Tính đến hết quý III/2024, xuất khẩu hàng hóa của Hà Nội đã đạt mức tăng trưởng 16,8% so với cùng kỳ năm trước. Thành phố tiếp tục khẳng định vị thế quan trọng trong nền kinh tế quốc gia với kim ngạch xuất khẩu hàng hóa chiếm tỷ trọng lớn. Tuy nhiên, cùng với sự gia tăng xuất khẩu, các doanh nghiệp Hà Nội đang phải đối diện với nguy cơ từ các biện pháp phòng vệ thương mại do các nước nhập khẩu áp dụng.
Trong năm 2024, Việt Nam đã ghi nhận 268 vụ việc điều tra phòng vệ thương mại từ 24 thị trường, với các mặt hàng từ thép, thủy sản đến sản phẩm nông sản, gia công chế biến.
Trước thách thức này, Sở Công thương Hà Nội đã chủ động tham mưu UBND thành phố các giải pháp phòng vệ thương mại, nhằm giúp doanh nghiệp ứng phó hiệu quả với các vụ điều tra, tránh những hậu quả bất lợi có thể xảy ra.
Sở đã phối hợp chặt chẽ với Bộ Công thương trong việc tuyên truyền, phổ biến kiến thức về phòng vệ thương mại đến cộng đồng doanh nghiệp, đồng thời cung cấp các thông tin hữu ích về các biện pháp phòng vệ thương mại mà các đối tác quốc tế có thể áp dụng.
Theo đại diện Sở Công thương Hà Nội, đơn vị đã phát hành "Sổ tay phòng vệ thương mại", tổ chức các lớp tập huấn và hội thảo nhằm nâng cao nhận thức của các doanh nghiệp về các thủ tục, quy trình khi đối diện với các vụ điều tra của nước ngoài. Đây là một trong những biện pháp thiết thực giúp các doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp vừa và nhỏ, chủ động hơn trong việc cung cấp thông tin và bảo vệ lợi ích hợp pháp của mình.
Trong thời gian qua, Hà Nội đã tham mưu cho UBND thành phố xử lý một số vụ việc phòng vệ thương mại quan trọng. Điển hình là vụ việc Ấn Độ điều tra chống trợ cấp đối với thép không gỉ nhập khẩu từ Việt Nam vào năm 2018, hay vụ việc Australia điều tra chống bán phá giá và chống trợ cấp đối với ống thép chính xác của Việt Nam vào năm 2020.
Sở Công thương Hà Nội cũng đã phối hợp với các cơ quan chức năng, tổ chức các hoạt động xúc tiến thương mại, giúp các doanh nghiệp xuất khẩu tìm kiếm cơ hội mới và quảng bá sản phẩm đến các thị trường lớn, qua đó tạo ra cơ hội tăng trưởng cho doanh nghiệp, giúp tìm ra những đối tác đáng tin cậy và giảm thiểu rủi ro từ các vụ việc phòng vệ thương mại.
Một trong những điểm yếu trong công tác phòng vệ thương mại hiện nay là việc thiếu sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý nhà nước và các hiệp hội, tổ chức doanh nghiệp. Mặc dù công tác tuyên truyền đã được triển khai mạnh mẽ, song nhận thức của nhiều doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp nhỏ và vừa, về phòng vệ thương mại vẫn còn hạn chế. Nhiều doanh nghiệp chưa chủ động trong việc xử lý các vụ điều tra phòng vệ thương mại và thường gặp khó khăn trong việc cung cấp các thông tin cần thiết cho các cơ quan điều tra nước ngoài.
Để khắc phục tình trạng này, đại diện Sở Công thương Hà Nội cho biết, thành phố sẽ tiếp tục nâng cao hiệu quả công tác tuyên truyền, tổ chức các chương trình đào tạo chuyên sâu về phòng vệ thương mại cho các doanh nghiệp và hiệp hội ngành nghề.
Đồng thời, thành phố cũng khuyến khích các doanh nghiệp chủ động tìm hiểu và nắm vững các quy định về phòng vệ thương mại, nhằm tránh bị động khi gặp phải các vụ điều tra từ các thị trường xuất khẩu.
Để phát triển bền vững trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế ngày càng sâu rộng, Hà Nội tiếp tục đẩy mạnh các giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp đối phó với các thách thức từ phòng vệ thương mại.
Cụ thể, thành phố sẽ phối hợp với Bộ Công thương và các cơ quan liên quan, tập trung vào việc cải cách hành chính, nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp, hỗ trợ doanh nghiệp thay đổi phương thức sản xuất để đáp ứng yêu cầu của các thị trường quốc tế.
Thành phố cũng sẽ chú trọng đến việc phát triển cơ sở hạ tầng công nghiệp, tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp trong việc gia tăng năng lực sản xuất và cải thiện chất lượng sản phẩm, đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế.
Đồng thời, việc tiếp tục củng cố các chương trình xúc tiến thương mại, xúc tiến đầu tư sẽ giúp doanh nghiệp tiếp cận các thị trường tiềm năng và bảo vệ quyền lợi của mình khi gặp phải các vụ việc phòng vệ thương mại.
