Là người trực tiếp kiểm tra, chỉ đạo công tác thu dung, điều trị bệnh nhân sởi ở tâm dịch tại xã Pú Xi, huyện Tuần Giáo, ông Lường Văn Kiên, Phó Giám đốc Sở Y tế Điện Biên khẳng định: Căn cứ số lượng bệnh nhân mắc mới bệnh sởi tại xã Pú Xi trong khoảng một tuần (từ 26/12/2024 đến hết ngày 2/1/2025) cho thấy bệnh dịch đã cơ bản được kiểm soát. Trong thời gian này, đỉnh dịch là các ngày 26/12/2024 (có 16 trường hợp mắc mới); ngày 27/12/2024 (có 14 trường hợp); ngày 28/12/2024 (có 18 trường hợp), đến ngày 29/12/2024 giảm xuống còn 10 trường hợp.
Tiếp theo, từ các ngày 30/12/2024 đến chiều 2/1/2025, số ca mắc mới mỗi ngày dao động trong khoảng 5-6 trường hợp. Huyện Tủa Chùa không ghi nhận trường hợp mắc mới kể từ ngày 30/12/2024 và huyện Mường Nhé đã qua bốn ngày không ghi nhận bệnh nhân mắc sởi mới. Hiện, ngành y tế Điện Biên đã phần nào yên tâm tiếp tục triển khai biện pháp khoanh vùng, điều trị, khống chế dịch song cũng không chủ quan vì vùng tâm dịch ở Pú Xi và các địa bàn đã ghi nhận trường hợp mắc bệnh sởi đều nằm trong danh sách “vùng lõm” tiêm chủng của Điện Biên.
Đây là địa bàn có đông đồng bào dân tộc thiểu số, cuộc sống của bà con còn nghèo, điều kiện kinh tế khó khăn, giao thông cách trở và ở nơi đó bà con không mặn mà, thậm chí là thờ ơ, trốn tránh việc cho con em trong độ tuổi tiêm chủng theo quy định. Hệ quả là, tỷ lệ trẻ trong độ tuổi tiêm chủng ở đó thường thấp hơn tỷ lệ chung của tỉnh cũng như tỷ lệ trung bình của cả nước; kéo theo các bệnh truyền nhiễm hoặc dịch bệnh thông thường khi xuất hiện ở khu vực này thường lây lan nhanh.
Giám đốc Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Điện Biên Đoàn Ngọc Hùng cho biết, ca mắc sởi đầu tiên được phát hiện ngày 2/12/2024 tại Tuần Giáo là cháu V.T.N sinh năm 2021 nhà ở bản Hua Mức 2, xã Pú Xi với triệu chứng sốt, ho từng cơn, nổi ban đỏ toàn thân được người nhà đưa đến Trung tâm Y tế huyện Tuần Giáo khám, điều trị ngày 5/12/2024. Một ngày sau, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Điện Biên có kết quả xét nghiệm mẫu bệnh phẩm của cháu V.T.N dương tính với vi-rút sởi.
Đến ngày 19/12/2024, cháu V.T.N được ra viện. Một tuần sau (ngày 25/12/2024) tại xã Pú Xi đã ghi nhận thêm hàng chục trẻ mắc sởi. Lũy kế từ ngày 5/12/2024 đến ngày 2/1/2025 tại xã Pú Xi đã ghi nhận 84 trẻ ở hai bản là Thẩm Mú và Hua Mức 2 mắc bệnh sởi. Điều tra tiền sử bản thân và yếu tố dịch tễ của 16 trẻ mắc bệnh sởi đang học tại điểm trường mầm non và tiểu học ở hai bản Thẩm Mú, Hua Mức 2, ngành y tế Điện Biên đã kết luận: “Trong số 16 trẻ mắc bệnh (ngày 26/12/2024) chỉ một trẻ có tiền sử tiêm vắc-xin sởi; 15 trường hợp chưa được tiêm hoặc tiền sử tiêm chủng không rõ ràng”.
Điều tra lịch sử tiêm chủng của toàn bộ học sinh tại hai điểm trường với tổng số 196 trẻ, Sở Y tế Điện Biên kết luận có 63 trẻ (chiếm 32,14%) chưa được tiêm vắc-xin sởi, sởi-rubela hoặc tiền sử tiêm chủng không rõ ràng. Vì vậy, khi có ca bệnh tại địa phương, tốc độ lây nhiễm gia tăng nhanh. Thực trạng này còn tiềm ẩn nguy cơ lây nhiễm trong huyện Tuần Giáo và các địa bàn giáp ranh với Tuần Giáo như các huyện Mường Chà, Mường Ảng, đặc biệt nguy cơ lây nhiễm rất cao tại các xã có tỷ lệ tiêm chủng thấp như: Huổi Mí, Nậm Nèn ở huyện Mường Chà. Cùng với huyện Tuần Giáo, hai huyện Mường Nhé và Tủa Chùa cũng ghi nhận trẻ mắc bệnh sởi.
Để tăng tỷ lệ miễn dịch phòng, chống bệnh sởi trong cộng đồng nhằm chủ động kiểm soát, khống chế dịch bệnh hiệu quả, giảm tỷ lệ mắc mới, tử vong do bệnh sởi, cùng với việc tập trung chỉ đạo giám sát, thu dung, cách ly điều trị tại từng địa bàn, Sở Y tế Điện Biên đã triển khai thực hiện chiến dịch tiêm vắc-xin phòng, chống bệnh sởi cho trẻ từ 1-10 tuổi tại các xã nguy cơ cao.
Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Điện Biên được sử dụng, phân bổ 7.272 liều vắc-xin sởi tại kho của Trung tâm để triển khai tiêm cho chiến dịch. Các thiết bị, vật tư khác cần thiết phục vụ chiến dịch tiêm chủng đã được các huyện, ngành chuẩn bị đầy đủ, sẵn sàng tiêm đồng loạt từ sáng 5/1 đến khi kết thúc chiến dịch vào ngày 15/1. Tuy nhiên, vấn đề khó nhất là vận động người dân vùng dịch cho trẻ đi tiêm.
