Bảo tồn văn hóa trong trường học ở Nậm Khao

Trong dòng chảy hội nhập hôm nay, sự giao lưu và tiếp biến văn hóa mở ra nhiều cơ hội, song cũng tiềm ẩn nguy cơ làm mai một bản sắc truyền thống.

Trang phục, các trò chơi dân gian, các điệu dân ca, dân vũ được đưa vào những buổi sinh hoạt ngoại khóa.
Trang phục, các trò chơi dân gian, các điệu dân ca, dân vũ được đưa vào những buổi sinh hoạt ngoại khóa.

Nhận thức rõ trách nhiệm trong việc giữ gìn văn hóa dân tộc, Trường phổ thông dân tộc bán trú tiểu học và trung học cơ sở Nậm Khao (xã Mường Tè, tỉnh Lai Châu) đã lồng ghép việc bảo tồn di sản văn hóa của các dân tộc ngay trong từng tiết học, từng hoạt động trải nghiệm của học sinh.

Đường vào xã Mường Tè hôm nay đã được trải nhựa, uốn lượn men theo bờ sông Đà hùng vĩ. Trước kia, nơi đây được coi là “rừng thiêng nước độc”, nay hạ tầng giao thông được đầu tư xây dựng cho nên đường đi đã bớt xa, cuộc sống của bà con cũng dần đổi thay.

Tuy nhiên, đời sống văn hóa truyền thống của địa phương dường như bị thu hẹp. Đơn cử người Cống và người La Hủ ở Nậm Khao (xã Nậm Khao cũ nay thuộc xã Mường Tè) vốn là những dân tộc thiểu số đặc biệt, nền văn hóa của họ khá “nhạy cảm” trước làn sóng hiện đại hóa, phát triển kinh tế. Thực tế dễ thấy, hiện tại lớp trẻ không còn mặc trang phục truyền thống hằng ngày, các làn điệu dân ca dần thưa người hát, câu chuyện cổ chỉ còn trong ký ức của lớp già làng... Chính vì vậy, việc đưa văn hóa truyền thống vào trường học được xem là cách làm nhân văn và bền vững mà Trường phổ thông dân tộc bán trú tiểu học và trung học cơ sở Nậm Khao đang triển khai, thực hiện.

Người Cống ở Lai Châu hiện chỉ có khoảng 350 hộ dân với hơn 1.500 nhân khẩu, cư trú chủ yếu tại các xã Nậm Khao, Mường Mô, Bum Tở. Bà con người Cống không có chữ viết riêng, trong khi tri thức, phong tục đều được truyền miệng qua lời ca, điệu múa, lễ hội. Bởi vậy, kho tàng văn hóa dân gian rất phong phú, song cũng dễ bị mai một do dân số ít, đời sống khó khăn và sự giao thoa văn hóa...

Trong khi đó, người La Hủ tuy đông hơn, nhưng do điều kiện kinh tế còn lạc hậu cho nên việc bảo tồn các giá trị truyền thống cũng gặp nhiều hạn chế. Chính vì thế, việc học sinh được tìm hiểu về văn hóa dân tộc mình ngay tại trường học đã giúp các em thêm tự hào, ý thức hơn trong gìn giữ “linh hồn” dân tộc. Hiệu trưởng Vũ Xuân Khoa cho biết: “Học sinh nhà trường chủ yếu là đồng bào Cống và La Hủ, để góp phần giữ gìn nét đẹp văn hóa truyền thống của đồng bào, chúng tôi lồng ghép yếu tố văn hóa vào từng tiết học.

Đơn cử, trong giờ Âm nhạc, học sinh không chỉ học về âm điệu, tiết tấu mà còn được ngân nga những bài hát dân ca mà bao đời nay người Cống, La Hủ đã hát. Trong giờ Lịch sử, các em được nghe kể về phong tục cưới hỏi, lễ hội dân tộc mình cùng với kiến thức về thế giới, lịch sử nhân loại, lịch sử đất nước”. Cô giáo Tống Thị Quyển, giáo viên dạy môn Lịch sử cho biết: “Ngoài kiến thức trong sách giáo khoa, chúng tôi hướng các em đến với văn hóa truyền thống của chính dân tộc mình. Vào thứ ba và thứ năm hằng tuần, học sinh đồng loạt mặc trang phục truyền thống.

Hơn 100 học sinh trong sắc áo dân tộc trên sân trường tạo nên bức tranh đầy màu sắc. Chúng tôi hiểu rằng, trang phục không chỉ để mặc, mà mỗi đường chỉ, hoa văn đều kể một câu chuyện về thế giới quan, là ký ức, hồn cốt dân tộc. Khi học sinh tự hào khoác lên mình bộ trang phục ấy, nghĩa là văn hóa truyền thống vẫn đang được trao truyền, di sản vẫn “sống”, chứ không “ngủ yên” trong bảo tàng”. Không dừng lại ở đó, nhà trường còn xây dựng phòng truyền thống - nơi trưng bày và lưu giữ hiện vật do chính bà con, nghệ nhân trao tặng.

Từ khung cửi dệt vải, bộ trang sức bạc, chiếc gùi tre, váy áo, đến nhạc cụ, vật dụng sinh hoạt hằng ngày, tất cả đã trở thành bài học trực quan sinh động. Những hiện vật ấy không chỉ là giáo cụ mà như những “lời kể” của quá khứ, là sợi dây kết nối giữa thế hệ hôm nay với cội nguồn dân tộc. Em Lò Thị Trang, học sinh lớp 9, dân tộc Cống cho biết: “Được học về văn hóa truyền thống của dân tộc mình ngay tại chương trình học của trường, em rất tự hào. Ở đây không chỉ có văn hóa của người Cống mà còn của người La Hủ, giúp chúng em hiểu hơn về nhau, về bản sắc văn hóa của mỗi dân tộc.

Em mong rằng sau này, những tiết học như thế vẫn được duy trì để thế hệ sau không quên truyền thống, lịch sử của dân tộc mình”. Nhận thấy tâm huyết của nhà trường, các bậc phụ huynh không chỉ gửi con đến lớp mà còn cùng thầy cô truyền dạy điệu múa, trò chơi dân gian, làn điệu dân ca, dân vũ. Nhờ vậy, văn hóa truyền thống hòa vào hoạt động giáo dục, trở thành một phần của đời sống học đường. Việc làm ấy tuy không thể làm giảm sự mai một do quá trình giao lưu, hội nhập, nhưng nhà trường đã từng bước góp phần gìn giữ, bồi đắp bản sắc, góp phần giúp văn hóa truyền thống được bảo tồn và phát huy trong đời sống hiện đại.

Có thể bạn quan tâm

Khu vực “Mỏm đá sống ảo” thuộc thôn Mã Pì Lèng, xã Đồng Văn, tỉnh Tuyên Quang, trước đây thuộc tỉnh Hà Giang. (Ảnh: Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Tuyên Quang)

Tạm dừng đón du khách ở "mỏm đá sống ảo"

"Mỏm đá sống ảo" hay “mỏm đá tử thần” là điểm đến được nhiều du khách yêu thích trên tuyến đèo Mã Pì Lèng-đường Hạnh Phúc. Tuy nhiên, qua kiểm tra thực tế, khu vực này chưa bảo đảm đầy đủ các điều kiện, biện pháp an toàn theo quy định. Vì thế, địa phương tạm dừng cho khách tham quan nhằm hoàn thiện điều kiện bảo đảm an toàn.

Các đại biểu, khách mời, nghệ sĩ và thí sinh tham dự chương trình.

Áo dài khoe sắc trong không gian văn hóa xứ trà

Trong khuôn khổ chương trình "Trải nghiệm Vô Tranh - Dấu ấn xứ trà" tại Thái Nguyên, cuộc thi "Duyên dáng xứ trà" và màn trình diễn áo dài dân tộc đã thu hút hàng nghìn người dân và du khách, góp thêm điểm nhấn tôn vinh vẻ đẹp của tà áo dài Việt cùng không gian văn hóa vùng chè giàu truyền thống văn hóa và tiềm năng du lịch.

Các đại biểu cắt băng khánh thành Trung tâm giáo dục cộng đồng về phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ tỉnh Tuyên Quang.

Tuyên Quang ra mắt Trung tâm giáo dục cộng đồng về phòng cháy chữa cháy và cứu nạn cứu hộ

Ngày 29/6, Công an tỉnh Tuyên Quang tổ chức Lễ ra mắt Trung tâm giáo dục cộng đồng về phòng cháy chữa cháy và cứu nạn cứu hộ tỉnh. Dự lễ có lãnh đạo Công an tỉnh; đại diện các sở, ban, ngành trên địa bàn tỉnh, cùng hơn 500 học sinh, đoàn viên, lực lượng dân phòng và nhân dân trên địa bàn tỉnh.

Cán bộ, công chức xã Hoàng An được bồi dưỡng về kỹ năng giải quyết thủ tục hành chính.

Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ theo công việc thực tế

Bằng nhiều giải pháp, tỉnh Phú Thọ đang gấp rút đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức, viên chức cấp xã để bắt nhịp với phương thức quản trị mới, trong bối cảnh hầu hết vị trí công việc do nhân sự mới đảm nhiệm.

Nhờ nguồn vốn tín dụng chính sách, phụ nữ xã Quài Tở (tỉnh Điện Biên) có điều kiện đầu tư mở rộng diện tích cây cà-phê.

Điểm tựa của phụ nữ nghèo vùng cao

Những năm qua, nhờ sự đồng hành của Hội Liên hiệp Phụ nữ các cấp và sự hỗ trợ vốn ưu đãi của Ngân hàng Chính sách xã hội, hàng nghìn hội viên phụ nữ tỉnh Điện Biên đã mạnh dạn đầu tư phát triển kinh tế, từng bước vươn lên thoát nghèo và ổn định cuộc sống.

Công trình cấp nước tập trung xã Hồng Thái (Tuyên Quang) phục vụ nước sạch cho người dân.

Nước sạch về bản

Tại các thôn, bản vùng sâu, vùng xa trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang, nước sạch đang từng ngày làm thay đổi diện mạo nông thôn và cuộc sống đồng bào các dân tộc.

Phường Cam Đường phối hợp các doanh nghiệp tổ chức tư vấn, giới thiệu việc làm cho người sau cai nghiện.

Nhiều cách làm sáng tạo xây dựng phường không ma túy

Hướng tới mục tiêu xây dựng phường không ma túy trong năm 2026, phường Cam Đường (Lào Cai) đang triển khai nhiều mô hình, cách làm sáng tạo trong công tác phòng, chống ma túy. Những cách làm phù hợp thực tiễn cơ sở đã phát huy hiệu quả, góp phần giữ vững an ninh trật tự tại địa phương.

Người dân đến làm thủ tục tại Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Đoàn Kết.

Một năm vận hành chính quyền địa phương hai cấp ở Lai Châu

Sau một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, tỉnh Lai Châu từng bước ổn định; tổ chức bộ máy hoạt động hiệu quả, công tác cải cách hành chính và chuyển đổi số được nâng cao. Từ các xã vùng khó, vùng cao đến khu vực đô thị, bộ máy mới đang cho thấy sự chuyển biến tích cực, hướng tới phục vụ người dân tốt hơn.

Đại diện các hộ gia đình thôn Đoàn Kết, xã Bạch Thông biểu quyết nhất trí phương án sắp xếp, tổ chức lại thôn, bản (Ảnh MINH NGUYỆT)

Khẩn trương sắp xếp, tổ chức lại thôn, tổ dân phố

Những ngày qua, chính quyền các xã, phường ở Thái Nguyên đang khẩn trương tiến hành lấy ý kiến nhân dân về phương án sắp xếp, tổ chức lại các thôn, bản, tổ dân phố. Kết quả cho thấy, hầu hết người dân đồng tình, ủng hộ nhưng vẫn còn có những băn khoăn, lo lắng cần được quan tâm thấu đáo.

Lãnh đạo Liên minh HTX tỉnh Cao Bằng kiểm tra mô hình trồng cây quế ở xã Canh Tân, tỉnh Cao Bằng.

Cao Bằng đánh thức kinh tế rừng

Thực hiện Chương trình bảo vệ và khai thác hiệu quả kinh tế rừng giai đoạn 2025-2030 của Tỉnh ủy Cao Bằng, thời gian qua, các ngành, địa phương đã có một số đổi mới, sáng tạo trong hỗ trợ người dân chuyển đổi cây trồng, phát triển kinh tế lâm nghiệp.

Người dân đến làm thủ tục hành chính tại phường Hòa Bình, tỉnh Phú Thọ.

Ứng dụng AI mang lại hiệu quả thiết thực

Việc triển khai thí điểm mô hình trợ lý ảo AI tại một số Trung tâm Phục vụ hành chính công trên địa bàn tỉnh Phú Thọ đã mang lại hiệu quả rõ rệt trong hỗ trợ người dân và doanh nghiệp.

Cán bộ, chiến sĩ công an, biên phòng tuyên truyền cho người dân khu vực biên giới chấp hành tốt chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước.

Giữ bình yên nơi biên giới

Trung tuần tháng 6, khu vực Sông Mã (tỉnh Sơn La) bất ngờ có tiếng súng, xé tan sự tĩnh lặng về đêm của vùng biên giới.

Văn hóa truyền thống được bảo tồn và phát huy giá trị trong không gian văn hóa “Sa Pa tinh hoa hội tụ”.

Đưa di sản văn hóa thành động lực phát triển

Bên cạnh cảnh quan thiên nhiên và khí hậu đặc trưng hấp dẫn du khách, vùng đất Sa Pa (Lào Cai) còn sở hữu kho tàng văn hóa phong phú của đồng bào các dân tộc thiểu số. Cùng với việc bảo tồn, địa phương cũng đang phát huy giá trị di sản, đưa văn hóa trở thành nguồn lực quan trọng cho phát triển du lịch và kinh tế-xã hội.

Mô hình sản xuất chè hữu cơ xã Phú Xuyên, tỉnh Thái Nguyên.

Nhân rộng chè xanh OCOP gắn với du lịch sinh thái

Tỉnh Thái Nguyên có hơn 22 nghìn héc-ta chè, phấn đấu đến năm 2030 thu được 25 nghìn tỷ đồng. Nhằm góp phần đạt mục tiêu này, Trung tâm Khuyến nông và Môi trường tỉnh triển khai thực hiện dự án “Xây dựng mô hình sản xuất chè xanh phục vụ phát triển sản phẩm OCOP gắn với du lịch sinh thái” và từng bước nhân rộng.

 Đồng chí Hồ Thanh Thủy (thứ hai từ trái qua), Phó Bí thư Tỉnh ủy Cà Mau đến thăm, làm việc với Thường trực Đảng ủy xã Hòa Bình.

Cà Mau: Chuyển biến bước đầu ở một cơ sở

Sau một năm thực hiện sắp xếp địa giới hành chính và chính quyền địa phương hai cấp, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân xã Hòa Bình (Cà Mau) đã có nhiều cố gắng vượt lên khó khăn, bước đầu đạt một số kết quả rất đáng khích lệ, tạo động lực mới để xã tiếp tục nỗ lực vươn lên đạt thành tựu mới, đáp ứng sự mong đợi của nhân dân.

Các doanh nghiệp xây dựng tại Điện Biên không chỉ phải chi trả giá nhân công cao hơn giá công bố mà còn áp dụng chế độ thưởng ca, thưởng kíp để giữ chân người lao động.

Gỡ khó cho doanh nghiệp xây dựng khi đơn giá nhân công được công bố thấp

Điện Biên đang triển khai nhiều dự án xây dựng trọng điểm, trong đó có các dự án xây dựng trường nội trú liên cấp khiến nhu cầu lao động tại Điện Biên khan hiếm. Cộng với thực trạng đơn giá nhân công được cơ quan quản lý công bố quá thấp đã và đang khiến các doanh nghiệp xây dựng tại Điện Biên lâm cảnh "khó chồng khó"...