Đại học Monash phát triển công cụ AI đối phó khủng hoảng vi nhựa toàn cầu

Các nhà nghiên cứu tại Đại học Monash (Australia) đã phát triển một chương trình trí tuệ nhân tạo (AI) tiên tiến giúp phân tích vi nhựa một cách nhanh chóng và chính xác hơn, tạo ra bước ngoặt trong cuộc chiến chống ô nhiễm vi nhựa ở các tuyến đường thủy trọng yếu.
Vi nhựa (những mảnh nhựa siêu nhỏ) đã xâm nhập vào các hệ sinh thái môi trường, thậm chí là cơ thể con người.
Vi nhựa (những mảnh nhựa siêu nhỏ) đã xâm nhập vào các hệ sinh thái môi trường, thậm chí là cơ thể con người.

Theo các chuyên gia, hiện nay, ô nhiễm nhựa đang lan rộng trên toàn cầu; trong đó, vi nhựa (những mảnh nhựa siêu nhỏ) đã xâm nhập vào các hệ sinh thái môi trường, thậm chí là cơ thể con người. Thống kê của Bộ Tài nguyên và Môi trường, mỗi năm tại Việt Nam có khoảng 1,8 triệu tấn rác thải nhựa ra môi trường (0,28-0,73 triệu tấn thải ra biển), nhưng chỉ 27% trong số này được các cơ sở, doanh nghiệp tái chế, tận dụng.

Hệ quả là hệ sinh thái biển bị đe dọa, ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống của hàng triệu người dân ven biển. Tuy mối quan ngại về vi nhựa ngày càng gia tăng, nhưng việc xác định quy mô và tác động thật sự của vấn đề này vẫn là một thách thức lớn đối với các nhà khoa học và nhà hoạch định chính sách.

Để giải quyết vấn đề này, các nhà nghiên cứu tại Đại học Monash đã phát triển một chương trình trí tuệ nhân tạo (AI) tiên tiến giúp phân tích vi nhựa một cách nhanh chóng và chính xác hơn. Dù nhận thức về vi nhựa ngày càng tăng, các nhà khoa học vẫn thiếu dữ liệu chi tiết về chủng loại cũng như con đường di chuyển của chúng trong môi trường. Công cụ AI mới này sử dụng thuật toán máy học tiên tiến để phân tích hàng nghìn mẫu vi nhựa chỉ trong vài giây - một công việc mà nếu thực hiện thủ công có thể mất nhiều tháng.

Việc xác định vi nhựa không đơn giản chỉ là quan sát qua kính hiển vi. Nhiều vật liệu tự nhiên như mảnh vỏ sò hoặc tảo có hình dạng tương tự vi nhựa, khiến việc phân loại trở nên khó khăn. Chương trình AI của Monash giải quyết vấn đề này bằng cách phân tích thành phần hóa học của mẫu vật thông qua phương pháp quang phổ hồng ngoại biến đổi Fourier (FTIR). Nhờ đó, các nhà khoa học có thể tìm ra điểm đặc trưng cho từng loại nhựa, từ đó xây dựng cơ sở dữ liệu vi nhựa toàn diện đầu tiên trên thế giới.

Tiến sĩ Frithjof Herb nghiên cứu về vi nhựa.

Tiến sĩ Frithjof Herb nghiên cứu về vi nhựa.

Dự án đột phá này do nghiên cứu sinh tiến sĩ Frithjof Herb dẫn đầu, dưới sự hướng dẫn của tiến sĩ Khay Fong từ Khoa Hóa học, Đại học Monash.

“Chúng tôi đang giải quyết một rào cản lớn trong cuộc chiến chống vi nhựa. Công cụ này giúp phân tích dữ liệu trên quy mô lớn, vẽ nên bức tranh rõ ràng hơn về nguồn gốc và điểm đến của vi nhựa”, Frithjof Herb chia sẻ.

Một ưu điểm quan trọng khác của công cụ AI này là khả năng thích ứng với sự thay đổi liên tục của nhựa. Herb giải thích: “Nhựa không ngừng biến đổi, cả về quy trình sản xuất lẫn cách phân hủy trong môi trường. Các phương pháp truyền thống khó theo kịp, nhưng AI của chúng tôi có thể nhanh chóng cập nhật dữ liệu mới”. Đặc biệt, chương trình này có thể chạy mượt mà trên các máy tính xách tay thông thường, giúp các nhà nghiên cứu trên toàn thế giới dễ dàng tiếp cận và sử dụng.

Đối với Việt Nam và nhiều quốc gia đang phát triển khác, công nghệ này có thể tạo ra bước ngoặt trong cuộc chiến chống ô nhiễm vi nhựa ở các tuyến đường thủy trọng yếu. Khi tốc độ đô thị hóa ngày càng nhanh và nhận thức về ô nhiễm nhựa gia tăng, những nghiên cứu tiên tiến tương tự đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ hệ sinh thái. Việc ứng dụng AI vào giám sát môi trường sẽ giúp các nhà khoa học và nhà quản lý đưa ra những giải pháp hiệu quả hơn để ngăn chặn ô nhiễm vi nhựa ngay từ đầu.

Có thể bạn quan tâm

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 19/8/2026: Áp thấp nhiệt đới trên Biển Đông, Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ mưa lớn diện rộng

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 19/8/2026: Áp thấp nhiệt đới trên Biển Đông, Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ mưa lớn diện rộng

Áp thấp nhiệt đới hình thành trên Biển Đông di chuyển theo hướng Tây Tây Bắc gây thời tiết xấu trên biển. Trong đất liền, khu vực Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ bước vào đợt mưa lớn diện rộng, khu vực Duyên hải Nam Trung Bộ tiếp tục có nắng, còn Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ đề phòng mưa dông về chiều tối.

[Video] Dự báo thời tiết ngày 19/8/2026: Áp thấp nhiệt đới gây sóng lớn, Bắc Bộ và Trung Bộ mưa trên diện rộng

[Video] Dự báo thời tiết ngày 19/8/2026: Áp thấp nhiệt đới gây sóng lớn, Bắc Bộ và Trung Bộ mưa trên diện rộng

Hôm nay, áp thấp nhiệt đới cách đảo Hải Nam (Trung Quốc) khoảng 350 km gây thời tiết xấu trên biển. Trong đất liền, khu vực Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ bước vào đợt mưa lớn diện rộng, khu vực Duyên hải Nam Trung Bộ tiếp tục có nắng, còn Nam Bộ đề phòng mưa dông về chiều tối.

[Video] Dự báo thời tiết ngày 18/8/2026: Mưa lớn diện rộng kéo dài nhiều ngày tại Bắc Bộ và Trung Bộ

[Video] Dự báo thời tiết ngày 18/8/2026: Mưa lớn diện rộng kéo dài nhiều ngày tại Bắc Bộ và Trung Bộ

Hôm nay, Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ bước vào đợt mưa lớn diện rộng do tác động của dải hội tụ nhiệt đới kết hợp với hội tụ gió trên cao, cục bộ có nơi mưa rất to. Đợt mưa dự báo kéo dài đến hết ngày 21/8; trong khi nhiều nơi ở Trung Trung Bộ và Duyên hải Nam Trung Bộ vẫn còn nắng nóng.

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 18/8/2026: Mưa gia tăng, Bắc Bộ và Trung Bộ bước vào đợt mưa lớn diện rộng

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 18/8/2026: Mưa gia tăng, Bắc Bộ và Trung Bộ bước vào đợt mưa lớn diện rộng

Đêm nay, mưa bắt đầu gia tăng tại Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ do tác động của dải hội tụ nhiệt đới kết hợp với hội tụ gió trên cao. Sang ngày mai, nhiều nơi chuyển mưa vừa, mưa to, cục bộ mưa rất to; đợt mưa lớn được dự báo kéo dài đến hết ngày 21/8, tiềm ẩn nguy cơ ngập úng, lũ quét và sạt lở đất.

(Ảnh minh họa: QUANG TIẾN)

Cảnh báo lũ quét, sạt lở đất do mưa lớn tại Lai Châu

Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, trưa và chiều nay (17/8), tỉnh Lai Châu tiếp tục có mưa vừa, mưa to, cục bộ có nơi mưa rất to. Cơ quan khí tượng cảnh báo nguy cơ xảy ra lũ quét trên các sông, suối nhỏ, sạt lở đất trên sườn dốc tại nhiều xã/phường thuộc địa phương trên.

Ảnh minh họa. (Ảnh: BM)

Hướng tới net zero từ những cuộc họp

Mỗi cuộc họp, hội nghị hay hội thảo đều phát sinh khí nhà kính từ các điện năng, điều hòa không khí, đi lại, ăn uống, in ấn và hàng loạt vật dụng phục vụ sự kiện.

(Ảnh minh họa: THÀNH ĐẠT)

Thời tiết ngày 17/8: Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ ngày nắng, từ đêm nay bước vào đợt mưa lớn trên 450mm

Dự báo, ngày 17/8, nhiều khu vực trên cả nước tiếp tục có mưa dông, Bắc Bộ và Trung Bộ ngày nắng, có nơi nắng nóng gay gắt. Từ đêm nay, Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ bước vào đợt mưa lớn diện rộng, cục bộ có nơi trên 450mm/đợt, tiềm ẩn nguy cơ lũ quét, sạt lở đất và ngập úng cục bộ.

[Video] Dự báo thời tiết ngày 17/8/2026: Bắc Bộ đón mưa lớn vào tối và đêm , Trung Bộ nắng nóng gay gắt, Nam Bộ còn mưa dông

[Video] Dự báo thời tiết ngày 17/8/2026: Bắc Bộ đón mưa lớn vào tối và đêm , Trung Bộ nắng nóng gay gắt, Nam Bộ còn mưa dông

Nắng nóng vẫn duy trì tại nhiều khu vực trong hôm nay, nhưng mưa lớn đang có xu hướng gia tăng từ chiều tối. Bắc Bộ và Thanh Hóa - Hà Tĩnh có khả năng xuất hiện mưa lớn diện rộng, cục bộ mưa rất to; trong khi Quảng Trị - Huế và Duyên hải Nam Trung Bộ tiếp tục nắng nóng, còn Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ có mưa dông rải rác.

(Ảnh minh họa)

Trung Bộ nắng nóng gay gắt trong 2 ngày tới, cảnh báo tình trạng kiệt sức, đột quỵ do sốc nhiệt

Dự báo, ngày 16 và 17/8, khu vực từ Nghệ An đến thành phố Đà Nẵng, phía đông các tỉnh từ Quảng Ngãi đến Đắk Lắk và Khánh Hòa tiếp tục có nắng nóng, có nơi nắng nóng gay gắt với nhiệt độ cao nhất phổ biến 35-37 độ C, có nơi trên 37 độ C. Hiện nắng nóng diện rộng trên khu vực Trung Bộ có xu hướng giảm dần.

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 16/8/2026: Nắng nóng tiếp tục ở miền Trung, Bắc Bộ chuẩn bị bước vào đợt mưa lớn

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 16/8/2026: Nắng nóng tiếp tục ở miền Trung, Bắc Bộ chuẩn bị bước vào đợt mưa lớn

Thời tiết ba miền đang có sự phân hóa rõ rệt: miền Bắc mưa dông về đêm trước khi bước vào đợt mưa lớn từ khoảng 18/8; miền Trung tiếp tục nắng nóng, có nơi trên 37 độ; trong khi Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ chịu tác động của gió mùa Tây Nam mạnh, mưa dông xuất hiện nhiều nơi.