"Bảo tàng số" quảng bá sắc màu các dân tộc Việt Nam

Mới đây, không gian trưng bày trực tuyến "Di sản vô giá" về 54 dân tộc Việt Nam lần đầu được đưa lên nền tảng Văn hóa và Nghệ thuật của Google (Google Arts & Culture), phục vụ người xem khắp thế giới chiêm ngưỡng và tìm hiểu nền văn hóa Việt Nam phong phú, rực rỡ. Tác giả triển lãm là nhiếp ảnh gia người Pháp Réhahn Croquevielle, người đã dành 16 năm say mê đi và ghi lại cuộc sống của con người khắp dải đất hình chữ S.
Hơn 200 bức ảnh về 54 dân tộc của Việt Nam đã có mặt trên "bảo tàng số" Google Arts & Culture. (Ảnh chụp màn hình)
Hơn 200 bức ảnh về 54 dân tộc của Việt Nam đã có mặt trên "bảo tàng số" Google Arts & Culture. (Ảnh chụp màn hình)

Khoảng 200 bức ảnh nghệ thuật và video được tuyển chọn và sắp xếp thành một bảo tàng kỹ thuật số với thông tin hướng dẫn và giải thích bằng tiếng Việt và tiếng Anh. Bộ sưu tập đưa khán giả "đến những vùng đất xa xôi nhất của Việt Nam" để khám phá "những bức chân dung, câu chuyện và vật gia truyền nổi bật không thể tìm thấy ở bất kỳ nơi nào khác trên thế giới" - theo lời mở đầu của Google.

Các bức ảnh và hiện vật "Di sản vô giá" từng được triển lãm tại Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam (Hà Nội), cũng như mang lại cho nhiếp ảnh gia Réhahn giải thưởng cống hiến mà báo chí Pháp bình chọn và vinh danh công dân Pháp có thành tựu ở nước ngoài (năm 2018).

Hiện nay, dự án văn hóa này vẫn đang được tiếp nối, trưng bày trực tiếp tại Bảo tàng Di sản vô giá do chính tác giả thành lập ở thành phố Hội An (Quảng Nam), mở cửa miễn phí cho mọi người dân và du khách.

Được chia thành 8 phần, triển lãm ảo là một hành trình khám phá chân dung 54 dân tộc Việt Nam, đi từ miền núi phía bắc tới các tỉnh duyên hải miền trung và Tây Nguyên, rồi đến vùng sông nước Nam Bộ. Với sở trường chụp chân dung, nhiếp ảnh gia Réhahn ghi lại khuôn mặt của những người già, trẻ nhỏ, thanh niên bản địa trong trang phục và trang sức truyền thống của dân tộc họ.

Bên cạnh đó còn có hình ảnh của các hiện vật tiêu biểu cho lao động sản xuất, văn hóa, văn nghệ dân gian như một số loại nông cụ, nhạc cụ. Mỗi dân tộc xuất hiện đều có chú giải cụ thể về địa bàn cư trú, dân số, nét độc đáo trong phong tục... được tham khảo từ các nguồn tư liệu chính thống của Việt Nam và thu thập trong quá trình đi thực tế.

Nhiều hình ảnh quý hiếm về các dân tộc thiểu số có thể khiến người xem ngạc nhiên vì dân tộc đó có rất ít người, phân bố rải rác và bản sắc đang bị mai một. Chẳng hạn như một số dân tộc hoàn toàn chỉ mặc trang phục truyền thống trong dịp lễ hội hoặc các nghi lễ tín ngưỡng. Một số dân tộc khác thì ngay cả nhiều người Kinh cũng chưa từng nghe tên dù họ có nền văn hóa, nghệ thuật đặc sắc, như người Bố Y, Phù Lá, La Hủ, Pu Péo, Pà Thẻn, Si La, Cơ Ho...

Đối với Réhahn, di sản văn hóa của các dân tộc thiểu số là nguồn cảm hứng bất tận. Tác giả từng chia sẻ rằng, nhiều bản làng thiểu số ở miền núi phía bắc rất biệt lập, khó đi, song anh vẫn bị thu hút và trở lại nhiều lần, bởi vẻ đẹp của những tấm thổ cẩm tinh xảo, những bài hát du dương kể cả khi chưa hiểu ý nghĩa, những nụ cười thân thiện của người dân...

Những chuyến đi ở miền trung và miền nam của nhiếp ảnh gia cũng đầy ấn tượng và cảm xúc. Réhahn đã đến với những khu vực mà cộng đồng dân tộc thiểu số chưa bao giờ tiếp xúc với người nước ngoài. Cuộc gặp đặc biệt nhất có lẽ là với người Ơ Đu, dân tộc ít người nhất ở Việt Nam với khoảng hơn 400 nhân khẩu sinh sống trên địa bàn huyện Tương Dương, tỉnh Nghệ An.

Theo dõi triển lãm "Di sản vô giá", mặc dù chủ thể chính là chân dung người dân tộc thiểu số song qua một số bức ảnh cũng đã phần nào khắc họa vẻ đẹp của phong cảnh thiên nhiên Việt Nam. Không chỉ có vậy, người xem có dịp tìm hiểu về kỹ thuật nhuộm mầu chàm thủ công của các dân tộc Dao, H’Mông, Nùng và La Chí.

Suốt nhiều thế kỷ, họ đã thu hoạch cây gai dầu và trao truyền cho nhau kỹ thuật dệt, nhuộm vải với mầu xanh đặc trưng của cây chàm và một số nguyên liệu tự nhiên khác. Những kỹ thuật này là một phần không thể thiếu trong văn hóa, di sản và trong một số trường hợp là sinh kế của đồng bào các dân tộc thiểu số cho đến ngày nay. Ngoài ra, nhiều quy trình sản xuất đặc sản của các dân tộc như cà-phê của người Cơ Ho hay mật ong hữu cơ của người Cơ Tu cũng được miêu tả trong triển lãm một cách sinh động, thú vị.

Việc "bảo tàng số" Google Arts & Culture, nền tảng trực tuyến chia sẻ tài nguyên văn hóa và giáo dục quy mô hàng đầu toàn cầu, giới thiệu triển lãm "Di sản vô giá" đã góp phần tôn vinh, lan tỏa vẻ đẹp của đất nước và con người Việt Nam tới cả công chúng trong nước và bạn bè quốc tế.

Ra đời từ năm 2011, Google Arts & Culture ngày càng có uy tín trên thế giới khi hợp tác với hơn 2.000 bảo tàng, tổ chức văn hóa từ hơn 80 quốc gia, vùng lãnh thổ. Hơn 100.000 tác phẩm nghệ thuật có giá trị văn hóa, lịch sử đã được tiếp cận người xem qua hình ảnh độ phân giải cao, công nghệ thực tế ảo, thực tế tăng cường...

Độc giả quan tâm có thể thưởng lãm bộ sưu tập "Di sản quý giá" tại địa chỉ: https://artsandculture.google.com/partner/precious-heritage-art-gallery-museum.

Nhiếp ảnh gia Réhahn Croquevielle, sinh năm 1979 tại Normandy, Pháp. Nghệ sĩ có tiếng trong cộng đồng nhiếp ảnh chân dung của thế giới khi đã đến 35 quốc gia và chụp nhiều bộ ảnh ấn tượng về con người trong cuộc sống đời thường, xuất hiện thường xuyên trong các ấn phẩm quốc tế về du lịch, văn hóa. Từ năm 2011, anh chọn ở lại Việt Nam, định cư tại thành phố Hội An và duy trì thực hiện các dự án nhiếp ảnh, triển lãm, ra sách ảnh về chủ đề văn hóa Việt Nam: Những mảnh ghép tương phản, Vẻ đẹp không tuổi, Di sản vô giá...

Có thể bạn quan tâm

Giới thiệu giá trị văn hóa đặc trưng của cộng đồng các dân tộc tại Làng Văn hóa-Du lịch các dân tộc Việt Nam. (Ảnh: BTC)

Giới thiệu văn hóa Chăm Islam giữa lòng Thủ đô

Trong tháng 10, Làng Văn hóa-Du lịch các dân tộc Việt Nam (Đoài Phương, Hà Nội) tổ chức chuỗi hoạt động văn hóa, du lịch với chủ đề “Sắc hương đại ngàn” quảng bá những giá trị văn hóa đặc trưng, tiêu biểu của cộng đồng các dân tộc. Điểm nhấn là giới thiệu không gian văn hóa Chăm Islam tỉnh An Giang. 

Vở diễn mang đến sự gặp gỡ ấn tượng giữa nghệ thuật và công nghệ. (Ảnh: Ban tổ chức)

“Sơn Thần Thủy Quái” - Sự gặp gỡ của nghệ thuật xiếc và công nghệ

Công diễn từ ngày 25/9 tại Hà Nội, vở kịch xiếc “Sơn Thần Thủy Quái” liên tục lấp kín hơn 1.200 chỗ ngồi tại Rạp Xiếc Trung ương. Sức hút ấy không chỉ đến từ những màn trình diễn kỹ thuật xiếc đặc sắc, mà còn ở cách công nghệ được kết hợp với chất liệu văn hóa dân gian để mở rộng ngôn ngữ biểu đạt của sân khấu.

Vương Thị Trang (bên trái) học nghề dệt vải, nhuộm chàm từ mẹ và các chị em trong bản.

Giữ sắc chàm bản địa trên trang phục truyền thống

Bao đời nay, sắc chàm đen huyền trên trang phục truyền thống là một vẻ đẹp riêng của người Nùng An - một nhánh của dân tộc Nùng ở Cao Bằng. Khi nghề dệt vải, nhuộm chàm đứng trước nguy cơ mai một, dự án Nùng Indigo của những người trẻ Cao Bằng đang nỗ lực tạo thêm không gian để gìn giữ và lan tỏa các giá trị văn hóa dân tộc.

Đại diện Ban tổ chức, Ban Giám khảo chụp ảnh kỷ niệm cùng các thí sinh tham gia cuộc thi. (Ảnh: Khánh Lan)

Hơn 700 thiếu nhi Việt Nam và quốc tế tham gia Cuộc thi vẽ tranh “Em yêu Hà Nội - Thành phố vì hòa bình”

Cuộc thi vẽ tranh quốc tế góp phần quảng bá hình ảnh Hà Nội - Thành phố vì hòa bình, Thành phố sáng tạo, “Văn hiến - Văn minh - Hiện đại - Hạnh phúc”, đồng thời giáo dục thiếu nhi về tình yêu quê hương, đất nước, tình yêu hòa bình và tinh thần đoàn kết, hữu nghị giữa thiếu nhi Việt Nam với bạn bè quốc tế.

Di tích quốc gia đặc biệt Tháp Pô Klong Garai (phường Đô Vinh) - nơi diễn ra nghi thức chính của Lễ hội Katê hằng năm. (Ảnh: NGUYỄN TRUNG)

Khánh Hòa: Sẵn sàng vui đón Lễ hội Katê 2026

Những ngày đầu tháng 10, không khí đón Lễ hội Katê đã rộn ràng khắp các làng Chăm ở phía nam tỉnh Khánh Hòa. Từ những con đường làng rực rỡ sắc màu đến các đền, tháp cổ kính, mọi công việc chuẩn bị đang khẩn trương hoàn tất. 

Kể chuyện phố phường và con người Hà Nội qua triển lãm “Mơ về nơi bắt đầu”

Kể chuyện phố phường và con người Hà Nội qua triển lãm “Mơ về nơi bắt đầu”

Ba họa sĩ, ba phong cách nghệ thuật, nhưng có một điểm chung là tình yêu và những miền ký ức gắn với Hà Nội. Triển lãm chung mang tên “Mơ về nơi bắt đầu” tại Trung tâm Nghệ thuật Area 75 – Art & Auction là nơi các họa sĩ Bùi Tuấn Thanh, Đỗ Doãn Châu và Doãn Hoàng Lâm kể chuyện về con người và thành phố qua hội họa.

Hàng chục nghìn người dân Lai Châu tham dự đêm nhạc Viettel Y-Fest vào tối 3/10 tại Quảng trường nhân dân tỉnh Lai Châu.

Một đêm nhạc, nhiều điểm chạm ở Lai Châu

Chương trình Viettel Y-Fest 2026 lần đầu tiên được tổ chức tại Lai Châu không chỉ mang đến một đêm nhạc sôi động, mà còn mở ra không gian kết nối văn hóa, cảnh quan, ẩm thực và sản phẩm địa phương, góp phần lan tỏa hình ảnh Lai Châu đến với nhiều du khách.

Nghệ sĩ Nhân dân Đồng Văn Minh biểu diễn đàn tre lắc tại Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam. (Ảnh nhân vật cung cấp)

Không gian âm nhạc dân tộc

Theo đề án được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phê duyệt thì đến năm 2031 Dàn nhạc Dân tộc quốc gia Việt Nam được định hướng trở thành một “không gian nghệ thuật âm nhạc truyền thống Việt Nam”, phục vụ các hoạt động văn hóa trong nước và quốc tế.

Sự kiện nằm trong chuỗi hoạt động của Lễ hội văn hóa thế giới tại Hà Nội lần thứ hai, diễn ra từ ngày 1-4/10 với chủ đề “Hội tụ di sản-Kiến tạo tương lai”. (Ảnh: MINH DUY)

[Ảnh] Gặp gỡ văn hóa, giao lưu nhân dân và kết nối quốc tế tại "Sắc màu năm châu"

Chiều 3/10, phố đi bộ hồ Hoàn Kiếm trở thành không gian giao lưu văn hóa sôi động khi hàng nghìn nghệ sĩ, nghệ nhân và người dân cùng tham gia Lễ hội đường phố “Sắc màu năm châu”. Những trang phục truyền thống, tiết mục nghệ thuật và vũ điệu sôi nổi đến từ nhiều quốc gia đã tạo nên một bức tranh văn hóa đa dạng giữa lòng Thủ đô.

Một buổi dạy đàn Chapi của nghệ nhân xã Phước Hà, tỉnh Khánh Hòa cho học sinh Trường Phổ thông Dân tộc bán trú trung học cơ sở Phước Hà. (Ảnh: NGUYỄN TRUNG)

Khánh Hòa: Học sinh Raglai nối dài tiếng đàn Chapi giữa núi rừng

Từ năm học 2026-2027, đàn Chapi được đưa vào giảng dạy tại Trường phổ thông dân tộc bán trú trung học cơ sở Phước Hà, xã Phước Hà, tỉnh Khánh Hòa. Qua từng nhịp đàn còn vụng về của học trò, âm thanh mộc mạc của núi rừng đang được đánh thức, góp phần gìn giữ và trao truyền di sản văn hóa của đồng bào Raglai cho thế hệ mai sau.

Tổ đình Thiền Tôn đang lưu giữ nhiều di sản tư liệu Hán Nôm cổ. (Ảnh: PHÙNG QUỐC ANH)

Đánh thức tư liệu cổ từ di sản Phật giáo Huế

Giữa sương sớm núi Thiên Thai, tiếng chuông Tổ đình Thiền Tôn ngân lên từ không gian đã hơn ba thế kỷ. Trong ngôi cổ tự gắn với dòng thiền Liễu Quán, những mộc bản, kinh sách và tư liệu Hán Nôm vẫn âm thầm lưu giữ dấu tích Phật giáo Huế, vừa chứa đựng những lớp ký ức về lịch sử, văn hóa và văn hiến vùng đất Cố đô.

Đội biểu diễn Taekwondo quốc gia trực thuộc Hiệp hội Taekwondo Hàn Quốc. (Ảnh: Ban tổ chức cung cấp)

Ngày văn hóa Việt Nam-Hàn Quốc tại Phú Quốc năm 2026

Hướng tới kỷ niệm 35 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam-Hàn Quốc (1992-2027) và Hội nghị cấp cao APEC 2027 tại đặc khu Phú Quốc, Đại sứ quán Hàn Quốc tại Việt Nam và Ủy ban nhân dân tỉnh An Giang đồng chủ trì tổ chức chương trình “Ngày văn hóa Việt Nam-Hàn Quốc tại Phú Quốc năm 2026” từ ngày 3-4/10.

Các đại biểu và diễn giả tại Hội thảo. (Ảnh: Ban tổ chức)

Đưa di sản, tài nguyên văn hóa trở thành tài sản sở hữu trí tuệ

Hội thảo “Culture Tech 2026: From Culture to IP” trong khuôn khổ iTECH EXPO 2026 đã đặt ra những gợi mở về việc đưa di sản, tài nguyên văn hóa trở thành những tài sản sở hữu trí tuệ mang giá trị kinh tế cao, theo định hướng của Nghị quyết 80-NQ/TW, chuyển văn hóa thành nguồn lực, đóng góp vào phát triển kinh tế.