Chương trình đến nay đã lan tỏa mạnh mẽ, đặc biệt là đối với thanh thiếu niên Thành phố, thông qua nhiều cách làm hiệu quả, nhân rộng bằng nhiều hình thức phong phú, nội dung cụ thể để góp sức cùng với gia đình, nhà trường, xã hội giáo dục và hình thành nhân cách sống đẹp của mỗi người trong cộng đồng.
Những câu chuyện nhỏ, giá trị lớn
Những ai từng tiếp xúc với Trung tá Phan Bá Phúc, Phó Trung đoàn trưởng Trung đoàn Gia Định, đều dễ dàng nhận ra ở anh không chỉ bản lĩnh của một người lính, mà còn là sự lặng lẽ, bền bỉ của một người con gánh trọn chữ “hiếu” giữa đời thường. Cuộc đời dường như đã thử thách anh bằng những nỗi đau dồn dập: Cả cha và mẹ cùng lúc đối diện với căn bệnh ung thư nghiệt ngã cách đây ít năm. Người cha kiên cường bước qua từng đợt hóa trị, xạ trị với căn bệnh ung thư tuyến giáp; người mẹ tảo tần ngày ngày chống chọi ung thư vú khi trong cơ thể đã mang sẵn những bệnh lý nặng về tim. Mỗi lần nhìn cha mẹ bước ra khỏi phòng bệnh với gương mặt hốc hác, người con trai ấy như nghe tim mình thắt lại, nhưng không cho phép bản thân gục ngã.
Hiếu thảo không phải là điều gì quá lớn lao, mà được vun đắp từ những hành động nhỏ, thường xuyên. Khi bản thân đưa chữ “hiếu” trở thành thói quen sống thì nó trở nên gần gũi và lan tỏa.
Anh Nguyễn Lê Phi Long, hội viên Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam xã Bình Hưng
Thương cảm hơn, khi anh vẫn ngày ngày trọn chữ hiếu với cha mẹ thì vợ chồng anh vẫn chưa một lần được nghe tiếng khóc trẻ thơ. Vợ anh đã kiên cường trải qua nhiều lần can thiệp y khoa nhưng chưa một lần được ôm con vào lòng. Trong những đêm dài không ngủ, giữa lo toan bộn bề, anh chọn cách im lặng, nuốt nước mắt vào trong, biến nỗi đau thành sức mạnh.
Không cho phép mình yếu đuối, anh dành trọn sự kiên nhẫn và yêu thương để phụng dưỡng cha mẹ từng bữa ăn, giấc ngủ; để ôm lấy vợ, động viên nhau bước tiếp qua nỗi buồn hiếm muộn. Gánh nặng gia đình nhiều lúc tưởng chừng quá sức chịu đựng, nhưng người lính ấy vẫn giữ trọn tinh thần trách nhiệm với công việc. Anh nỗ lực gấp đôi, gấp ba trong mỗi nhiệm vụ, coi sự tận tụy và những thành tích đạt được không chỉ là nghĩa vụ, mà là một lời thề thầm lặng với chính mình: chiến thắng nghịch cảnh bằng ý chí thép và tình yêu thương không giới hạn.
Cũng trong những ngôi nhà lặng lẽ ấy, câu chuyện của chị Ngô Thanh Trúc, Bí thư Chi đoàn, Chi hội trưởng Khu phố 22, phường Xóm Chiếu khiến nhiều người xúc động. Sinh ra trong gia đình khó khăn, sống cùng ông bà đã lớn tuổi, sức khỏe ngày một suy giảm, cha mẹ lại thường xuyên đau ốm vì bệnh nền kéo dài, Thanh Trúc sớm quen với vai trò chỗ dựa, trụ cột của gia đình. Ngoài công việc chuyên môn và nhiệm vụ Đoàn, chị âm thầm sắp xếp từng khoảng thời gian trong ngày để chăm sóc gia đình. Từ việc nấu ăn, dọn dẹp, đưa ông bà, cha mẹ đi khám bệnh định kỳ, theo dõi từng liều thuốc, từng biến chuyển sức khỏe, mọi việc đều được chị ghi nhớ cẩn thận.
Những lúc bệnh trở nặng, Thanh Trúc là người túc trực chính, lo thủ tục y tế, xoay xở sinh hoạt trong nhà, thay cha mẹ gánh vác phần khó nhọc nhất. Giữa guồng quay công tác Đoàn bận rộn, chị luôn tâm niệm rằng sự chu đáo với gia đình là trách nhiệm thiêng liêng không thể chối từ. Chính những tháng ngày kiên cường ấy đã tôi luyện Thanh Trúc trưởng thành hơn, biết sẻ chia, biết đặt lợi ích chung lên trên lợi ích riêng, để từ đó có thêm nội lực bền bỉ cống hiến cho tập thể, cho cộng đồng.
Hội sẽ tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin để lan tỏa sâu rộng hơn nữa phong trào đến các tầng lớp nhân dân. Đồng thời phối hợp tổ chức các lớp kỹ năng, bồi dưỡng kiến thức về chăm sóc ông bà, cha mẹ, người cao tuổi; trang bị kỹ năng xây dựng gia đình hạnh phúc cho hội viên.
Bà Nguyễn Thị Ngọc Linh, Phó Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ Thành phố Hồ Chí Minh
Điều dễ nhận thấy ở phong trào “Người con hiếu thảo” là sự đa dạng và gần gũi của các tấm gương được tôn vinh. Có những em học sinh tuổi đời còn rất nhỏ đã sớm biết chăm sóc ông bà đau yếu, phụ giúp cha mẹ việc nhà, nhưng vẫn nỗ lực học tập, rèn luyện. Có những đoàn viên, thanh niên vượt qua hoàn cảnh khó khăn, trở thành trụ cột tinh thần cho gia đình.
Có những hội viên phụ nữ vừa mưu sinh, vừa chăm sóc cha mẹ già, nuôi dạy con cái nên người. Mỗi câu chuyện không mang màu sắc bi hùng, cũng không cần những hành động phi thường. Giá trị của các tấm gương hiếu thảo nằm ở chính sự bền bỉ, kiên trì trong đời sống thường nhật. Đó là những việc làm tưởng như rất nhỏ: một bữa cơm gia đình đủ đầy, một lời hỏi han đúng lúc, một lần đưa cha mẹ đi khám bệnh. Nhưng chính từ những điều giản dị ấy, chữ “hiếu” được thực hành mỗi ngày, trở thành thước đo đạo đức và nhân cách con người.
Khi chữ “hiếu” trở thành nền tảng đạo đức
Giữa nhịp sống hiện đại hối hả, khi những giá trị vật chất ngày càng chi phối mạnh mẽ đời sống xã hội, việc giữ gìn và lan tỏa những chuẩn mực đạo đức truyền thống càng trở nên quan trọng. Tại Thành phố Hồ Chí Minh, đô thị đặc biệt, năng động bậc nhất cả nước, phong trào “Người con hiếu thảo” suốt 30 năm qua đã bền bỉ khẳng định một điều tưởng chừng giản dị nhưng có ý nghĩa sâu sắc: Chữ “hiếu” vẫn là cội rễ của đạo làm người, là nền tảng nuôi dưỡng nhân cách cá nhân và sức mạnh cộng đồng. Hơn 9.000 tấm gương hiếu thảo được tuyên dương trong suốt ba thập kỷ không chỉ là những con số, mà là minh chứng sống động cho dòng chảy bền bỉ của “nghĩa-tình” giữa lòng thành phố hiện đại. Đó là những con người rất đỗi bình dị, lặng thầm gánh vác trách nhiệm gia đình, nhưng chính sự lặng thầm ấy lại tạo nên chiều sâu văn hóa và bản sắc nhân văn của Thành phố Hồ Chí Minh.
Khi mỗi người trẻ biết sống trách nhiệm, biết yêu thương và chăm sóc gia đình, biết trân trọng các giá trị truyền thống, thì Thành phố Hồ Chí Minh sẽ ngày càng trở thành một đô thị nhân văn, ấm áp và nghĩa tình. Chính tình yêu với gia đình sẽ là động lực để thanh niên tiếp tục học tập, rèn luyện và cống hiến, góp phần xây dựng Thành phố ngày càng phát triển.
Anh Ngô Minh Hải, Thành ủy viên, Bí thư Thành đoàn Thành phố Hồ Chí Minh
Nhận định về ý nghĩa của phong trào, bà Nguyễn Trần Phượng Trân, Bí thư Đảng ủy phường Tam Bình, nguyên Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ Thành phố Hồ Chí Minh cho rằng: Phong trào 'Người con hiếu thảo' đã góp phần quan trọng trong việc lan tỏa những giá trị đạo đức truyền thống tốt đẹp của dân tộc. Theo bà, việc tôn vinh không chỉ dừng lại ở sự hiếu kính trong gia đình, mà cần mở rộng sang những đóng góp cho cộng đồng, xã hội, các hoạt động thiện nguyện. Đây là cách để chữ 'hiếu' được nối dài thành chữ “nghĩa”, từ gia đình lan tỏa ra xã hội.
Thực tế cho thấy, nhiều tấm gương hiếu thảo cũng đồng thời là những công dân tích cực, sống trách nhiệm với cộng đồng. Họ không chỉ chăm lo cho gia đình mình, mà còn sẵn sàng giúp đỡ hàng xóm, tham gia các hoạt động xã hội tại khu dân cư. Điều này khẳng định một mối liên hệ chặt chẽ: Gia đình là “trường học” đầu tiên của đạo đức và từ nền tảng gia đình tốt đẹp sẽ hình thành những con người biết sống vì người khác.
Những con số biết nói
Sức lan tỏa của phong trào “Người con hiếu thảo” được thể hiện rõ qua các con số. Riêng trong năm 2025, 168 phường, xã, đặc khu trên địa bàn Thành phố đã đề xuất và xét chọn 184 gương “Người con hiếu thảo” tiêu biểu cấp Thành phố. Trải qua 30 năm (1995-2025), hơn 9.000 gương điển hình đã được tuyên dương ở các cấp, trong đó có 1.494 gương cấp Thành phố và hơn 7.800 gương cấp quận, huyện, phường, xã, đặc khu.
Theo Hội Liên hiệp Phụ nữ Thành phố Hồ Chí Minh, riêng giai đoạn 2021-2025, toàn Thành phố có hơn 12.000 cá nhân hiếu thảo được tuyên dương tại cơ sở, hơn 500 gương tiêu biểu được tôn vinh cấp Thành phố. Những con số này cho thấy phong trào không chỉ mang tính biểu dương, mà đã thực sự ăn sâu vào đời sống xã hội, trở thành một dòng chảy bền vững của đạo đức cộng đồng.
Chia sẻ về chương trình này, Phó Bí thư Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh Văn Thị Bạch Tuyết khẳng định: Chương trình tuyên dương “Người con hiếu thảo” là hoạt động mang giá trị nhân văn sâu sắc, thể hiện sự trân trọng của Thành phố đối với những con người bình dị nhưng giàu yêu thương và trách nhiệm. Nhắc lại lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Hiếu với dân, với nước phải bắt đầu từ hiếu với ông bà, cha mẹ”, đồng chí nhấn mạnh rằng mọi phẩm chất cao đẹp đều được vun đắp từ gia đình.
Gieo thêm những “hạt giống thiện lành” vào mỗi gia đình
Trong bối cảnh xã hội hiện đại với nhiều áp lực mưu sinh, chữ “hiếu” càng trở nên thiêng liêng. Hiếu thảo hôm nay không chỉ là phụng dưỡng vật chất, mà còn là sự hiện diện tinh thần, là sự lắng nghe, thấu hiểu và sẻ chia giữa các thế hệ. Việc tôn vinh những tấm gương hiếu thảo vì thế không chỉ để ghi nhận, mà còn để nhắc nhở, khơi dậy trách nhiệm đạo đức trong mỗi cá nhân.
Tôi tin rằng phong trào “Người con hiếu thảo” của Thành phố sẽ tiếp tục mạnh mẽ không phải từ những khẩu hiệu, mà sẽ đến từ những câu chuyện chân thật; từ những trái tim biết thương yêu; và từ sự đồng hành bền bỉ của các ban, ngành, các cấp Hội, những người luôn giữ lửa, lan tỏa điều tử tế trong cộng đồng.
Đồng chí Văn Thị Bạch Tuyết, Phó Bí thư Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh
Định hướng cho thời gian tới, lãnh đạo Thành ủy đề nghị các cấp chính quyền, tổ chức đoàn thể và cộng đồng tiếp tục phát hiện, tôn vinh và nhân rộng các tấm gương hiếu thảo; đồng thời quan tâm hỗ trợ những gia đình khó khăn để ai cũng có điều kiện thực hành chữ hiếu. Gia đình cần thực sự trở thành môi trường giáo dục đầu tiên; nhà trường và xã hội cần phối hợp chặt chẽ trong việc giáo dục đạo đức, lối sống cho thế hệ trẻ.
Ba thập kỷ qua, phong trào “Người con hiếu thảo” đã chứng minh sức sống bền bỉ của những giá trị đạo đức truyền thống giữa lòng đô thị hiện đại. Tôn vinh người con hiếu thảo không chỉ là tôn vinh một cá nhân, mà là gieo thêm những “hạt giống thiện lành” vào mỗi gia đình, mỗi khu dân cư. Từ đó, chữ “hiếu” không chỉ được nhắc đến trong các buổi lễ tuyên dương, mà trở thành giá trị sống thường nhật, góp phần bồi đắp nhân cách con người và giữ gìn bản sắc của một Thành phố Hồ Chí Minh nghĩa tình, nhân ái và bền vững.
