Khắc phục những bất cập trong đấu thầu dự án

Ngày 5/10, Học viện Chính trị khu vực II, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh phối hợp Hội làm vườn, Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển cộng đồng nông thôn tổ chức hội thảo khoa học “Tham vấn hoàn thiện báo cáo khuyến nghị chính sách sửa đổi Luật Đất đai năm 2013”.
Quang cảnh Hội thảo.
Quang cảnh Hội thảo.

Tại hội thảo, PGS, TS Nguyễn Thị Nga, đại diện Trường đại học Luật Hà Nội cho rằng, cần nghiên cứu, đánh giá toàn diện, khách quan, cụ thể và đầy đủ các văn bản pháp luật hiện hành có liên quan đến đấu thầu dự án đã, đang bộc lộ sự bất cập, chồng chéo, mâu thuẫn để đưa vào sửa đổi trong Dự thảo Nghị định hướng dẫn thi hành Luật Đất đai 2013 sửa đổi vì, hiện tại Dự thảo mới chỉ quy định về các trường hợp đấu thầu dự án có sử dụng đất, còn các nội dung cụ thể sẽ được Chính phủ hướng dẫn chi tiết.

Bà Nguyễn Thị Nga phân tích, theo quy định tại Điều 20, Điều 22 Luật Đấu thầu 2013, hình thức lựa chọn đầu tư đối với dự án có sử dụng đất bao gồm: Hình thức chỉ định thầu (chỉ định nhà đầu tư); Hình thức đấu thầu rộng rãi.

Theo quy định của Luật Đấu thầu 2013, mọi dự án đấu thầu để lựa chọn nhà đầu tư nếu thuộc trường hợp chỉ có một nhà đầu tư đăng ký thực hiện thì áp dụng hình thức chỉ định thầu.

Trong khi tại Điều 10 Nghị định số 25/2020/NĐ-CP ngày 28/02/2020 quy định khi lựa chọn nhà đầu tư đối với dự án đầu tư có sử dụng đất thì chỉ áp dụng hình thức chỉ định thầu nếu “Chỉ có một nhà đầu tư có khả năng thực hiện do liên quan đến sở hữu trí tuệ, bí mật thương mại, công nghệ hoặc thu xếp vốn”.

Trường hợp chỉ có một nhà đầu tư đáp ứng yêu cầu, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh ra quyết định giao Sở Kế hoạch và Đầu tư thông báo và hướng dẫn nhà đầu tư nộp hồ sơ trình quyết định chủ trương đầu tư theo quy định của pháp luật về đầu tư, pháp luật khác có liên quan. Việc giao đất, cho thuê đất để thực hiện dự án đầu tư tuân thủ theo quy định của pháp luật về đất đai”.

Như vậy, với trường hợp chỉ có một nhà đầu tư đăng ký sẽ có 2 trường hợp xảy ra. Một là, nếu áp dụng theo Luật Đấu thầu 2013 thì sẽ lựa chọn nhà đầu tư theo chỉ định thầu mà không đấu thầu rộng rãi.

Đây sẽ là một kẽ hở của pháp luật để lựa chọn nhà đầu tư là “sân sau” của mình. Cụ thể, các tiêu chí quá cao hoặc không cần thiết sẽ bị lồng vào để hạn chế nhà thầu tham dự; việc cài cắm các tiêu chí này cũng có thể nhằm tới ưu thế của một doanh nghiệp nào đó đã được định sẵn và loại bỏ các doanh nghiệp khác vốn rất có năng lực. Đồng thời, quy định này vô hình chung tạo cho các đối tượng áp dụng hình thức chỉ định thầu để phục vụ cho động cơ trục lợi mà không phải thông qua sự kiểm duyệt của bất cứ tổ chức có thẩm quyền nào khác.

Điều này mang lại lợi ích nhóm cho nhà đầu tư nhưng hệ quả để lại làm biến tướng, méo mó tính ưu việt của hoạt động đấu thầu, gây thất thoát rất lớn cho Ngân sách nhà nước.

Trường hợp, nếu áp dụng Nghị định số 25/2020/NĐ-CP ngày 28/2/2020 của Chính phủ khi chỉ có một nhà đầu tư đăng ký đủ điều kiện đăng ký đấu thầu dự án có sử dụng để lựa chọn nhà đầu tư thì Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh ra quyết định giao Sở Kế hoạch và Đầu tư thông báo và hướng dẫn nhà đầu tư nộp hồ sơ trình quyết định chủ trương đầu tư theo quy định của pháp luật về đầu tư, pháp luật khác có liên quan. Do vậy, sẽ không có nhà đầu tư trúng thầu, nhà đầu tư sẽ không được áp dụng trình tự thủ tục giao đất, cho thuê đất không thông qua trúng đấu giá quyền sử dụng đất theo quy định của Luật Đất đai.

Để được giao đất, cho thuê đất không thông qua hình thức đấu giá thì phải xin ý kiến của Thủ tướng Chính phủ. Việc phải xin ý kiến Thủ tướng Chính phủ sẽ gây khó khăn cho nhà đầu tư trong việc tiếp cận đất để thực hiện dự án.

Điều này khiến nhà đầu tư sẽ phải tìm cách để tiếp cận đất đai dễ dàng hơn, các hành vi “thông đồng”, “quân xanh, quân đỏ” trong đấu thầu sẽ phổ biến hơn. Đây cũng là nguyên nhân dẫn đến tham ô, tham nhũng vì lợi ích nhóm, có nguy cơ gây thất thoát cho ngân sách Nhà nước.

Đó là chưa kể, sau khi trúng thầu, nhà đầu tư sẽ được Nhà nước giao đất, cho thuê đất không thông qua đấu giá quyền sử dụng đất theo trình tự, thủ tục được quy định.

Giá đất trong trường hợp đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư các dự án đầu tư có sử dụng đất hiện chưa có quy định riêng mà thực hiện theo giá đất Nhà nước, cụ thể là giá đất cụ thể do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh nơi có đất trúng thầu xác định.

Điều này đã loại bỏ đi tính thị trường trong việc xác định nghĩa vụ tài chính cho nhà đầu tư khi thực hiện các dự án nhà ở, công trình thương mại, mang lại lợi ích cho nhà đầu tư khi bản thân khâu xác định giá đất cụ thể hiện nay còn tiềm ẩn rất lớn lợi ích nhóm, chưa phù hợp với giá thị trường.

Có thể bạn quan tâm

Bộ trưởng Xây dựng Trần Hồng Minh (mũ cối, ngoài cùng bên phải) kiểm tra tiến độ thi công dự án đường cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh-Long Thành-Dầu Giây.

Giảm áp lực về nhiên liệu, vật liệu tại các công trình hạ tầng trọng điểm

Xung đột quân sự tại Trung Đông đang tạo ra áp lực chưa từng có đối với nhiều dự án hạ tầng giao thông về nhiên liệu và vật liệu xây dựng. Trong bối cảnh chi phí leo thang và nguồn cung nhiên liệu gián đoạn, các doanh nghiệp thi công đang xoay xở mọi cách nhằm duy trì hoạt động công trường và hạn chế tác động đến tiến độ dự án.

Xăng sinh học E10 - nguồn nguyên liệu và chuỗi cung ứng năng lượng mới.

Xăng sinh học E10 - nguồn nguyên liệu và chuỗi cung ứng năng lượng mới

Trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu biến động khó lường, yêu cầu bảo đảm an ninh năng lượng trở thành một ưu tiên chiến lược đối với nhiều quốc gia. Bên cạnh việc đa dạng hóa nguồn cung nhiên liệu hóa thạch, phát triển nhiên liệu sinh học đang được xem là một hướng đi quan trọng nhằm giảm dần sự phụ thuộc vào xăng dầu.

Chi tiêu cho công nghệ: Cần một công cụ quản trị thông minh

Chi tiêu cho công nghệ: Cần một công cụ quản trị thông minh

Sự kết hợp giữa công nghệ, tài chính và bán lẻ đang mở ra nhiều mô hình tiêu dùng mới. Với những người trẻ, việc lựa chọn các công cụ thanh toán phù hợp giúp quá trình mua sắm trở nên thuận tiện hơn, góp phần hình thành thói quen quản lý tài chính cá nhân bài bản và bền vững trong dài hạn.

[Video] Giá nhiên liệu tăng tác động mạnh tới vận tải và xây dựng

[Video] Giá nhiên liệu tăng tác động mạnh tới vận tải và xây dựng

Bộ Xây dựng vừa có báo cáo đánh giá tác động của biến động giá nhiên liệu đối với các lĩnh vực vận tải và đầu tư xây dựng. Diễn biến căng thẳng của xung đột quân sự tại khu vực Trung Đông khiến giá dầu thô và các sản phẩm xăng dầu thế giới biến động, kéo theo chi phí vận tải và sản xuất, kinh doanh gia tăng.

Ảnh minh họa.

Giá vàng ngày 14/3: Vàng miếng, vàng nhẫn tiếp đà "lao dốc", giảm thêm 2,2 triệu đồng/lượng

Giá vàng thế giới hôm nay, 14/3, tiếp tục giảm trong bối cảnh đồng USD mạnh lên và lo ngại lạm phát gia tăng, giao dịch ở mức 5.017,7 USD/ounce. Trong nước, giá vàng miếng và vàng nhẫn SJC đồng loạt giảm theo giá thế giới, niêm yết lần lượt ở mức 182,6 triệu đồng/lượng và 182,3 triệu đồng/lượng.

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 70/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Quy hoạch. (Ảnh: Thành Đạt)

Hoàn thiện hành lang pháp lý, tháo gỡ "nút thắt" trong công tác quy hoạch

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 70/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Quy hoạch. Với nhiều điểm mới, Nghị định được kỳ vọng sẽ hoàn thiện cơ sở pháp lý, tháo gỡ các bất cập thực tiễn trong quy hoạch, nhằm thúc đẩy triển khai các dự án, góp phần phát triển kinh tế-xã hội của đất nước trong giai đoạn mới.

Ảnh minh họa.

[Infographic] Thị trường chứng khoán tuần 9-13/3: Thanh khoản giảm, khối lượng giao dịch giảm -14,7% so tuần trước

Thị trường có tuần thứ hai liên tiếp giảm điểm mạnh,VN-Index kết tuần giao dịch 9/3-13/3 giảm 4,05% về mức 1.696,24 điểm. Độ rộng thị trường tiêu cực trong tuần này với áp lực bán mạnh ở nhóm dầu khí. Thanh khoản trong tuần giảm, khối lượng giao dịch giảm 14,7% so tuần trước.  

Theo đại diện một số đơn vị startup trong lĩnh vực xuất khẩu, trong bối cảnh nền kinh tế có không ít biến động, cạnh tranh gay gắt, việc chủ động nắm bắt thông tin thị trường được xem là yếu tố then chốt.

Startup xuất khẩu nỗ lực đổi mới sáng tạo để tìm kiếm cơ hội trước thách thức

Giữa bối cảnh nền kinh tế thế giới có không ít biến động, hoạt động thương mại quốc tế cũng đối mặt với nhiều thách thức. Thế nhưng, trước những biến động ấy, các doanh nghiệp Việt Nam, trong đó có các startup xuất khẩu lại nhìn thấy cơ hội để mở rộng thị trường và khẳng định năng lực cạnh tranh.

Nhiên liệu vận tải chiếm tỷ trọng trong chi phí hoạt động rất lớn trong ngành vận tải và xây dựng.

Chủ động các giải pháp ứng phó biến động giá xăng dầu, ổn định thị trường vận tải và xây dựng

Trước những diễn biến phức tạp của tình hình địa chính trị thế giới, nhất là xung đột quân sự tại khu vực Trung Đông, Bộ Xây dựng vừa có báo cáo gửi Phó Thủ tướng Chính phủ Bùi Thanh Sơn về những tác động của biến động giá nhiên liệu và đề xuất nhóm giải pháp cấp bách nhằm ổn định hoạt động vận tải và đầu tư xây dựng trong nước.