Chữa rắn độc cắn bằng đắp thuốc, trẻ nguy kịch tính mạng

Hai bệnh nhi bị rắn độc cắn được đưa đi cấp cứu tại Bệnh viện Nhi Trung ương trong thời gian gần đây đều trong tình trạng nguy kịch do gia đình chủ quan, lựa chọn đắp thuốc lá mà không ngay tới cơ sở y tế cấp cứu. 
Bệnh nhi được điều trị tích cực tại bệnh viện do rắn độc cắn.
Bệnh nhi được điều trị tích cực tại bệnh viện do rắn độc cắn.

Sai lầm vì chữa rắn cắn bằng đắp thuốc lá

Ngủ dưới nền nhà, không mắc màn, bé N.H (3 tuổi, Nghệ An) bị cắn bởi 1 loại rắn sọc đen sọc trắng tại vùng cánh tay phải. Thay vì đưa tới cơ sở y tế, gia đình lại đưa con tới nhà thầy lang tại địa phương chữa trị. Chỉ trong 1 giờ đắp thuốc lá, trẻ bị rơi vào tình trạng sụp mi, giãn đồng tử 2 bên, nói khó, liệt tứ chi, liệt cơ hô hấp tiến triển.

Trẻ nhanh chóng được đưa đến bệnh viện địa phương cấp cứu, đặt nội khí quản và chuyển đến Bệnh viện Nhi Trung ương.

Rắn gây ra thương tích cho trẻ là loại cạp nia miền bắc. Đây là một trong số loại rắn có nọc độc mạnh nhất, thường gây giãn đồng tử, liệt cơ tiến triển lan xuống tứ chi, đặc biệt gây liệt cơ hô hấp đe doạ trực tiếp đến tính mạng của nạn nhân. Thời điểm này, huyết thanh kháng nọc rắn cạp nia rất khan hiếm.

Theo Thạc sĩ, bác sĩ Trần Thị Mỹ Hạnh, Khoa Điều trị tích cực Nội khoa, Bệnh viện Nhi Trung ương cho biết, các bác sĩ đã rất nỗ lực liên hệ các bệnh viện trong nước, nước ngoài để tìm nguồn cung cấp huyết thanh kháng nọc rắn cạp nia miền bắc.

Liên lạc với Bệnh viện Chợ Rẫy (TP Hồ Chí Minh), các bác sĩ được thông tin chỉ có huyết thanh kháng nọc rắn cạp nia miền nam đơn giá (dùng giải nọc một loài rắn cạp nia miền nam mà không có tác dụng chéo với rắn cạp nia miền bắc) và huyết thanh kháng nọc rắn đa giá (có tác dụng chung cho rắn cạp nong, cạp nia, hổ chúa, hổ đất).

Các bác sĩ quyết định truyền 10 lọ huyết thanh kháng nọc rắn đa giá cho trẻ. May mắn sau 14 ngày điều trị tích cực trẻ đã tỉnh, có nhiều nhịp tự thở, biết thực hiện các động tác theo yêu cầu của bác sĩ. Kết quả điện não đồ bình thường và kế hoạch rút máy thở trong một vài ngày tới.

Tại Việt Nam, các loại rắn độc phổ biến gồm: rắn hổ mang, rắn cạp nong, cạp nia, rắn lục… Mỗi loài rắn có đặc trưng về hình thái và loại nọc độc khác nhau.

Cũng do sơ cứu sai cách, bé trai V.T (28 tháng tuổi, Tuyên Quang) bị rắn cắn vào vị trí ngón cái bàn chân trái cũng được gia đình đưa đi đắp thuốc lá, dẫn tới sưng nề, hoại tử lan lên tới đùi, co giật toàn thân. Ngày 26/7, trẻ được đưa vào bệnh viện đa khoa tỉnh trong tình trạng suy hô hấp, suy tuần hoàn, hôn mê, liệt cơ hô hấp.

Tiến sĩ, bác sĩ Phan Hữu Phúc, Phó Trưởng Khoa Điều trị tích cực Nội khoa, Bệnh viện Nhi Trung ương đã ngay lập tức hướng dẫn các bác sĩ tuyến dưới hồi sức cho cháu bé, vận chuyển lên bệnh viện.

Ngón cái bàn chân trái của bệnh nhi bị rắn cắn đã hoại tử khô.

Ngón cái bàn chân trái của bệnh nhi bị rắn cắn đã hoại tử khô.

Thời điểm tới bệnh viện nhi tuyến trên, trẻ bị rắn độc cắn 36 tiếng, suy hô hấp, suy tuần hoàn, hôn mê, co giật, hoại tử lan rộng ở cẳng bàn chân trái và có hội chứng chèn ép khoang, tiêu cơ vân… nguy kịch tính mạng.

Nhận định trẻ bị rắn hổ đất cắn, bệnh nhi được truyền 40 lọ huyết thanh kháng nọc rắn hổ và thở máy, hỗ trợ tuần hoàn. Các bác sĩ tiến hành phẫu thuật mở cân cẳng bàn chân trái để giải phóng chèn ép khoang. Ngoài ra, bệnh nhi cũng được truyền dịch, lợi tiểu để phòng biến chứng suy thận cấp do tiêu cơ vân.

Sau 4 ngày điều trị, bệnh nhi đã được rút ống nội khí quản, bệnh nhi tỉnh táo, hồi phục hoàn toàn về sức cơ, cẳng bàn chân trái đỡ sưng nề, vận động tốt. Tuy nhiên, hậu quả để lại là ngón cái bàn chân trái bị rắn cắn đã hoại tử khô, có thể cần phẫu thuật cắt bỏ.

Tránh sai lầm khi cấp cứu trẻ bị rắn cắn

Theo bác sĩ chuyên khoa II Phạm Thị Thanh Tâm, Bệnh viện Nhi Trung ương, mùa hè là mùa rắn sinh sôi, phát triển, xảy ra nhiều nhất từ tháng 4 đến tháng 11.

Khi bị rắn độc cắn, người bệnh thường thấy đau buốt tại chỗ cắn, thấy dấu răng sâu, vết thương chảy máu khó cầm, vùng chi bị cắn sưng nề, nổi phỏng nước, hoại tử lan dần. Người bệnh có thể có các dấu hiệu toàn thân như nhìn mờ, sụp mi, đau rát họng, nói khó, nuốt sặc, liệt cơ tiến triển lan xuống tứ chi, thậm chí co giật, hôn mê.

Các bác sĩ lưu ý trong dịp hè các phụ huynh cần biết cách phòng ngừa cho con em mình không bị rắn cắn bằng cách: Tránh tới những nơi có thể có rắn như những khu vực có cỏ cao, bụi cây um tùm, hang có nhiều gạch đá, khu vực gần chuồng gia cầm; Khi đi trên cỏ rậm hoặc vườn cây có nhiều lá khô nên mang giày ống cao và mặc quần dài phủ ra ngoài giày. Tránh ra vườn sau mưa rào, trời tối. Không cho trẻ nằm ngủ dưới nền nhà. Nếu thấy rắn trong tự nhiên, nên để rắn tự đi, tránh bắt hay chọc phá rắn.

Bác sĩ Tâm nhấn mạnh, tất cả các trường hợp bị rắn cắn đều nên được theo dõi ít nhất 24 giờ trong bệnh viện. Huyết thanh kháng nọc rắn được chỉ định trong các trường hợp có biểu hiện nặng toàn thân do rắn độc cắn hoặc có rối loạn đông máu nặng.

Thời điểm sử dụng tốt nhất là 4 giờ đầu, tuy nhiên trong 24 giờ đầu vẫn có hiệu quả, một số trường hợp quá 24 giờ vẫn có thể sử dụng. Các trường hợp khác được điều trị hỗ trợ tùy theo triệu chứng lâm sàng.

Bác sĩ cảnh báo cấp cứu sai cách khi trẻ bị rắn độc cắn sẽ dẫn đến nhiều hệ lụy về sức khỏe, nguy kịch tính mạng.

Bác sĩ cảnh báo cấp cứu sai cách khi trẻ bị rắn độc cắn sẽ dẫn đến nhiều hệ lụy về sức khỏe, nguy kịch tính mạng.

Việc áp dụng kinh nghiệm dân gian để sơ cứu vết rắn cắn là sai lầm vì trẻ sẽ có diễn biến suy hô hấp, tím tái, xuất huyết nặng…rất nhanh. Vì vậy, sau khi bị rắn cắn, bệnh nhân cần được xử trí và cấp cứu kịp thời để hạn chế tình trạng hoại tử chi thể, rối loạn đông máu, nhiễm trùng, thậm chí tử vong.

Bác sĩ Tâm cũng khuyến cáo cha mẹ không sử dụng các biện pháp sau: Cố gắng hút nọc độc của rắn; rạch, nặn, bóp tại vùng vết cắn; không loay hoay tìm kiếm và áp dụng các kinh nghiệm dân gian hoặc thầy lang để sơ cứu.

Sơ cứu đúng cách:

Động viên, trấn an, để bệnh nhi nằm yên. Đặt nơi bị cắn thấp hơn so với tim để hạn chế hấp thu nọc độc; Rửa sạch vết thương bằng xà phòng và nước muối sinh lý; Dùng một miếng gạc khô và sạch để băng kín vùng bị cắn;

Băng ép tại chỗ cắn lên tới gốc chi, băng tương đối chặt nhưng vẫn còn sờ thấy mạch đập, không garô động mạch; Dùng nẹp cứng để cố định chi; Duy trì băng ép, bất động chi và vận chuyển kịp thời người bệnh đến cơ sở y tế gần nhất; Cung cấp hình dạng, màu sắc hoặc ảnh chụp con rắn cho bác sĩ để dễ dàng nhận biết loại rắn, nhằm có biện pháp cấp cứu kịp thời.

Có thể bạn quan tâm

Tiến sĩ, bác sĩ Quách Thị Hà Giang thăm khám cho người bệnh mắc bệnh da liễu. (Ảnh minh họa)

Phối hợp đa phương thức trong điều trị cho bệnh nhân da bọng nước tự miễn

Nhóm chuyên môn Bệnh da bọng nước tự miễn của Bệnh viện Da liễu Trung ương vừa điều trị thành công một ca bệnh mắc pemphigus thông thường với biểu hiện bọng nước, vết trợt cả ở da và niêm mạc, diễn biến bệnh dai dẳng... bằng sự phối hợp giữa thuốc sinh học rituximab và tiêm corticoid nội tổn thương niêm mạc miệng.

Cán bộ y tế hướng dẫn người dân trên địa bàn thực hiện các biện pháp phòng, chống sốt xuất huyết. (Ảnh: DUY TUÂN)

Người bệnh mắc sốt xuất huyết không được chủ quan khi vừa “hạ sốt”

Đối với nhiều bệnh việc hạ sốt, hết sốt, người bệnh thường nghĩ cơ thể đang hồi phục và đã qua nguy hiểm. Tuy nhiên, với sốt xuất huyết, cơn sốt vừa hạ có thể lại là thời điểm bệnh bước vào giai đoạn nguy hiểm. Theo ngành y tế Hà Nội, cuối năm là thời điểm bệnh sốt xuất huyết có xu hướng tăng cao.

Hình ảnh siêu âm tim của bệnh nhân phát hiện bất thường. (Ảnh: BVCC)

Khàn tiếng kéo dài, người đàn ông 36 tuổi phát hiện bệnh tim bẩm sinh hiếm gặp

Đi khám vì khàn tiếng kéo dài suốt một tháng, người đàn ông 36 tuổi bất ngờ được phát hiện mắc bệnh tim bẩm sinh gây chèn ép dây thần kinh thanh quản. Đây là trường hợp hiếm gặp khi triệu chứng tưởng chừng chỉ liên quan đến bệnh lý tai mũi họng lại là dấu hiệu cảnh báo bất thường nghiêm trọng ở tim.

Ngành y tế tỉnh Ninh Bình triển khai phun hóa chất phòng, chống dịch sốt xuất huyết trên địa bàn. (Ảnh: YẾN TRINH)

Ninh Bình tăng cường phòng, chống sốt xuất huyết trong cao điểm mùa dịch

Trước nguy cơ dịch sốt xuất huyết tiếp tục diễn biến phức tạp, tỉnh Ninh Bình triển khai đồng bộ các biện pháp phòng, chống dịch, tăng cường giám sát, phát hiện và xử lý kịp thời các ổ dịch; đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao ý thức chủ động phòng bệnh của người dân, quyết tâm không để dịch lây lan rộng trong cộng đồng.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Văn Tuấn, Viện trưởng Viện Sức khỏe tâm thần chia sẻ về ca bệnh. (Ảnh: BVCC)

Bị chê bai, cô lập kéo dài, người trẻ đối mặt nguy cơ rối loạn tâm thần

Một nữ sinh viên mắc chứng ăn vô độ tâm thần, thường xuyên tự gây nôn sau khi ăn, dẫn đến hạ kali máu. Một nữ sinh 15 tuổi khác bị bạn bè cô lập, chế giễu gần 2 năm, sau đó xuất hiện trầm cảm kèm triệu chứng loạn thần. Các trường hợp cho thấy những tổn thương tâm lý kéo dài ở người trẻ cần được nhận diện và can thiệp kịp thời.

Toàn cảnh Hội thảo khoa học (Ảnh: THƯ THƯ)

Nhóm bệnh nhân hen nặng đối mặt với nhiều nguy cơ gây ảnh hưởng tới chất lượng cuộc sống

Đối với những bệnh nhân hen nặng, mỗi ngày đều có thể là một hành trình đầy thách thức. Những triệu chứng dai dẳng, các đợt kịch phát khó lường và những ảnh hưởng kéo dài đến cuộc sống thường nhật không chỉ tạo gánh nặng cho người bệnh mà còn cho gia đình và hệ thống chăm sóc sức khỏe.

Bệnh nhi nằm điều trị cúm A. (Ảnh: BVCC)

Mắc cúm A không sốt cao vẫn có thể suy hô hấp nặng

Một bệnh nhân mắc cúm A chỉ sốt nhẹ nhưng suy hô hấp tiến triển nhanh phải đặt nội khí quản cấp cứu. Các bác sĩ cảnh báo, mức độ nguy hiểm của cúm không phụ thuộc hoàn toàn vào nhiệt độ cơ thể, đặc biệt ở người cao tuổi và người có bệnh nền.

Theo Sở Y tế tỉnh Quảng Ngãi, từ ngày 10-12/10, các cơ sở y tế trong tỉnh tiếp nhận 158 bệnh nhân nghi ngờ bị ngộ độc thực phẩm do ăn bánh mì tại điểm bán bánh mì nằm trên đường Duy Tân, phường Cẩm Thành. (Ảnh: HIỂN CỪ)

Quảng Ngãi yêu cầu tăng cường kiểm tra, giám sát cơ sở kinh doanh thức ăn đường phố

Ngay sau khi xảy ra vụ nghi ngộ độc thực phẩm do ăn bánh mì tại phường Cẩm Thành, Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Ngãi đã phát đi công văn khẩn yêu cầu các sở, ban, ngành và địa phương tăng cường kiểm tra, giám sát cơ sở kinh doanh thức ăn đường phố; kịp thời phát hiện, xử lý các hành vi vi phạm về an toàn thực phẩm.

Bệnh nhân 39 tuổi, quốc tịch Lào bị liệt hoàn toàn 2 chân do khối u chèn ép được phẫu thuật thành công tại khoa Chấn thương chỉnh hình và Cột sống. (Ảnh: BVCC)

Nhiều bệnh nhân nước ngoài tìm đến Việt Nam điều trị bệnh hiểm nghèo

Trong gần 3 năm qua, Bệnh viện Bạch Mai đã tiếp nhận 3.871 lượt bệnh nhân quốc tế đến khám, điều trị. Không chỉ là những trường hợp cấp cứu trong thời gian lưu trú tại Việt Nam, nhiều ca bệnh phức tạp đã được các bác sĩ điều trị bằng kỹ thuật chuyên sâu, cho thấy năng lực của y tế Việt Nam trong chăm sóc người bệnh quốc tế.

Cán bộ y tế giám sát chỉ số véc-tơ truyền bệnh sốt xuất huyết tại cộng đồng trên địa bàn thành phố Hà Nội. (Ảnh: DUY TUÂN)

Ngành y tế Hà Nội tăng cường giám sát, chỉ đạo phòng chống dịch bệnh truyền nhiễm

Trước tình hình diễn biến phức tạp của các bệnh truyền nhiễm, Sở Y tế Hà Nội đã chỉ đạo các trạm y tế phường, xã trên địa bàn Hà Nội chủ động tham mưu chính quyền địa phương triển khai thực hiện các chiến dịch vệ sinh môi trường diệt bọ gậy và phun hóa chất diệt muỗi để chủ động phòng, chống sốt xuất huyết kịp thời, hiệu quả.