Họa sĩ Phạm An Hải: Quyền năng của nghệ thuật

Họa sĩ Phạm An Hải: Quyền năng của nghệ thuật

Phạm An Hải bảo, anh: “vừa hoàn thành bộ tranh Dê cho năm 1967, 60 bức size nhỏ nhưng ghép lại thành bức to khổ 250x480cm”, một dấu ấn kỷ niệm 60 năm cuộc đời.

Thật khó để tin họa sĩ Phạm An Hải đã sắp bước vào tuổi 60, đang dần chạm tới cái mốc một vòng “lục thập hoa giáp” khi cả phong độ bề ngoài và năng lượng nghệ thuật ở anh vẫn vượt ngưỡng tràn đầy…

tit-1.png

Buổi trưa quá ngọ, cùng một ê-kíp tới chụp ảnh tại studio của họa sĩ Phạm An Hải để chuẩn bị nội dung bài báo Tết, anh mời: “Nán lại nghe nhạc chút”. Châm trà, rót nước, tỉ mẩn từ cái chén con và trong từng động tác, không gian làm việc của họa sĩ Phạm An Hải mở mắt nhìn ra một khoảng mênh mênh mang mang lồng lộng gió sông Hồng. Nhiếp ảnh gia cũng tên Hải - anh Trần Hải quả quyết lắc đầu: Thôi, tôi có lịch làm việc rồi. Nhưng rồi giai điệu trào lên, bung tỏa từ hệ thống âm thanh được tuyển chọn kỹ lưỡng, phủ kín cả gian phòng. Họa sĩ Minh Châu, tức ca sĩ Phan Minh Châu từng nức tiếng thập niên 80 đầu thập niên 90 thế kỷ 20, không kìm được, cất tiếng hát. Tiếng hát vang ấm hòa cùng tiếng nhạc, dội vào các bức tường. Tất cả tạo nên sức quyến rũ níu chân người, cuối cùng phải giục năm lần bảy lượt, chính nhiếp ảnh gia Trần Hải mới dứt được để ra về…

dv-1-1611580534832-buc-nay-ko-phai-cua-em.jpg
Họa sĩ Phạm An Hải. (Ảnh: MẠNH TRƯỜNG)

Phạm An Hải có đủ các kiểu chơi để thù tạc, tiếp đãi bạn bè, người hâm mộ. Tài năng và giá trị thị trường trong nghệ thuật của anh giúp anh xông xênh thụ hưởng cuộc sống thượng lưu. Nghe nhạc bằng những dàn âm thanh chất lượng, tinh xảo bậc nhất bởi âm nhạc cũng là cách thức thư giãn sau giờ khắc đắm chìm trong hội họa.

z7914681201860-763d8612553453f1e608b8ec2f8ae560.jpg
Một tác phẩm của họa sĩ Phạm An Hải.

Ngơi vẽ là lập kế hoạch đi phượt, anh luôn chọn các cung đường hiểm trở khắp mọi vùng miền đất nước, trên những con xe địa hình. Đặc biệt những chuyến đi luôn là với gia đình, với vợ và bạn bè chí cốt. Tự mình cầm lái, có những đận bị google maps “dụ” rơi vào thế tiến thoái lưỡng nan, phải dò dẫm từng vòng xoay bánh xe, tận lúc tới điểm đến mới ú òa ô hay mình còn sống. Ấy thế mà hỏi có sợ không, câu trả lời luôn bằng chuyến đi kế tiếp.

Vui, chơi, tự tại, cả khi bệnh tật ập đến cũng bình tĩnh đối mặt, khôn ngoan xử sự, giải quyết triệt để vấn đề đúng phong độ một người đàn ông đường hoàng bản lĩnh. Sau mỗi lần xê dịch, trải nghiệm cuộc sống thường nhật ở những nơi xa, yên bình trở về thư thái trong nhà, nguồn năng lượng tích cực lại dầy dặn thêm và chẳng mấy lâu sau sẽ dần dần hiển hiện trên toan vải, họa sĩ Phạm An Hải đang vui mỗi ngày với “cuộc sống tươi đẹp” của mình...

trongphong-thi-nghiem-so-6138.png

Thỉnh thoảng thấy Phạm An Hải post một bức chân dung anh mới vẽ lên trang facebook cá nhân. Tất cả đều là bạn bè, người thân, những người họa sĩ thật sự yêu quý. Dành thời gian vẽ chân dung cũng là cách chơi, một quãng lặng nghỉ giải lao giữa giờ trừu tượng, nhưng hơn hết cốt chiều lòng bằng hữu. Có lần, chạy ra bảo tàng xem triển lãm của một họa sĩ có cái tên là lạ vì thấy Phạm An Hải viết bài giới thiệu, hỏi, anh nói: “Động viên, ủng hộ các em trẻ, mỗi họa sĩ trẻ đều có vẻ đẹp riêng”.

Bỏ qua cái danh tiếng và vị thế cá nhân dễ khiến người yếu bóng vía e ngại, Phạm An Hải luôn nhiệt tình, đàn anh, kể cả là “đại ca” che chắn đỡ đần đồng nghiệp trẻ còn đang lận đận từ việc sẵn sàng góp tên góp mặt vào các triển lãm nhóm “toàn người trẻ” làm chỗ dựa cho anh em, hoặc làm sách, làm cái này cái khác giúp người trẻ thêm cơ hội.

Vui, chơi, tự tại, cả khi bệnh tật ập đến cũng bình tĩnh đối mặt, khôn ngoan xử sự, giải quyết triệt để vấn đề đúng phong độ một người đàn ông đường hoàng bản lĩnh.

Dịp Tết, nhà đã bao việc, vẫn chăm chú ngồi vẽ các con vật mùa nào thức ấy để làm quà mừng tuổi mọi người chung quanh. Hào sảng, hào hiệp ví như bận mấy thì bận, nhưng khi Nhân Dân hằng tháng và các ấn phẩm của Báo Nhân Dân ngỏ lời, Phạm An Hải bao giờ cũng dồn sức, có khi chỉ là một vài bức minh họa cho bài báo thường kỳ, là tranh bìa cho giai phẩm Xuân, hay giả dụ tham gia vào các sự kiện mỹ thuật Báo đứng ra tổ chức. Bìa báo Xuân Bính Ngọ 2026 của Nhân Dân hằng tháng với tranh ngựa Phạm An Hải là một sự khác biệt, không thể đụng hàng giữa rất nhiều bìa tranh ngựa trong cái năm đâu đâu cũng thấy con giống này.

tit-3-9714.png

Hơn 30 năm làm nghề, đã sở hữu cho mình cả tài năng nghệ thuật và trị giá thương mại đủ để nhận về không ít những ganh tị, Phạm An Hải là một trong số không nhiều các họa sĩ có chỗ đứng trong thị trường hội họa. Từ bức tranh đầu tiên vào năm đầu 1990 đến nay, chỉ một lựa chọn: trừu tượng và dù là trừu tượng biểu hiện hay trừu tượng của cảm xúc, hội họa của Phạm An Hải luôn soi chiếu trực diện vào tâm hồn con người. Yêu âm nhạc, hay nghe nhạc và cầu kỳ trong thưởng thức âm nhạc, hội họa Phạm An Hải cũng có giai điệu, tiết tấu, có những khoảng lặng để người thưởng ngoạn nhắm mắt du dương và cả những mạnh mẽ áp đảo khiến người xem căng mắt ra thu nhận.

trongphong-thi-nghiem-so-4957.png
Một số tác phẩm của họa sĩ Phạm An Hải.

Càng lúc, Phạm An Hải càng không muốn ve vãn thị giác, nuông chiều thị hiếu của công chúng hội họa, mà dùng lý trí được biểu đạt bằng sắc màu, các lớp lang ánh sáng, bằng cấu trúc vật chất phải nhìn dưới các lớp kính phóng đại để khiến công chúng xem rồi ngẫm, nghĩ, tư duy vượt thoát khỏi những tai nghe mắt thấy bề mặt. Có một con mắt thị lực gần như bằng không, hậu quả tai nạn cũng xuất phát từ sự đố kỵ ganh ghét của người đời, anh khắc phục thiệt thòi ấy bằng cách dùng tất cả các giác quan còn lại tư duy về màu sắc nên trong hội họa Phạm An Hải màu sắc có năng lực ám ảnh, lôi cuốn dẫn dụ lòng người...

Cận kề tuổi 60, với một họa sĩ thành công như Phạm An Hải, tưởng không còn cái đích nào hướng tới, nhưng đáng ngạc nhiên, anh vẫn vẽ, vẫn lao động nghệ thuật đúng như một họa sĩ yêu nghề, luôn quay quắt tìm tòi đổi mới chính mình, tìm ra chính mình ở ngày mai khác hơn ngày hôm nay.

Sáng tạo, không phải để "ta đây"- thể hiện, mà đúng bản chất nghệ sĩ, luôn phải bung tỏa, làm mới không ngừng, không chịu ngồi yên gặm nhấm mân mê thành tựu đã có, Phạm An Hải chia sẻ rằng, anh: “đang tập trung vẽ các thứ về con giáp Dê với mọi cảm xúc cũng như kỹ thuật xem hiệu quả thế nào”. Vẽ con giáp như một biểu tượng của văn hóa phương Đông bằng bút pháp trừu tượng của hội họa phương Tây, Phạm An Hải muốn thử nghiệm sâu hơn sức biểu cảm của trừu tượng trên nền hiện thực vốn rất quen thuộc với số đông công chúng nghệ thuật.

Tài năng trời cho và khả năng lao động nghệ thuật đã giúp Phạm An Hải có cái quyền năng nghệ thuật hay nghệ thuật của Phạm An Hải có quyền năng tạo ra sự cộng hưởng và các giá trị phái sinh, như cái đẹp và niềm vui ngay giữa đời thường trần thế...

Có thể bạn quan tâm

"Ngày hội Gia đình Việt Nam năm 2026” với chủ đề “Gia đình hạnh phúc-Quốc gia thịnh vượng”. Ảnh: BTC

Khánh Hòa đăng cai tổ chức Ngày hội Gia đình Việt Nam

“Ngày hội Gia đình Việt Nam năm 2026” sẽ diễn ra từ ngày 25-29/6 tại Trung tâm Hội nghị và Nhà khách tỉnh Khánh Hòa (số 46 Trần Phú, phường Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa). Với chủ đề “Gia đình hạnh phúc-Quốc gia thịnh vượng”, Ngày hội hướng tới mục tiêu xây dựng gia đình Việt Nam no ấm, tiến bộ, hạnh phúc, văn minh.

Năm của truyền thông có chủ đích

Năm của truyền thông có chủ đích

Sau một thập kỷ chạy theo lượt nhấp chuột (clicks), cuộn trang (scrolls) và thông báo (alerts), ngành xuất bản kỹ thuật số đang vấp phải bức tường cản trở. Mọi người tỏ ra bị quá tải, lo âu, phân tán bởi quá nhiều nền tảng và bận rộn đối phó với tác động của AI. Họ thay đổi cách tương tác với nội dung.

Những người kể chuyện văn hóa buôn làng

Những người kể chuyện văn hóa buôn làng

Người trên núi nói chuyện giản dị, nói với khách cũng không khác gì với người trong nhà, trong buôn. Nhiều người ít vốn kiến thức, có người còn không biết chữ. Họ chỉ biết, ngày xưa cha ông từng có như vậy, từng làm như vậy; con cháu tiếp nối thấy hay, thấy quý nên giữ lại và nhận sự trao truyền một cách tự nhiên.

Sự cạnh tranh từ các nhà sáng tạo nội dung

Sự cạnh tranh từ các nhà sáng tạo nội dung

Sự trỗi dậy của các nhà sáng tạo nội dung (creators) và người có sức ảnh hưởng (influencers) đang tạo ra một cuộc tái cấu trúc trong hệ sinh thái thông tin. Trong kỷ nguyên số, họ không chỉ làm giải trí mà đã trực tiếp định hình cách công chúng, đặc biệt là giới trẻ khám phá và tiêu thụ tin tức.

Sức mạnh của một dân tộc luôn bắt đầu từ con người

Sức mạnh của một dân tộc luôn bắt đầu từ con người

Công nghệ ngày càng chi phối đời sống và nghệ thuật không ngừng mở rộng biên độ biểu đạt, song với những chương trình nghệ thuật quy mô quốc gia về Tổ quốc, người lính, chủ quyền và khát vọng phát triển đất nước, điểm tựa được lựa chọn luôn là con người!

Ở đâu có Nhân dân…

Ở đâu có Nhân dân…

Khi cầm lá thư viết tay với những nét chữ nguệch ngoạc nhưng đầy chân tình của đồng chí Bí thư kiêm Trưởng bản Pá Hậu, xã Chiềng Lao, tỉnh Sơn La vừa gửi về tòa soạn, tôi đã lặng người khá lâu.

Nhạc số: Thời của nền tảng và thuật toán

Nhạc số: Thời của nền tảng và thuật toán

Kỷ lục 200 nghìn phút nghe nhạc mỗi năm hay 16 tiếng đeo tai nghe mỗi ngày mà một vài cá nhân nằm trong tốp đầu của năm 2025 hãnh diện lan tỏa đã khiến nhiều người phải đặt ra câu hỏi nghiêm túc.

Giữa khoảng trống không-thời gian

Giữa khoảng trống không-thời gian

Hiên nhà là một khoảng trống dịu dàng, nơi con người vẫn được che nắng, che mưa, được đỡ gió lạnh mà vẫn đủ đầy cảm giác đang ở giữa thiên nhiên, thấy nắng chạm vào tay, gió vờn trên tóc và bụi mưa vương nhẹ mi mắt. Nó là điểm kết giao thật thú vị giữa nhà, con người và tự nhiên.

Tọa đàm về bản quyền tác giả tại Báo Nhân Dân. (Ảnh: HỒNG QUÂN)

Kết luận của Bộ Chính trị về đẩy mạnh công tác sở hữu trí tuệ phục vụ phát triển kinh tế-xã hội trong tình hình mới

Theo thông tin từ Cục Bản quyền tác giả, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú thay mặt Bộ Chính trị, vừa ký ban hành Kết luận của Bộ Chính trị về đẩy mạnh công tác sở hữu trí tuệ phục vụ phát triển kinh tế-xã hội trong tình hình mới (Kết luận số 51-KL/TW, ngày 17/6/2026).

Làm nghề trên không gian số

Làm nghề trên không gian số

Thời gian gắn bó với nghề báo đã tôi rèn bản lĩnh và kỹ năng nghề nghiệp, giúp những người làm sáng tạo nội dung xây dựng thương hiệu cá nhân trên mạng xã hội, tạo được sức hút hấp dẫn của kênh, lan tỏa giá trị hữu ích và truyền cảm hứng, cùng khám phá và kết nối với cộng đồng. 

Công chúng khám phá các tác phẩm nghệ thuật trong sự kiện Biên độ tương lai.

Không gian mới cho sáng tạo

Các hoạt động văn hóa (nếu có) ở trung tâm thương mại hiện đại thường gắn liền với những loại hình biểu diễn nghệ thuật đại chúng, nhằm thu hút sự quan tâm của cộng đồng.

Phía sau guồng quay của Nhân Dân điện tử

Phía sau guồng quay của Nhân Dân điện tử

Những ngày cuối tháng 5 đầy nắng, tại tòa soạn hội tụ của Ban Nhân Dân điện tử, trong phút nghỉ ngơi cho mắt đỡ mỏi vì ngồi máy, nhóm trực kíp trưởng và biên tập viên cùng nhìn ra sân, ngắm những chú sóc đuôi đỏ lao vút từ dưới đất lên đến ngọn cây trong nháy mắt.

Concert là không gian gắn kết nghệ sĩ và người hâm mộ.

Concert và sự dịch chuyển trong nhu cầu tiêu dùng văn hóa

Khi giá vé concert ngày càng tăng và số lượng chương trình ngày càng nhiều, câu hỏi đặt ra không còn là đêm diễn có đáng tiền hay không mà phía sau quyết định mua vé của mỗi khán giả là những kỳ vọng rất khác nhau về giá trị mà họ mong muốn và xứng đáng nhận được.

Nghi lễ phục hiện rước tượng Bà Chúa Xứ từ đỉnh núi Sam xuống chân núi.

Giữ gìn không gian văn hóa đặc thù

An Giang sở hữu không gian văn hóa phong phú và đa dạng, gìn giữ trọn vẹn các giá trị truyền thống lâu đời của cộng đồng dân tộc Kinh, Khmer, Chăm, Hoa. Những giá trị này tạo nên bản sắc độc đáo của tỉnh, là nguồn tài nguyên quan trọng phục vụ phát triển kinh tế-xã hội.

Căn nhà nhỏ được trưng bày nhiều sản phẩm từ khảm trai. (Ảnh: HÀ THƯƠNG)

Khảm trai Chuôn Ngọ và khát vọng nâng tầm thủ công Việt

Trải qua hàng trăm năm gìn giữ và trao truyền, nghề khảm trai ở Chuôn Ngọ là niềm tự hào của bao thế hệ người dân địa phương nhờ kỹ thuật tinh xảo và kinh nghiệm được vun đắp qua nhiều năm tháng. Song cùng với niềm tự hào ấy là mong mỏi đưa giá trị của thủ công Việt đến gần hơn với công chúng và được ghi nhận xứng đáng hơn.