Ngộ độc nặng vì uống nước củ ấu tầu chữa đau khớp

Dù được hướng dẫn chỉ dùng 1-2 củ ấu tầu/tuần để nấu nước uống chữa đau khớp, nhưng bệnh nhân đã tự ý sắc liền 5 củ/lần để uống. Khoảng 30 phút sau khi uống, bệnh nhân được đưa đi cấp cứu trong tình trạng tụt huyết áp, rối loạn nhịp tim.

Bệnh nhân nằm điều trị tại Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương.
Bệnh nhân nằm điều trị tại Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương.

Ngày 27/10, Khoa Cấp cứu, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương tiếp nhận bà N.T.S (78 tuổi, trú tại xã Mê Linh, thành phố Hà Nội) trong tình trạng mệt lả, da tái lạnh, mạch loạn hoàn toàn, huyết áp tụt sâu còn 50/30 mmHg - biểu hiện sốc tim do rối loạn nhịp nặng sau khi sử dụng củ ấu tầu, một loại thảo dược dân gian nhưng có độc tính cao nếu không được chế biến kỹ.

Theo người nhà, bệnh nhân có tiền sử đau khớp kéo dài và từng dùng thảo dược này cách đây 20 năm, sau đó tình trạng đau thuyên giảm. Gần đây do đau tái phát, bà đặt mua củ ấu tầu qua mạng - hàng được gửi từ vùng cao, với mục đích nấu nước uống chữa khớp.

Dù được hướng dẫn chỉ dùng 1-2 củ/tuần, nhưng bệnh nhân đã tự ý sắc liền 5 củ/lần để uống. Khoảng 30 phút sau khi uống, bà xuất hiện chóng mặt, buồn nôn, nôn và nhanh chóng rơi vào tình trạng tụt huyết áp, rối loạn nhịp tim.

Tại Khoa Cấp cứu, Thạc sĩ, bác sĩ Ninh Thị Ngọc và ê-kíp đã khẩn trương thực hiện các biện pháp hồi sức tích cực: Truyền dịch chống sốc, dùng thuốc chống rối loạn nhịp, đặt monitor theo dõi liên tục để kiểm soát ngoại tâm thu thất chùm đôi-chùm ba - một dạng rối loạn nhịp tim nguy hiểm có thể gây tử vong. Song song, bệnh nhân được rửa dạ dày, dùng than hoạt và theo dõi sát các dấu hiệu nhiễm độc hệ thần kinh và tim mạch.

Bác sĩ Ngọc cho biết, độc chất chính trong củ ấu tầu là aconitin - một alcaloid cực độc có thể gây rối loạn dẫn truyền tim: nhịp chậm, ngoại tâm thu thất, co giật, mất ý thức và có thể tử vong nhanh chóng. Đây là ca ngộ độc do dùng quá liều củ ấu tẩu, nhưng may mắn được đưa vào viện sớm và xử trí đúng phác đồ, nên bệnh nhân qua được cơn nguy kịch.

z7166546717511-5ce481494c890f50db1bf8cf44f4331c.jpg
Hình ảnh củ ấu tầu mà bệnh nhân mua qua mạng.

Sau 3 giờ điều trị tích cực, tình trạng huyết động của bệnh nhân ổn định, nhịp tim trở lại bình thường, giảm dần liều thuốc chống rối loạn nhịp. Bệnh nhân tỉnh táo, tiếp xúc tốt, các chỉ số sinh tồn ổn định.

Hiện bệnh nhân vẫn đang được theo dõi sát tại Khoa Cấp cứu để phòng nguy cơ loạn nhịp tái phát hoặc ảnh hưởng thần kinh muộn sau ngộ độc.

Bác sĩ Ninh Thị Ngọc cho hay, độc tố aconitin có khả năng gây ảnh hưởng kéo dài trên dẫn truyền tim, do đó, bệnh nhân dù đã qua cơn nguy kịch, nhưng vẫn cần theo dõi ít nhất 2-3 ngày.

Củ ấu tầu còn có tên khác là ấu tẩu, ô đầu, phụ tử - thường mọc ở vùng núi cao phía bắc và các tỉnh miền núi Trung Quốc. Trong Đông y, vị thuốc này chỉ được dùng sau khi đã qua chế biến kỹ (phụ tử chế) với liều rất nhỏ để xoa bóp hoặc điều trị ngoại trú có kiểm soát.

Ngược lại, củ tươi, củ sống (như bệnh nhân sử dụng) chứa hàm lượng độc chất rất cao - chỉ khoảng 2mg aconitin đã có thể gây rối loạn nhịp tim và 5mg có thể gây tử vong, tương đương với chỉ vài củ nhỏ.

Các bác sĩ khuyến cáo, mọi người tuyệt đối không tự ý mua, sắc uống hay ngâm rượu củ ấu tầu hay bất kỳ loại thảo dược có độc tính cao nếu chưa được chế biến đúng cách.

"Người dân không nên tin vào các hướng dẫn truyền miệng hoặc thông tin trên mạng về “củ ấu tầu chữa đau khớp”, bởi nhiều sản phẩm được rao bán không rõ nguồn gốc, chưa qua kiểm định chất lượng và có thể tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc.

Khi xuất hiện các triệu chứng bất thường như chóng mặt, buồn nôn, tê môi, loạn nhịp hoặc tụt huyết áp sau khi dùng bất kỳ loại thảo dược nào, cần đến ngay cơ sở y tế gần nhất để được xử trí kịp thời", bác sĩ Ngọc nói.

Có thể bạn quan tâm

Hình ảnh bệnh nhân trước và sau điều trị.

Ung thư biểu mô tế bào đáy tái phát liên tiếp, lời cảnh báo từ bác sĩ

Ung thư biểu mô tế bào đáy (BCC) – loại ung thư da phổ biến nhất – thường có tiên lượng tốt nhưng không hề “vô hại” như nhiều người nghĩ. Trường hợp một bệnh nhân gần 60 tuổi phải phẫu thuật tới 3 lần do tái phát liên tiếp cho thấy tính chất xâm lấn âm thầm, ranh giới khó kiểm soát của bệnh, đặc biệt ở vùng mặt nguy cơ cao.

PlasmaMed - Dấu ấn sản phẩm Thương hiệu quốc gia từ khát vọng làm chủ công nghệ y sinh

PlasmaMed - Dấu ấn sản phẩm Thương hiệu quốc gia từ khát vọng làm chủ công nghệ y sinh

Trong bối cảnh ngành y tế Việt Nam đứng trước yêu cầu đổi mới về công nghệ và nâng cao chất lượng điều trị, việc xuất hiện những sản phẩm “Make in Vietnam” mang hàm lượng khoa học cao không chỉ góp phần cải thiện hiệu quả chăm sóc sức khỏe mà còn khẳng định năng lực nghiên cứu, làm chủ công nghệ của doanh nghiệp trong nước.

Tiến sĩ, bác sĩ Cao Việt Tùng thực hiện thay van động mạch phổi qua da cho bé L.V với sự tư vấn của chuyên gia Hàn Quốc.

Tránh “cưa xương ức” lần hai, bé 14 tuổi được thay van tim qua da chỉ trong 2 giờ

13 năm sau ca phẫu thuật điều trị tứ chứng Fallot, van động mạch phổi dần suy giảm theo quy luật tự nhiên của cơ thể, khiến bé gái đứng trước nguy cơ phải cưa xương ức để thay van lần hai. Tuy nhiên, nhờ kỹ thuật tiên tiến thay van động mạch phổi qua da, em đã có thể tránh được cuộc đại phẫu thêm một lần nữa.

Quang cảnh hội nghị chiều 28/4 nhằm tháo gỡ khó khăn cho "phòng tuyến" y tế cơ sở trên địa bàn tỉnh Cà Mau.

Cà Mau nhận diện để gỡ khó cho tuyến y tế cơ sở

Kể từ khi chính thức thu gọn từ 164 xuống còn 64 đơn vị (sau hợp nhất tỉnh), hệ thống y tế cơ sở tại Cà Mau đối mặt với không ít khó khăn, nhất là thiếu hụt lãnh đạo, biên chế chuyên môn, cùng hạ tầng chắp vá... Đây là những điểm nghẽn được lãnh đạo Cà Mau nhận diện để sớm khơi thông.

Dự phòng chủ động RSV góp phần ổn định sức khỏe, cải thiện chất lượng sống. Ảnh: Shutterstock

Nhiễm trùng do RSV dễ tiến triển nặng ở người lớn mắc phổi tắc nghẽn mạn tính: Giải pháp nào để kiểm soát?

Theo Bộ Y tế, gần 10% dân số Việt Nam “sống chung” với bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) - nguyên nhân gây tử vong đứng thứ 4 trên toàn thế giới vào năm 2021. Nguy hiểm hơn, bệnh nhân COPD có nguy cơ cao mắc bệnh do virus hợp bào hô hấp (RSV) và có thể dẫn đến các đợt cấp, nhập viện, một số biến chứng khác.

Cơ quan chức năng kiểm tra an toàn thực phẩm tại một cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm ở Hà Nội. (Ảnh THANH THẢO)

Siết chặt quản lý an toàn thực phẩm

Hằng năm ngành y tế đã phát hiện, xử lý hàng trăm nghìn tổ chức, cá nhân vi phạm về vệ sinh an toàn thực phẩm, nhưng số vụ ngộ độc thực phẩm tại các bếp ăn tập thể, ngộ độc thức ăn đường phố đang có xu hướng gia tăng.