Vì sao anh nghĩ phải bảo vệ nguồn nước ngay từ đầu nguồn dòng sông?
Người Cơ Tu chúng tôi sống ngay bên cạnh dòng sông Cu Đê. Những nét đẹp tinh túy nhất của tộc người đều được lưu truyền qua nhiều thế hệ. Từ khi du lịch cộng đồng bén rễ ở đây, chúng tôi có cơ hội làm giàu trên quê hương. Làm du lịch là cách phát triển kinh tế có tính lâu dài, nhẹ nhàng. Dòng sông còn tiếng quẫy đuôi, sóng gợn từ vây của cá niên chính là “thước đo” cho sự trong sạch, an toàn của nguồn nước sông. Chính vì chúng tôi đang sống ở khu vực đầu nguồn sông Cu Đê nên mọi nhận thức, hành động của chúng tôi sẽ trực tiếp tác động đến những người sống ở hạ lưu con sông. Hiện nay, nước sông Cu Đê đang được dùng để cung cấp cho khu vực các xã, phường lân cận sử dụng. Việc chúng tôi đang làm chính là bảo vệ nước cho thành phố uống, giữ rừng cho thành phố thở. Tương lai cộng đồng ở hạ lưu con sông sẽ đi về đâu nếu ngay từ bây giờ không ra sức bảo vệ ở nơi đầu nguồn này.
Homestay của anh vừa đưa vào hoạt động mô hình kiểu mẫu về hệ thống xử lý nước thải. Điều này mở ra bước tiến mới nào cho du lịch tại địa phương?
Với sự đồng hành và hỗ trợ từ các chuyên gia người Đức thuộc Hiệp hội AT - Verband, Viện Hệ thống năng lượng tương lai IZES, tôi quyết định bỏ ra diện tích 200 m2 đất để xây dựng hệ thống xử lý nước thải theo công nghệ sinh học kết hợp năng lượng mặt trời. Là đơn vị làm du lịch đầu tiên của phường Hải Vân có hệ thống xử lý nước thải, tôi thấy rõ giá trị mà nó mang lại. Khi bà con mong muốn ứng dụng, tôi sẽ trực tiếp chia sẻ cách xây dựng, vận hành, cách giảm thiểu chi phí đầu tư... cho bà con. Trong câu chuyện bảo vệ môi trường, có hai yếu tố cần quan tâm là rác thải và nước thải. Ô nhiễm nước thải là điều rất khó thấy được vì nó thường diễn ra trong lòng đất. Mỗi tháng, hệ thống này xử lý được khoảng 100 m3 nước thải. Con số này cho thấy rõ hiệu quả mà hệ thống đang bảo vệ môi trường. Khi du khách đến với mình nhìn thấy khu vườn xanh mát, và không cảm thấy khó chịu từ mùi nước thải mới là cách giữ chân họ.
Anh thuyết phục bà con bảo vệ nguồn nước bằng cách nào?
Trong vai trò Bí thư Chi bộ thôn, chính bản thân tôi phải đi trước thực hiện việc bảo vệ nguồn nước thì mới tạo sự nhất trí, đồng lòng trong cộng đồng dân cư. Những lần đi tham quan, học tập làm du lịch ở các tỉnh, thành phố, tôi thường lưu giữ lại hình ảnh về cách làm du lịch cũng như hiện trạng ở đó. Khi trở về, tôi trình chiếu các hình ảnh, video đó cho dân làng mình xem. Giúp bà con thấy được những hệ quả tiêu cực về du lịch ở một số nơi thì bà con mới cảm thấy “sợ ô nhiễm”. Như vậy, khi thêm một lời động viên, gợi ý của tôi, dân làng dễ dàng đồng lòng cùng chăm sóc cho chính môi trường, sông suối ở thôn, làng mình.
Giải pháp để dân làng hiểu được giá trị của nguồn nước đối với du lịch cộng đồng là gì?
Chính là chứng minh cho bà con thấy rằng môi trường trong lành mới có thể nuôi sống du lịch lâu dài. Bản thân tôi luôn khuyên nhủ, tuyên truyền dựa trên sự tôn trọng ý kiến toàn dân để mọi nhà, mọi người cùng đồng hành với tôi bảo vệ nguồn nước. Tôi hay khuyên mọi người rằng, chúng ta không nên đánh đổi môi trường để nhận lại một số ít lợi ích kinh tế. Tôi nói như vậy bởi vì từ thời cha ông chúng tôi, rừng núi, sông suối đủ sức che chở và cung cấp nguồn sống cho biết bao gia đình. Ở trường học, nên đưa câu chuyện thiên nhiên vào giảng dạy cho học sinh. Địa điểm du lịch của tôi là nơi thường đón tiếp các đoàn học sinh, sinh viên về học tập, thu hoạch kiến thức môi trường. Bảo vệ môi trường là bằng phương châm “cầm tay chỉ việc”, “nói đi đôi với làm”, như vậy mới tạo được hiệu quả lâu dài.
Xin cảm ơn anh!
