Quá trình mang thai, kiểm tra định kỳ thai nhi, một bà mẹ ở Chương Mỹ, Hà Nội được các bác sĩ sản khoa siêu âm phát hiện thai nhi có dị tật khe hở môi- vòm miệng. Thai nhi tiếp tục được theo dõi, hướng dẫn chăm sóc và 4 ngày tuổi sau khi chào đời, em bé được chuyển đến Đơn nguyên chăm sóc toàn diện trẻ bị dị tật môi-vòm của Bệnh viện Việt Nam-Cu Ba.
Tại đây, gia đình được hướng dẫn chăm sóc và thực hành kỹ thuật NAM taping, giúp bé hạn chế được các khó khăn về ăn uống do dị tật gây nên; đặc biệt giúp hạn chế các dị tật nặng nề hơn.
Đây là cháu bé đầu tiên được phát hiện có dị tật khe hở môi-vòm miệng được chăm sóc toàn diện từ trước sinh đến có kế hoạch cho từng giai đoạn sau này lớn lên.
Bác sĩ Nguyễn Thị Thu Trang (Khoa Phẫu thuật tạo hình thẩm mỹ, Bệnh viện Việt Nam-Cu Ba) cho biết, kỹ thuật NAM taping giúp hạn chế biến dạng của khe hở môi-vòm đối với khuôn mặt người bệnh.
Trẻ dị tật khe hở môi-vòm miệng cũng thường bị xẹp cánh mũi, do đó NAM taping là dụng cụ nâng cánh mũi, hạn chế tình trạng xẹp cánh mũi nặng hơn. Các can thiệp sớm với trẻ bị dị tật khe hở môi-vòm miệng này giúp hạn chế dị tật bị nặng hơn, nhờ đó, các phẫu thuật sửa chữa sẽ thuận lợi hơn, giảm số lần trẻ phải phẫu thuật và kết quả được tốt nhất.
Lần phẫu thuật đầu tiên thực hiện khi trẻ được 6 tháng tuổi (cân nặng từ 7kg) để điều trị khe hở môi. Do vậy, sự chăm sóc sớm với các dị tật sẽ giúp cho các biến dạng không quá nhiều, cũng như giúp cho bệnh nhi được phẫu thuật thuận lợi và phục hồi tốt hơn.
Quá trình can thiệp NAM taping, các bác sĩ chuyên khoa răng miệng sẽ hướng dẫn cha, mẹ sử dụng và thay thế dụng cụ đó phù hợp với trẻ ở từng thời điểm.
Sau mổ khe hở môi, nếu bệnh nhi có dị tật khe hở vòm sẽ được tư vấn tiếp để phẫu thuật vòm khi trẻ được 10 tháng tuổi. Và khi trẻ ngoài 5 tuổi, thời điểm chuẩn bị đi học lớp 1, bệnh nhi sẽ phải sửa tiếp sẹo khe hở môi.
 |
| Sau sáu ngày thực hiện ca phẫu thuật, ngày 22/5 cháu bé đã được cắt chỉ. |
Với những trẻ bị khe hở môi-vòm miệng thường có biến dạng về mũi. Cánh mũi xẹp hoặc trục mũi lệch. Do đó khi 14-15 tuổi sẽ tiếp tục được tư vấn để phẫu thuật sửa lại mũi cho cân đối hơn. Đây cũng là lúc cơ bản hoàn thành quá trình chăm sóc toàn diện môi-vòm cho bệnh nhân có dị tật khe hở môi, vòm miệng.
Bác sĩ Nguyễn Thị Thu Trang cho biết, ưu điểm nổi bật của chăm sóc toàn diện là bệnh nhân được can thiệp sớm sau sinh, do đó các biến dạng do dị tật sẽ được kiểm soát ngay từ đầu; bệnh nhân sẽ chỉ qua hai, ba lần mổ, thay vì phải mổ nhiều lần do dị tật tăng nặng, phức tạp vì không được can thiệp sớm và mổ tại các bệnh viện khác nhau.
Trước đây, khi chưa có đơn nguyên này, các bệnh nhi có dị tật khe hở môi-vòm miệng thường đến phẫu thuật muộn, khi dị tật đã nặng lên khiến ca mổ khó khăn và kết quả không đạt được tối đa như can thiệp sớm sau sinh.
Với bà mẹ mang thai có kết quả chẩn đoán dị tật ở thai nhi, các bác sĩ sẽ tư vấn tâm lý cũng như hướng dẫn kiến thức về cách chăm sóc bé sau khi chào đời để hạn chế thấp nhất ảnh hưởng đến sức khỏe và phát triển của bé.
Trẻ bị khe hở môi-vòm miệng thường gây ảnh hưởng về hô hấp, do trẻ dễ bị sặc sữa khi bú; hoặc bé có thể bị suy dinh dưỡng, nhẹ cân do dị tật khiến bé ăn uống khó khăn.
Cùng với phẫu thuật điều trị dị tật, các bệnh nhi cũng được tư vấn, hướng dẫn về tập ngữ âm, do dị tật này có thể ảnh hưởng đến phát âm, giọng nói.
Bệnh viện Hữu nghị Việt Nam-Cu Ba đã có hàng chục năm thực hiện phẫu thuật nụ cười điều trị dị tật khe hở môi-vòm miệng cho trẻ em. Nhờ đó kỹ thuật mổ ngày càng tốt hơn, không chỉ điều trị hiệu quả mà còn bảo đảm tối đa về thẩm mỹ.
Khe hở môi-vòm miệng là dị tật cần được chăm sóc lâu dài, các ca mổ cần thực hiện vào các thời điểm, lứa tuổi khác nhau nên những trẻ bị dị tật thường gắn bó với bệnh viện, với bác sĩ 14 -15 năm.
