Mang công nghệ số tới cộng đồng người khiếm thị

Anh Hồ Minh Quang (sinh năm 2000) là một trong 26 gương mặt tiêu biểu được tuyên dương “Tỏa sáng nghị lực Việt” năm 2026. Hiện tại, anh là Phó Chủ tịch Hội Người mù phường Ba Đình (Hà Nội), đồng sáng lập Nhóm sáng kiến vì cộng đồng Starlight.

Hồ Minh Quang (thứ ba từ phải sang) tham gia giải chạy “Vì trăng vùng cao”. Ảnh: NVCC
Hồ Minh Quang (thứ ba từ phải sang) tham gia giải chạy “Vì trăng vùng cao”. Ảnh: NVCC

Chàng trai khiếm thị ấy đang đưa trí tuệ nhân tạo (AI) và kỹ năng số đến với cộng đồng khiếm thị, giúp nhiều người đồng cảnh ngộ tự tin hơn trong học tập, công việc và cuộc sống.

Từ nhỏ, Quang đã bị khiếm thị một mắt, mắt còn lại là niềm hy vọng duy nhất, nhưng một tai nạn đã cướp đi ánh sáng cuối cùng ấy của em. Năm 7 tuổi, Quang vào học nội trú tại Trường phổ thông cơ sở Nguyễn Đình Chiểu, trường chuyên biệt dành cho học sinh khiếm thị.

Những ngày đầu, thế giới của cậu bé Quang được định vị bằng tiếng bước chân trên hành lang, giọng nói của thầy, cô giáo và sự giúp đỡ của những người chung quanh. Chính những năm tháng ấy đã dạy cho em cách sống tự lập. Quang mong muốn, những gì mình nhận được từ cộng đồng sau này sẽ được trao lại bằng một cách nào đó.

Niềm yêu thích máy móc, công nghệ đến với Quang từ sớm. Khi những phần mềm đọc màn hình như JAWS trên máy tính, TalkBack trên điện thoại xuất hiện, chàng trai trẻ nhận ra công nghệ có thể giúp người khiếm thị tiếp cận thế giới theo một cách khác.

Không thể nhìn màn hình, Quang học cách nghe. Những dòng chữ, thông tin, tài liệu trên thiết bị được chuyển thành giọng nói, giúp cậu tự học, giao tiếp và tiếp cận tri thức thuận lợi hơn. “Với người khiếm thị, công nghệ là cây cầu đưa chúng tôi đến gần hơn với tri thức và những cơ hội trong cuộc sống”, Quang chia sẻ.

Từ cây cầu công nghệ ấy, Quang bước vào đời sống bình thường như bao bạn trẻ khác. Cậu theo học ngành Ngôn ngữ Anh tại Trường đại học Hà Nội. Những năm theo học trên giảng đường đại học cũng là khoảng thời gian Quang tham gia nhiều hoạt động cộng đồng, tích lũy nhiều kỹ năng và hiểu hơn về những rào cản mà người khuyết tật đang gặp phải.

Tốt nghiệp đại học, Quang hoạt động tại Hội Người mù phường Ba Đình, và bắt đầu đưa những gì mình biết về công nghệ đến với những người đồng cảnh ngộ.

Một trong những việc Quang dành nhiều tâm sức là trang bị kỹ năng số và an toàn trên không gian mạng cho người khiếm thị. Năm 2023, dự án được triển khai tại địa phương, giúp các hội viên biết cách bảo vệ thông tin cá nhân, nhận diện những hình thức lừa đảo trực tuyến và chủ động hơn khi sử dụng internet, đây là kỹ năng thiết thực với người khiếm thị.

Không gian mạng mở ra nhiều cơ hội, nhưng cũng tiềm ẩn không ít rủi ro, trong khi người khiếm thị có thể gặp thêm những khó khăn nhất định khi xác minh thông tin hay nhận diện các dấu hiệu bất thường.

Đầu năm 2025, Quang cùng những người bạn đồng sáng lập Nhóm sáng kiến vì cộng đồng Starlight. Từ đây, hành trình đưa công nghệ đến gần hơn với cộng đồng người khuyết tật được mở rộng. Dự án trang bị kỹ năng sử dụng AI cho khoảng 50 người khiếm thị tại Hà Nội và Bắc Ninh, là một hoạt động nổi bật.

Quang trực tiếp hướng dẫn học viên làm quen với ChatGPT và các công cụ trợ lý ảo, từ thao tác cơ bản đến ứng dụng trong học tập, viết lách và công việc. “Điều tôi hướng tới không chỉ là giúp những người khiếm thị biết sử dụng một công nghệ mới mà quan trọng hơn là giúp mọi người nhận ra mình hoàn toàn có thể chủ động học hỏi và làm việc trong một thế giới đang được số hóa”, Quang cho biết.

Cùng với đào tạo kỹ năng, Starlight truyền thông về việc làm của người khiếm thị, chuyển tải đưa những câu chuyện về năng lực, sự chủ động và đóng góp của họ với xã hội. Quang cũng tham gia các hoạt động thiện nguyện, gây quỹ, trao tặng quà cho trẻ em vùng cao.

Chiến dịch “Ánh trăng cho em”, giải chạy “Vì trăng vùng cao” đã kết nối người khuyết tật với cộng đồng, cùng hướng tới những trẻ em có hoàn cảnh khó khăn. Với Quang, những hoạt động ấy cũng là một cách để xóa đi khoảng cách, để mỗi người được nhìn nhận trước hết bằng khả năng sẻ chia và sự đóng góp.

“Nhận lấy để tồn tại, nhưng lớn lên phải hồi đáp”, lời hứa từ những năm tháng học phổ thông được Quang thực hiện theo cách của riêng mình, dùng tri thức, công nghệ và sự sẻ chia để thắp thêm ánh sáng trong cộng đồng những người khiếm thị.

Có thể bạn quan tâm

Chị Đặng Thị Cuối bên những luống rau hữu cơ chuẩn bị thu hoạch.

Người đưa rau hữu cơ bén rễ quê hương

Rời Đài Loan (Trung Quốc) sau 16 năm làm nghề trồng rau hữu cơ, chị Đặng Thị Cuối ở thôn Đoài Khê, xã Đan Phượng (Hà Nội) mang theo kinh nghiệm sản xuất hiện đại và khát vọng xây dựng một nền nông nghiệp sạch trên chính mảnh đất quê hương.

Mang dịch vụ công đến gần người dân hơn

Không chờ người dân tìm đến trụ sở, cán bộ Tổ Hành chính công xung kích xã Thuận An (Hà Nội) chủ động mang dịch vụ công đến tận nhà người già yếu, người khuyết tật và các trường hợp khó khăn. Những chuyến đi ấy không chỉ giúp hoàn thành thủ tục hành chính, mà còn lan tỏa văn hóa công vụ, lấy người dân làm trung tâm.

Hạnh phúc là sự sẻ chia và trách nhiệm với cộng đồng

Ở xã Ngọc Hồi, gia đình anh Trần Đình Hòa và chị Nguyễn Thị Thu Dung vun đắp hạnh phúc bằng tình yêu thương, sự sẻ chia trong tổ ấm và tinh thần trách nhiệm với cộng đồng. Với họ, hạnh phúc là được đồng hành cùng nhau trong những việc làm có ích.

Bệnh binh Nguyễn Văn Lịch cẩn thận dọn dẹp, chăm sóc các phần mộ tại Nghĩa trang liệt sĩ xã Cổ Đô.

Ấm áp nghĩa tình đồng đội

Suốt 37 năm qua, bệnh binh hạng 2/3 Nguyễn Văn Lịch (75 tuổi), ở thôn Châu Sơn, xã Cổ Đô (Hà Nội) gắn bó với công việc chăm sóc, gìn giữ nghĩa trang liệt sĩ quê hương.

Đại úy Nguyễn Huy Hoàng được tôn vinh là một trong 100 người hiến máu tình nguyện tiêu biểu toàn quốc năm 2026

Hành trình bền bỉ, lan tỏa yêu thương

Hơn 10 năm gắn bó với phong trào thanh niên, Đại úy Nguyễn Huy Hoàng, Phó Trưởng ban Thanh niên Công an thành phố Hà Nội không chỉ được biết đến với những thành tích nổi bật trong công tác Đoàn, mà còn được ghi nhận bởi một hành trình bền bỉ, lan tỏa yêu thương từ những điều tử tế.

Em Bùi Thái Sơ đoạt giải Nhì cuộc thi Vô địch Tin học văn phòng thế giới năm 2026.

Làm chủ AI bằng nền tảng kỹ năng

Không phụ thuộc vào trí tuệ nhân tạo (AI), Bùi Thái Sơ, học sinh lớp 12D0 Trường trung học cơ sở và trung học phổ thông Nguyễn Bỉnh Khiêm chọn cách rèn luyện kiến thức và kỹ năng nền tảng để chinh phục cuộc thi Vô địch Tin học văn phòng thế giới 2026.

“Tuyến đường tự quản kiểu mẫu” tại thôn Tô Khê, xã Thuận An, do người dân trong thôn thực hiện.

Xây dựng nếp sống văn minh từ khu dân cư

Những con ngõ sạch, đẹp với tranh bích họa rực rỡ, những tuyến đường ngập sắc hoa đang xuất hiện ngày càng nhiều trên địa bàn Hà Nội. Đằng sau diện mạo mới ấy là sự chuyển biến trong ý thức, trách nhiệm và tinh thần đoàn kết của cộng đồng, góp phần xây dựng nếp sống văn minh từ mỗi khu dân cư.

Trao gửi niềm tin vào sự phát triển của quê hương

Không chờ vận động, nhiều hộ dân ở ngoại thành Hà Nội đã chủ động hiến đất, lùi tường rào, góp công sức để mở rộng đường giao thông nông thôn, qua đó làm đẹp cảnh quan làng quê và lan tỏa tinh thần đoàn kết, trách nhiệm vì cộng đồng.

Cầu nối gắn kết lòng dân

Trong mỗi khu dân cư, Tổ hòa giải ở cơ sở là cầu nối giúp hóa giải những mâu thuẫn phát sinh từ cuộc sống thường ngày, góp phần giữ gìn tình làng nghĩa xóm và hạn chế những tranh chấp. Với chị Thiều Thị Ngọc Hà ở xã Liên Minh, Hà Nội, công tác hòa giải là hành trình kết nối lòng người bằng sự chân thành và thấu hiểu.

Tấm gương sáng trong cộng đồng người khuyết tật

Không may bị dị tật bẩm sinh, nhiều lần đối diện những biến cố lớn, nhưng chị Đặng Thị Lợi (thôn Gia Phí, xã Chuyên Mỹ, Hà Nội) vẫn cố gắng vượt qua, vươn lên trong cuộc sống. Chị trở thành tấm gương sáng, giúp lan tỏa niềm tin, nghị lực sống trong cộng đồng người khuyết tật bằng chính hành trình của cuộc đời mình.

Người “gieo” những mùa yêu thương

Từ việc vận hành câu lạc bộ văn nghệ cho đến tổ chức những mô hình hỗ trợ sinh kế, chăm lo hội viên khó khăn..., Chi hội trưởng Chi hội Phụ nữ thôn Tô Khê (xã Thuận An, Hà Nội) Nguyễn Thị Chinh đã góp phần kết nối cộng đồng bằng những việc làm thiết thực, giản dị, nhưng đầy sức lan tỏa.

Câu lạc bộ Thiện nguyện làng Thư Trai trao những suất cháo miễn phí cho bệnh nhân tại Bệnh viện đa khoa Phúc Thọ.

Lan tỏa yêu thương từ câu lạc bộ thiện nguyện

Trong nhịp sống hiện đại, giữa bộn bề lo toan, vẫn có những con người lặng lẽ trao đi yêu thương. Từ sự đồng cảm và tinh thần sẻ chia ấy, Câu lạc bộ Thiện nguyện làng Thư Trai, thôn Phúc Hòa 4, xã Phúc Thọ, Hà Nội đã kết nối những tấm lòng nhân ái, lan tỏa giá trị tốt đẹp trong cộng đồng.

Kết nối thanh niên bằng những “cú chạm” công nghệ

Kết nối thanh niên bằng những “cú chạm” công nghệ

Từ những sáng kiến chuyển đổi số như “Bản tin số Thanh niên Phú Thượng”, “Hòm thư số thanh niên”, Bí thư Đoàn phường Phú Thượng Đỗ Ngọc Linh (trong ảnh) đã góp phần làm mới hoạt động Đoàn, tạo kênh kết nối hiệu quả với giới trẻ và cộng đồng, lan tỏa tinh thần trách nhiệm, sáng tạo của thanh niên trong thời đại số.

Đoàn Thanh niên xã Quảng Bị trao tặng công trình “Ngôi nhà 1.000 đồng”cho gia đình ông Nguyễn Hữu Thanh.

“Ngôi nhà 1.000 đồng” nghĩa tình

Từ những bông sen, đài sen và lá sen, Đoàn Thanh niên xã Quảng Bị (Hà Nội) đã xây dựng mô hình gây quỹ đầy ý nghĩa, góp phần hình thành những “Ngôi nhà 1.000 đồng” dành cho các hộ gia đình khó khăn trên địa bàn xã.

Bí thư chi bộ gương mẫu, tận tụy

Với tinh thần tận tụy, trách nhiệm và quyết tâm đổi mới trong lãnh đạo, chỉ đạo, đồng chí Trần Quang Sang, Bí thư Chi bộ thôn Lương Sơn, xã Phú Nghĩa (Hà Nội) luôn phát huy vai trò hạt nhân chính trị ở cơ sở, quy tụ sức mạnh đoàn kết trong chi bộ và nhân dân.

Gia đình nhỏ của anh Đoàn Ngọc Bảo và chị Nguyễn Thị Lệ Thu.

Lan tỏa năng lượng tích cực

Câu chuyện tình yêu, nghị lực và tinh thần lạc quan của “cặp đôi lính chì” là anh Đoàn Ngọc Bảo và chị Nguyễn Thị Lệ Thu (hiện đang sinh sống tại xã Vân Đình, Hà Nội) đã truyền cảm hứng mạnh mẽ đến cộng đồng, để mọi người thêm tin rằng: Hạnh phúc đôi khi không nằm ở sự trọn vẹn hình thức, mà ở trái tim biết yêu thương và sẻ chia.

Nguyễn Thảo Xuân (thứ hai từ phải sang) tập hát cùng các bạn

Thắp sáng ước mơ bằng âm nhạc và tri thức

Không nhìn thấy ánh sáng từ khi chào đời, nhưng với tình yêu âm nhạc, niềm say mê ngoại ngữ và ý chí bền bỉ, Nguyễn Thảo Xuân (sinh năm 2000, ở phường Ba Đình, Hà Nội) đã chạm tới ước mơ trở thành sinh viên trường quốc tế và truyền cảm hứng sống tích cực đến cộng đồng.

Cán bộ cơ sở giàu lòng nhân ái

Cán bộ cơ sở giàu lòng nhân ái

Giản dị, gần gũi nhưng đầy nhiệt huyết, đó là ấn tượng đầu tiên khi gặp anh Cao Văn Cường (trong ảnh), Bí thư Chi bộ, Trưởng ban Công tác Mặt trận Cụm 3-Liên Hà, xã Ô Diên (Hà Nội). Gần 20 năm qua, với 30 lần hiến máu tình nguyện, anh coi đó là niềm vui, là cách lan tỏa yêu thương trong cộng đồng.

Người giữ lửa yêu thươngở ngôi trường hạnh phúc

Bằng tình yêu nghề và trái tim nhân hậu, cô giáo Nguyễn Thị Vân Hồng, Hiệu trưởng Trường THCS Chương Dương (Hà Nội) đã lan tỏa tinh thần nhân ái trong mỗi việc làm, vun đắp cho ngôi trường ven sông Hồng trở thành điểm sáng của mô hình “trường học hạnh phúc” giữa lòng Thủ đô.

Nghệ nhân nhân dân Nguyễn Văn Trung bên bức chân dung Bác Hồ bằng mây tre vừa hoàn thiện.

Người nâng thương hiệu mây tre đan Phú Vinh

Trong căn nhà nhỏ nằm giữa làng nghề mây tre đan Phú Vinh, xã Phú Nghĩa (Hà Nội), đôi bàn tay khéo léo của Nghệ nhân Nhân dân Nguyễn Văn Trung thoăn thoắt luồn những sợi mây qua những nan tre, tạo nên bức chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh đầy sống động.

Tận tâm, sáng tạo xây dựng đời sống văn hóa ở cơ sở

Tận tâm, sáng tạo xây dựng đời sống văn hóa ở cơ sở

Trong phong trào thi đua xây dựng đời sống văn hóa ở phường Đông Ngạc (Hà Nội), cô giáo Bùi Vân Anh, giáo viên Trường mầm non Cổ Nhuế 2 luôn được nhắc đến như một tấm gương về sự tận tâm, sáng tạo và say mê cống hiến cho nghệ thuật.

Kỹ sư Lưu Hoàng Phương được trao danh hiệu Công dân Thủ đô ưu tú năm 2025.

Người kỹ sư thắp lửa sáng tạo

Bằng những sáng tạo của mình, kỹ sư Lưu Hoàng Phương - Trưởng nhóm Kỹ thuật thi công thuộc Công ty cổ phần FECON đã vinh dự trở thành một trong 10 cá nhân xuất sắc được trao tặng danh hiệu “Công dân Thủ đô ưu tú” năm 2025.

Ngô Trọng Đức trao tặng quà cho em nhỏ có hoàn cảnh khó khăn.

Lan tỏa điều tốt đẹp

Trong nhịp sống hối hả ở Thủ đô, có một chàng trai trẻ lặng lẽ viết nên câu chuyện đẹp về sự sẻ chia và lòng nhân ái. Đó là Ngô Trọng Đức, Bí thư Chi đoàn Tổ dân phố Hàng Bồ 4, phường Hoàn Kiếm. Đức là một trong những gương mặt ưu tú được tham dự Đại hội thi đua yêu nước thành phố Hà Nội giai đoạn 2025-2030.