Hết lòng với nghệ thuật tuồng truyền thống

Trẻ tuổi và đầy nhiệt huyết với bộ môn nghệ thuật tuồng truyền thống, Nghệ sĩ Ưu tú Nguyễn Thị Thanh Tiền - Nhà hát Tuồng Nguyễn Hiển Dĩnh, TP Đà Nẵng - đã tái hiện được nhiều hình ảnh nhân vật tuồng ấn tượng. Với chị, “được diễn là một may mắn lớn của người nghệ sĩ”.

Nghệ sĩ Ưu tú Thanh Tiền trong trích đoạn Hồ Nguyệt Cô hóa cáo.
Nghệ sĩ Ưu tú Thanh Tiền trong trích đoạn Hồ Nguyệt Cô hóa cáo.

Nghệ sĩ Ưu tú (NSƯT) Nguyễn Thị Thanh Tiền sinh năm 1979, quê xã Tiên Lãnh, huyện Tiên Phước, tỉnh Quảng Nam trong một gia đình có truyền thống nghệ thuật, cả ông ngoại và mẹ đều theo nghiệp tuồng. Chị vào nghề khá sớm, từ năm 13 - 14 tuổi; đầu quân cho Nhà hát Tuồng Nguyễn Hiển Dĩnh, TP Đà Nẵng; sau theo học khóa diễn viên tuồng, Trường đại học Sân khấu - Điện ảnh Hà Nội. Thanh Tiền luôn tâm niệm một điều, duyên đến với nghệ thuật tuồng cũng giống như sợi dây kết nối tâm hồn, trái tim chị với dòng máu truyền thống yêu tuồng được trao truyền từ ông bà, bố mẹ. “Xưa ông bà, cha mẹ mê tuồng và đi diễn bằng niềm đam mê nhưng không có thời gian, điều kiện gắn bó lâu dài. Đến thế hệ mình có điều kiện hơn vì được học hành bài bản, có thời gian để làm nghề chuyên nghiệp. Hạnh phúc của người nghệ sĩ là mỗi ngày được diễn, mỗi đêm sân khấu đều sáng đèn”, chị tâm sự.

NSƯT Thanh Tiền đã đoạt nhiều giải thưởng, huy chương tại các liên hoan, hội diễn nghệ thuật tuồng chuyên nghiệp khu vực và toàn quốc. Trong đó, có giải nhì với các vai diễn: Đắc Kỷ trong vở Trầm Hương Các, Vương Hoài Nữ trong vở Lưu Kinh Đính giải giá Thọ Châu, Hoàng Tiểu Thư trong vở Hoàng Diệu; Giải vàng với các vai: Thoại Khanh trong vở Thoại Khanh Châu Tuấn, Thúy Thanh trong vở Phúc thần Thoại Ngọc Hầu. Gần 30 năm gắn bó với tuồng, tình yêu nghệ thuật trong chị không ngừng được hun đúc, đắp bồi. Nước mắt vẫn rơi, trái tim vẫn đập xốn xang khi hóa thân vào từng vai diễn. Thấm đẫm cái hay, cái đẹp của nghệ thuật tuồng giúp chị “chín” hơn và trao truyền được cho thế hệ trẻ kế cận những giá trị đích thực của nghệ thuật tuồng. Vai diễn Thanh Tiền ấn tượng nhất là Thị Mầu trong vở Quan âm Thị Kính. Chị còn nhớ, năm 2012, gia đình cố giáo sư Hoàng Châu Ký có ý nguyện dựng lại vở này cho Nhà hát Tuồng Nguyễn Hiển Dĩnh. Lúc đầu nhà hát không chọn chị vào vai Thị Mầu vì không hợp, nhưng rồi cái duyên đến với vai diễn như một món quà của người nghệ sĩ khi chị được đạo diễn cùng ê-kíp mời. Chị đã vào vai với một hình ảnh mới, không phải một Thị Mầu lẳng lơ mà là đáng thương vì khát khao tình yêu thương, hạnh phúc như bao người đàn bà khác. Chị cho biết, sở trường của mình là hình ảnh “đào bi”, trong khi Thị Mầu là nhân vật “đào lẳng”. Bên cạnh sự giúp đỡ của các nghệ sĩ gạo cội, chị đã phải cố gắng rất nhiều để có được một vai diễn đáng nhớ. Khi vào vai, chị đã khóc thương số phận nhân vật như cảm nhận được chính nỗi đau của mình. Vai Thị Mầu đã tiếp thêm hưng phấn để chị diễn tốt hơn nhiều vai khác sau này. 

Với nghiệp diễn viên, Thanh Tiền không ngừng khổ luyện, học cách hóa trang diễn xuất, cách thổi hồn nhân vật lên gương mặt mình, cách sử dụng vũ đạo, tự diễn trên một sân khấu trống trải nhưng hồn cốt tập trung vào tất cả mọi hành động, dáng đi, điệu múa của diễn viên. Chị chia sẻ, để có được hình ảnh một Nguyệt Cô với nhiều cung bậc cảm xúc trên sân khấu trong thời gian 8 phút trong trích đoạn tuồng Hồ Nguyệt Cô hóa cáo, chị đã phải khổ công luyện tập khá nhiều. Đây cũng là vai diễn chị để lại những ấn tượng sâu sắc trong lòng khán giả. 

Hiện nay, ngoài các chương trình biểu diễn tại nhà hát, Nhà hát Tuồng Nguyễn Hiển Dĩnh còn tổ chức đưa các vở tuồng trọn vẹn về diễn tại nhiều vùng quê. Mặc dù sân khấu truyền thống còn gặp nhiều khó khăn, song khi lưu diễn, khán giả vẫn đến rất đông, làm tăng thêm giá trị của nghệ thuật truyền thống. Với Thanh Tiền, tự hào là lớp diễn viên sinh ra, trưởng thành từ Nhà hát tuồng Nguyễn Hiển Dĩnh - chiếc nôi của đất Tuồng Quảng Nam - Đà Nẵng, chị cũng như nhiều nghệ sĩ vẫn không ngừng say mê trong từng vai diễn; với khát vọng cống hiến hết mình, giữ cho giá trị nghệ thuật tuồng truyền thống không mai một. 

Có thể bạn quan tâm

Không gian ấn tượng của triển lãm "CHATS" trước giờ khai mạc. (Ảnh: THỤY PHƯƠNG)

Mèo trong thế giới tạo hình nghệ thuật của Phan Hiền Nhân

Hơn 50 tác phẩm về mèo của họa sĩ Phan Hiền Nhân được giới thiệu tại triển lãm "CHATS" diễn ra từ ngày 6-15/10 tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam. Từ hình tượng gần gũi trong đời sống, mèo được họa sĩ chuyển hóa thành ngôn ngữ tạo hình giàu màu sắc, qua đó gợi mở những trạng thái, cảm xúc và suy tư về con người.

Người dân thắp hương tưởng nhớ Anh hùng dân tộc Nguyễn Trung Trực. (Ảnh: QUỐC TRINH)

Lan tỏa giá trị văn hóa, khơi dậy hào khí dân tộc qua Lễ hội Nguyễn Trung Trực

Đầu tháng 10, hòa chung không khí trang nghiêm, tự hào, tỉnh An Giang tổ chức Lễ hội truyền thống kỷ niệm 158 năm Anh hùng dân tộc Nguyễn Trung Trực hy sinh (1868-2026). Với chuỗi hoạt động văn hóa, thể thao, xúc tiến du lịch, lễ hội là dịp để nhân dân tưởng nhớ vị anh hùng áo vải kiên trung, khơi dậy tinh thần đoàn kết dân tộc.

Các đại biểu dự lễ công bố chương trình "Chắp cánh tuổi thơ".

Báo Nhân Dân tổ chức chương trình nghệ thuật “Chắp cánh tuổi thơ”

Chiều 6/10, Báo Nhân Dân tổ chức lễ công bố chương trình nghệ thuật “Chắp cánh tuổi thơ”, với chủ đề “Hành trình của ước mơ và những khám phá diệu kỳ”. Chương trình được tổ chức nhân kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô 10/10 và nhằm tạo thêm một không gian văn hóa dành cho thiếu nhi và gia đình.

Tỉnh Lào Cai đang tích cực kết nối những vùng ruộng bậc thang nổi tiếng của mình thành một tuyến du lịch chung. (Ảnh: Duy Doanh)

Kết nối di sản văn hóa ruộng bậc thang

Từ Tú Lệ, Mù Cang Chải sang Sa Pa, về Bản Liền, tỉnh Lào Cai đang tích cực kết nối những vùng ruộng bậc thang nổi tiếng của mình thành một tuyến du lịch chung. Liên kết các điểm đến để du khách lưu lại lâu hơn, người dân được hưởng lợi nhiều hơn là hướng đi giúp du lịch địa phương phát triển bền vững.

“Trở về thời khắc thiêng liêng” đưa công chúng "xuyên không", trải nghiệm thời khắc lịch sử ngày 2/9/1945 bằng công nghệ thực tế ảo (VR). (Ảnh: VOV)

Trải nghiệm Ngày Độc lập 2/9 bằng công nghệ thực tế ảo

Từ ngày 10-11/10, với chương trình “Trở về thời khắc thiêng liêng” diễn ra tại Phố sách Hà Nội (phố 19/12, phường Cửa Nam), người dân và du khách có cơ hội trở về Quảng trường Ba Đình ngày 2/9/1945 bằng công nghệ thực tế ảo. Chương trình phục vụ công chúng từ 8-18 giờ mỗi ngày, nhân kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô.

Chấm điểm “bản sắc” cho sản phẩm công nghiệp văn hóa

Chấm điểm “bản sắc” cho sản phẩm công nghiệp văn hóa

Dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa đề xuất đánh giá “mức độ bản sắc văn hóa Việt Nam” của sản phẩm công nghiệp văn hóa làm căn cứ hưởng chính sách hỗ trợ, ưu đãi. Từ cách làm của một số nước, chúng ta có thể tham khảo kinh nghiệm quý giá trong việc đánh giá, “chấm điểm” cho sản phẩm văn hóa.

Khởi động sự kiện Kết nối Nghệ thuật sáng tạo Đà Nẵng 2026

Khởi động sự kiện Kết nối Nghệ thuật sáng tạo Đà Nẵng 2026

Lần đầu tiên sự kiện Kết nối Nghệ thuật sáng tạo Đà Nẵng sẽ được tổ chức vào cuối tháng 10 với chủ đề “Lịch sử của Ngày mai”. Chương trình quy tụ hơn 20 hoạt động liên tục, hướng đến việc từng bước xây dựng hệ sinh thái sáng tạo và định hình Đà Nẵng trở thành đô thị "Di sản-Sáng tạo-Giàu bản sắc".

Nhân dân bản du lịch cộng đồng Tù Lu-Tìa Ló rất mong được đón du khách muôn phương về tham quan, trải nghiệm. (Ảnh: LÊ LAN)

Tù Lu-Tìa Ló, rộn ràng đợi đón khách phương xa

Được Ban tổ chức Ngày hội Văn hóa dân tộc Mông lần thứ 4 chọn là điểm tham quan trải nghiệm, những ngày này, nhân dân bản Tù Lu-Tìa Ló (xã Pu Nhi, tỉnh Điện Biên) đang hối hả sửa sang nhà cửa, sắp xếp cảnh quan không gian; họ cùng nhau làm đẹp con đường, ngôi nhà với niềm mong đón khách về và giữ khách ở lại nhiều hơn…!

Toàn cảnh Khu Nghi lễ thờ Tổ tại Làng Văn hóa-Du lịch các dân tộc Việt Nam. (Ảnh: Ban tổ chức cung cấp)

Từ tín ngưỡng thờ cúng vua Hùng đến không gian văn hóa cộng đồng

Từ ngày 9 đến 11/10, tại Khu Nghi lễ thờ Tổ, Làng Văn hóa-Du lịch các dân tộc Việt Nam (Đoài Phương, Hà Nội), Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội tổ chức sự kiện “Cội nguồn di sản giữa lòng Thủ đô”. Chương trình góp phần khơi dậy truyền thống "Uống nước nhớ nguồn" và tăng cường kết nối, giao lưu văn hóa giữa các địa phương.

Giới thiệu giá trị văn hóa đặc trưng của cộng đồng các dân tộc tại Làng Văn hóa-Du lịch các dân tộc Việt Nam. (Ảnh: BTC)

Giới thiệu văn hóa Chăm Islam giữa lòng Thủ đô

Trong tháng 10, Làng Văn hóa-Du lịch các dân tộc Việt Nam (Đoài Phương, Hà Nội) tổ chức chuỗi hoạt động văn hóa, du lịch với chủ đề “Sắc hương đại ngàn” quảng bá những giá trị văn hóa đặc trưng, tiêu biểu của cộng đồng các dân tộc. Điểm nhấn là giới thiệu không gian văn hóa Chăm Islam tỉnh An Giang. 

Vở diễn mang đến sự gặp gỡ ấn tượng giữa nghệ thuật và công nghệ. (Ảnh: Ban tổ chức)

“Sơn Thần Thủy Quái” - Sự gặp gỡ của nghệ thuật xiếc và công nghệ

Công diễn từ ngày 25/9 tại Hà Nội, vở kịch xiếc “Sơn Thần Thủy Quái” liên tục lấp kín hơn 1.200 chỗ ngồi tại Rạp Xiếc Trung ương. Sức hút ấy không chỉ đến từ những màn trình diễn kỹ thuật xiếc đặc sắc, mà còn ở cách công nghệ được kết hợp với chất liệu văn hóa dân gian để mở rộng ngôn ngữ biểu đạt của sân khấu.

Vương Thị Trang (bên trái) học nghề dệt vải, nhuộm chàm từ mẹ và các chị em trong bản.

Giữ sắc chàm bản địa trên trang phục truyền thống

Bao đời nay, sắc chàm đen huyền trên trang phục truyền thống là một vẻ đẹp riêng của người Nùng An - một nhánh của dân tộc Nùng ở Cao Bằng. Khi nghề dệt vải, nhuộm chàm đứng trước nguy cơ mai một, dự án Nùng Indigo của những người trẻ Cao Bằng đang nỗ lực tạo thêm không gian để gìn giữ và lan tỏa các giá trị văn hóa dân tộc.

Đại diện Ban tổ chức, Ban Giám khảo chụp ảnh kỷ niệm cùng các thí sinh tham gia cuộc thi. (Ảnh: Khánh Lan)

Hơn 700 thiếu nhi Việt Nam và quốc tế tham gia Cuộc thi vẽ tranh “Em yêu Hà Nội - Thành phố vì hòa bình”

Cuộc thi vẽ tranh quốc tế góp phần quảng bá hình ảnh Hà Nội - Thành phố vì hòa bình, Thành phố sáng tạo, “Văn hiến - Văn minh - Hiện đại - Hạnh phúc”, đồng thời giáo dục thiếu nhi về tình yêu quê hương, đất nước, tình yêu hòa bình và tinh thần đoàn kết, hữu nghị giữa thiếu nhi Việt Nam với bạn bè quốc tế.

Di tích quốc gia đặc biệt Tháp Pô Klong Garai (phường Đô Vinh) - nơi diễn ra nghi thức chính của Lễ hội Katê hằng năm. (Ảnh: NGUYỄN TRUNG)

Khánh Hòa: Sẵn sàng vui đón Lễ hội Katê 2026

Những ngày đầu tháng 10, không khí đón Lễ hội Katê đã rộn ràng khắp các làng Chăm ở phía nam tỉnh Khánh Hòa. Từ những con đường làng rực rỡ sắc màu đến các đền, tháp cổ kính, mọi công việc chuẩn bị đang khẩn trương hoàn tất. 

Kể chuyện phố phường và con người Hà Nội qua triển lãm “Mơ về nơi bắt đầu”

Kể chuyện phố phường và con người Hà Nội qua triển lãm “Mơ về nơi bắt đầu”

Ba họa sĩ, ba phong cách nghệ thuật, nhưng có một điểm chung là tình yêu và những miền ký ức gắn với Hà Nội. Triển lãm chung mang tên “Mơ về nơi bắt đầu” tại Trung tâm Nghệ thuật Area 75 – Art & Auction là nơi các họa sĩ Bùi Tuấn Thanh, Đỗ Doãn Châu và Doãn Hoàng Lâm kể chuyện về con người và thành phố qua hội họa.

Hàng chục nghìn người dân Lai Châu tham dự đêm nhạc Viettel Y-Fest vào tối 3/10 tại Quảng trường nhân dân tỉnh Lai Châu.

Một đêm nhạc, nhiều điểm chạm ở Lai Châu

Chương trình Viettel Y-Fest 2026 lần đầu tiên được tổ chức tại Lai Châu không chỉ mang đến một đêm nhạc sôi động, mà còn mở ra không gian kết nối văn hóa, cảnh quan, ẩm thực và sản phẩm địa phương, góp phần lan tỏa hình ảnh Lai Châu đến với nhiều du khách.