Hợp nhất 2 tỉnh Thái Nguyên và Bắc Kạn, tỉnh Thái Nguyên mới có diện tích gần 8.400km², dân số gần 1,8 triệu người, với 92 đơn vị hành chính cấp xã (gồm 77 xã và 15 phường), giảm 188 đơn vị hành chính cấp xã, giảm 13 cơ quan chuyên môn cấp tỉnh, 124 phòng chuyên môn nghiệp vụ và nhiều đầu mối trung gian trong hệ thống chính trị.
Sau gần 1 năm vận hành mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị, mô hình chính quyền địa phương 2 cấp trên địa bàn tỉnh, Thái Nguyên tổ chức 2 cuộc khảo sát dư luận xã hội trực tuyến với hơn 85 nghìn lượt người tham gia. Kết quả cho thấy, hầu hết cán bộ, đảng viên và nhân dân đồng thuận, đánh giá tích cực về mô hình mới. Bộ máy sau sắp xếp không chỉ vận hành ổn định, thông suốt mà hiệu quả quản trị thực chất, tạo nền tảng cho phát triển trong giai đoạn mới.
Một trong những điểm nổi bật nhất là kinh tế, xã hội tỉnh Thái Nguyên có sinh khí, động lực mới. Xuất khẩu của tỉnh năm 2025 đạt gần 30 tỷ USD, tăng trưởng kinh tế quý I/2026 đạt 8,55%, cao nhất trong nhiều năm trở lại đây; thu hút vốn đầu tư FDI gần 5 tháng đầu năm 2026 đạt gần 8 tỷ USD, bằng khoảng 70% so với các năm trước cộng lại.
Nhiều công việc lớn của tỉnh đã chỉ đạo, thực hiện có hiệu quả, đơn cử như Thái Nguyên đã điều chỉnh quy hoạch tỉnh đến năm 2030, tầm nhìn đến 2050; tổ chức bầu cử đại biểu Quốc hội khoá XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 thành công rực rỡ; tạo ra không gian, dư địa phát triển mới bằng nhiều khu, cụm công nghiệp; giải quyết công việc của người dân, doanh nghiệp nhanh, hiệu quả hơn.
Theo ông Nguyễn Văn Thời, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh, đồng thời là nhà đầu tư ngày càng lớn trên địa bàn, thời gian vừa qua, phương thức quản trị của tỉnh Thái Nguyên đã thay đổi cơ bản, chuyển mạnh từ quản lý sang phục vụ, tạo sinh khí mới, tiền tin, động lực, môi trường thuận lợi để phát triển.
Cụ thể là, thay vì để doanh nghiệp tự xoay sở thì các cấp, các ngành chức năng đã đồng hành cùng doanh nghiệp trong việc giải quyết thủ tục hành chính, giải phóng mặt bằng, đất đai.
Phương thực lãnh đạo, chỉ đạo, quản trị, tổ chức phát triển kinh tế, xã hội, củng cố hệ thống chính trị ở cấp xã thay đổi hẳn để phù hợp với việc được phân cấp, phân quyền nhiều hơn so với cấp huyện trước đây. Gần một năm qua, tại các địa phương có kinh tế-xã hội phát triển sôi đồng, lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy gắn với thực tế, chính quyền cơ sở hoạt động gần dân, sát dân, giải quyết lượng công việc rất lớn, được người dân ghi nhận.
Đơn cử như phường Bách Quang đã giải quyết lượng công việc bộn bề về giải phóng mặt bằng, tái định cư, giao đất kịp thời cho nhà đầu tư xây dựng hạ tầng Khu Công nghiệp Sông Công II giai đoạn 2.
Phường Phan Đình Phùng không để tồn đọng trong giải quyết thủ tục hành chính cho người dân; phường Linh Sơn tổ chức triển khai đầu tư công bài bản, tỷ lệ giải ngân rất cao. Cán bộ xã Điềm Thuỵ làm việc không kể ngoài giờ, ngày thứ Bảy, Chủ nhật nhằm đáp ứng tiến độ, chất lượng công việc của địa phương.
Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Điềm Thụy Lê Thanh Sơn cho biết: “Trong quá trình tiếp xúc, trao đổi, đối thoại với người dân, việc gì người dân kiến nghị, trong thẩm quyền, khả năng của xã là chúng tôi giải quyết, triển khai ngay, ra kết quả, sản phẩm trên thực tế”. Qua đó cho thấy, chính quyền cơ sở hoạt động hiệu lực, hiệu quả, sát thực tiễn, hướng về người dân với tinh thần phục vụ, kiến tạo phát triển, giảm thiểu thiệt hại trong lũ lụt chưa từng có xẩy ra tháng 10/2025.
Tuy nhiên, hiện nay ở một số địa phương trong tỉnh còn thiếu cán bộ có chuyên môn phù hợp với vị trí việc làm như đất đai, xây dựng, tài chính, công nghệ thông tin, chuyển đổi số; áp lực công việc lớn, cán bộ phải kiêm nhiệm nhiều lĩnh vực nhưng chế độ tiền lương, phụ cấp chưa tương xứng. Cơ chế phân cấp, phân quyền chưa thật rõ, còn chồng chéo. Các xã vùng cao địa bàn rộng, dân cư phân tán vẫn gặp khó khăn về cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ công tác.
Theo đồng chí Trịnh Xuân Trường, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy Thái Nguyên, thời gian tới tỉnh sẽ tiếp tục khắc phục những vấn đề đặt ra, nhất là tổ chức bộ máy, kiện toàn chức danh trưởng, phó phòng thuộc cấp xã còn thiếu trong tháng 8/2026, triển khai đánh giá nghiêm túc KPI đối với cán bộ, công chức từ ngày 1/6 tới để làm cơ sở đánh giá thực chất hiệu quả công việc, sàng lọc, bố trí lại đội ngũ cán bộ phù hợp nhằm phát huy hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả của mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, xây dựng nền quản trị hiện đại, gần dân, sát dân và phục vụ nhân dân tốt hơn.
