Nhiều tổ chức, đơn vị mong muốn bổ sung vào luật các ngành nghề văn hóa sáng tạo mới này. Cùng với đó là chính sách thuế ưu đãi, đặc thù với nghề nghiệp kinh doanh. Một số ý kiến đã chia sẻ với Thời Nay.
Xây dựng cơ chế ưu đãi, miễn, giảm thuế, phí phù hợp với thực tiễn và có tính khả thi nhằm thu hút đầu tư trong và ngoài nước vào lĩnh vực văn hóa nghệ thuật, phát triển các ngành công nghiệp văn hóa luôn là vấn đề được các cấp quản lý cũng như các đơn vị, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực này hết sức lưu tâm. Dự thảo Luật Thuế TNDN (sửa đổi) đã nhận được nhiều ý kiến đồng tình khi khuyến khích doanh nghiệp tài trợ cho văn hóa, đưa vào các quy định miễn thuế đối với các khoản tài trợ cho hoạt động văn hóa, nghệ thuật, từ thiện, hay thu nhập không chia của các cơ sở xã hội hóa trong lĩnh vực văn hóa… Nhưng còn đó những khoảng trống cần lấp đầy.
Bà Helen, đại diện công ty phát triển Idol Tikok:
 |
Mở mã ngành livestream - là một ngành kinh doanh chính thức
Phát triển công nghiệp âm nhạc gắn với chính sách và hạ tầng, phải có hệ thống tiêu chuẩn, chính sách rõ ràng để vận hành. Hiện nay, các nhà sáng tạo live hay các nhà sáng tạo nội dung livetreams trực tuyến vẫn đang tạo ra giá trị. Tôi được biết, các nghệ sĩ vẫn đang đóng thuế thu nhập cá nhân cho Nhà nước đối với những sản phẩm các bạn tạo ra hoặc thu về. Nhưng khi đi lên chi cục thuế để kê khai lại không có mã ngành livetreams trong chính sách. Chi cục thuế lại tư vấn cho họ sang đóng thuế theo hộ kinh doanh chứ không phải là cá nhân nữa. Như vậy, về mặt chính sách, chúng ta có bổ sung ngành livetreams này thật sự là một ngành/nghề để thu thuế thu nhập đúng với ngành đó hay không? Đồng thời có thể giảm thuế thu nhập trong lĩnh vực này cho các nghệ sĩ hay không?
Bên cạnh đó, thuế dành cho doanh nghiệp trong mảng văn hóa nghệ thuật, âm nhạc có thể được giảm tải hoặc ưu đãi 0% trong vòng 1-2 năm như một số lĩnh vực khác. Từ đó góp phần tạo nền móng để xây dựng một lộ trình thuận lợi hơn, ưu tiên cho các ngành công nghiệp văn hóa phát triển mạnh mẽ hơn nữa. Điều này càng có ý nghĩa với các doanh nghiệp âm nhạc trong giai đoạn đầu phát triển.
Nếu như trước đây chúng ta xem truyền hình nhiều nhưng bây giờ người dân lại thường xuyên theo dõi qua hệ thống online. Ngành công nghiệp livetreams đang phát triển và ngành âm nhạc giải trí cũng đang nở rộ một cách mạnh mẽ, tiếp cận đông đảo công chúng khán giả. Chúng ta cần có hệ thống chính sách để có thể vận hành, không bị lùi một bước, đồng thời có thể kết nối với quốc tế, không chỉ là vấn đề đầu tư kinh tế mà còn có thể kết nối quỹ đầu tư từ nước ngoài về Việt Nam. Tôi tin rằng, những thay đổi về mặt chính sách có thể làm gia tăng đầu tư của quỹ nước ngoài vào trong nước.
Nhà sản xuất Hoàng Quân (Production Q):
 |
Thay đổi mức thuế suất cần có sự cân nhắc
Chúng tôi cho rằng, ở điều kiện thị trường và nền kinh tế phát triển bình thường, việc thay đổi mức thuế suất cần có sự cân nhắc, lập luận dựa trên các căn cứ khoa học, sự phát triển của ngành và sức chịu đựng của người dân. Ngược lại, trong bối cảnh kinh tế đang suy thoái, ngành điện ảnh đang gặp khó khăn, việc thay đổi thuế suất theo hướng tăng lên 2 lần như trong Luật Thuế giá trị gia tăng (VAT) sửa đổi mà Quốc hội thông qua năm 2024 mà không có cơ sở thực tiễn, khoa học sẽ khó thuyết phục được người dân và doanh nghiệp.
Việc tăng thuế, nếu không cân nhắc đến đặc thù ngành nghề, có thể gây khó khăn cho các nhà sản xuất phim, đặc biệt là với những dự án cần nguồn vốn lớn và thời gian dài để hoàn thiện. Thuế suất cao hơn có thể dẫn đến sự cắt giảm về chất lượng hoặc số lượng các dự án, tạo áp lực lên khán giả qua việc tăng giá vé hoặc giảm số lượng phim được chiếu rộng rãi. Điều này không chỉ gây khó khăn cho việc đầu tư vào các ý tưởng độc đáo mà còn khiến các nhà làm phim trẻ gặp trở ngại lớn khi bước vào thị trường.
Ông Phạm Minh Toàn, Giám đốc Vietfest:
 |
Ngành công nghiệp văn hóa, cần có chính sách thuế đặc thù
Vietfest là đơn vị có kinh nghiệm tổ chức 2 lễ hội âm nhạc quốc tế TP Hồ Chí Minh - “Hò Dô”, nghiên cứu các lễ hội tại Thailand, Hàn Quốc và Liverpool. Những sự kiện lớn cần huy động nguồn xã hội hóa. Nhưng phụ thuộc nhà tài trợ cũng rất hên xui. Những năm kinh tế tốt thì có nguồn tài trợ tốt, còn nếu khó khăn thì các nhà tổ chức cũng phải gánh nhiều rủi ro. Với ngành công nghiệp văn hóa, cần có chính sách thuế đặc thù. Chúng tôi gặp rất nhiều khó khăn bởi không có sự ưu đãi về thuế. Đầu tư cho văn hóa thật sự rất khó có lời. Chúng tôi đã làm âm nhạc, điện ảnh, hoạt hình… đều lỗ trong vài năm là chuyện bình thường. Không phải doanh nghiệp nào cũng đủ kiên trì nguồn lực để theo đuổi lâu dài. Do vậy, nếu có sự hỗ trợ từ nguồn lực nhà nước là điều cần thiết để phát triển các ngành công nghiệp văn hóa.
Chúng ta đã nói nhiều về việc xuất khẩu âm nhạc sang các thị trường khu vực. Về mặt chiến lược, chúng ta cần định hình cụ thể để những doanh nghiệp như chúng tôi coi đó như “mỏ neo” để bám vào. Khi biết được định hướng tầm xa của Chính phủ thì chúng ta sẽ có hướng để đi theo.
Bà Lâm Oanh, Giám đốc kinh doanh BH Media:
 |
Chính sách thuế phù hợp với hoạt động kinh doanh âm nhạc số
Các đơn vị sản xuất âm nhạc kinh doanh trên thị trường trực tuyến như chúng tôi thường ký hợp đồng với Google, Facebook… là những đơn vị nước ngoài. Chúng tôi có hóa đơn và bản chất việc chúng ta sản xuất ra nội dung và kinh doanh trên lĩnh vực nền tảng số chính là dịch vụ xuất khẩu âm nhạc ra thế giới. Vì vậy, chúng ta cần xem xét việc các nhà sáng tạo nội dung âm nhạc Việt Nam sản xuất ra những sản phẩm âm nhạc và khai thác trên nền tảng quốc tế thì cần có những chính sách ưu đãi về thuế, chẳng hạn như những dịch vụ xuất khẩu là 0%.
Chúng tôi rất mong muốn có sự hỗ trợ của Nhà nước, tạo điều kiện cho các nhà sản xuất nội dung có cơ hội để làm ra những sản phẩm tốt hơn, dám mạnh dạn đầu tư để có tác phẩm chất lượng cao.
Theo Quyết định số 1466/QĐ-TTg ngày 10/10/2008 về Danh mục chi tiết các loại hình, tiêu chí quy mô, tiêu chuẩn của các cơ sở thực hiện xã hội hóa trong lĩnh vực giáo dục - đào tạo, dạy nghề, y tế, văn hóa, thể thao, môi trường được hưởng chính sách khuyến khích phát triển xã hội hóa, thì trong quá trình thực hiện, các danh mục sẽ được xem xét, điều chỉnh, bổ sung bảo đảm phù hợp với yêu cầu thực hiện xã hội hóa và sự phát triển kinh tế-xã hội của đất nước.
