Khai thác nghệ thuật biểu diễn trong công nghiệp văn hóa

Hà Nội là địa bàn tập trung nhiều nhà hát, đơn vị nghệ thuật, trong đó có sáu nhà hát của thành phố cùng nhiều nhà hát của trung ương, các đơn vị nghệ thuật tư nhân, các câu lạc bộ nghệ thuật truyền thống. Đây là điều kiện thuận lợi để phát triển nghệ thuật biểu diễn trở thành mũi nhọn trong công nghiệp văn hóa.

Các vở chèo cổ của Nhà hát Chèo Hà Nội thu hút nhiều tầng lớp khán giả.
Các vở chèo cổ của Nhà hát Chèo Hà Nội thu hút nhiều tầng lớp khán giả.

Hà Nội đóng vai trò là trung tâm văn hóa lớn nhất cả nước. Ngoài các đoàn nghệ thuật, trường nghệ thuật của trung ương đóng trên địa bàn, chỉ riêng Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội đã phụ trách sáu nhà hát, gồm: Nhà hát Ca múa nhạc Thăng Long, Nhà hát Múa rối Thăng Long, Nhà hát Kịch Hà Nội, Nhà hát Chèo Hà Nội, Nhà hát Cải lương Hà Nội, Nhà hát Nghệ thuật xiếc và tạp kỹ Hà Nội.

Hà Nội còn có kho tàng nghệ thuật dân gian phong phú, với hàng trăm câu lạc bộ đang hoạt động như: Xẩm, ca trù, rối nước, rối cạn, chèo tàu, trống quân, múa trống bồng, hát múa Ải Lao…, trong đó, nhiều loại hình nghệ thuật biểu diễn truyền thống chính là di sản văn hóa phi vật thể vô giá, mang hồn cốt của văn hóa Thăng Long-Hà Nội. Đây là tài nguyên phong phú cho công nghiệp văn hóa.

Những năm qua, các đơn vị nghệ thuật trực thuộc thành phố, các câu lạc bộ văn nghệ dân gian đã có nhiều đóng góp tích cực trong phát triển công nghiệp văn hóa. Nổi bật trong đó là Nhà hát Múa rối Thăng Long với kỷ lục “sáng đèn” 365/365 ngày trong năm.

Ngoài những vở kinh điển, các nhà hát còn sáng tạo để có chương trình, vở diễn chuyên biệt cho khách du lịch. Thí dụ như Nhà hát Chèo Hà Nội đưa vào khai thác phục vụ du khách vở diễn “Long Thành diễn xướng” với nhiều tiết mục diễn xướng dân gian đặc sắc của nền văn minh lúa nước Đồng bằng Bắc Bộ, cũng như những câu chuyện về mảnh đất Thăng Long xưa. Nhà hát Cải lương Hà Nội triển khai chương trình “Cải lương - Tinh hoa nghệ thuật Việt” với các buổi diễn cải lương đặc sắc, được dàn dựng công phu nhằm tái hiện những trường đoạn, khúc ca, làn điệu kinh điển…

Ngoài ra, các câu lạc bộ văn nghệ dân gian cũng có nhiều hoạt động phong phú, điển hình như nhóm Đông Kinh cổ nhạc quy tụ nhiều danh ca, danh cầm về nhạc truyền thống biểu diễn tại phố cổ; các chương trình hát xẩm, ca trù, các buổi biểu diễn của phường rối nước Đào Thục… hiện đều gây dựng được thương hiệu. Hà Nội cũng bước đầu có những chương trình thu hút sự quan tâm của quốc tế như Moon Soon (Gió mùa).

Theo các chuyên gia, trong phát triển công nghiệp văn hóa, ngành nghệ thuật biểu diễn vừa góp phần bảo tồn, phát huy giá trị bản sắc, vừa là lực lượng nòng cốt tạo ra sản phẩm văn hóa có giá trị cao, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế và hội nhập quốc tế. Tuy nhiên, thực tế cho thấy ngành nghệ thuật biểu diễn hiện nay vẫn đang đối mặt không ít thách thức: Sản phẩm biểu diễn thiếu tính cạnh tranh, ứng dụng công nghệ còn hạn chế, việc thu hút khán giả trẻ chưa hiệu quả…

Để ngành nghệ thuật biểu diễn có thể đi đầu trong phát triển công nghiệp văn hóa của Thủ đô, cần nhiều giải pháp đột phá trong thời gian tới. Giám đốc Nhà hát Ca múa nhạc Thăng Long Huỳnh Tấn Minh cho biết: “Hầu hết các nhà hát của Hà Nội có quy mô khá nhỏ, khoảng 100-600 chỗ ngồi. Hà Nội cần có nhà hát tầm cỡ; nghệ thuật biểu diễn cần phải được kết hợp cùng công nghệ.

Những ý tưởng sáng tạo sẽ gặp trở ngại nếu không có trang thiết bị âm thanh, ánh sáng, sân khấu... hiện đại để tạo ra trải nghiệm thị giác và âm thanh độc đáo. Sử dụng công nghệ thực tế mở rộng và ảo hóa để tạo ra trải nghiệm biểu diễn tương tác độc đáo cho khán giả.

Khán giả có thể tham gia vào câu chuyện, tương tác với nghệ sĩ và môi trường biểu diễn. Chúng ta cũng cần khuyến khích hợp tác giữa nghệ sĩ, nhà sản xuất và nhà thiết kế thuộc các lĩnh vực khác nhau như âm nhạc, thời trang, hội họa, nghệ thuật đương đại, múa, sân khấu, trình diễn ánh sáng… để tạo ra những chương trình biểu diễn độc đáo và sáng tạo”.

Tiến sĩ Nguyễn Thu Thủy (Đại học Quốc gia Hà Nội) đánh giá, nghệ thuật biểu diễn của Hà Nội còn thiếu yếu tố kết nối, nhất là giữa các đơn vị biểu diễn với du lịch. Chúng ta cần có sự kết nối giữa văn hóa và du lịch để tạo dựng các sản phẩm tăng khả năng tiếp cận với du khách. Việc Hà Nội phát triển du lịch đêm cũng gia tăng không gian để nghệ thuật biểu diễn có cơ hội được tỏa sáng. Bên cạnh đó, cần kết nối giữa văn hóa với ngành giáo dục để có những hoạt động nuôi dưỡng lòng yêu nghệ thuật truyền thống của thế hệ trẻ.

Việc thành phố Hà Nội sắp ban hành những quy định mới về thành lập trung tâm công nghiệp văn hóa, trung tâm phát triển thương mại và văn hóa, nghệ thuật biểu diễn sẽ có thêm không gian hoạt động và góp phần thúc đẩy công nghiệp văn hóa trên địa bàn.

Có thể bạn quan tâm

Tập đoàn MISA xây dựng Nền tảng AI tự vận hành 24/7.

Doanh nghiệp ứng dụng AI để bứt phá

Trong bối cảnh Hà Nội hướng tới mục tiêu tăng trưởng GRDP hai con số, trí tuệ nhân tạo (AI) đang trở thành công cụ có khả năng tạo sức bật trực tiếp cho doanh nghiệp. Tuy nhiên, câu chuyện không dừng ở “mua một sản phẩm AI” mà là bài toán về quản trị và ứng dụng công nghệ.

Hạ tầng giao thông tại Hà Nội sẽ được số hóa để nâng cao hiệu quả công tác quản lý (Ảnh PHẠM HÙNG)

Số hóa quản lý kết cấu hạ tầng giao thông

Hà Nội vừa chính thức vận hành hệ thống quản lý kết cấu hạ tầng giao thông của thành phố trên nền bản đồ số. Sự kiện này không chỉ đánh dấu bước chuyển từ quản lý sang quản trị dựa trên dữ liệu, mà còn tạo nền tảng để thành phố khai thác hiệu quả tài sản hạ tầng và nâng cao chất lượng quản lý đô thị.

Bí thư Đảng ủy xã Hát Môn trao tiền hỗ trợ người dân xây dựng nhà ở.

Mái ấm từ vòng tay cộng đồng

Với quyết tâm xóa nhà dột nát, giúp những hoàn cảnh khó khăn có ngôi nhà mới, an cư lạc nghiệp, xã Hát Môn (Hà Nội) triển khai chương trình xây dựng nhà vòng tay cộng đồng dành cho các đối tượng yếu thế, thể hiện tinh thần tương thân tương ái, lan tỏa những giá trị nhân văn trong cộng đồng.

Đồng bào Mường ở Mỹ Đức giới thiệu nét đẹp văn hóa với khách du lịch.

Khai thác giá trị văn hóa Mường trong du lịch

Từ chỗ chính quyền, người dân luôn lo lắng về gìn giữ bản sắc văn hóa Mường, giờ đây, cộng đồng người Mường trên địa bàn xã Mỹ Đức đang khai thác những giá trị văn hóa bản địa để phát triển du lịch.

Mang dịch vụ công đến gần người dân hơn

Không chờ người dân tìm đến trụ sở, cán bộ Tổ Hành chính công xung kích xã Thuận An (Hà Nội) chủ động mang dịch vụ công đến tận nhà người già yếu, người khuyết tật và các trường hợp khó khăn. Những chuyến đi ấy không chỉ giúp hoàn thành thủ tục hành chính, mà còn lan tỏa văn hóa công vụ, lấy người dân làm trung tâm.

Quản lý kết cấu hạ tầng giao thông trên nền bản đồ số

Sở Xây dựng vừa đưa vào hoạt động hệ thống quản lý kết cấu hạ tầng giao thông trên nền bản đồ số, với nhiều nội dung quan trọng như cơ sở dữ liệu không gian về kết cấu hạ tầng giao thông trên địa bàn thành phố; số hóa và cập nhật dữ liệu đối với các loại hình kết cấu hạ tầng giao thông...

Lực lượng liên ngành kiểm tra hàng hóa có dấu hiệu xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Quyết liệt xử lý xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ

Sáu tháng đầu năm 2026, các lực lượng chức năng Hà Nội phát hiện, xử lý 1.610 vụ hàng giả, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Hàng vi phạm không còn nhỏ lẻ mà tổ chức theo chuỗi, len lỏi vào cả những nhóm thực phẩm tiêu dùng hằng ngày, đòi hỏi các ngành chức năng đấu tranh, ngăn chặn thường xuyên, liên tục.

Công nhân Công ty Thoát nước Hà Nội khắc phục úng ngập.

Hiệu quả từ các dự án chống ngập khẩn cấp

Những ngày qua, Thủ đô Hà Nội liên tiếp xảy ra các trận mưa cường độ lớn trong thời gian ngắn, gây ngập úng cục bộ một số khu vực; nhưng nhờ khai thác, vận hành hiệu quả các công trình, dự án chống ngập theo lệnh khẩn cấp, việc tiêu thoát nước nhanh chóng, hiệu quả hơn.

Tổ công tác thuộc UBND xã Thanh Trì hỗ trợ người dân cập nhật dữ liệu đất đai tại nhà (Ảnh THANH HỒNG)

Tăng tốc hoàn thành cơ sở dữ liệu đất đai

Với tổng diện tích đất tự nhiên gần 336.000 ha, tương đương hơn 4,19 triệu thửa đất, Hà Nội là một trong những địa phương có khối lượng công việc lớn nhất cả nước về cơ sở dữ liệu đất đai.

Ưu tiên tái chế, tái sử dụng chất thải xây dựng

Thành phố Hà Nội đang triển khai giải phóng mặt bằng 1.400 dự án hạ tầng giao thông, chỉnh trang đô thị. Sự phát triển mạnh mẽ này tạo động lực cho tăng trưởng, nhưng lượng chất thải rắn xây dựng phát sinh từ giải phóng mặt bằng gây áp lực đối với môi trường và công tác quản lý đô thị.

Giải phóng mặt bằng bàn giao cho đơn vị thi công đang được khẩn trương thực hiện tại phường Yên Nghĩa (Ảnh KHÁNH LÊ)

Cơ bản hoàn thành giải phóng mặt bằng dự án cải tạo Quốc lộ 6

Sau thời gian gặp nhiều khó khăn, đến nay dự án đầu tư xây dựng, cải tạo và nâng cấp Quốc lộ 6 đoạn Ba La-Xuân Mai đã cơ bản hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng. Các xã, phường có dự án đi qua đã huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc, vận động người dân đồng thuận bàn giao mặt bằng.

Khách trải nghiệm chằm nón tại gian hàng Hợp tác xã Mây tre nón lá Thu Hương, xã Thanh Oai.

Nâng cao sức cạnh tranh của hợp tác xã

Trong bối cảnh mới, khu vực kinh tế tập thể, hợp tác xã của Hà Nội đã có nhiều đổi mới, từng bước nâng cao vai trò trong nền kinh tế. Tuy nhiên, hoạt động của hợp tác xã vẫn còn nhiều khó khăn, bất cập. Ngoài những giải pháp hỗ trợ từ thành phố, khu vực này cần phát huy nội lực để đóng góp nhiều hơn cho kinh tế-xã hội Thủ đô.