Có hay không việc bơm cát nền cao tốc gây chết lúa?

Nhiều hộ dân dọc tuyến cao tốc Cần Thơ-Cà Mau, đoạn đi qua ấp 9, xã Vị Thắng huyện Vị Thủy (Hậu Giang) phản ảnh, việc bơm cát nền phục vụ công trình này làm ảnh hưởng đến lúa của họ không phát triển và bị chết do nhiễm mặn. Ngành chuyên môn cũng xác định lúa bị ảnh hưởng do nhiễm mặn, nhưng chưa xác định nguồn mặn này từ đâu để quy trách nhiệm giải quyết bồi thường, hỗ trợ thiệt hại cho bà con.
Ngành chức năng đo nồng độ mặn tại ruộng lúa hè thu của dân bị thiệt hại.
Ngành chức năng đo nồng độ mặn tại ruộng lúa hè thu của dân bị thiệt hại.

Theo phản ánh của các hộ dân nói trên, không chỉ lúa hè thu này, mà cả vụ đông xuân 2023-2024 cũng bị ảnh hưởng bởi nồng độ mặn cao, làm lúa chết, giảm năng suất. Trong vụ đông xuân 2023-2024, bà con xuống giống theo lịch gieo sạ vào tháng 11. Ban đầu lúa phát triển tốt, tuy nhiên, sau khi xuống giống khoảng 45-50 ngày, lúa bị đỏ dần và chết bụi.

Điều trùng hợp ngẫu nhiên là thời điểm này, đơn vị thi công đang tiến hành bơm cát nền, các diện tích bị thiệt hại cũng đều nằm dọc theo tuyến cao tốc đang thi công. Đến khi xuống giống vụ hè thu, tình trạng lúa chết dọc tuyến đường đang thi công vẫn diễn ra.

Theo ông Đỗ Văn Quyên, ấp 9, xã Vị Thắng, huyện Vị Thủy: Vụ lúa đông xuân 2023-2024, khi mới sạ được khoảng 1 tháng, cây lúa phát triển tốt, không có vấn đề gì. Từ khi bơm cát thi công cao tốc, lúc đó lúa khoảng 45-50 ngày thì lúa bị đỏ và chết dần từng bụi, diện tích thiệt hại khoảng 2.200m2.

“Ban đầu người dân chúng tôi nghĩ lúa bệnh nên mua thuốc để xử lý, nhưng lúa vẫn chết. Sau đó, nông dân báo cáo lên xã, nhờ ngành chuyên môn xuống đo độ mặn thì phát hiện độ mặn quá cao. Tới vụ hè thu này, lúa lại tiếp tục chết, không có mạ dặm. Chúng tôi cho rằng do cát thi công cao tốc bị nhiễm mặn rỉ tràn qua ruộng lúa. Nông dân sống nhờ cây lúa, nhưng tình trạng lúa bị nhiễm mặn chết làm bà con thiệt thòi, nên rất mong ngành chức năng xem xét giúp bà con nông dân vượt qua khó khăn”, ông Đỗ Văn Quyên cho biết thêm.

Cùng gặp tình trạng trên, ông Nguyễn Trường Sơn, kể, sau khi lúa đông xuân của gia đình ông gieo sạ được 45 ngày, cùng thời điểm đơn vị thi công bơm cát và tràn nước vào ruộng. Khi lúa đón đòng sau khoảng 5-6 ngày thì bị vàng. Đến khi lúa trổ bông thì thấy hạt lép, lúa bị đỏ nên báo lên tổ kỹ thuật xã. Cán bộ kỹ thuật xuống kiểm tra và cho rằng lúa bị nhiễm mặn. Trong tổng số diện tích 2.800m2 lúa đông xuân, bị thiệt hại 70%.

Nguồn cát nền sử dụng tại công trình cao tốc Cần Thơ-Cà Mau, đoạn qua ấp 9, xã Vị Thắng, huyện Vị Thủy (Hậu Giang).

Nguồn cát nền sử dụng tại công trình cao tốc Cần Thơ-Cà Mau, đoạn qua ấp 9, xã Vị Thắng, huyện Vị Thủy (Hậu Giang).

Đến vụ hè thu này, do cao tốc cắt ngang, không có kênh để thoát nước, mặn còn tồn đọng từ vụ trước nên khi lúa gieo sạ khoảng 12 ngày thì chết dần, đến nay diện tích lúa bị chết khoảng 1.200m2.

Trước tình trạng lúa đông xuân của bà con bị thiệt hại, ngày 15/3/2024, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Hậu Giang cũng đã chỉ đạo các đơn vị chuyên môn kiểm tra, xác minh hiện trạng.

Kết quả kiểm tra của Chi cục thủy lợi về lượng nước còn trong ruộng lúa của các hộ dân bị ảnh hưởng bằng máy đo mặn, ghi nhận nồng độ mặn là 2,5‰ và đo đối chứng phần nước bên ngoài ruộng không bị ảnh hưởng, nồng độ mặn là 0,1‰. Hơn nữa, địa bàn xã Vị Thắng nằm trong khu vực an toàn, không bị nhiễm mặn tự nhiên và không do thiên tai.

Kết quả kiểm tra hiện trạng cây lúa của Chi cục Trồng trọt và bảo vệ thực vật, nhận thấy lúa bị vàng, cháy khô 50-100%, rễ, thân và lá đều khô héo, không cung cấp đủ dinh dưỡng cho cây lúa vào gạo; đồng thời, cơ quan chức năng đánh giá tình hình sinh vật gây hại tại thời điểm tháng 2, tháng 3, xã Vị Thắng và khu vực bị ảnh hưởng các trà lúa từ giai đoạn đòng trổ có sinh vật gây hại là không đáng kể.

Từ các kết quả xác minh thực tế và báo cáo của địa phương, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Hậu Giang nhận định lúa đông xuân của 9 hộ dân nêu trên với diện tích 2,48ha lúa bị chết và giảm năng suất là do nhiễm mặn.

Đối với cây lúa, tùy giống rất mẫn cảm với độ mặn. Nồng độ mặn từ 2‰ trở lên sẽ gây ảnh hưởng đến cây lúa, nhất là giai đoạn mạ và trổ bông.

Giai đoạn mạ (5-7 ngày tuổi), khi nhiễm mặn, chót lá bị cháy đỏ, tiếp theo rễ bị thối, lá bị cuốn cong chuyển màu đỏ và khô dần đi. Khi lúa trổ thì hạt bị lép lửng, nếu bị nhiễm mặn nặng thì lúa bị chết.

Thông thường, khi lúa bị nhiễm mặn với nồng độ cao, từ 6‰ trở lên phải mất từ 5-10 năm mới rửa sạch độ mặn đã thấm và tồn đọng trong đất.


Ông Nguyễn Đức Trung, Phó trưởng trạm trồng trọt và bảo vệ thực vật huyện Vị Thủy

Đến vụ hè thu 2024, qua phản ánh của người dân về việc diện tích lúa dọc đoạn đường đang thi công tiếp tục bị chết, Ủy ban nhân dân xã Vị Thắng đã đề nghị Ủy ban nhân dân huyện Vị Thủy mời các cơ quan, đơn vị liên quan thành lập đoàn khảo sát diện tích lúa bị ảnh hưởng. Tham gia cùng đoàn có đại diện của Ban Quản lý dự án Mỹ Thuận (chủ đầu tư), Công ty Trường Sơn - đơn vị thi công đường cao tốc bắc-nam đoạn Hậu Giang-Cà Mau.

Qua khảo sát thực tế tại thửa ruộng lúa hè thu có diện tích 3.700m2 của 2 hộ dân (trong tổng số khoảng 1,7ha lúa hè thu của 9 hộ dân bị ảnh hưởng, do địa phương tổng hợp) vào ngày 10/5, đoàn ghi nhận hiện trạng lúa sau sạ từ 25-30 ngày, một số diện tích bị chết trên 70%; một số diện tích bị ảnh hưởng từ 20-50%.

Kết quả đo nồng độ mặn tại ruộng lúa bị ảnh hưởng, ghi nhận là 6,6‰, tại lòng đường cao tốc là 1,8‰. Kiểm chứng tại kênh thủy lợi, nồng độ mặn là 0,4‰; nồng độ mặn tại sông Nước Đục là 0,2‰. Qua xác nhận thực tế lúa chết, lá bị cháy, rễ bị thối, vi sinh vật gây hại không đáng kể.

Sau khi kiểm tra thực tế, đoàn xác định lúa bị ảnh hưởng do nồng độ mặn cao, nhưng chưa thể xác định được nguồn mặn từ đâu, bởi đại diện đơn vị thi công và đại diện Ban Quản lý dự án Mỹ Thuận khẳng định cát đắp nền lấy từ nguồn cát sông được cấp phép, không phải là cát biển, nên không có chuyện nồng độ mặn rỉ tràn qua ruộng làm ảnh hưởng đến lúa của bà con.

Theo ông Trần Đình Toản, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Vị Thắng, huyện Vị Thủy: Tại khu vực canh tác lúa của 9 hộ dân nói trên lâu nay trồng lúa đạt năng suất khá cao so mặt bằng chung của xã. Đối với phần thiệt hại trong vụ lúa đông xuân vừa qua, địa phương cũng đã có thống kê mức thiệt hại dựa trên đối chiếu năng suất và giá bán lúa tại thời điểm đó của các hộ khu vực lân cận và khu vực bị ảnh hưởng để tính ra mức chênh lệch. Tổng số tiền thiệt hại của các hộ dân cần hỗ trợ là trên 43,9 triệu đồng.

Về phía Ủy ban nhân dân xã, cũng rất mong ngành chức năng, các cơ quan có thẩm quyền sớm xác định rõ nguồn mặn do đâu, từ việc bơm cát hay tình trạng xâm nhập mặn gây ảnh hưởng lúa của bà con, hoặc do thiên tai, nhằm xác định trách nhiệm để giải quyết bồi thường, hỗ trợ thiệt hại cho bà con.

Hiện nay, các hộ dân có lúa bị ảnh hưởng đang trông chờ sớm được hỗ trợ thiệt hại. Điều đáng lo hơn vẫn là chưa có biện pháp xử lý triệt để khu vực đất bị nhiễm mặn, sẽ còn tiếp tục ảnh hưởng đến khả năng sinh trưởng của cây lúa trong những vụ mùa tiếp theo.

Có thể bạn quan tâm

Ê-kíp của Bệnh viện đa khoa Trung ương Cần Thơ nội soi đặt stent LAMS cho bệnh nhân. (Ảnh minh họa: nhandan.vn)

Tám tháng, ghi nhận hơn 130,7 triệu lượt khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế

Đến hết tháng 8/2026, có 130,7 triệu lượt khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế, với tổng chi khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế gần 118.000 tỷ đồng. Công tác khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế được triển khai trong điều kiện nhu cầu chăm sóc sức khỏe của người dân ngày càng tăng, đi cùng với các quy định, chính sách mới về y tế và bảo hiểm y tế.

Nước tại khu vực ngập sâu nhất của đoạn đường gom Đại lộ Thăng Long qua xã Hữu Bằng lên tới 1m. Trong ảnh nước ngập tới bụng của người mở dịch vụ hỗ trợ kéo xe qua khu vực ngập nước, trong khi 1 chiếc ô-tô tải nhỏ bất lực quay đầu.

Hà Nội: Người dân mở dịch vụ hỗ trợ kéo xe qua đoạn đường ngập sâu ở Hữu Bằng

Nước sông Tích tiếp tục dâng cao khiến nhiều đoạn đường gom Đại lộ Thăng Long qua xã Hữu Bằng, Hà Nội, ngập sâu từ 0,7m đến 1m. Trong điều kiện các phương tiện khó bảo đảm an toàn khi lưu thông, người dân tại khu vực đã tổ chức dịch vụ hỗ trợ kéo xe máy qua đoạn ngập, giúp người đi đường vượt qua khu vực nước sâu.

Tin nổi bật ngày 21/9: Kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về Đề án xây dựng quy định mới về đảng viên làm kinh tế tư nhân; Thủ tướng chủ trì cuộc họp về cung ứng sách giáo khoa

Tin nổi bật ngày 21/9: Kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về Đề án xây dựng quy định mới về đảng viên làm kinh tế tư nhân; Thủ tướng chủ trì cuộc họp về cung ứng sách giáo khoa

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm kết luận về Đề án xây dựng quy định mới về đảng viên làm kinh tế tư nhân; Thủ tướng chủ trì cuộc họp về cung ứng sách giáo khoa, rà soát chương trình, sách giáo khoa phổ thông; Dự thảo Nghị quyết về Chương trình lập pháp năm 2027;... là một số tin nổi bật ngày 21/9.

Nhà báo Lê Quốc Minh, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, Trưởng Ban Tổ chức Human Act Prize 2026 cùng với Ban tổ chức và các đại biểu tham dự.

[Video] Human Act Prize 2026: Hợp lực vì cộng đồng

Human Act Prize 2026 chính thức khởi động với chủ đề “Hợp lực cộng đồng”, hướng tới kết nối các nguồn lực xã hội, thúc đẩy những sáng kiến vì cộng đồng và biến những hành động riêng lẻ thành sức mạnh chung.

Lực lượng chức năng phường Thanh Liệt xử lý công trình vi phạm đất đai, trật tự xây dựng. (Ảnh: Ngọc Hà)

Biện pháp mạnh trong xử lý vi phạm đất đai, trật tự xây dựng ở Hà Nội

Thực hiện khoản 2 Điều 14 Luật Thủ đô, Hội đồng nhân dân thành phố Hà Nội đã ban hành Nghị quyết quy định áp dụng biện pháp yêu cầu ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước đối với công trình, cơ sở sản xuất kinh doanh, giúp các địa phương có thêm công cụ mạnh xử lý các vi phạm đất đai, trật tự xây dựng.

Nước rút, những ruộng hoa màu của nông dân Tây Tựu (Hà Nội) gần như không thể cứu vãn, chỉ có thể nhổ bỏ chờ cải tạo đất sản xuất vụ hoa màu mới.

Sau ngập, người trồng hoa Tây Tựu lo vụ Tết

Sau nhiều ngày ngập úng, nước trên những cánh đồng hoa Tây Tựu (Hà Nội) đang rút dần. Nhiều diện tích hoa, rau màu bị hư hại, có nơi mất trắng. Trong khi chính quyền địa phương duy trì lực lượng ứng phó, tiêu thoát nước, người dân đã bắt tay dọn ruộng, cải tạo đất, chuẩn bị xuống giống trở lại với hy vọng kịp vụ hoa Tết.

Lãnh đạo Phòng Nghiệp vụ Công an tỉnh trao quà tặng người dân. (Ảnh: PHƯỚC THANH)

Đồng Tháp: 2.000 người lớn, trẻ em được khám bệnh, tặng quà

Ngày 21/9, Công an tỉnh Đồng Tháp cho biết, tại Chùa Quê Hương, xã Tam Nông, tỉnh Đồng Tháp, đơn vị đã phối hợp Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Đồng Tháp và Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam tỉnh Đồng Tháp; Ủy ban nhân dân các xã Tam Nông, Tràm Chim, Phú Thọ, tỉnh Đồng Tháp tổ chức các hoạt động an sinh, xã hội.

Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Lâm Đồng Hồ Văn Mười (hàng đầu, bên trái) yêu cầu sở chuyên ngành khẩn trương công bố tình huống khẩn cấp về thiên tai tại đèo Prenn, liên quan sạt lở. (Ảnh: N.L)

Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Lâm Đồng yêu cầu công bố tình huống khẩn cấp về thiên tai tại đèo Prenn

Kiểm tra điểm sạt lở trên đèo Prenn, một trong những cửa ngõ ra vào Đà Lạt, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Lâm Đồng Hồ Văn Mười yêu cầu cơ quan liên quan khẩn trương công bố tình huống khẩn cấp về thiên tai; huy động nguồn lực tập trung khắc phục sạt lở, bảo đảm an toàn giao thông.

Các thí sinh trẻ tuổi tranh tài ẩm thực. (Ảnh: Ban tổ chức cuộc thi cung cấp)

Tạo cơ hội để người trẻ thể hiện tài năng và sức sáng tạo trong lĩnh vực ẩm thực

Ẩm thực trong đời sống hiện nay không chỉ đáp ứng nhu cầu sinh học cốt lõi, mà còn trở thành phương thuốc tự nhiên giúp bảo vệ thể chất, cân bằng tinh thần trước áp lực cuộc sống, đóng vai trò trải nghiệm văn hóa và nghệ thuật. Vai trò của ngành F&B vì thế cũng ngày càng quan trọng hơn đối với kinh tế, du lịch.

Chiến sĩ Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Điện Biên di chuyển hài cốt các liệt sĩ được cất bốc từ Nghĩa trang nhân dân Him Lam, phường Điện Biên Phủ, tỉnh Điện Biên. (Ảnh: LÊ LAN)

Điện Biên cất bốc, quy tập 9 hài cốt liệt sĩ

Sáng 21/9, tại Nghĩa trang nhân dân Him Lam, phường Điện Biên Phủ, Ban Chỉ đạo tìm kiếm, quy tập, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ tỉnh Điện Biên cùng đại diện lãnh đạo Ủy ban nhân dân phường Điện Biên Phủ tổ chức cất bốc, quy tập 9 hài cốt liệt sĩ. 

Phó Giám đốc Bảo hiểm xã hội tỉnh Cà Mau Lê Hùng Cường (đứng) phát biểu ý kiến tại hội nghị với các đơn vị sử dụng lao động. (Ảnh: NGUYỄN ĐẠT)

Cà Mau tháo gỡ vướng mắc đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc đối với hộ kinh doanh

Giám đốc Bảo hiểm xã hội các tỉnh, thành phố trong cả nước được yêu cầu chỉ đạo các đơn vị nghiệp vụ khẩn trương phối hợp, chủ động hướng dẫn các hộ kinh doanh, chủ hộ kinh doanh trên địa bàn lập hồ sơ kê khai và thực hiện nộp bảo hiểm xã hội đúng quy trình, đúng đối tượng theo các văn bản quy phạm pháp luật hiện hành.

Đại diện Chỉ huy Đồn Biên phòng Bo Heng và các đơn vị tặng quà các em thiếu nhi trong chương trình “Trung thu yêu thương” tại xã Buôn Đôn. (Ảnh: NGUYỄN LÂN)

Trao hơn 2.200 suất quà Trung thu cho thiếu nhi vùng biên giới Đắk Lắk

Từ ngày 18 đến 20/9, các đơn vị thuộc Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Đắk Lắk phối hợp cấp ủy, chính quyền địa phương, các cơ quan, đơn vị, nhà hảo tâm tổ chức nhiều hoạt động vui Tết Trung thu và trao tặng quà cho trẻ em có hoàn cảnh khó khăn, mang đến cho thiếu nhi ở khu vực biên giới một mùa Trung thu vui tươi, ấm áp.

Đường gom Đại lộ Thăng Long bị ngập. (Ảnh: VOV Giao thông)

Đại lộ Thăng Long phân luồng giao thông do ngập sâu

Do ảnh hưởng của mưa lớn kéo dài, một số vị trí trên Đại lộ Thăng Long, đoạn qua địa bàn các xã Hạ Bằng và Hòa Lạc, thành phố Hà Nội, bị ngập sâu, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn cho người và phương tiện. Sở Xây dựng Hà Nội đã thông báo phương án phân luồng, tổ chức giao thông tại khu vực này.