“Người dân được nhiều”
Ông Tạ Văn Sức, thôn Minh Đức, xã Trí Yên (Yên Dũng) đã khẳng định như vậy khi đưa chúng tôi đi thăm khu đất gia đình đã hiến để chuẩn bị làm sân vận động cho thôn. Ông Sức chỉ tay ra khu đất đã được san gạt phẳng, chia sẻ: “Khi đi vào xây dựng, trồng cây chung quanh thì khung cảnh sẽ đẹp lắm, đời sống văn hóa tinh thần sẽ được cải thiện hơn. Giờ đây khi không phải quá lo lắng về cái ăn, cái mặc nữa thì sức khỏe tinh thần cần được quan tâm”.
Điều đó thật đúng nhưng không phải ai cũng hiểu được. Lúc ông Sức quyết định hiến đất, nhiều người dân dị nghị, tưởng ông làm chuyện gì đó liều lĩnh. Nhưng khi thực hiện, chính quyền xã động viên, một số hộ dân khác đã nhiệt tình hiến theo như hộ ông Tạ Văn Thắng, Tạ Văn Tín… Khẳng định thêm những giá trị từ việc người dân hiến đất làm đường, làm sân vận động, nghĩa trang liệt sĩ, ông Nguyễn Văn Điển, Phó Chủ tịch UBND xã Trí Yên, cho hay: “Người dân trong xã đã hiến tổng diện tích đất làm sân vận động là 18.000 m², đất làm nghĩa trang là 28.000 m², 5.600 m² đất thổ cư làm đường giao thông… Nếu không có sự chung tay của người dân, thì việc xây dựng NTM, làm đường cực kỳ khó khăn. Dân đóng góp, dân hưởng lợi, nhưng chúng tôi cũng vận động từ cán bộ xã trở xuống, tất cả đều phải gương mẫu, ai có điều kiện thì hiến, cán bộ làm trước để dân làm theo”.
Huyện Yên Dũng có 21 xã, thị trấn, là một trong những địa phương có diện tích đất được hiến nhiều nhất, với hơn 100 ha, xây dựng các công trình công cộng, đường giao thông liên thôn, liên xã, giúp tỷ lệ các tuyến đường được mở rộng, cứng hóa tăng lên.
Tại huyện Lạng Giang, người dân cũng đóng góp hàng chục nghìn m² đất các loại, cùng bỏ ngày công làm đường giao thông, công trình công cộng. Một trong những xã đạt đủ tiêu chí, về đích NTM sớm là Tiên Lục. Ông Lê Văn Trại, Chủ tịch UBND xã Tiên Lục cho biết: “Lúc đầu khi triển khai đề án xã NTM, chúng tôi gặp rất nhiều khó khăn, đặc biệt là để đạt được tiêu chí giao thông. Song chúng tôi đã quyết tâm vận động người dân tham gia đóng góp ngày công, cát, sỏi, đất đai để làm đường. Để làm được, chúng tôi tổ chức họp bàn đến tận tổ liên gia hoặc đến tận các ngõ để tuyên truyền chủ trương, cơ chế hỗ trợ xi-măng của tỉnh, huyện, dự toán chi phí cho mỗi km đường và để nhân dân cùng họp bàn và được ủng hộ. Trước đây, hệ thống đường giao thông các thôn chủ yếu là đường đất, nắng bụi mưa lầy lội khiến việc đi lại của nhân dân gặp khó khăn. Bây giờ thì gần 100% mặt đường đều rộng 4,5 m”.
Cán bộ tạo được niềm tin
Đúng như lời ông Lê Văn Trại, vạn sự khởi đầu nan. Đất đai có giá trị lớn, nếu không có sự tin tưởng vào chính quyền, thì người dân sẽ không chịu bỏ đất riêng làm đường chung. Đồng quan điểm ấy, ông Bùi Quang Huy - Chủ tịch UBND huyện Yên Dũng cho hay, trong quá trình thực hiện người dân phải được hỏi ý kiến, bàn bạc, bảo đảm công khai minh bạch về các khoản đóng góp, vốn đối ứng, quy hoạch, thiết kế… Cũng theo ông Huy, phải trao quyền cho cấp xã, tạo mọi điều kiện thuận lợi cho người dân và cộng đồng thật sự làm chủ trong xây dựng NTM.
Lời ông Huy đã được kiểm chứng khi chúng tôi gặp người dân thôn Voi, xã Quỳnh Sơn (Yên Dũng), họ rất háo hức khi chính quyền xã đứng ra làm “trọng tài”, Chi bộ thôn ra nghị quyết chỉ đạo, Ban quản lý thôn tổ chức họp bàn để lấy ý kiến, và người dân lắng nghe những điều đúng đắn, rồi hiến đất. Ông Hoàng Văn Nhận, Trưởng thôn Voi cho biết: “Do làm tốt công tác tuyên truyền, 100% hộ dân trong thôn đồng tình đóng góp mỗi hộ là 500 nghìn đồng, 100% các hộ gia đình nằm hai bên đường chính của thôn tự nguyện hiến từ 0,5 - 1 m2, tính từ mép đường đến cổng của hộ dân, đập bỏ tường rào, các công trình phụ để con đường được rộng rãi và thẳng hơn, thuận tiện cho đi lại…”.
Năm 2019, huyện Lạng Giang phấn đấu cứng hóa 200 km đường giao thông nông thôn. Ngoài hỗ trợ kinh phí vận chuyển xi-măng, đối với các xã phấn đấu đạt chuẩn NTM, huyện tiếp tục hỗ trợ 100% xi-măng để cứng hóa đường ngõ có bề mặt bê-tông rộng từ 3 m trở lên. Hỗ trợ 100 triệu đồng/km đối với mặt đường bê-tông rộng từ 3,5 m đến dưới 4,5 m. Ông Nguyễn Văn Nghĩa, Chủ tịch UBND huyện Lạng Giang cho biết: Huyện ủy, UBND huyện sẽ tiếp tục quán triệt cấp ủy đảng, chính quyền các xã, thị trấn tập trung cao trong lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện; gắn trách nhiệm người đứng đầu trong triển khai nhiệm vụ cứng hóa đường giao thông nông thôn, đồng thời công khai, dân chủ với phương châm người dân bàn bạc, thi công và chịu trách nhiệm về chất lượng công trình.
