Thủ đoạn từ tin nhắn thân mật
Thiệp cưới điện tử ngày càng được nhiều người lựa chọn vì tiện lợi, dễ gửi. Tuy nhiên, hình thức báo tin vui này cũng đang bị kẻ gian lợi dụng để lừa đảo. Trong cảnh báo ngày 15/10/2026, Công an tỉnh Khánh Hòa cho biết các đối tượng giả danh người quen, gửi đường link qua Facebook, Zalo hoặc ứng dụng nhắn tin, dụ người nhận cung cấp thông tin bảo mật, tải tệp hoặc cài ứng dụng độc hại.
Thủ đoạn thường bắt đầu bằng một tin nhắn thân mật, mời xem thiệp cưới hoặc xác nhận có đến dự hay không. Tài khoản gửi tin có tên, ảnh đại diện giống bạn bè, đồng nghiệp, thậm chí là tài khoản thật của người quen đã bị chiếm quyền sử dụng. Thấy người quen gửi lời mời, nhiều người dễ mất cảnh giác và bấm vào đường link mà không kiểm tra.
Khi mở đường link, người nhận có thể được dẫn đến trang web yêu cầu đăng nhập Facebook, nhập số điện thoại, mật khẩu hoặc mã OTP để xem thiệp. Những thông tin này sẽ bị kẻ gian thu thập để tìm cách chiếm quyền tài khoản.
Một thủ đoạn khác là yêu cầu người nhận tải ứng dụng xem thiệp, sau đó cấp quyền đọc tin nhắn, truy cập danh bạ hoặc quyền trợ năng trên điện thoại. Nếu chứa mã độc, ứng dụng có thể lợi dụng các quyền này để lấy dữ liệu, theo dõi hoạt động của người dùng và hỗ trợ kẻ gian chiếm đoạt tiền.
Người nhận cần cảnh giác nếu được yêu cầu cung cấp mật khẩu, mã OTP hoặc cài thêm phần mềm chỉ để xem thiệp cưới. Tin nhắn thúc giục thao tác ngay, cách xưng hô khác thường hoặc người gửi né tránh xác nhận trực tiếp cũng là những dấu hiệu đáng ngờ. Dù lời mời xuất hiện trong cuộc trò chuyện với người quen, vẫn nên gọi điện xác nhận trước khi làm theo.
Nếu đã nhập mật khẩu vào trang web đáng ngờ, người dùng cần đổi ngay mật khẩu trên thiết bị an toàn và đăng xuất các phiên đăng nhập lạ. Ngoài ra, nếu nghi đã cài ứng dụng độc hại, cần ngừng giao dịch tài chính trên thiết bị đó. Khi thông tin tài khoản ngân hàng có nguy cơ bị lộ, cần liên hệ ngay với ngân hàng qua kênh chính thức để được hỗ trợ. Đồng thời, lưu lại tin nhắn, đường link, ảnh chụp màn hình và chứng từ giao dịch để trình báo cơ quan công an.
Lừa đảo qua thiệp cưới có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự
Người giả danh gửi thiệp cưới để chiếm đoạt tài sản có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự. Tội danh và mức phạt được xác định theo thủ đoạn, giá trị tài sản chiếm đoạt và các tình tiết cụ thể.
Trường hợp sử dụng thông tin tài khoản ngân hàng hoặc truy cập trái phép tài khoản để chiếm đoạt tiền, người vi phạm có thể bị xử lý theo Điều 290 Bộ luật Hình sự.
Khung hình phạt cơ bản là cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm. Nếu chiếm đoạt từ 50 triệu đến dưới 200 triệu đồng, mức phạt tù là 2-7 năm; từ 200 triệu đến dưới 500 triệu đồng là 7-15 năm; từ 500 triệu đồng trở lên là 12-20 năm.
Trường hợp đưa thông tin gian dối khiến nạn nhân tin và tự chuyển tiền, người thực hiện có thể bị xử lý về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản theo Điều 174. Với số tiền từ 2 triệu đến dưới 50 triệu đồng, hình phạt là cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm. Dưới 2 triệu đồng vẫn có thể bị truy cứu nếu thuộc trường hợp luật định. Nếu chiếm đoạt từ 500 triệu đồng trở lên, mức phạt có thể đến 20 năm tù hoặc tù chung thân.
Nếu có hành vi phát tán mã độc và đủ yếu tố cấu thành tội phạm, người vi phạm còn có thể bị xem xét theo Điều 286. Khung cơ bản gồm phạt tiền 50-200 triệu đồng, cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm; khung nặng nhất là 7-12 năm tù.
(Bài viết có sự phối hợp cung cấp dữ liệu và thông tin pháp lý từ LuatVietnam.vn trong khuôn khổ chuyên mục Phòng, chống tội phạm công nghệ cao)