Theo Chủ tịch Ủy ban nhân dân quận Hải An (thành phố Hải Phòng) Nguyễn Anh Tuấn, Lễ hội truyền thống Từ Lương Xâm năm 2025 có ý nghĩa đặc biệt khi Cụm di tích Từ Lương Xâm – căn cứ bản doanh của Đức vương Ngô Quyền năm xưa vừa được Thủ tướng Chính phủ công nhận là Di tích lịch sử quốc gia đặc biệt.
Tại Lễ hội năm nay, cùng với các nghi lễ truyền thống như: Lễ tế hàng tổng, lễ rước truyền thống và các hoạt động văn hóa, nghệ thuật, thể thao như: kéo co, cờ người, nhảy bao bố, viết thư pháp và các trò chơi dân gian… sẽ là một chương trình nghệ thuật sử thi đặc biệt với sự tham gia của hàng trăm nghệ sĩ, diễn viên đến từ các đoàn nghệ thuật Trung ương, thành phố trong khai mạc Lễ hội tổ chức tối 12/2 và đón nhận Bằng xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt.
 |
| Lễ hội truyền thống Từ Lương Xâm. |
Giám đốc Sở Văn hóa-Thể thao Hải Phòng Trần Thị Hoàng Mai cho biết, Lễ hội truyền thống Từ Lương Xâm là một trong những lễ trọng của người dân Hải Phòng trong dịp đầu Xuân mới.
Từ năm 2022, Lễ hội truyền thống Từ Lương Xâm đã được công nhận là Di sản văn hóa văn hóa phi vật thể quốc gia và mới đây nhất, ngày 17/1/2025, Thủ tướng Chính phủ đã có Quyết định số 152/QĐ-TTg công nhận khu di tích Từ Lương Xâm là Di tích Lịch sử quốc gia đặc biệt.
 |
| Lễ rước trong Lễ hội truyền thống Từ Lương Xâm. |
Trong nhiều năm qua, Đảng bộ, chính quyền và các tầng lớp nhân dân thành phố Hải Phòng nói chung, quận Hải An nói riêng đã không ngừng nỗ lực gìn giữ, bảo tồn, tôn tạo, phát huy những nét đẹp, giá trị truyền thống lịch sử của di tích quan trọng, cũng như Lễ hội truyền thống tốt đẹp này trong kho tàng văn hoá lịch sử oai hùng của dân tộc và của thành phố Cảng.
Lễ hội không chỉ giáo dục, khơi dậy niềm tự hào dân tộc, các giá trị văn hóa, lịch sử truyền thống trong các tầng lớp nhân dân, mà còn là dịp để mọi người cùng thể hiện sự cảm phục, tri ân những công lao to lớn của cha ông ta trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, cũng như góp phần phát huy những giá trị của di sản trong phát triển công nghiệp văn hóa, du lịch tại địa phương.
Theo sử sách ghi lại, vào thế kỷ thứ X, vùng đất đã được người dân khai phá, nhưng vẫn còn dày đặc những hồ đầm, lạch thoát triều và thường xuyên chịu tác động của các giai đoạn biển tiến, biển thoái với địa hình hiểm trở vùng cửa biển Bạch Đằng.
 |
| Tượng đài Đức Vương Ngô Quyền tại khu Di tích Từ Lương Xâm. |
Năm 938, được tin quân Nam Hán do Vạn vương Hoằng Tháo dẫn đầu hung hăng mang quân xâm lược nước ta, Ngô Quyền đã nhanh chóng xây dựng lực lượng, chiêu mộ binh mã, chọn vùng đất Lương Xâm làm bản doanh chỉ huy chiến trận.
Từ nơi đây, các lực lượng do Đức vương Ngô Quyền chỉ huy đã làm nên một trận đại chiến thắng trên dòng sông Bạch Đằng lịch sử, nhấn chìm toàn bộ các chiến thuyền của quân xâm lược Nam Hán, mở ra một kỷ nguyên độc lập lâu dài cho dân tộc ta.
 |
| Di tích Từ Lương Xâm - nơi đặt đại bản doanh của Đức Vương Ngô Quyền năm xưa. |
Sau khi Đức vương Ngô Quyền mất, dân làng Lương Xâm xưa (nay thuộc phường Nam Hải, quận Hải An, thành phố Hải Phòng) đã dựng đền thờ vị tổ trung hưng đất nước và tôn vinh Đức vương Ngô Quyền là Thành hoàng, thần chủ của vùng đất cửa sông Bạch Đằng.
Với công lao to lớn của Đức vương Ngô Quyền, nhiều triều đại đã ban sắc phong suy tôn ông là “Thượng đẳng tối linh Đại Vương” và là vị tổ trung hưng của dân tộc…
 |
| Lễ hội truyền thống Từ Lương Xâm được tổ chức trang trọng hằng năm. |
Chủ tịch Ủy ban nhân dân quận Hải An Nguyễn Anh Tuấn cho hay, cùng với tiềm năng, thế mạnh về địa lý, kinh tế, chính trị, văn hóa của đô thị mới vươn ra biển, Di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Từ Lương Xâm và Lễ hội truyền thống nơi đây sẽ tiếp thêm sức mạnh nội lực để Đảng bộ, chính quyền và các tầng lớp nhân dân địa phương nỗ lực tiến bước mạnh mẽ hơn cùng thành phố Hải Phòng và cả nước tiến vào kỷ nguyên mới.
