Công trình hoàn thành nhưng chưa thể khai thác
Các hạng mục tại các bãi tắm cộng đồng ở xã Cửa Việt và Bến Hải (Quảng Trị) được đầu tư hàng chục tỷ đồng nhưng nhiều năm vẫn “cửa đóng then cài”, xuống cấp và bị mất cắp tài sản. Trong khi đó, nhiều hộ dân vẫn phải kinh doanh tạm bợ ngay bên cạnh, còn các bãi tắm đứng trước nguy cơ tiếp tục lỡ hẹn mùa du lịch năm 2026.
Dự án Phát triển cơ sở hạ tầng du lịch hỗ trợ tăng trưởng toàn diện khu vực tiểu vùng Mê Công mở rộng (giai đoạn 2)-Tiểu dự án tỉnh Quảng Trị được kỳ vọng tạo động lực cho du lịch địa phương.
Dự án có tổng mức đầu tư hơn 258 tỷ đồng từ vốn vay Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) và vốn đối ứng trong nước. Trong đó, Cảng du lịch Cửa Việt có mức đầu tư 61,3 tỷ đồng; bãi tắm cộng đồng Gio Hải (xã Cửa Việt) gần 44,8 tỷ đồng; bãi tắm Cửa Việt hơn 31,6 tỷ đồng; bãi tắm cộng đồng Trung Giang (xã Bến Hải) hơn 100 tỷ đồng.
Các hạng mục tại ba bãi tắm gồm nhà điều hành, nhà hàng, ki-ốt dịch vụ, hệ thống điện, nước… đã hoàn thành từ năm 2024. Tuy nhiên, sau gần hai năm, chỉ có Cảng du lịch Cửa Việt được đưa vào khai thác từ tháng 3/2025. Các bãi tắm và công trình phụ trợ còn lại vẫn đóng cửa.
Tại bãi tắm cộng đồng Gio Hải, xã Cửa Việt, nhiều dãy nhà hàng kiên cố nằm ở vị trí đẹp hướng biển nhưng không có người sử dụng. Nhiều hạng mục bắt đầu xuống cấp, tường rêu phong, thiết bị hư hỏng hoặc bị mất cắp, hệ thống cây xanh không được chăm sóc đã chết khô...
Ông Lê Quang Trung, trú tại Thôn 6, xã Cửa Việt cho biết: “Các dãy nhà hàng này phơi mưa phơi nắng dài ngày nên đã xuống cấp, các bộ phận bằng sắt bắt đầu rỉ sét, phần mái thấm dột. Một số người từ nơi khác đến tự ý sử dụng các ki-ốt để ăn uống. Trong khi người dân địa phương thì tận dụng làm nơi chứa ngư lưới cụ. Cây xanh đã trồng đến lần thứ 2, thứ 3 nhưng trồng xong để đó, không ai chăm sóc nên cây lại chết”.
Tình trạng tương tự cũng diễn ra tại bãi tắm Cửa Việt và bãi tắm cộng đồng Trung Giang. Riêng tại xã Cửa Việt có 33 nhà hàng được đầu tư xây dựng nhưng chưa đưa vào sử dụng.
Phó Giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng tỉnh Quảng Trị Trương Hữu Hiếu cho biết: “Ban đã nhiều lần tiến hành khắc phục nhưng tình trạng mất cắp và hư hỏng thiết bị vẫn tiếp tục xảy ra. Hiện tại, Ban đang chờ địa phương hoàn tất công tác đấu giá để có phương án hỗ trợ thêm cho các tiểu thương phục hồi tài sản. Riêng với hệ thống cây xanh, chúng tôi sẽ yêu cầu nhà thầu thay thế những cây bị chết theo đúng cam kết bảo hành 3 năm”.
Nhà hàng bỏ hoang, người dân kinh doanh tạm bợ
Trong khi nhiều nhà hàng tại bãi tắm cộng đồng Gio Hải bị bỏ hoang, chỉ cách đó khoảng 100m, 9 hộ dân vẫn kinh doanh trong các quán tạm bằng tre nứa, xuống cấp nghiêm trọng. Các quán hàng này hình thành từ năm 2006, là nguồn sinh kế của nhiều gia đình nhưng cơ sở vật chất hiện không còn đáp ứng nhu cầu phục vụ du khách.
Tiểu thương Phan Thị Niềm, chủ ki-ốt kinh doanh tại bãi tắm Gio Hải cho biết, người dân từng kỳ vọng được chuyển sang khu kinh doanh mới sau khi dự án hoàn thành. Tuy nhiên đến nay, các nhà hàng xây xong vẫn bỏ trống trong khi các quán cũ ngày càng xuống cấp.
Anh Nguyễn Văn Thắng, hộ kinh doanh tại Thôn 6, xã Cửa Việt cho rằng, việc các nhà hàng bỏ hoang là rất lãng phí. Chúng tôi mong được ưu tiên thuê hoặc đấu thầu để sớm đưa công trình vào khai thác. Thực trạng này không chỉ ảnh hưởng sinh kế người dân mà còn tác động đến hình ảnh du lịch địa phương. Du khách có nhu cầu sử dụng dịch vụ ăn uống, nghỉ ngơi trong không gian sạch sẽ, tiện nghi nhưng điều kiện hiện tại chưa đáp ứng được yêu cầu. Nhiều hộ kinh doanh hải sản lâu năm tại bãi tắm Gio Hải cũng đề xuất địa phương ưu tiên các hộ dân địa phương khi tổ chức đấu thầu, cho thuê mặt bằng, bởi đây là những người góp phần tạo dựng thương hiệu cho bãi tắm.
Theo tiến độ, các bãi tắm cộng đồng Trung Giang, Gio Hải và Cửa Việt được nghiệm thu cuối năm 2024. Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng tỉnh Quảng Trị bàn giao cho Ủy ban nhân dân huyện Gio Linh (cũ) vào tháng 3/2025. Sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, các công trình tiếp tục được bàn giao cho Ủy ban nhân dân hai xã Cửa Việt và Bến Hải trong các tháng 8, 9 và 10/2025.
Tuy nhiên, việc đưa vào khai thác vẫn chậm do vướng mắc trong xây dựng phương án sử dụng tài sản công, thẩm định giá và tổ chức đấu giá, đấu thầu.
Địa phương đang thẩm định giá, xây dựng phương án đấu thầu trình cấp có thẩm quyền phê duyệt, với mục tiêu đưa công trình vào hoạt động trong mùa du lịch năm nay. Thực tế cho thấy khó khăn trong công tác thẩm định, đấu giá, đấu thầu khiến bãi tắm Gio Hải, Cửa Việt và Trung Giang đang đứng trước nguy cơ tiếp tục lỡ hẹn mùa du lịch biển năm 2026, khi cao điểm thường diễn ra từ tháng 4 đến tháng 7.
Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Cửa Việt Lê Văn Thông cho biết, địa phương đang thẩm định giá, xây dựng phương án đấu thầu trình cấp có thẩm quyền phê duyệt, với mục tiêu đưa công trình vào hoạt động trong mùa du lịch năm nay. Thực tế cho thấy khó khăn trong công tác thẩm định, đấu giá, đấu thầu khiến bãi tắm Gio Hải, Cửa Việt và Trung Giang đang đứng trước nguy cơ tiếp tục lỡ hẹn mùa du lịch biển năm 2026, khi cao điểm thường diễn ra từ tháng 4 đến tháng 7.
Theo Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Quảng Trị Hồ Văn Hoan, các hạng mục đã hoàn chỉnh, quyết toán và bàn giao cho địa phương quản lý. Hiện các xã Cửa Việt và Bến Hải đang xây dựng phương án sử dụng tài sản công để trình Ủy ban nhân dân tỉnh phê duyệt.
Những nhà hàng tiền tỷ bỏ hoang ngay bên cạnh các quán tạm bợ của người dân tại Quảng Trị cho thấy sự chậm trễ trong khai thác tài sản công cũng như khoảng cách giữa đầu tư hạ tầng và khả năng vận hành thực tế.
Khi mùa du lịch biển năm 2026 đã bắt đầu, vấn đề đặt ra là làm sao để các công trình sớm được đưa vào khai thác, vừa phục vụ du khách, tạo sinh kế cho người dân, vừa tránh lãng phí nguồn lực.
