Khi những tiến bộ y khoa liên tục mở rộng khả năng điều trị, còn mạng xã hội làm thay đổi cách người dân tiếp cận thông tin sức khỏe, người thầy thuốc cũng đứng trước những yêu cầu mới. Với một phẫu thuật viên như BS Vũ Anh, câu trả lời được tìm kiếm từ những ca mổ và cả cách anh đưa kiến thức chuyên môn ra khỏi phòng khám, đến gần hơn với cộng đồng.
Thước đo của kỹ thuật mới
Chỉ một tháng sau ca thay khớp háng toàn phần do hoại tử chỏm xương đùi, cô Nguyễn Thị Hiền (69 tuổi, Hà Nội) đã trở lại với những điệu Zumba, Cha-cha-cha yêu thích. Ca phẫu thuật được thực hiện bằng kỹ thuật SuperPath ít xâm lấn, tiếp cận khớp qua khe tự nhiên giữa các nhóm cơ nhằm hạn chế tổn thương. “Trước đó, tôi cũng băn khoăn không biết khả năng hồi phục sẽ thế nào. Nhưng chỉ 36 giờ sau phẫu thuật, tôi đã có thể tự đứng dậy, đi lại. Cảm giác chưa quen với dáng đi mới cũng dần qua sau khi được bác sĩ kiểm tra, giải thích và hướng dẫn tập luyện”, cô Hiền kể.
Theo BS Vũ Anh, việc hạn chế tổn thương gân cơ và mô mềm chung quanh khớp tạo điều kiện để người bệnh vận động sớm hơn sau phẫu thuật. Với những kỹ thuật ít xâm lấn phù hợp, việc người bệnh có thể đi lại sau 24 giờ đã không còn hiếm gặp. Riêng SuperPath là một lựa chọn đáng cân nhắc bởi khả năng hỗ trợ hồi phục nhanh, không làm tăng chi phí mổ nhưng có thể giảm các chi phí trong quá trình hồi phục.
Rút ngắn thời gian người bệnh phải nằm một chỗ, giảm những tổn thương không cần thiết và sớm đưa họ trở lại sinh hoạt bình thường cũng là hướng ngoại khoa hiện đại đang theo đuổi. Với BS Vũ Anh, điều đó không nhất thiết chỉ đến từ những kỹ thuật lớn.
Suốt bảy năm sống chung với những cơn tê buốt hai bàn tay, chị Ngọc Mai (50 tuổi), một thợ may ở Nghệ An, chỉ tìm đến bác sĩ khi bàn tay phải bắt đầu teo cơ. Chị được chẩn đoán mắc hội chứng ống cổ tay, phải thực hiện tiểu phẫu giải phóng chèn ép dây thần kinh. Vết mổ được khâu bằng chỉ tự tiêu, phủ keo dán sinh học, giúp người bệnh không phải thay băng, cắt chỉ, thuận tiện hơn trong sinh hoạt sau mổ.
Keo dán sinh học là một trong những vật liệu được BS Vũ Anh chủ động tìm hiểu và đưa vào thực hành. Theo anh, việc ứng dụng vật liệu này giúp giảm những phiền toái trong quá trình thay băng, đồng thời cho phép vết mổ tiếp xúc với nước sớm hơn. Từ các tiểu phẫu như hội chứng ống cổ tay, ngón tay lò xo đến phẫu thuật thay khớp háng SuperPath, BS Vũ Anh từng bước mở rộng ứng dụng, hoàn thiện quy trình “đường mổ 4 không”: Không cắt cơ, không dẫn lưu, không thay băng, không cắt chỉ.
Khi kiến thức bước ra khỏi phòng khám
Một kỹ thuật mới có thể mở thêm lựa chọn điều trị, nhưng cũng dễ tạo ra kỳ vọng nếu người bệnh chỉ nhìn thấy những ưu điểm được quảng bá. Với BS Vũ Anh, đưa y học hiện đại đến gần người bệnh không dừng ở việc ứng dụng cái mới, mà còn phải giúp người bệnh hiểu đúng để lựa chọn đúng.
Khoảng hai năm trước, khi nhận thấy ngày càng nhiều nội dung sức khỏe thiếu chính xác xuất hiện trên mạng xã hội, anh bắt đầu xây dựng các kênh Facebook, TikTok, Website… chia sẻ kiến thức chuyên môn. Thay vì những bài giảng nặng lý thuyết, BS Vũ Anh chọn các tình huống lâm sàng làm điểm bắt đầu. Với sự đồng ý của người bệnh, hành trình từ khi xuất hiện triệu chứng, điều trị đến tái khám được ghi lại. Người bệnh kể trải nghiệm, bác sĩ giải thích bệnh lý, phương án can thiệp và những lưu ý trong quá trình hồi phục. Những câu chuyện cụ thể nhờ đó trở thành cách chuyển tải kiến thức y khoa gần gũi hơn.
Điều BS Vũ Anh chú trọng là không chỉ nói về ưu điểm của một phương pháp, mà còn chỉ ra giới hạn và khả năng đáp ứng khác nhau ở mỗi người bệnh. Ngay cả những công nghệ đang nhận được nhiều sự quan tâm cũng được anh nhìn nhận theo nguyên tắc ấy. Với phẫu thuật thay khớp gối có robot hỗ trợ, bên cạnh khả năng nâng cao độ chính xác, anh đặt vấn đề liệu ưu thế về kỹ thuật có đồng nghĩa với kết quả điều trị tốt hơn. Hay xu hướng tiêm huyết tương giàu tiểu cầu (PRP) cũng được anh cảnh báo việc lạm dụng có thể khiến người bệnh tốn thời gian, chi phí mà không đạt hiệu quả mong muốn. “Làm được cái gì thì nói cái đó”, BS Vũ Anh nói về nguyên tắc của mình khi chia sẻ thông tin y khoa trên mạng xã hội.
Việc đưa y học đến gần người bệnh còn được nối dài sau khi họ rời bệnh viện. Cùng một người bạn là tiến sĩ chuyên ngành phục hồi chức năng, BS Vũ Anh đã đưa ứng dụng hỗ trợ tập luyện tại nhà vào sử dụng cho bệnh nhân sau phẫu thuật. Điều này đặc biệt có ý nghĩa với những người bệnh ở xa hoặc khó tiếp cận thường xuyên các trung tâm phục hồi chức năng.
Một kỹ thuật chỉ có giá trị khi được chỉ định đúng; thông tin chỉ thật sự hữu ích khi giúp người bệnh hiểu đúng để lựa chọn và sử dụng đúng. Từ phòng mổ đến không gian số, đó cũng là cách mà bác sĩ trẻ Vũ Anh lựa chọn để những tiến bộ của y học đến gần hơn với người bệnh.