Khắc phục bất cập trong công tác đền bù, giải phóng mặt bằng

Không chỉ được coi là một trong những “chìa khóa” quan trọng góp phần đẩy nhanh tiến độ thực hiện các dự án, từng bước hoàn thiện kết cấu hạ tầng đô thị, công tác giải phóng mặt bằng (GPMB) còn tạo động lực thu hút đầu tư, thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội.
Ban Thực hiện cưỡng chế Ủy ban nhân dân huyện Ninh Giang, tỉnh Hải Dương đã tiến hành cưỡng chế, thu hồi đất đối với 4 hộ dân để thực hiện Dự án xây dựng khu dân cư mới phía nam xã Tân Hương.
Ban Thực hiện cưỡng chế Ủy ban nhân dân huyện Ninh Giang, tỉnh Hải Dương đã tiến hành cưỡng chế, thu hồi đất đối với 4 hộ dân để thực hiện Dự án xây dựng khu dân cư mới phía nam xã Tân Hương.

Tuy nhiên, theo phản ánh của bạn đọc, trong quá trình triển khai thu hồi đất hiện nay, tại nhiều địa phương vẫn gặp vướng mắc, bất cập, đòi hỏi sự quan tâm của toàn xã hội.

Một trong những nguyên nhân khiến vấn đề khiếu kiện về đất đai (chiếm 70% số đơn thư khiếu nại) trở thành một vấn đề nhức nhối trong xã hội hiện nay chủ yếu là do những vướng mắc về công tác đền bù GPMB, tập trung ở những vấn đề như: nguồn gốc đất của các tổ chức, hộ dân chưa rõ ràng; giá bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất còn thấp, chưa sát với giá thị trường. Mặt khác, liên quan trình tự, thủ tục bồi thường thiệt hại khi thu hồi đất, vẫn còn tình trạng thiếu công khai, minh bạch.

Phần lớn ý kiến người dân cho rằng, họ có thể chấp nhận hy sinh quyền lợi, chịu thiệt nếu việc thu hồi đất là cho mục đích quốc phòng, an ninh hoặc cho phát triển kinh tế, lợi ích của cộng đồng, của Nhà nước.

Ngược lại, họ sẽ không chấp nhận việc thu hồi đất chỉ mang lại lợi ích cho cá nhân hoặc nhóm người, nhưng lại áp giá đền bù thấp, mang tính áp đặt, tạo kẽ hở cho trục lợi, lợi ích nhóm.

Nhiều trường hợp do bức xúc, người dân có những hành vi cản trở quá trình thu hồi đất, không chịu bàn giao mặt bằng khi đã có quyết định thu hồi đất; thậm chí cản trở tiến độ thi công công trình, không nhận tiền bồi thường, không chịu di dời đến nơi ở mới.

Một trong những nguyên nhân khiến vấn đề khiếu kiện về đất đai (chiếm 70% số đơn thư khiếu nại) trở thành một vấn đề nhức nhối trong xã hội hiện nay chủ yếu là do những vướng mắc về công tác đền bù GPMB...

Trong đơn, ông Trần Văn Việt, ở tổ dân phố Thống Nhất, thị trấn Vôi, huyện Lạng Giang, tỉnh Bắc Giang cho biết, căn cứ Quyết định số 765/QÐ-UBND ngày 11/8/2022 của UBND huyện Lạng Giang về việc thu hồi đất (giai đoạn 5) để thực hiện Dự án Khu đô thị mới phía tây thị trấn Vôi, có nhiều hộ gia đình nằm trong diện bị thu hồi đất trồng lúa để Nhà nước giao đất cho Công ty cổ phần Thương mại Tuấn Mai thực hiện dự án đầu tư xây dựng khu đô thị nhà ở, biệt thự… Tuy nhiên, trong quá trình triển khai dự án, việc đền bù GPMB có nhiều sai phạm.

Cụ thể, các hộ dân cho rằng, việc UBND tỉnh Bắc Giang và UBND huyện Lạng Giang thu hồi đất trồng lúa lâu đời của các hộ nhưng áp giá bồi thường 52.000 đồng/m2 là quá thấp, không phù hợp.

Mặt khác, trong quá trình triển khai Dự án Khu đô thị mới phía tây thị trấn Vôi, chủ đầu tư chưa xác định quỹ đất để xây dựng nhà ở xã hội mà sử dụng quỹ đất xây nhà xã hội để bán với giá thương mại, dịch vụ, thu lợi bất chính hàng chục tỷ đồng.

Ngoài ra, nhiều thửa đất chưa bồi thường xong, chưa đủ điều kiện chuyển nhượng nhưng Công ty cổ phần Thương mại Tuấn Mai vẫn bán ra thị trường, gây ra tình trạng tranh chấp giữa người bị thu hồi đất và người mua, dẫn đến tình trạng khiếu kiện kéo dài.

Ðể làm rõ những vấn đề phản ánh trong đơn thư của các hộ dân, phóng viên đã có buổi làm việc với lãnh đạo UBND tỉnh Bắc Giang.

Trao đổi với chúng tôi, Phó Chánh Thanh tra tỉnh Bắc Giang Trịnh Văn Thanh cho biết: Thực hiện Công văn 1251/UBND-TCD ngày 30/3/2021 của Chủ tịch UBND tỉnh về việc xem xét, làm rõ nội dung đơn của công dân trú tại tổ dân phố Thống Nhất, thị trấn Vôi, huyện Lạng Giang, liên quan việc thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ GPMB dự án Khu đô thị mới phía tây thị trấn Vôi, huyện Lạng Giang; ngày 12/5/2021, Thanh tra tỉnh đã có Báo cáo số 52/BC-TTr báo cáo kết quả kiểm tra, xem xét làm rõ một số vấn đề trong nội dung đơn của công dân, trong đó xác định: Việc thu hồi, bồi thường, hỗ trợ GPMB Dự án Khu đô thị mới phía tây thị trấn Vôi, huyện Lạng Giang (giai đoạn 1, 2 và 3) được thực hiện bảo đảm công khai, dân chủ, áp dụng đúng quy định về bồi thường, hỗ trợ và đúng trình tự thủ tục và các quy định của pháp luật…

Thực tế, đây là vụ việc khiếu kiện đã kéo dài nhiều năm và đã được chính quyền địa phương giải quyết nhiều lần. Ðến nay, vụ việc đã được đưa ra tòa án xét xử.

Trên đây chỉ là một trong hàng nghìn trường hợp khiếu kiện kéo dài trong công tác đền bù, GPMB thời gian qua. Liên quan đến vấn đề này, theo các chuyên gia trong lĩnh vực đất đai, nguyên nhân chủ yếu trước hết là do công tác phối hợp tuyên truyền giữa các cấp, các ngành để vận động nhân dân chấp hành chủ trương thu hồi đất, hiểu rõ quy định bồi thường, hỗ trợ và tái định cư chưa cụ thể và kịp thời.

Thứ hai, do nguồn kinh phí bồi thường cấp chưa kịp thời so với nhu cầu nên ảnh hưởng đến tiến độ triển khai dự án. Chính sách, pháp luật đất đai về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư thường xuyên thay đổi, gây tâm lý trông chờ, so bì trong nhân dân.

Thứ ba, do nhiều dự án chưa có sẵn quỹ đất tái định cư, khi giải tỏa không chủ động được việc bố trí tái định cư và nhu cầu đất ở, chuyển đổi nghề nghiệp.

Dự thảo Luật Ðất đai (sửa đổi) đã được đưa ra lấy ý kiến nhân dân. Ðây cũng là dịp để các ngành chức năng rà soát tổng thể và hoàn thiện hơn nữa pháp luật về đất đai nhằm tăng cường hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về đất đai…, khắc phục sự bất hợp lý trong thu hồi đất, đền bù GPMB.

Chính sách hỗ trợ người dân ổn định đời sống, chuyển đổi nghề chủ yếu thực hiện việc chi trả bằng tiền, chưa có giải pháp cụ thể để người dân ổn định đời sống, chuyển đổi nghề, nhất là các hộ bị thu hồi hết đất nông nghiệp, vì thế thường dẫn đến tình trạng người dân chưa đồng ý với mức giá bồi thường, hỗ trợ và cho rằng giá bồi thường chưa đúng với giá thị trường, dẫn đến khiếu nại kéo dài, ảnh hưởng tiến độ thực hiện dự án.

Bên cạnh đó, công tác quản lý đất đai, xây dựng tại cấp xã còn buông lỏng, chưa xử lý kiên quyết, kịp thời, nghiêm minh, dẫn đến tình trạng lấn chiếm đất, chuyển mục đích, chuyển nhượng, xây dựng trái phép và khi Nhà nước thu hồi đất thì không được bồi thường, cho nên không chấp hành bàn giao mặt bằng.

Một nguyên nhân không kém phần quan trọng nữa là một số chủ đầu tư do không đủ năng lực thực hiện dự án, cố tình trì hoãn kéo dài. Có trường hợp chỉ còn vài hộ chưa đền bù giải tỏa được nhưng chủ đầu tư không tích cực phối hợp với cơ quan chức năng để giải quyết, lấy cớ đó để không triển khai dự án…

Vừa qua, dự thảo Luật Ðất đai (sửa đổi) đã được đưa ra lấy ý kiến nhân dân. Ðây cũng là dịp để các ngành chức năng rà soát tổng thể và hoàn thiện hơn nữa pháp luật về đất đai nhằm tăng cường hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về đất đai…, khắc phục sự bất hợp lý trong thu hồi đất, đền bù GPMB. Việc khiếu nại bồi thường, GPMB hiện nay chủ yếu là khiếu nại về giá đất, tài sản trên đất.

Vì vậy, khi xây dựng bảng giá đất hằng năm, các tỉnh cần chú trọng đến khả năng sinh lợi của từng khu vực, vị trí đất, nhất là đối với đất nông nghiệp để xác định mức giá cho phù hợp giá trị thực tế…; vận dụng tối đa chế độ, chính sách trong bồi thường, GPMB để bảo đảm quyền lợi của người bị thu hồi đất.

Các cơ quan quản lý đất đai các cấp từ cơ sở đến tỉnh cần cập nhật kịp thời các biến động về đất đai vào bản đồ địa chính, sổ địa chính để phục vụ công tác quản lý đất đai nói chung và công tác bồi thường GPMB như xác nhận nguồn gốc đất đai, quy chủ, lập hồ sơ bồi thường được thuận lợi hơn.

Cùng với đó, các địa phương nên quan tâm xây dựng thêm các khu tái định cư đồng bộ, bảo đảm đủ điều kiện cho người sử dụng tốt hơn hoặc bằng nơi ở cũ; bố trí đủ, kịp thời kinh phí bồi thường, hỗ trợ để chi trả cho người bị thu hồi đất và giải quyết đơn thư khiếu nại, kiến nghị của người dân về bồi thường, GPMB một cách kịp thời, nếu phát hiện các quy định chưa hợp lý cần kịp thời kiến nghị cấp có thẩm quyền xem xét, điều chỉnh cho phù hợp.

Có thể bạn quan tâm

[Ảnh] Tăng tốc giải phóng mặt bằng khu vực Hồng Hà phục vụ xây dựng cầu Trần Hưng Đạo

[Ảnh] Tăng tốc giải phóng mặt bằng khu vực Hồng Hà phục vụ xây dựng cầu Trần Hưng Đạo

Những ngày đầu tháng 5, công tác giải phóng mặt bằng phục vụ dự án cầu Trần Hưng Đạo tại khu vực phường Hồng Hà (Hà Nội) đang được triển khai khẩn trương, quyết liệt. Đây là một trong những khâu then chốt, có ý nghĩa quyết định đối với tiến độ thi công công trình hạ tầng trọng điểm của Thủ đô.

[Ảnh] Người dân trở lại Hà Nội, giao thông thuận lợi sau kỳ nghỉ lễ 30/4-1/5

[Ảnh] Người dân trở lại Hà Nội, giao thông thuận lợi sau kỳ nghỉ lễ 30/4-1/5

Chiều 3/5, ngày cuối cùng của kỳ nghỉ lễ 30/4-1/5, người dân từ nhiều tỉnh, thành phố bắt đầu trở lại Hà Nội để chuẩn bị cho tuần làm việc mới. Tại các tuyến cửa ngõ ra vào Thủ đô, lưu lượng phương tiện tăng dần theo khung giờ, song tình hình giao thông nhìn chung ổn định, việc di chuyển diễn ra thuận lợi.

Lực lượng chức năng động viên, ổn định tâm lý du khách khi được giải cứu.

Nhiều du khách lạc đường khi tham quan: Không thể xem nhẹ yếu tố an toàn

Kỳ nghỉ lễ và mùa du lịch hè đang đến gần, nhu cầu tham quan, khám phá thiên nhiên ngày càng tăng. Tuy nhiên, thời gian gần đây liên tiếp xảy ra những vụ du khách bị lạc đường, gặp nạn khi tham quan tự phát. Thực tế này đòi hỏi nâng cao ý thức an toàn của du khách và tăng cường quản lý tại các điểm đến có địa hình phức tạp.

Hộp thư bạn đọc, cộng tác viên

Kết quả thư bạn đọc

Báo Nhân Dân nhận được văn bản trả lời số 5492/UBND-BTCD ngày 17/4/2026 của Ủy ban nhân dân tỉnh Cà Mau, nội dung chính như sau: Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh nhận được công văn của Báo Nhân Dân về việc chuyển nội dung đơn của các hộ dân và phụ huynh học sinh Trường trung học cơ sở Tân Hiệp, xã Phong Thạnh, tỉnh Cà Mau.

[Ảnh] Nút giao Vành đai 3,5-Đại lộ Thăng Long: Điểm nhấn hạ tầng phía tây Thủ đô

[Ảnh] Nút giao Vành đai 3,5-Đại lộ Thăng Long: Điểm nhấn hạ tầng phía tây Thủ đô

Trong chiến lược phát triển hệ thống giao thông đồng bộ của Hà Nội, dự án nút giao khác mức giữa đường Vành đai 3,5 và Đại lộ Thăng Long đang được xác định là một công trình trọng điểm, góp phần hoàn thiện mạng lưới kết nối liên vùng, giảm áp lực giao thông và mở rộng không gian đô thị về phía tây.

Ảnh minh họa. (Ảnh: NHẬT THÀNH)

Bảo đảm chế độ, chính sách cho gia đình liệt sĩ

Ông Phạm Văn Thụ đón tấm Bằng “Tổ quốc ghi công” của người anh cả đã hy sinh hơn 70 năm trước. Khoảnh khắc đó đã khép lại một hành trình dài bảo vệ quyền lợi của gia đình ông, nhưng phía sau đó là câu hỏi: Vì sao một liệt sĩ đã được công nhận từ lâu, lại phải mất nhiều năm để gia đình được hưởng đầy đủ quyền lợi?

[Ảnh] Toàn cảnh đoạn đường nối Tam Trinh-Giải Phóng sau khi hoàn tất giải phóng mặt bằng

[Ảnh] Toàn cảnh đoạn đường nối Tam Trinh-Giải Phóng sau khi hoàn tất giải phóng mặt bằng

Sau khi hoàn tất công tác giải phóng mặt bằng, tuyến đường dài hơn 470m nối từ khu đô thị Đồng Tàu ra đường Giải Phóng (Hà Nội) đang dần hình thành, mở ra kỳ vọng giảm tải áp lực giao thông cho khu vực cửa ngõ phía nam Thủ đô, đồng thời đặt ra yêu cầu cấp thiết về quản lý trật tự xây dựng, bảo đảm mỹ quan đô thị.

[Ảnh] Đẩy nhanh giải phóng mặt bằng ngõ 310 Nghi Tàm phục vụ xây dựng cầu Tứ Liên

[Ảnh] Đẩy nhanh giải phóng mặt bằng ngõ 310 Nghi Tàm phục vụ xây dựng cầu Tứ Liên

Những ngày giữa tháng 4/2026, tại khu vực ngõ 310 đường Nghi Tàm (Hà Nội), không khí giải phóng mặt bằng phục vụ dự án cầu Tứ Liên diễn ra khẩn trương, đồng bộ. Đây là vị trí được xác định giữ vai trò then chốt trong việc xây dựng các trụ cầu, góp phần bảo đảm tiến độ của công trình giao thông trọng điểm của Thủ đô.

Ảnh minh họa.

Công trình xây dựng với giấy phép có thời hạn hết hiệu lực, có được bồi thường khi thu hồi đất?

Tòa soạn nhận được câu hỏi của một số bạn đọc phản ánh về trường hợp công trình xây dựng trên đất thuộc diện thu hồi, đã được cấp giấy phép xây dựng có thời hạn, song đến thời điểm Nhà nước thu hồi đất thì giấy phép đã hết hiệu lực. Bạn đọc băn khoăn liệu trong tình huống này, công trình có được bồi thường hay không.

Ảnh minh họa. Nguồn: Cục Cảnh sát giao thông.

Mở rộng giám sát xã hội từ phản ánh vi phạm giao thông trên VNeID

Từ ngày 1/4, theo Nghị định 61/2026/NĐ-CP, người dân có thể phản ánh vi phạm giao thông ngay trên ứng dụng VNeID, mở thêm kênh giám sát nhanh, minh bạch. Quy định được kỳ vọng nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của người dân, song cũng đặt ra yêu cầu kiểm chứng thông tin, bảo vệ dữ liệu cá nhân và ngăn ngừa nguy cơ bị lạm dụng.

Mỗi gia đình có đất sản xuất bị ngập sẽ được nhà máy thủy điện bồi thường 170 triệu đồng.

Cao Bằng: Nhà máy thủy điện và người dân đã “chốt” phương án đền bù đất vùng lòng hồ

Sáng 27/3, đại diện Ủy ban nhân dân xã Đình Phong, tỉnh Cao Bằng cho biết, Nhà máy thủy điện Thoong Gót II (Công ty Trách nhiệm hữu hạn Trường Minh) và 2 gia đình có diện tích đất bị ngập trong vùng lòng hồ nhà máy thủy điện đã thống nhất phương án bồi thường đất vùng lòng hồ thủy điện sau 13 năm dây dưa kéo dài.

Người dân xếp hàng mua vàng tại Bảo tín Minh Châu vào ngày mùng 10 tháng Giêng âm lịch.

Mua vàng trả tiền trước, nhận vàng sau: Cần hiểu đúng để tránh rủi ro

Tòa soạn nhận được thư của một số bạn đọc phản ánh về việc gần đây xuất hiện hình thức mua vàng “trả tiền trước, nhận vàng sau” tại một số cửa hàng kinh doanh vàng. Bạn đọc băn khoăn liệu giao dịch này có phù hợp quy định pháp luật hiện hành hay không, và quyền lợi của người mua được bảo đảm ra sao.

Nhân viên cửa hàng tư vấn cho khách về các mẫu xe điện mới nhất 2026.

Hà Nội: Thị trường xe điện ghi nhận sức mua tăng mạnh

Trước áp lực chi phí nhiên liệu gia tăng và thông tin về lộ trình hạn chế xe xăng trong khu vực nội đô từ ngày 1/7/2026, nhiều người dân tại Hà Nội đang chuyển hướng sang lựa chọn xe điện. Thị trường ghi nhận sức mua tăng rõ rệt, phản ánh xu hướng tiêu dùng mới hướng tới tiết kiệm chi phí và thân thiện môi trường.