Khi hấp dẫn đi cùng rủi ro

Chỉ cách nhau vài centimet, đoàn tàu lao qua giữa hai dãy quán cà-phê chật kín du khách, một hình ảnh từng khiến phố đường tàu Hà Nội trở thành biểu tượng du lịch mạo hiểm trên bản đồ thế giới.

Nhưng mới đây, UBND thành phố Hà Nội đã đề xuất điều chỉnh tổ chức chạy tàu: tàu khách từ phía nam dừng tại ga Hà Nội, tàu từ phía bắc dừng ở ga Gia Lâm. Nếu được thông qua, đoạn đường sắt xuyên qua khu phố cổ - nơi từng là "phố cà-phê đường tàu" nổi tiếng - sẽ không còn tàu khách chạy qua. Một nét "lạ" của Hà Nội đang đứng trước nguy cơ khép lại vĩnh viễn.

Đây không chỉ là một điều chỉnh kỹ thuật giao thông. Đằng sau nó là cách thành phố lựa chọn bảo tồn di sản và ưu tiên an toàn. Đề xuất này gắn liền với kế hoạch bảo tồn cầu Long Biên và phát huy giá trị 131 ô vòm cầu đá.

Thành phố dự kiến nhận bàn giao hạ tầng đường sắt đoạn Gia Lâm - Hà Nội trong quý II/2026, để chỉnh trang không gian văn hóa phía tây phố cổ và phía đông Hoàng thành Thăng Long.

Chiều muộn, tiếng chuông báo tàu vang lên giữa không gian chật hẹp. Du khách đứng dày hai bên, ánh mắt dồn về hai thanh ray thép. Trong những căn nhà sát đường tàu, bàn ghế kê gọn, cốc cà-phê còn bốc khói. Còi tàu hú dài, đầu máy chầm chậm tiến tới. Gió mạnh quét qua, một vị khách khẽ nép người vào tường lạnh. Tất cả chỉ trong vài chục giây, nhưng đủ biến nỗi sợ thành ký ức "đáng nhớ".

Khoảng năm 2018, vài quán cà-phê đầu tiên mở dọc đường ray, rồi lan rộng nhanh chóng. Từ ngõ nhỏ vô danh, nơi đây thành "đặc sản" du lịch. Khách nước ngoài đổ về, ảnh "cà-phê bên đường tàu" tràn ngập báo chí và mạng xã hội quốc tế. Nhiều người đến Hà Nội chỉ để ngồi chờ đoàn tàu chạy qua.

Bàn ghế càng sát ray, quán càng đông. Hầu hết các hộ dân kinh doanh vi phạm hành lang an toàn đường sắt. Trong nhiều năm, nơi đây như một "điểm đen" trong quản lý đô thị. Chính quyền loay hoay giữa giữ an toàn và bảo vệ sinh kế hàng chục hộ dân.

Đoàn tàu chạy chậm, nhưng luồng gió đủ hất tung những chiếc ghế. Có tiếng hét, tiếng cười xen những tiếng thở phào. Thống kê chưa ghi nhận tai nạn chết người nghiêm trọng, nhưng va chạm nhẹ không hiếm: tàu húc văng bàn ghế (như vụ tháng 10/2025 khiến du khách hoảng loạn), du khách suýt ngã vào ray khi quay video (vụ tháng 6/2025). Những sự cố này như lời nhắc nhở về ranh giới mong manh giữa an toàn và sức hút du lịch, ở đô thị đông đúc như Hà Nội.

Có người gọi đây là nét văn hóa độc đáo, điểm nhấn cho Hà Nội nghìn năm văn hiến. Có người thấy chỉ là kế sinh nhai của một số hộ dân. Cả hai đều đúng. Nhưng khi xã hội phát triển, an toàn con người phải là giới hạn cuối cùng. Bảo tồn không đồng nghĩa giữ nguyên mọi thứ. Việc khép lại "phố cà-phê đường tàu" có thể mở ra cách tồn tại mới. Không gian văn hóa bền vững, như phố đi bộ, bảo tàng sống dưới ô vòm cầu Long Biên, hay khu dịch vụ du lịch an toàn có thể thay thế. Sinh kế của người dân có thể chuyển hướng sang mô hình mới, vẫn giữ hơi thở thành phố mà không còn nguy cơ đánh đổi sinh mạng con người.

Có những thứ đẹp nhất khi nhìn từ xa, hoặc qua ký ức. "Phố cà-phê đường tàu" có thể chỉ còn là câu chuyện thú vị của một giai đoạn. Nhưng nếu ký ức ấy xây trên rủi ro, việc khép lại nó không phải xóa bỏ văn hóa, mà là cách Hà Nội chọn bảo vệ con người trước sự tò mò nhất thời. Liệu chúng ta có thể biến "phố đường tàu" thành di sản an toàn, một bảo tàng sống giữa lòng phố cổ? Đó mới là câu hỏi cho tương lai.

Có thể bạn quan tâm

Thượng tôn pháp luật

Suốt thời gian qua, cứ cách vài ngày, mạng xã hội lại “dậy sóng” vì những video quay hành vi của các đối tượng côn đồ, hành hung người khác.

Nhu cầu thiết yếu

Ở đâu đó, tận trong sâu thẳm của văn hóa vùng miền, người ta vẫn nói rằng những cư dân của vùng Đồng bằng sông Hồng luôn có thói quen tùng tiệm, dành dụm tiền bạc và của cải bởi quá trình phát triển tự nhiên luôn gắn với những nguy cơ đấu tranh trực tiếp giữa con người với thiên nhiên và địch họa.

"Vùng xám" của quy định

Những ngày gần đây, những vấn đề chung quanh lệnh cấm xe bán tải trở thành tâm điểm dư luận. Một dòng ô-tô đa dụng, nhiều trang bị, giá thường khá đắt, từng là niềm tự hào của nhiều người. Nhưng một ngày đẹp trời, hầu hết chúng bị coi là xe tải, mắc kẹt giữa vòng vây quy định hạn chế hoạt động.

Những người “kẻ chợ”

Hà Nội - xứ Tràng An xưa vốn nổi danh là vùng đất địa linh nhân kiệt, hội tụ tinh hoa tứ xứ, nay còn đang trở thành điểm đến của những công dân toàn cầu thế hệ gen Z.

“Đặt chỗ” cho cuộc đời

Trước mỗi kỳ tuyển sinh vào lớp 10, không khí cạnh tranh trong xã hội lại “sôi” lên, nhất là tại các đô thị lớn. Trước cổng một trường THPT công lập có tiếng ở Hà Nội, hàng trăm phụ huynh dãi dầu sương gió đứng xếp hàng từ… 1 giờ sáng để mong có “suất” nộp hồ sơ cho con.

Từ những lá phiếu nhỏ bé

Đúng 7 giờ sáng 15/3/2026, các điểm bỏ phiếu trên cả nước đồng loạt mở cửa. Ở nhiều nơi, cử tri đã đến từ rất sớm để kịp bỏ những lá phiếu đầu tiên.

Vẻ vang sứ mệnh phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân

Cách đây 75 năm, Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ II (họp từ ngày 11 đến 19/2/1951 tại xã Kim Bình, huyện Chiêm Hóa, tỉnh Tuyên Quang) đã ra Nghị quyết về “xuất bản tờ báo lấy tên là Nhân Dân, cơ quan Trung ương của Đảng”.

Cho một quốc gia cất cánh, vươn mình

Nhìn ngược về lịch sử, có lẽ không phải chiếc xương sườn của Adam làm nên một nửa thế giới bởi rõ ràng những người phụ nữ ở bất kỳ đâu trên Trái đất này đều có thể chứng minh rằng, họ không phải và không bao giờ là một nửa lệ thuộc vào giới đàn ông còn lại.

Hài hòa lợi ích và trách nhiệm

Tại buổi tiếp xúc cử tri ở Thành phố Hồ Chí Minh ngày 3/3 vừa qua, Bí thư Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh Trần Lưu Quang cho rằng, việc lập lại trật tự vỉa hè thành phố đã làm từ lâu, như nhiều địa phương khác. Tuy nhiên, Đà Nẵng là địa phương giải quyết tốt nhất vấn đề này.

Viết lại kế hoạch 5 năm

Hai vợ chồng trẻ ngồi lại bên bàn ăn sau khi con nhỏ đã ngủ. Câu chuyện rôm rả thường ngày nhường chỗ cho sự im lặng. Người chồng mở điện thoại xem giá nhà, người vợ nhẩm tính học phí và khoản tiết kiệm.

Xóa bỏ “lệ làng”

Khi những ngày Tết Nguyên đán Bính Ngọ dần trôi qua, các cán bộ, viên chức nhà nước đã bắt đầu trở lại với những công việc thường nhật, cũng là lúc mà nhân dân cả nước bắt đầu một tháng lễ hội, ăn chơi theo đúng như những gì người ta đúc rút về một tháng Giêng xuân sắc và vui vẻ.

Niềm tin ở chợ hoa

Những ngày làm việc cuối cùng của năm ngắn dần, Tết Nguyên đán cận kề. Đường phố vẫn lèn chặt dòng xe hối hả. Có ai đó thở dài vì phải nhích từng chút một khi chờ nhịp đèn giao thông đếm chậm. Những ánh mắt dán vào ánh đèn đỏ giữa ngã tư, mà bỏ quên sắc hoa đã phủ khắp hai bên lề phố.

Luật chơi một chiều

Khách hàng thường được coi là thượng đế, là đối tượng quyết định sự sống còn của doanh nghiệp. Nhưng điều đó có vẻ không đúng hoàn toàn trong thị trường vàng, bạc, đá quý. Ở địa hạt này, cuộc chơi diễn ra theo luật… một chiều, lợi thế hoàn toàn thuộc về một bên.

Một nghị định, hai nhịp vận hành

Nghị định 46/2026/NĐ-CP về an toàn thực phẩm được ban hành trong bối cảnh xã hội đòi hỏi ngày càng cao về chất lượng bữa ăn, sức khỏe cộng đồng và trách nhiệm của doanh nghiệp. Về nguyên tắc, rất khó phản đối một chính sách nhằm bảo vệ con người khỏi thực phẩm bẩn.

Giải pháp tình thế

Hai tuần trôi qua kể từ khi quy định cấm xe tải có tổng trọng tải từ 2 tấn trở lên hoạt động vào ban ngày (6 giờ đến 21 giờ) trong đường vành đai 3,5 của Hà Nội có hiệu lực, người dân Thủ đô vui mừng trước những biến chuyển rõ rệt về giao thông.

Lãng phí tài nguyên trên tuyến BRT Hà Nội

Đã 10 năm, tính từ khi tuyến xe bus nhanh (BRT) đầu tiên được triển khai tại Hà Nội, mang theo bao sự kỳ vọng cho một loại hình dịch vụ công cộng được cho là hiện đại lần đầu tiên được áp dụng ở Thủ đô, để rồi chỉ có thể triển khai được tuyến duy nhất trong số 8 tuyến đã được quy hoạch.

AI và khoảng trống của chuẩn mực

Giải thưởng của Hội Nhà văn Việt Nam được công bố ngày 19/1. Một trong ba giải Tác giả Trẻ được trao cho tác giả Lâu Văn Mua với tập thơ “Nhặt xác em chất chồng bảo tàng”.

Vững bước vào kỷ nguyên mới

Hôm nay, ngày 19/1, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam bắt đầu khai mạc. Đây không chỉ là sự kiện chính trị trọng đại nhất của Đảng, mà còn là cột mốc khởi đầu cho kỷ nguyên vươn mình của dân tộc. Trăm triệu trái tim người dân Việt Nam đang hướng về Thủ đô với niềm tin son sắt và kỳ vọng lớn lao.

Không gian sống tạm

Trong một con ngõ nhỏ điển hình của thành phố, chiều rộng chỉ vừa đủ cho hai xe máy tránh nhau. Căn nhà năm tầng nằm im lìm cuối ngõ, tầng một chật kín xe máy.

Thực hiện đúng quy trình

Có thể hiểu rằng quy trình là một chuỗi các bước hoặc hoạt động được sắp xếp theo một trình tự logic, chặt chẽ và có hệ thống, nhằm mục đích biến đổi đầu vào thành đầu ra, để đạt được một kết quả hoặc mục tiêu cụ thể. 

Chặng nước rút của “dân số vàng”

Báo cáo Dự báo dân số Việt Nam giai đoạn 2024-2074 do Cục Thống kê (Bộ Tài chính) công bố gần đây đưa ra cảnh báo mới nhất về sự chuyển dịch nhân khẩu học quốc gia: Nước ta sẽ kết thúc thời kỳ “dân số vàng” vào năm 2036, sớm hơn ba năm so các tính toán trước đó, để chuyển sang giai đoạn dân số già và siêu già.

Hứa hẹn từ chuyển động quyết liệt

Năm 2025 khép lại như một năm bản lề thực sự, không chỉ bởi những sự kiện lớn gắn với mốc son lịch sử dân tộc, mà còn vì trong một khoảng thời gian ngắn ngủi, đất nước đã phải đối diện với hàng loạt thử thách chồng chéo.

Biến quyết tâm thành hiện thực

Đã thành thói quen, khi những cuốn lịch đánh dấu thời gian của một năm chỉ còn lại vỏn vẹn vài tờ cuối cùng, cũng là lúc mỗi người trong chúng ta dành thời gian ngồi lại, ngẫm cho mình, cho gia đình và quê hương, đất nước những gì đã qua.

Ảo mộng khởi nghiệp

Khoảng 10 năm gần đây, “startup” (khởi nghiệp) trở thành từ khóa “quốc dân” tại Việt Nam. Từ giảng đường đại học đến quán trà đá vỉa hè, đâu đâu cũng nghe bàn chuyện gọi vốn, xây dựng hệ sinh thái hay khát vọng làm “kỳ lân”. Người người khởi nghiệp, nhà nhà khởi nghiệp.

Ảnh: NAM ANH

Chuyện điều hành giao thông và xử lý vi phạm

Mỗi quốc gia trên thế giới có những bộ luật, chính sách và phương án điều hành giao thông cũng như xử lý vi phạm rất riêng biệt. Mức độ thì tùy thuộc vào sự phát triển kinh tế, công nghệ quản lý, dân trí, dân số, cơ sở hạ tầng, thu nhập và chế tài áp dụng.