Yêu cầu này được đưa ra trên cơ sở thực hiện Công điện số 80/CĐ-TTg ngày 1/6/2025 của Thủ tướng Chính phủ và theo chỉ đạo của Ban Nội chính Trung ương về việc đẩy mạnh triển khai phương án xử lý tài sản công sau sắp xếp các đơn vị hành chính, tổ chức bộ máy.
Theo đó, các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ và các cơ quan khác ở Trung ương được yêu cầu hoàn tất việc sắp xếp tổ chức bộ máy theo mô hình đơn vị hành chính mới, đồng thời rà soát toàn bộ tài sản nhà, đất của các đơn vị trực thuộc. Trên cơ sở đó, xác định rõ nhu cầu sử dụng, thực hiện sắp xếp, bố trí, xử lý trụ sở, cơ sở vật chất bảo đảm điều kiện làm việc phù hợp với mô hình tổ chức mới; kiên quyết xử lý các cơ sở nhà, đất dôi dư theo đúng quy định.
Bộ Tài chính nêu rõ, các cơ quan có trách nhiệm nếu để tồn tại tài sản công dôi dư mà không lập phương án xử lý sẽ phải hoàn toàn chịu trách nhiệm. Trong quá trình này, các đơn vị phải phối hợp chặt chẽ với địa phương nơi có trụ sở để xây dựng phương án sử dụng tiết kiệm, hiệu quả. Trường hợp các bộ, ngành đã thống nhất với địa phương về việc hoán đổi, điều chuyển trụ sở làm việc nhằm đáp ứng yêu cầu tinh gọn tổ chức bộ máy, sắp xếp đơn vị hành chính theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp có thể thực hiện tạm bàn giao, tiếp nhận để đưa vào sử dụng ngay. Thủ tục điều chuyển chính thức phải hoàn tất trong vòng 30 ngày kể từ thời điểm tạm bàn giao.
Các bộ, ngành Trung ương cũng cần thông báo cho địa phương nơi có tài sản dôi dư về danh sách cụ thể các cơ sở nhà, đất không còn nhu cầu sử dụng (kể cả một phần có thể dùng chung) trước ngày 20/6/2025 để phối hợp thực hiện, đồng thời gửi Bộ Tài chính để theo dõi, tổng hợp. Các loại tài sản khác như ô tô, thiết bị còn sử dụng được nhưng không còn nhu cầu cũng phải báo cáo để điều chuyển cho đơn vị khác có nhu cầu.
Về chế độ báo cáo, Bộ Tài chính yêu cầu định kỳ gửi báo cáo tiến độ xử lý tài sản công dôi dư hằng tuần. Báo cáo cần nêu rõ số lượng cơ sở nhà, đất dôi dư đầu kỳ, số mới phát sinh trong kỳ, số đã xử lý (chia theo các hình thức như điều chuyển nội bộ, điều hòa với đơn vị khác, chuyển giao cho địa phương, các hình thức xử lý khác) và số tồn cuối kỳ.
Đối với các bộ quản lý ngành, lĩnh vực, Bộ Y tế, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch được giao khẩn trương ban hành hướng dẫn tiêu chuẩn diện tích nhà, đất cho các cơ sở y tế, thiết chế văn hóa, thể thao theo mô hình tổ chức mới để làm cơ sở sắp xếp tại địa phương. Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Xây dựng cần hướng dẫn việc tổ chức lại các đơn vị sự nghiệp công lập như Ban Quản lý dự án, tổ chức phát triển quỹ đất; điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất để chuyển đổi công năng, xử lý tài sản công phù hợp với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.
Các bộ quản lý nhà nước về dịch vụ công ích hiện do cấp huyện cung cấp như thu gom rác thải, hạ tầng đô thị, công viên, cây xanh,… cũng được giao nhiệm vụ hướng dẫn việc chuyển giao các dịch vụ này sau khi tổ chức lại cấp huyện, tỉnh và xã, bảo đảm làm rõ cơ sở pháp lý để sắp xếp, xử lý tài sản gắn với nhiệm vụ mới.
Bộ Tài chính nhấn mạnh, đây là nhiệm vụ cấp bách nhằm thực hiện hiệu quả chủ trương tinh gọn bộ máy, sắp xếp đơn vị hành chính theo đúng chỉ đạo của Bộ Chính trị và Chính phủ, bảo đảm sử dụng tài sản công đúng mục đích, hiệu quả, tránh thất thoát, lãng phí.
