Sáng 9/4, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XVI, Quốc hội làm việc tại hội trường nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công chứng.
Thu hẹp phạm vi các giao dịch phải công chứng
Trình bày Tờ trình, Bộ trưởng Tư pháp Hoàng Thanh Tùng nhấn mạnh, việc xây dựng, ban hành Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công chứng là cần thiết nhằm thể chế hóa kịp thời chủ trương của Đảng về tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền; thúc đẩy tạo lập dữ liệu phục vụ chuyển đổi số toàn diện; hướng tới xây dựng cơ sở dữ liệu công chứng xuyên suốt từ Trung ương đến địa phương; đồng thời cải cách tối đa thủ tục hành chính, giảm chi phí, tạo thuận lợi cao nhất cho người dân, doanh nghiệp.
Theo Tờ trình, một nhóm nội dung sửa đổi lớn là đẩy mạnh thực hiện nguyên tắc phân quyền trong quản lý nhà nước về công chứng, phù hợp với mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp trong việc thành lập, hoạt động của tổ chức hành nghề công chứng. Theo đó, dự thảo sửa đổi theo hướng giao Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh thẩm quyền bổ nhiệm, bổ nhiệm lại, miễn nhiệm công chứng viên, công nhận tương đương đối với đào tạo nghề công chứng ở nước ngoài.
Các quy định gắn với đơn vị hành chính cấp huyện, địa bàn cấp huyện được thay đổi theo hướng phù hợp với cấp xã; việc thay đổi địa chỉ trụ sở văn phòng công chứng phải phù hợp với Đề án quản lý, phát triển các tổ chức hành nghề công chứng ở địa phương.
Dự thảo Luật sửa đổi quy định về giao dịch phải công chứng, nhằm thu hẹp phạm vi các giao dịch này. Cụ thể, sửa đổi khoản 1 Điều 3 theo hướng quy định giao dịch phải công chứng là giao dịch được Luật quy định phải công chứng, bao gồm: giao dịch mua bán, chuyển nhượng, tặng cho, phân chia di sản, góp vốn, thế chấp có đối tượng là bất động sản giữa cá nhân với cá nhân, giữa cá nhân với tổ chức không hoạt động kinh doanh bất động sản, di chúc của người bị hạn chế về thể chất hoặc của người không biết chữ và các giao dịch khác có tính chất quan trọng, đòi hỏi điều kiện tham gia giao dịch chặt chẽ và mức độ an toàn pháp lý cao.
Đồng thời, bổ sung khoản 3 quy định đối với các giao dịch được quy định tại khoản 1 Điều này mà luật chuyên ngành không quy định phải công chứng thì thực hiện theo luật chuyên ngành đó.
Việc sửa đổi, bổ sung như nêu trên nhằm thu hẹp phạm vi giao dịch phải công chứng, đồng thời bảo đảm không xung đột, chồng chéo với các luật chuyên ngành và kịp thời mở rộng phạm vi các giao dịch được công chứng tự nguyện khi đáp ứng đủ điều kiện về hạ tầng, kỹ thuật, hệ thống cơ sở dữ liệu mà không cần phải sửa đổi Luật Công chứng.
Bảo đảm hài hòa yêu cầu giảm chi phí tuân thủ và tính khả thi của chính sách
Thẩm tra dự án Luật, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Phan Chí Hiếu cho biết: Ủy ban cơ bản tán thành với các nội dung sửa đổi lớn của dự thảo. Cơ quan thẩm tra đồng tình với việc sửa đổi, bổ sung một số quy định về tổ chức hành nghề công chứng để phù hợp với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp; đơn giản hóa thủ tục công chứng; xác định rõ và mở rộng phạm vi các giao dịch về bất động sản được công chứng không phụ thuộc vào địa giới hành chính; đồng thời giao Chính phủ xây dựng lộ trình thực hiện công chứng giao dịch về bất động sản không phụ thuộc địa giới hành chính. Ủy ban cũng tán thành mô hình cơ sở dữ liệu công chứng do Bộ Tư pháp xây dựng và quản lý tập trung, thống nhất từ Trung ương tới địa phương.
Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cũng tán thành việc xác định rõ, mở rộng phạm vi các giao dịch về bất động sản được công chứng không phụ thuộc vào địa giới hành chính và giao Chính phủ xây dựng lộ trình thực hiện công chứng giao dịch về bất động sản không phụ thuộc vào địa giới hành chính (Điều 44).
Bên cạnh đó, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp đề nghị tiếp tục nghiên cứu chỉnh lý quy định về tiêu chí các giao dịch phải công chứng theo hướng khái quát hơn, tránh trùng lặp, chồng chéo với các luật chuyên ngành; bảo đảm tính đồng bộ, chặt chẽ, khả thi, phù hợp, thực hiện đúng kết luận của Ủy ban Thường vụ Quốc hội là thu hẹp phạm vi các giao dịch phải công chứng, tăng cường công chứng tự nguyện của người dân, tạo thuận lợi, giảm chi phí tuân thủ pháp luật cho tổ chức, cá nhân.
Ủy ban đề nghị tiếp tục nghiên cứu, đánh giá tác động của việc thực thi các quy định về thủ tục công chứng trong thực tiễn làm cơ sở sửa đổi, bổ sung các thủ tục này trong hoạt động công chứng, bảo đảm hài hòa giữa yêu cầu giảm chi phí tuân thủ cho người dân, doanh nghiệp, bảo đảm tính ổn định, khả thi, phù hợp của chính sách.
![[Video] Cựu Thứ trưởng Nguyễn Bá Hoan bị đề nghị mức án từ 12-13 năm tù](https://cdn.nhandan.vn/images/OIOvXeqqwxZ-Y3t9FvFHeebyLowrp4jZ5cRuirSkpOJgIqObfnAHWAlv4z30HmE2/xet.jpg.avif)
