Chuyển đổi xanh - giải pháp bảo đảm an ninh năng lượng

Chuyển đổi xanh trong sử dụng năng lượng là một giải pháp bảo đảm an ninh năng lượng ở nước ta trong bối cảnh nguồn năng lượng truyền thống đang dần bị thu hẹp. Bên cạnh đó, năng lượng tái tạo còn mang lại giá trị kinh tế, góp phần giảm phát thải khí nhà kính, hướng tới mục tiêu Net Zero quốc gia.

Thi công tấm pin năng lượng mặt trời mái nhà. (Ảnh: TRUNG NAM SOLAR)
Thi công tấm pin năng lượng mặt trời mái nhà. (Ảnh: TRUNG NAM SOLAR)

Định hướng từ chính sách

Đảng và Nhà nước ta đã cụ thể hóa quyết tâm về chuyển dịch năng lượng tại nhiều nghị quyết, quyết định, chỉ thị, chính sách.

Nghị quyết số 55-NQ/TW ngày 11/2/2020 của Bộ Chính trị về định hướng Chiến lược phát triển năng lượng quốc gia của Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; Nghị quyết số 70-NQ/TW ngày 20/8/2025 của Bộ Chính trị về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; Quyết định số 1658/ QĐ-TTg ngày 1/10/2021 của Thủ tướng Chính phủ về Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh giai đoạn 2021-2030; Quyết định số 500/QĐ-TTg ngày 15/5/2023 của Thủ tướng Chính phủ về Quy hoạch Điện VIII; Chỉ thị số 44/CT-TTg ngày 9/12/2024 của Thủ tướng Chính phủ về triển khai một số nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm nhằm đẩy mạnh thực hiện Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh giai đoạn 2020-2031…

Theo thống kê của Bộ Công thương, nhiều năm liền tổng cung năng lượng sơ cấp ở nước ta đạt tăng trưởng hơn 8%/năm. Tuy nhiên, đi cùng với đó là sự cạn kiệt nguồn năng lượng và nguyên liệu truyền thống.

Trong 10 năm qua, tỷ trọng nhập khẩu năng lượng sơ cấp (gồm cả nguyên liệu sử dụng cho nhiệt điện) tăng từ 8,4% đến 39,4%. Các nguồn truyền thống như thủy điện hầu như đã khai thác hết công suất; các ngành sản xuất nguyên liệu thì sụt giảm hoặc thiếu năng lực cung cấp… đã dẫn đến tình trạng thiếu điện cục bộ hoặc cắt điện luân phiên ở từng khu vực, làm ảnh hưởng đến sản xuất và đời sống nhân dân.

Trong khi đó, năng lực quản lý, vận hành, cơ sở hạ tầng năng lượng chưa đáp ứng yêu cầu đặt ra. Sự phát triển khá nhanh của năng lượng tái tạo, nhưng phân bổ tập trung ở miền trung, cộng với những vướng mắc trong quá trình đấu nối với hệ thống truyền tải quốc gia khiến nguồn năng lượng này chưa mang lại hiệu quả như mong muốn; một số chiến lược, quy hoạch liên quan đến phát triển năng lượng quốc gia còn hạn chế, chậm điều chỉnh…

Cho đến nay, sản lượng điện từ nguồn năng lượng tái tạo mới đạt khoảng 20% trong tổng công suất phát điện của toàn ngành. Trong khi đó, với sự phát triển kinh tế, công nghiệp và đô thị hóa như hiện nay, yêu cầu chuyển đổi sử dụng năng lượng xanh trong các cơ quan, đơn vị không chỉ mang ý nghĩa kinh tế, mà còn là yêu cầu chiến lược để bảo đảm vững chắc an ninh năng lượng như Nghị quyết số 70-NQ/TW đặt ra (mục tiêu đến năm 2030 năng lượng tái tạo chiếm 25 đến 30% tổng công suất; sử dụng tiết kiệm 8 đến 10% và giảm 15 đến 35% phát thải khí nhà kính).

Phương án chuyển đổi sử dụng năng lượng xanh… không phải là vấn đề mới trên thế giới. Ngay tại Việt Nam cũng đã có nhiều cơ quan, bộ, ngành, tổ chức kinh tế, thậm chí cá nhân, hộ gia đình lắp đặt pin mặt trời áp mái. Các tập đoàn kinh tế lớn trong nước như Tập đoàn Công nghiệp-Năng lượng quốc gia, Tập đoàn Điện lực, Tập đoàn công nghiệp Than-Khoáng sản… đã xây dựng những phương án và giải pháp chuyển đổi xanh mang tính chiến lược, hiệu quả, bền vững thực hiện trong ngành và lĩnh vực hoạt động, như giải pháp sử dụng năng lượng hiệu quả, tiết kiệm; năng lượng tái tạo; xanh hóa các cơ sở sản xuất; hỗ trợ tài chính, kỹ thuật...

Sử dụng điện từ năng lượng tái tạo góp phần bảo đảm an ninh năng lượng; tiết kiệm chi phí; tự chủ, chủ động nguồn điện mang tính bền vững, ổn định; giảm phát thải, bảo vệ môi trường… Những giải pháp đó có thể áp dụng đối với các cơ quan, đơn vị, nhất là các cơ quan, đơn vị ở các vùng nhiều nắng, gió, ven biển.

Hướng đến năng lượng xanh

Báo cáo của Cục Y tế (Bộ Công an) cho thấy, hầu hết các đơn vị trong ngành vẫn sử dụng nguồn năng lượng từ điện lưới quốc gia. Trong khi đó, nguồn điện tại những khu vực khó khăn, biên giới, hải đảo còn thiếu ổn định, có thể gây ra những khó khăn trong thực hiện nhiệm vụ đột xuất hoặc ứng phó tình huống khẩn cấp…

Một số mô hình thử nghiệm như: Tại trụ sở làm việc của Cục Y tế (Bộ Công an), hệ thống điện mặt trời áp mái đã đưa vào sử dụng giai đoạn I và đang triển khai giai đoạn II với tổng công suất 42 kWp/ngày.

Chuyển đổi xanh trong sử dụng năng lượng là một giải pháp bảo đảm an ninh năng lượng ở nước ta trong bối cảnh nguồn năng lượng truyền thống đang dần bị thu hẹp. Bên cạnh đó, năng lượng tái tạo còn mang lại giá trị kinh tế, góp phần giảm phát thải khí nhà kính, hướng tới mục tiêu Net Zero quốc gia.

Dự án “Hệ thống điện năng lượng mặt trời áp mái tại trụ sở làm việc Công an tỉnh Ninh Thuận” (nay là Công an tỉnh Khánh Hòa), đã lắp đặt 570 tấm pin năng lượng mặt trời và hệ thống inverter chuyển đổi trên mái nhà làm việc. Sau 2 năm triển khai, hệ thống năng lượng mặt trời giúp Công an tỉnh Ninh Thuận tiết kiệm được khoảng 1 tỷ đồng/năm.

Dự án điện năng lượng mặt trời áp mái tại Bệnh viện 199 (Bộ Công an) đang được phê duyệt chủ trương đầu tư cho công suất 1.314.000 kWh/năm… Những mô hình này cho thấy hướng đi đúng trong chuyển đổi sử dụng năng lượng của những ngành công tác đặc thù.

Trên cơ sở tính toán khoa học và thực tiễn, Cục Quản lý xây dựng và doanh trại (Bộ Công an) đề xuất 3 nhóm giải pháp về chuyển đổi xanh trong lực lượng Công an nhân dân, gồm: Nhóm giải pháp về quy hoạch, thiết kế kiến trúc; Nhóm giải pháp về năng lượng và hệ thống kỹ thuật; Nhóm giải pháp về tiết kiệm tài nguyên và bảo vệ môi trường. Mỗi hệ thống điện mặt trời áp mái sau 5 đến 6 năm sử dụng sẽ hoàn vốn đầu tư.

Trước mắt, Cục đề xuất triển khai thí điểm tại một số đơn vị trọng điểm (giai đoạn I, năm 2025-2026), tương ứng với cấp độ Đơn vị xanh; giai đoạn II (2027-2030) triển khai toàn quốc, ưu tiên các đơn vị có mái diện tích lớn hơn 500m² trở lên, tương đương Cụm năng lượng sạch; giai đoạn III (từ năm 2030), triển khai hệ thống kết hợp điện mặt trời với xe điện, chiếu sáng thông minh và trung tâm dữ liệu xanh, cấp độ tương ứng là Khu năng lượng tự chủ.

Dưới góc nhìn kinh tế, Giáo sư, Tiến sĩ, chuyên gia kinh tế Trần Đình Thiên cho rằng: Chuyển dịch năng lượng từ nguồn truyền thống sang năng lượng tái tạo là yêu cầu tất yếu, mang tính thời đại của cả nền kinh tế, cả xã hội. Với đặc thù của lực lượng vũ trang có tiềm năng lớn để khai thác nguồn năng lượng từ tự nhiên. Tuy nhiên, để thực hiện điều đó, cần phải vượt qua những thách thức về phương cách tiếp cận; xác lập tiêu chí, tiêu chuẩn xanh; hoàn thiện “hệ điều hành” để xây dựng, hỗ trợ, vận hành, quản trị, chuyển đổi cũng như xây dựng bộ máy hành động có sự “góp sức” của khoa học, công nghệ hiện đại, như trí tuệ nhân tạo (AI), internet vạn vật (IoT), dữ liệu lớn (big data)…

Ngoài ra, mục tiêu thay thế năng lượng truyền thống bằng năng lượng xanh cũng phải vượt qua những “thách thức” đến từ quy chế phối hợp, chia sẻ dữ liệu quản lý, đơn giản hóa thủ tục hành chính… giữa các bộ, ngành liên quan, từ nguồn vốn đầu tư công chưa được đưa vào danh mục ưu tiên; cơ chế huy động vốn khác để đầu tư cho năng lượng tái tạo chưa được định hình. Bên cạnh đó, cần xây dựng, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng phục vụ hoạt động chuyển đổi cũng như thống nhất quy chế kết nối nguồn năng lượng vào hệ thống truyền tải, phục vụ cho các mục tiêu kinh tế, an ninh năng lượng quốc gia…

Có thể bạn quan tâm

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 27/5/2026: Nắng nóng đặc biệt gay gắt tiếp tục bao trùm Bắc Bộ và Trung Bộ

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 27/5/2026: Nắng nóng đặc biệt gay gắt tiếp tục bao trùm Bắc Bộ và Trung Bộ

Đêm nay và ngày mai, vùng áp thấp nóng phía Tây tiếp tục chi phối thời tiết trên nhiều khu vực, khiến Bắc Bộ và Trung Bộ duy trì nắng nóng gay gắt, nhiều nơi trên 40 độ. Trong khi đó, Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ xuất hiện mưa rào và dông rải rác vào chiều tối và đêm.

Dự báo từ ngày 29/5 nắng nóng diện rộng kết thúc ở Bắc Bộ, ở Trung Bộ nắng nóng dịu dần. (Ảnh minh họa: Đ.T)

Bắc Bộ, Trung Bộ tiếp tục nắng nóng gay gắt, đặc biệt gay gắt đến 29/5

Ngày 26/5, khu vực Bắc Bộ, từ Thanh Hóa đến thành phố Huế, duyên hải nam Trung Bộ có nắng nóng và nắng nóng gay gắt, có nơi đặc biệt gay gắt; riêng khu vực đồng bằng Bắc Bộ, Phú Thọ, từ Thanh Hóa đến Quảng Trị có nắng nóng gay gắt và đặc biệt gay gắt với nhiệt độ lúc 13 giờ phổ biến 37-39 độ C, có nơi trên 39 độ C.

Các nhân viên phục vụ mặt đất tại sân đỗ vẫn miệt mài thực hiện các bước cuối cùng cho chuyến bay dưới nhiệt độ gần 80 độ C. (Ảnh: PHAN CÔNG)

Gồng mình giữ nhịp khai thác, bảo đảm an toàn bay giữa cao điểm nắng nóng

Giữa đợt nắng nóng kỷ lục trên diện rộng, bao trùm nhiều khu vực trên cả nước, nhiệt độ tại các sân bay có thời điểm lên tới 70-80 độ C, hàng nghìn cán bộ nhân viên ngành hàng không đang “gồng mình” bám vị trí nhằm giữ vững nhịp khai thác an toàn, đúng giờ và giúp hành khách trải nghiệm chuyến bay thuận lợi.

[Video] Dự báo thời tiết ngày 26/5/2026: Nắng nóng gay gắt tiếp tục kéo dài trên cả nước

[Video] Dự báo thời tiết ngày 26/5/2026: Nắng nóng gay gắt tiếp tục kéo dài trên cả nước

Tình trạng nắng nóng diện rộng tiếp tục duy trì tại Bắc Bộ và Trung Bộ với cường độ gay gắt, nhiều nơi đặc biệt gay gắt. Đợt nắng nóng tại Bắc Bộ có khả năng kéo dài đến khoảng ngày 27/5, trong khi khu vực miền Trung có thể duy trì đến khoảng ngày 28/5. Khu vực phía Nam ngày nắng nóng, chiều tối  mưa dông rải rác.

(Ảnh minh họa)

Cảnh báo lũ quét, sạt lở đất do mưa lớn tại Đắk Lắk và Lâm Đồng đêm nay, 25/5

Dự báo, đêm nay, rạng sáng mai (26/5), các tỉnh Đắk Lắk và Lâm Đồng tiếp tục có mưa to đến rất to, người dân cần đề phòng nguy cơ xảy ra lũ quét, sạt lở đất do mưa lớn. Ngoài ra, tàu thuyền hoạt động trên khu vực bắc vịnh Bắc Bộ cần đề phòng lốc xoáy, gió giật cấp 6-7, sóng biển cao, biển động.

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 26/5/2026: Bắc Bộ và miền Trung tiếp diễn nắng nóng gay gắt, có nơi đặc biệt gay gắt

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 26/5/2026: Bắc Bộ và miền Trung tiếp diễn nắng nóng gay gắt, có nơi đặc biệt gay gắt

Vùng áp thấp nóng phía Tây tiếp tục mở rộng khiến nắng nóng gia tăng trên diện rộng tại Bắc Bộ và Trung Bộ. Nhiều nơi xuất hiện trạng thái oi bức kéo dài, không khí khô nóng rõ rệt. Trong khi đó, khu vực Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ duy trì hình thái ngày nắng, chiều tối xuất hiện mưa dông rải rác.

Hiện trường vụ cháy rừng tại núi Nghiêm, xã Hoàng Khai, huyện Yên Sơn, tỉnh Tuyên Quang.

Nắng nóng gay gắt tiếp diễn, nhiều khu vực cảnh báo cháy rừng cấp cực kỳ nguy hiểm

Từ ngày 25/5 đến 31/5, nắng nóng gay gắt tiếp tục bao trùm nhiều khu vực trên cả nước, trong đó khu vực từ Thanh Hóa đến Đà Nẵng và phía đông Quảng Ngãi có nơi nhiệt độ lên tới 40 độ C. Cùng với nền nhiệt cao kéo dài, nguy cơ cháy rừng tại nhiều địa phương đang ở mức rất cao đến cực kỳ nguy hiểm.

Loài chim hoang dã di cư về khu vực xã Mỹ Thành, tỉnh Đồng Tháp để tìm mồi.

Đồng Tháp phát động bảo vệ các loài động vật hoang dã

Ngày 25/5, Ủy ban nhân dân tỉnh Đồng Tháp cho biết, Ban Chỉ đạo 854 của tỉnh phát động phong trào thi đua và tổ chức cao điểm tuyên truyền, đấu tranh, xử lý các hành vi vi phạm pháp luật liên quan bảo vệ các loài động vật hoang dã, bảo tồn đa dạng sinh học và bảo vệ nguồn lợi thủy sản trên địa bàn tỉnh.

(Ảnh: THÀNH ĐẠT)

Thời tiết ngày 25/5: Bắc Bộ và Trung Bộ tiếp tục hứng đợt nắng nóng đỉnh điểm, có nơi trên 40 độ C

Dự báo, ngày  25/5, Bắc Bộ và Trung Bộ tiếp tục hứng chịu đợt nắng nóng đỉnh điểm, đặc biệt gay gắt với nhiệt độ nhiều nơi trên 39 độ C, thậm chí, khu vực từ Thanh Hóa đến thành phố Huế, có nơi trên 40 độ C do ảnh hưởng mạnh từ vùng áp thấp nóng phía tây kết hợp hiệu ứng gió Phơn khô nóng.

Đập ngăn mặn, trữ ngọt trên sông Lèn phục vụ sản xuất, đời sống nhân dân phía đông bắc tỉnh Thanh Hóa.

Những lá chắn phòng, chống thiên tai

Theo thống kê, mỗi năm, thiên tai gây ra thiệt hại khoảng 1% GDP của cả nước. Hậu quả của thiên tai đe dọa tính mạng, tài sản của người dân và làm mất lòng tin của nhà đầu tư nước ngoài. Với quy mô ngày càng lớn của nền kinh tế, nếu không làm tốt công tác phòng chống thiên tai, thiệt hại sẽ ngày càng lớn hơn.

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 25/5/2026: Nắng nóng diện rộng gia tăng cường độ tại Bắc Bộ và Trung Bộ

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 25/5/2026: Nắng nóng diện rộng gia tăng cường độ tại Bắc Bộ và Trung Bộ

Vùng áp thấp nóng phía Tây tiếp tục mở rộng khiến nắng nóng gia tăng trên diện rộng tại Bắc Bộ và Trung Bộ. Nhiều nơi xuất hiện trạng thái oi bức kéo dài, không khí khô nóng rõ rệt. Trong khi đó, khu vực cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ duy trì hình thái ngày nắng, chiều tối xuất hiện mưa dông rải rác.

Một trận mưa lớn kèm lốc gây đổ cây xanh năm 2025 ở phường Trấn Biên, thành phố Đồng Nai.

Đồng Nai tăng cường phòng, chống thiên tai trong mùa mưa

Trước việc trên địa bàn chuyển sang mùa mưa, xuất hiện những đợt mưa to kèm sét, dông, lốc, gây ảnh hưởng đến tài sản và hoa màu của người dân, ngày 24/5, Ủy ban nhân dân thành phố Đồng Nai cho biết, đơn vị đã yêu cầu các đơn vị, địa phương tăng cường triển khai thực hiện các biện pháp chủ động phòng, chống thiên tai.