Trong hệ thống các giải thưởng kiến trúc quốc tế, Architizer A+Awards do Architizer (Mỹ) tổ chức thường niên được xem là một trong những giải thưởng có khả năng kết nối mạnh mẽ giữa giới chuyên môn và công chúng.
Ra đời từ năm 2012 với tinh thần “Great Architecture for All” (tạm dịch: Kiến trúc chất lượng dành cho tất cả mọi người), bên cạnh việc tôn vinh chất lượng thiết kế, giải thưởng còn phản ánh những xu hướng đang định hình thực hành kiến trúc đương đại trên phạm vi toàn cầu. Trải qua hơn một thập kỷ phát triển, giải thưởng thu hút hàng nghìn bài dự thi đến từ hàng trăm quốc gia và vùng lãnh thổ mỗi năm.
Tại mùa giải năm 2026, dự án Hidden Spa-Water Hope của IDEE Architects đến từ Hà Nội, Việt Nam đã được xướng tên ở hạng mục Spa & Wellness với danh hiệu Jury Winner.
Ẩn mình giữa những đồi cát ven biển Cam Ranh, Hidden Spa-Water Hope được xây dựng với định hướng tôn trọng cảnh quan tự nhiên và khai thác giá trị của nước như một yếu tố trung tâm. Thay vì tạo nên những dấu ấn hình khối nổi bật, công trình lựa chọn cách hòa mình vào địa hình, tận dụng các lớp cát, thảm thực vật bản địa và không gian mở để kết nối con người với thiên nhiên. Theo đánh giá của giới chuyên môn, đây là một hướng tiếp cận phù hợp xu thế kiến trúc xanh, bền vững đang ngày càng được quan tâm trên thế giới.
Đáng chú ý, khác với danh hiệu Popular Choice Winner được bình chọn bởi cộng đồng, Jury Winner là danh hiệu được lựa chọn bởi hội đồng chuyên môn quốc tế gồm các kiến trúc sư, nhà thiết kế, học giả, chuyên gia sáng tạo và nhà phê bình tên tuổi. Đây được xem là sự ghi nhận quan trọng từ giới nghề đối với chất lượng thiết kế, tính sáng tạo và những giá trị mà công trình mang lại.
Chia sẻ về dự án, kiến trúc sư Trần Ngọc Linh, thành viên đồng sáng lập IDEE Architects, cho biết ngay từ những ngày đầu tiếp nhận khu đất, nhóm thiết kế đã đặt ra câu hỏi liệu kiến trúc có thể tạo ra một môi trường sống mới trong điều kiện khắc nghiệt. Theo anh, ngôn ngữ kiến trúc của Hidden Spa-Water Hope được thể hiện qua sự tiết chế trong hình khối và vật liệu. Đá, gỗ và tre - những vật liệu quen thuộc của địa phương được lựa chọn không chỉ bởi khả năng thích ứng với khí hậu nhiệt đới mà còn bởi vẻ đẹp tự nhiên ngày càng trở nên sâu sắc theo thời gian. Những bức tường đá giúp điều hòa nhiệt độ, trong khi hệ mái và hành lang mở tạo điều kiện cho thông gió tự nhiên, giảm thiểu sự phụ thuộc vào các giải pháp cơ học.
Một trong những điểm đặc biệt của dự án là việc bảo tồn cây cổ thụ vốn tồn tại trên cồn cát từ trước khi xây dựng. Theo thời gian, cùng với sự xuất hiện của nước và bóng mát, thảm thực vật dần phát triển chung quanh công trình, từng bước biến vùng cát khô cằn thành một không gian xanh giàu sức sống.
Nếu nhìn vào các dự án được vinh danh tại Architizer A+Awards trong những năm gần đây, có thể thấy hội đồng giám khảo ngày càng quan tâm tới những công trình tạo ra giá trị trải nghiệm và tác động tích cực tới môi trường sống hơn là giải pháp mang tính biểu tượng đơn thuần. Hidden Spa-Water Hope là một thí dụ tiêu biểu cho xu hướng đó khi lựa chọn cách can thiệp tối thiểu vào cảnh quan để kiến tạo một không gian trị liệu giàu cảm xúc, nơi kiến trúc đóng vai trò kết nối con người với tự nhiên.
Trong những năm gần đây, kiến trúc Việt Nam liên tục được vinh danh tại các giải thưởng quốc tế lớn, từ nhà ở, công trình công cộng, giáo dục, văn hóa đến nghỉ dưỡng, chăm sóc sức khỏe và phát triển bền vững... Không chỉ thúc đẩy các giải pháp thiết kế cải thiện chất lượng cuộc sống và có trách nhiệm với môi trường, đội ngũ kiến trúc sư năng động còn góp phần quảng bá Việt Nam như một nền kiến trúc sáng tạo, giàu bản sắc và ngày càng hội nhập sâu rộng với thế giới.
Theo kiến trúc sư Trần Ngọc Linh, điều quan trọng nhất không phải là làm giống thế giới, mà là tìm ra những giá trị riêng của mình và thể hiện chúng bằng ngôn ngữ kiến trúc đương đại.
Kiến trúc sư từng giành nhiều giải thưởng với các giải pháp thiết kế gắn với bối cảnh, khí hậu và văn hóa bản địa nhấn mạnh: “Khi một dự án Việt Nam được ghi nhận, điều đó cho thấy những câu chuyện địa phương hoàn toàn có thể tạo ra sự đồng cảm ở quy mô toàn cầu. Tôi tin rằng, kiến trúc Việt Nam hiện nay đang có rất nhiều tiềm năng để đóng góp vào diễn ngôn kiến trúc quốc tế bằng chính những điều thuộc về Việt Nam”.
