Khắc phục những bất cập trong đấu thầu dự án

Ngày 5/10, Học viện Chính trị khu vực II, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh phối hợp Hội làm vườn, Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển cộng đồng nông thôn tổ chức hội thảo khoa học “Tham vấn hoàn thiện báo cáo khuyến nghị chính sách sửa đổi Luật Đất đai năm 2013”.
Quang cảnh Hội thảo.
Quang cảnh Hội thảo.

Tại hội thảo, PGS, TS Nguyễn Thị Nga, đại diện Trường đại học Luật Hà Nội cho rằng, cần nghiên cứu, đánh giá toàn diện, khách quan, cụ thể và đầy đủ các văn bản pháp luật hiện hành có liên quan đến đấu thầu dự án đã, đang bộc lộ sự bất cập, chồng chéo, mâu thuẫn để đưa vào sửa đổi trong Dự thảo Nghị định hướng dẫn thi hành Luật Đất đai 2013 sửa đổi vì, hiện tại Dự thảo mới chỉ quy định về các trường hợp đấu thầu dự án có sử dụng đất, còn các nội dung cụ thể sẽ được Chính phủ hướng dẫn chi tiết.

Bà Nguyễn Thị Nga phân tích, theo quy định tại Điều 20, Điều 22 Luật Đấu thầu 2013, hình thức lựa chọn đầu tư đối với dự án có sử dụng đất bao gồm: Hình thức chỉ định thầu (chỉ định nhà đầu tư); Hình thức đấu thầu rộng rãi.

Theo quy định của Luật Đấu thầu 2013, mọi dự án đấu thầu để lựa chọn nhà đầu tư nếu thuộc trường hợp chỉ có một nhà đầu tư đăng ký thực hiện thì áp dụng hình thức chỉ định thầu.

Trong khi tại Điều 10 Nghị định số 25/2020/NĐ-CP ngày 28/02/2020 quy định khi lựa chọn nhà đầu tư đối với dự án đầu tư có sử dụng đất thì chỉ áp dụng hình thức chỉ định thầu nếu “Chỉ có một nhà đầu tư có khả năng thực hiện do liên quan đến sở hữu trí tuệ, bí mật thương mại, công nghệ hoặc thu xếp vốn”.

Trường hợp chỉ có một nhà đầu tư đáp ứng yêu cầu, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh ra quyết định giao Sở Kế hoạch và Đầu tư thông báo và hướng dẫn nhà đầu tư nộp hồ sơ trình quyết định chủ trương đầu tư theo quy định của pháp luật về đầu tư, pháp luật khác có liên quan. Việc giao đất, cho thuê đất để thực hiện dự án đầu tư tuân thủ theo quy định của pháp luật về đất đai”.

Như vậy, với trường hợp chỉ có một nhà đầu tư đăng ký sẽ có 2 trường hợp xảy ra. Một là, nếu áp dụng theo Luật Đấu thầu 2013 thì sẽ lựa chọn nhà đầu tư theo chỉ định thầu mà không đấu thầu rộng rãi.

Đây sẽ là một kẽ hở của pháp luật để lựa chọn nhà đầu tư là “sân sau” của mình. Cụ thể, các tiêu chí quá cao hoặc không cần thiết sẽ bị lồng vào để hạn chế nhà thầu tham dự; việc cài cắm các tiêu chí này cũng có thể nhằm tới ưu thế của một doanh nghiệp nào đó đã được định sẵn và loại bỏ các doanh nghiệp khác vốn rất có năng lực. Đồng thời, quy định này vô hình chung tạo cho các đối tượng áp dụng hình thức chỉ định thầu để phục vụ cho động cơ trục lợi mà không phải thông qua sự kiểm duyệt của bất cứ tổ chức có thẩm quyền nào khác.

Điều này mang lại lợi ích nhóm cho nhà đầu tư nhưng hệ quả để lại làm biến tướng, méo mó tính ưu việt của hoạt động đấu thầu, gây thất thoát rất lớn cho Ngân sách nhà nước.

Trường hợp, nếu áp dụng Nghị định số 25/2020/NĐ-CP ngày 28/2/2020 của Chính phủ khi chỉ có một nhà đầu tư đăng ký đủ điều kiện đăng ký đấu thầu dự án có sử dụng để lựa chọn nhà đầu tư thì Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh ra quyết định giao Sở Kế hoạch và Đầu tư thông báo và hướng dẫn nhà đầu tư nộp hồ sơ trình quyết định chủ trương đầu tư theo quy định của pháp luật về đầu tư, pháp luật khác có liên quan. Do vậy, sẽ không có nhà đầu tư trúng thầu, nhà đầu tư sẽ không được áp dụng trình tự thủ tục giao đất, cho thuê đất không thông qua trúng đấu giá quyền sử dụng đất theo quy định của Luật Đất đai.

Để được giao đất, cho thuê đất không thông qua hình thức đấu giá thì phải xin ý kiến của Thủ tướng Chính phủ. Việc phải xin ý kiến Thủ tướng Chính phủ sẽ gây khó khăn cho nhà đầu tư trong việc tiếp cận đất để thực hiện dự án.

Điều này khiến nhà đầu tư sẽ phải tìm cách để tiếp cận đất đai dễ dàng hơn, các hành vi “thông đồng”, “quân xanh, quân đỏ” trong đấu thầu sẽ phổ biến hơn. Đây cũng là nguyên nhân dẫn đến tham ô, tham nhũng vì lợi ích nhóm, có nguy cơ gây thất thoát cho ngân sách Nhà nước.

Đó là chưa kể, sau khi trúng thầu, nhà đầu tư sẽ được Nhà nước giao đất, cho thuê đất không thông qua đấu giá quyền sử dụng đất theo trình tự, thủ tục được quy định.

Giá đất trong trường hợp đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư các dự án đầu tư có sử dụng đất hiện chưa có quy định riêng mà thực hiện theo giá đất Nhà nước, cụ thể là giá đất cụ thể do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh nơi có đất trúng thầu xác định.

Điều này đã loại bỏ đi tính thị trường trong việc xác định nghĩa vụ tài chính cho nhà đầu tư khi thực hiện các dự án nhà ở, công trình thương mại, mang lại lợi ích cho nhà đầu tư khi bản thân khâu xác định giá đất cụ thể hiện nay còn tiềm ẩn rất lớn lợi ích nhóm, chưa phù hợp với giá thị trường.

Có thể bạn quan tâm

Cơ quan thuế tăng cường hỗ trợ doanh nghiệp hoàn thiện hồ sơ đề nghị hoàn thuế. (Ảnh: Minh Phương)

Ngành thuế tăng tốc hoàn thuế, khơi thông dòng vốn cho doanh nghiệp

Ngành thuế đang tập trung tháo gỡ vướng mắc, xử lý hồ sơ tồn đọng và đẩy mạnh ứng dụng dữ liệu, trí tuệ nhân tạo nhằm rút ngắn thời gian hoàn thuế giá trị gia tăng. Theo lộ trình, chương trình hoàn thuế nhanh sẽ được áp dụng từ tháng 9/2026, tiến tới triển khai hoàn thuế tự động vào tháng 12/2026.

Ra mắt mô hình "Xã thương mại điện tử-Chợ Lách vươn mình". (Ảnh: BÁ DŨNG)

Vĩnh Long: Khởi động mô hình “Xã thương mại điện tử-Chợ Lách vươn mình"

Chiều 17/8, tại xã Chợ Lách, Sở Công thương tỉnh Vĩnh Long phối hợp TikTok Shop và Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam triển khai mô hình “Xã thương mại điện tử-Chợ Lách vươn mình”. Đây là xã điểm thực hiện mô hình hướng tới chuyển đổi số khu vực nông thôn, đánh thức tiềm năng kinh tế số tại địa phương.

Ảnh minh họa. (Nguồn: TTXVN)

Chứng khoán ngày 17/8: Thanh khoản sụt giảm mạnh, VN-Index tiếp tục mất điểm

Phiên giao dịch ngày 17/8, áp lực bán nhanh chóng gia tăng và lan rộng ngay từ đầu phiên, đặc biệt tại nhóm bất động sản và tài chính, khiến sắc đỏ áp đảo trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Dù dòng tiền bắt đáy nhập cuộc cuối phiên giúp chỉ số thu hẹp đà giảm, VN-Index vẫn mất 1,62 điểm, xuống mức 1.727,46 điểm.

Bài 2: Kích hoạt động lực đột phá từ công nghệ chiến lược

Bài 2: Kích hoạt động lực đột phá từ công nghệ chiến lược

Nghị quyết 19-NQ/TW đề ra nhiệm vụ phát triển mạnh các động lực tăng trưởng mới từ công nghiệp công nghệ cao. Song song với đó, Việt Nam cần ưu tiên phát triển một số ngành mũi nhọn như bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI), vật liệu mới, lượng tử, công nghiệp xanh và công nghiệp năng lượng,…

Kinh tế số đang mở ra dư địa tăng trưởng mới nhưng từ tiềm năng đến giá trị vẫn còn một khoảng cách không nhỏ. (Ảnh: AN NGUYÊN)

Để kinh tế số trở thành động lực tăng trưởng

Kinh tế số đang mở ra dư địa tăng trưởng mới nhưng từ tiềm năng đến giá trị vẫn còn một khoảng cách không nhỏ. Theo các chuyên gia, điểm nghẽn nằm ở công nghệ, thể chế, dữ liệu, năng lực doanh nghiệp, nhân lực và khả năng tổ chức lại phương thức sản xuất, kinh doanh.

Các đại biểu tham dự hội nghị.

Đẩy nhanh giải ngân các dự án khu vực Hòa Bình, tỉnh Phú Thọ

Ngày 17/8, Ủy ban nhân dân tỉnh Phú Thọ tổ chức hội nghị thực hiện, giải ngân các dự án thuộc Đề án ổn định dân cư phát triển kinh tế-xã hội vùng chuyển dân sông Đà; Dự án cấp bách đê ngăn lũ chống ngập úng Pheo-Chẹ hạ du sông Đà và Dự án khắc phục cấp bách sạt lở khu vực tổ 15, phường Hòa Bình.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến và các Phó Chủ tịch Quốc hội tại phiên họp sáng 17/8. (Ảnh: Media Quốc hội)

Khắc phục các khoảng trống pháp lý về tài sản mã hóa và các loại giao dịch mới

Sáng 17/8, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về việc giải trình, tiếp thu, chỉnh lý đối với dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng.

Nhân viên bơm xăng cho khách hàng tại một cửa hàng kinh doanh xăng dầu. (Ảnh: THÀNH ĐẠT)

Tinh gọn, tăng hiệu quả, minh bạch hệ thống phân phối xăng dầu

Bộ Công thương đang lấy ý kiến dự thảo nghị định thay thế Nghị định 83/2014/NĐ-CP (gọi tắt là NĐ83) về kinh doanh xăng dầu, hướng trọng tâm vào tinh gọn hệ thống phân phối và số hóa toàn diện khâu quản lý, đồng thời giảm điều kiện kinh doanh, tăng quyền chủ động cho doanh nghiệp nhưng gắn với trách nhiệm bảo đảm nguồn cung.

Quyền Tổng Giám đốc Điều hành ACIAR, Tiến sĩ Nick Austin và Thứ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Đặng Ngọc Điệp trao đổi bản Chiến lược Hợp tác Nghiên cứu Nông nghiệp 2026 - 2035 giữa ACIAR và MAE tại Canberra ngày 11/8/2026. (Ảnh: ACIAR)

Việt Nam-Australia tăng cường hợp tác nghiên cứu nông nghiệp hỗ trợ chuyển đổi xanh, bền vững và thích ứng biến đổi khí hậu

Trung tâm Nghiên cứu nông nghiệp quốc tế Australia (ACIAR) cùng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Việt Nam vừa công bố Chiến lược hợp tác nghiên cứu giai đoạn 2026-2035 và thống nhất về nguyên tắc khoản đầu tư trị giá 3,3 triệu AUD cùng các khoản đóng góp hiện vật bổ sung cho hai dự án nghiên cứu mới.

(Ảnh: THÀNH ĐẠT)

Giá vàng trong nước ngày một tiệm cận giá thế giới, chuyên gia dự đoán giá tiếp tục tăng trong tuần tới

Giá vàng thế giới kết thúc tuần tăng nhẹ ở mức 4.375 USD/ounce khi kỳ vọng về việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) tăng lãi suất vào tháng 9 giảm dần. Các chuyên gia cho rằng giá kim loại quý này sẽ tiếp tục tăng trong tuần tới. Trong nước, giá vàng miếng SJC không đổi sau 1 tuần, mua vào-bán ra ở mức 141-144 triệu đồng/lượng.

Quang cảnh Hội nghị. (Ảnh: KHÔI MINH)

Hà Nội tăng cường hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện quy định mới về hải quan

Ngày 15/8, Trung tâm Xúc tiến đầu tư và Hỗ trợ doanh nghiệp (Sở Tài chính Hà Nội) tổ chức Hội nghị đối thoại “Những điểm mới và giải đáp vướng mắc trong quá trình thực hiện Nghị định số 169/2026/NĐ-CP ngày 15/5/2026 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan”, với sự tham dự của 150 đại biểu.