tế có bước phát triển cả bề rộng và chiều sâu.

Thiếu tướng, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Vũ Nhất Định, Phó Giám đốc Học viện Quân y phát biểu khai mạc khóa huấn luyện.

Nâng cao chất lượng lực lượng y tế trong tham gia hoạt động gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc

Chiều 24/6, tại Hà Nội, Học viện Quân y tổ chức khai mạc khóa huấn luyện chuyên môn y tế cho Bệnh viện dã chiến cấp 1, Đội công binh số 5 tham gia hoạt động gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc. Thiếu tướng, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Vũ Nhất Định, Phó Giám đốc Học viện Quân y dự và phát biểu khai mạc khóa huấn luyện.

Thành phố Hà Nội xây dựng kế hoạch khám sức khỏe định kỳ cho người dân trong năm 2026 (Ảnh: BẢO LONG)

Thống nhất trong khám sức khỏe định kỳ cho người dân

Để triển khai đầy đủ, hiệu quả Luật Phòng bệnh, thời gian qua, Chính phủ, Bộ Y tế đã ban hành các văn bản quy phạm pháp luật, hướng dẫn chuyên môn, nhất là việc tổ chức khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí cho người dân, tạo cơ sở để các địa phương thực hiện thống nhất công tác này.

Trong quá trình nội soi tiêu hóa, bác sĩ ghi nhận tổn thương u sùi đại tràng nghi ngờ ác tính của bệnh nhân.

Những dấu hiệu tiêu hóa tưởng vô hại nhưng có thể là cảnh báo ung thư

Nhiều người cho rằng táo bón, đầy bụng hay rối loạn tiêu hóa chỉ là những vấn đề thông thường. Tuy nhiên, theo các bác sĩ tiêu hóa, đây cũng có thể là dấu hiệu sớm của những bệnh lý nguy hiểm như polyp tiền ung thư hoặc ung thư đại trực tràng, khiến không ít trường hợp chỉ được phát hiện khi bệnh đã ở giai đoạn muộn.

Hình ảnh nội soi ghi nhận dị vật dài khoảng 3cm, 1 đầu đâm sâu vào thành đại tràng, có dịch mủ chung quanh.

Vĩnh Long: Phẫu thuật thành công bệnh nhân bị tắc ruột do u trực tràng kèm dị vật đâm thủng trực tràng

Ngày 23/6, thông tin từ Bệnh viện đa khoa Vĩnh Long cho biết, các bác sĩ khoa Ngoại Tổng quát của bệnh viện vừa thực hiện thành công ca phẫu thuật nội soi cấp cứu, kịp thời cứu sống một bệnh nhân bị tắc ruột do khối u trực tràng, đồng thời bị dị vật đâm thủng thành đại tràng gây nhiễm trùng nghiêm trọng.

Ê-kíp bác sĩ Bệnh viện K ứng dụng robot phẫu thuật điều trị ung thư cổ tử cung cho người bệnh.

Cá thể hóa điều trị - chìa khóa nâng cao hiệu quả điều trị ung thư giai đoạn sớm

Cùng một loại ung thư, cùng một giai đoạn bệnh nhưng mỗi người bệnh cần một chiến lược điều trị khác nhau, dựa trên đặc điểm tổn thương, thể trạng, nhu cầu và mục tiêu điều trị. Vì vậy, cá thể hóa điều trị đang là xu hướng được ứng dụng trong ung thư học nhằm tối ưu hiệu quả điều trị và nâng cao chất lượng sống cho người bệnh.

Thạc sĩ, bác sĩ Đinh Hữu Việt trong một ca phẫu thuật vi phẫu tinh hoàn tìm tinh trùng Micro TESE.

Từ hy vọng mong manh đến cơ hội làm cha nhờ tiến bộ y học

Nhiều nam giới khi nhận kết quả xét nghiệm không có tinh trùng thường rơi vào tâm lý bi quan, cho rằng cơ hội có con bằng chính nguồn gene của mình đã khép lại. Tuy nhiên, theo các chuyên gia nam học, với sự phát triển của y học hiện đại, không ít trường hợp vô tinh vẫn có thể thực hiện thành công các kỹ thuật hỗ trợ sinh sản.

Những “cánh tay thép” trong phòng mổ

Những “cánh tay thép” trong phòng mổ

Trong phòng mổ của Khoa Chấn thương chỉnh hình, Bệnh viện E (Bộ Y tế), cánh tay robot màu trắng bạc di chuyển chậm rãi theo từng thao tác của phẫu thuật viên. Trên màn hình dựng hình ảnh 3D, từng lát cắt của khớp gối hiện lên chính xác đến từng milimét.

Ảnh: HUY NGUYỄN.

Chơi pickleball thế nào để an toàn cho tim mạch?

Pickleball đang trở thành môn thể thao được yêu thích tại Việt Nam nhờ dễ chơi, phù hợp nhiều lứa tuổi. Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo nguy cơ ngừng tim đột ngột có thể xảy ra ở cả người trẻ lẫn trung niên nếu chủ quan với sức khỏe tim mạch hoặc vận động quá sức.