21 tuổi, Lê Phương Hà (Đống Đa, Hà Nội) trải qua nhiều mối quan hệ tình cảm với xuất phát điểm từ các ứng dụng hẹn hò trực tuyến (dating app). Xây dựng một hồ sơ ấn tượng, tích cực “quẹt phải” và thuộc lòng những câu tán tỉnh bông đùa là cách cô gái trẻ chuẩn bị kỹ càng để thu hút đối phương.
Giống như Hà, Trần Hữu Vinh (Hoàn Kiếm, Hà Nội) có “bề dày kinh nghiệm” khi “dạo chơi” trên các ứng dụng này. Chính bởi “đơn giản mà, ai chơi mấy cái này cũng thế” và “thích thì quẹt phải, không thích thì quẹt trái” nên anh chàng 24 tuổi đã quá quen với việc lướt ứng dụng để tìm kiếm, trò chuyện với nhiều người cùng một thời điểm “nếu có tiến triển thì sẽ gặp mặt trực tiếp rồi có gì tính tiếp”.
Vòng lặp không hồi kết
Việc sử dụng ứng dụng hẹn hò trở nên phổ biến hơn trong những năm gần đây, đặc biệt là thế hệ gen Z. Khác với các thế hệ trước, nhiều người trẻ sử dụng ứng dụng trực tuyến để tìm một nửa phù hợp hoặc tìm bạn, tìm người trò chuyện... Theo thống kê của hãng nghiên cứu thị trường Decision Lab, tính đến tháng 3/2023, khoảng 80% gen Z tại Việt Nam đang sử dụng ít nhất một ứng dụng hẹn hò. Nhờ vào thuật toán của ứng dụng cũng như vị trí, mong muốn trên hồ sơ của người dùng, chỉ cần một thao tác đơn giản là hai phía có thể kết nối với nhau. Người sử dụng dễ dàng tìm được người đúng “gu” trên các nền tảng này, họ nhanh chóng trò chuyện và đi đến gặp mặt trực tiếp.
Ứng dụng hẹn hò phù hợp với xu hướng dành phần lớn thời gian trong thế giới trực tuyến của nhiều người. Không ít cặp thành đôi, nên duyên vợ chồng. Tuy nhiên, đó chỉ là con số nhỏ bởi các mối quan hệ kiểu “mì ăn liền” này thường không có kết quả hoặc chóng vánh, mau kết thúc. Theo một khảo sát của Tinder tại Việt Nam, khoảng 25% người dùng cho biết họ đã từng có những trải nghiệm tiêu cực khi sử dụng ứng dụng hẹn hò như lừa đảo (15%), quấy rối tình dục (10%) và cảm thấy thất vọng (10%).
Tồn tại nhiều tiêu cực là vậy nhưng nhiều người vẫn lựa chọn tiếp tục dành thời gian để hẹn hò trực tuyến mỗi ngày. Lưu Hoàng Nam (23 tuổi), sinh sống và làm việc tại quận Thanh Xuân (Hà Nội) dùng ứng dụng hẹn hò đến nay đã hơn bốn năm. Xuất phát từ mong muốn “kiếm người yêu” sau thời gian độc thân khá dài, anh chàng nhanh chóng trò chuyện, tìm hiểu và gặp gỡ với một cô gái trong khu vực. Mọi chuyện rất thuận lợi, Nam dự tính “ngỏ lời yêu” với nàng vào buổi gặp mặt tiếp theo. Dự tính chỉ là dự tính, chuyện tỏ tình đi vào dĩ vãng ngay sau đó ít ngày bởi “bỗng dưng bạn nữ im lặng, không phản hồi tin nhắn, cuộc gọi mặc dù vẫn xuất hiện đều trên các tài khoản mạng xã hội”, anh chàng bộc bạch. Sự biến mất bất ngờ của đối phương khiến Nam khá bất ngờ và có chút hụt hẫng. Tuy nhiên, cảm giác này không kéo dài quá lâu, Nam tiếp tục quay trở lại “thị trường” hẹn hò đầy sôi động để tìm kiếm một nửa phù hợp. Tới nay, bạn trẻ này vẫn đang sử dụng các ứng dụng hẹn hò. Vòng lặp tải ứng dụng - “quẹt phải” - xóa ứng dụng - tải lại ứng dụng không thấy hồi kết: “Người này không được thì người khác. Lắm lúc chán không dùng nữa thì xóa, có hứng thì mình tải lại. Nghiện rồi, khi nào xác định yêu đương nghiêm túc thì bỏ”, Nam cười.
Không riêng Nam, nhiều bạn trẻ dùng ứng dụng hẹn hò cũng đang rơi vào trạng thái như thế. Vòng lặp độc hại nhưng đầy mê hoặc khiến người dùng không thoát ra được bởi chính bản thân họ tự nguyện “rơi” vào. Dù biết nguy hiểm, dù lo sợ nhưng họ chọn cách “chiều” theo cảm xúc của bản thân: “Đọc báo, lướt mạng xã hội thấy nhiều vụ lắm, cũng sợ đấy nhưng vui. Lựa chọn thôi, mình chọn thì mình chịu”, bạn Nguyễn Hoàng Vy (19 tuổi) cho biết. Tạm dừng hoặc vĩnh viễn không sử dụng ứng dụng hẹn hò không phải cách để vòng lặp này kết thúc. Cách tốt nhất để kết thúc là thay đổi lối suy nghĩ và hành động ở bản thân mỗi người.
 |
Đùa liệu có… vui?
Ứng dụng hẹn hò như một xã hội thu nhỏ. Trong xã hội đó tồn tại nhiều nhóm người với mục đích sử dụng khác nhau. Người tìm tình yêu, người tìm tình dục, người tìm tình bạn và có người tìm… sự chơi đùa.
Chỉ cần gõ vài từ khóa đơn giản liên quan đến hẹn hò trực tuyến trên TikTok hay Facebook, không khó để thấy hàng loạt các bài viết có liên quan. Nội dung các bài viết thường là “văn mẫu” tán tỉnh sao cho “mượt” hay đi hẹn hò tìm hiểu với nhiều người theo cách nói của gen Z bây giờ, thu hút đông đảo người theo dõi, tương tác và lan truyền rộng rãi. Xu hướng này “cho ra đời” một bộ phận giới trẻ dùng các ứng dụng hẹn hò để “tác chiến”, thể hiện tài năng tán tỉnh của bản thân rồi đăng lên mạng xã hội như một “chiến tích” đầy tự hào. Thậm chí, nhiều người còn “mượn” nó để kiếm thu nhập, phát triển nội dung trên nền tảng số: “Mới đầu mình đăng cho vui thôi, không ngờ mọi người hưởng ứng và chờ đợi các phần tiếp theo nên mình làm tiếp. Nhờ đó mà có thêm nhiều bạn theo dõi và ủng hộ”, V.Y.T, chủ kênh TikTok làm về nội dung này chia sẻ.
Giới trẻ là thế hệ lớn lên cùng công nghệ số, mạng xã hội. Họ cởi mở hơn trong việc chia sẻ cuộc sống, quan điểm, bộc lộ cái tôi cá nhân trên mạng xã hội. Thế nhưng, liệu rằng ở phía đối diện, người “được” tán tỉnh có thoải mái với việc trêu đùa và đăng tải lên mạng như thế hay không? Chưa kể, nhiều trường hợp còn để lộ thông tin cá nhân khiến đối phương “dở khóc dở cười”. Điều này khiến hẹn hò trực tuyến trở nên tiêu cực hơn và có lẽ, đây là một trong vô vàn yếu tố khiến nhiều bạn trẻ ngày nay sợ yêu, mất niềm tin hoặc không tin vào tình yêu.
Người trẻ có cái nhìn mới mẻ hơn về tình yêu so các thế hệ trước. Mới từ cách gặp gỡ, cách yêu, cách thể hiện tình cảm… nhưng có một thứ không thể thay đổi là giá trị của tình yêu. Vòng lặp không hồi kết, tán tỉnh đùa với mục đích nhất định liệu có làm thay đổi giá trị của tình yêu? Giá trị của tình yêu không mất đi, nó thay đổi khi con người thay đổi. Để giữ vững giá trị tốt đẹp ấy, khi bước chân vào “thị trường” hẹn hò trực tuyến, hãy tỉnh táo và cẩn trọng.
Theo số liệu thống kê của công ty nghiên cứu thị trường Statista, tính đến tháng 12/2023, Tinder thu hút hơn 100 triệu người dùng hoạt động hằng tháng trên toàn cầu. Hơn 65% người dùng đến từ các nước phát triển, bao gồm Mỹ, Canada, châu Âu, Australia và New Zealand.
Tinder được xem là ứng dụng hẹn hò phổ biến nhất tại Việt Nam, chiếm hơn 70% thị phần, xếp sau là Bumble (10%) và Facebook Dating (8%)... Tính đến tháng 3/2023, có hơn 15 triệu người sử dụng Tinder, phổ biến nhất ở nhóm từ 18 đến 35 tuổi.
