Bảo đảm an toàn bay trước nguy cơ từ diều, thiết bị không người lái

Đơn cử, đã xảy ra tình trạng trẻ em thả diều gần đường băng tại Cảng Hàng không quốc tế Nội Bài, chiếu tia laser tại Cảng Hàng không quốc tế Đà Nẵng, hay mới đây nhất là thiết bị bay không người lái (UAV) xâm nhập trái phép khu bay, làm gián đoạn hoạt động bay tại sân bay Thọ Xuân,....

Trước thực trạng này, chúng tôi đã có cuộc trao đổi ý kiến với bà Đoàn Thị Lan Hương, Phó Trưởng phòng An toàn và Kiểm soát chất lượng (Cảng Hàng không quốc tế Nội Bài) về một số giải pháp nhằm bảo đảm an toàn, an ninh hàng không trước nguy cơ uy hiếp từ diều, UAV,… Dưới đây là nội dung cuộc trao đổi.

PV: Xin bà có thể đánh giá khái quát tình hình an ninh hàng không thời gian gần đây tại Cảng Hàng không quốc tế Nội Bài có gì đáng lo ngại không?

Bà Đoàn Thị Lan Hương: Tôi đánh giá tình hình là rất đáng lo ngại, mặc dù chưa ảnh hưởng trực tiếp đến các tàu bay khai thác tại Cảng Hàng không quốc tế Nội Bài. Bởi đối với lĩnh vực hàng không, nếu xảy ra ở khu vực lân cận của bất kỳ cảng hàng không, sân bay nào thì đều tiềm ẩn nguy cơ rủi ro rất lớn, ảnh hưởng trực tiếp đến an toàn hoạt động bay.

Tại Cảng Hàng không quốc tế Nội Bài, thời gian gần đây, qua thống kê có thể thấy số vụ việc thả diều ở khu vực lân cận sân bay có chiều hướng gia tăng. Trong chưa đầy nửa đầu năm 2025, số vụ vi phạm do thả diều đã tăng khoảng 11,1% so với cả năm 2024. Điều này cho thấy, xu hướng gia tăng nhanh chóng, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn bay từ các hoạt động tưởng chừng rất bình thường của người dân sống ở khu vực lân cận sân bay.

PV: Trước những nguy cơ nêu trên, đặc biệt là sự xuất hiện của trẻ em thả diều và hoạt động bay của UAV gần khu vực sân bay, Cảng Hàng không quốc tế Nội Bài đã triển khai những biện pháp nào để phòng ngừa và xử lý các tình huống tương tự?

Bà Đoàn Thị Lan Hương: Trong nhiều năm qua, Tiểu đoàn căn cứ không quân Sân bay quốc tế Nội Bài, Cảng vụ hàng không miền bắc, Cảng Hàng không quốc tế Nội Bài và chính quyền địa phương đã triển khai nhiều các biện pháp phòng ngừa và phối hợp xử lý khi có tình huống xảy ra.

Cụ thể, các đơn vị đã công bố vùng ảnh hưởng đến hoạt động bay của đèn laser, thiết bị chiếu sáng với cường độ cao; thống nhất quy trình thông tin, thông báo và phối hợp xử lý khi có các tình huống (như: diều, thả bóng bay, đèn trời, UAV, đốt rơm rạ, laser,…) xảy ra.

Bên cạnh đó, các đơn vị cũng tổ chức tuyên truyền, phổ biến các quy định về an toàn, an ninh hàng không, tác hại của việc thả vật thể bay, diều, đèn trời, UAV, chiếu đèn laser/đèn công suất lớn uy hiếp an toàn hoạt động bay.

Tính từ năm 2019 đến nay, các đơn vị đã phối hợp tổ chức 12 đợt tuyên truyền cho người dân 6 xã lân cận Cảng Hàng không quốc tế Nội Bài. Đồng thời, gửi bài tuyên truyền để địa phương chủ động phổ biến cho người dân bằng hình thức phù hợp.

Các đơn vị cũng gửi văn bản cho chính quyền địa phương và các cơ quan chuyên môn khuyến cáo, kiến nghị đối với các tình trạng trên; phối hợp với Cảng vụ Hàng không miền bắc, chính quyền địa phương, lực lượng công an, quân đội trên địa bàn cảng xử lý các trường hợp vi phạm.

PV: Theo đánh giá của bà, nguyên nhân nào dẫn đến việc gia tăng hoạt động các vật thể bay trái phép gần sân bay, đặc biệt trong mùa hè? Phải chăng do kỳ nghỉ hè của học sinh hay do ý thức người dân trong khu vực lân cận sân bay còn hạn chế?

Bà Đoàn Thị Lan Hương: Theo thống kê, thông thường trong mùa hè, số lượng các vụ việc thả diều có chiều hướng gia tăng hơn so với các mùa khác. Mặt khác, một phần nguyên nhân do người dân chưa được phổ biến, cập nhật các quy định dẫn đến nhận thức về tác hại của việc thả vật thể bay tại khu vực lân cận sân bay còn hạn chế, một phần do việc quản lý, cấp phép UAV còn chưa được chặt chẽ.

PV: Hiện nay, các chế tài xử lý hành vi thả diều, chiếu tia laser hay điều khiển UAV trái phép gần sân bay được quy định như thế nào? Theo bà, liệu các quy định hiện hành đã đủ sức mạnh để răn đe chưa?

Bà Đoàn Thị Lan Hương: Nghị định 144/2021/NĐ-CP đã quy định, phạt tiền từ 1.000.000 đồng đến 2.000.000 đồng đối với hành vi thả diều, bóng bay, các loại đồ chơi có thể bay ở khu vực cấm, khu vực mục tiêu được bảo vệ. Đồng thời, người vi phạm còn có thể bị tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm hành chính.

Tại Nghị định 123/2021/NĐ-CP ngày 28/12/2021 sửa đổi, bổ sung một số điều của các nghị định quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hàng hải; giao thông đường bộ, đường sắt; hàng không dân dụng, quy định phạt tiền từ 3 đồng đến 5 triệu đồng đối với hành vi thả thiết bị, vật dụng và các vật thể khác vào không trung ảnh hưởng đến hoạt động bay.

Ngoài ra, hành vi chiếu tia laser vào tàu bay có thể bị xử phạt hành chính nghiêm khắc theo các quy định về an ninh hàng không và gây rối trật tự công cộng. Mức phạt có thể lên đến 30-40 triệu đồng. Trong trường hợp gây hậu quả nghiêm trọng, người vi phạm có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

PV: Từ thực tế tại Nội Bài, bà có kiến nghị gì đối với cơ quan quản lý nhà nước nhằm siết chặt quản lý, tuyên truyền, cũng như nâng cao hiệu lực pháp lý trong việc xử lý các hành vi đe dọa an toàn bay?

Bà Đoàn Thị Lan Hương: Chúng tôi kiến nghị, các cơ quan, đơn vị chức năng cần thường xuyên tổ chức tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho người dân, tổ chức về tác hại của việc đèn chiếu laser/ánh sáng cường độ cao, thả vật thể bay uy hiếp an toàn hoạt động bay. Các đơn vị, bộ phận chuyên môn có chức năng quản lý, cấp phép cần kiểm tra, kiểm soát chặt chẽ đối với các hoạt động sử dụng đèn chiếu laser/ánh sáng cường độ cao, thả vật thể bay trong phạm vi ảnh hưởng đến hoạt động bay tại Cảng Hàng không quốc tế Nội Bài cũng như các sân bay khác.

Đồng thời, có biện pháp xử lý nghiêm những trường hợp sử dụng đèn chiếu laser/ánh sáng cường độ cao, thả vật thể bay hoạt động không phép, xâm phạm vùng trời, uy hiếp an toàn bay theo quy định của pháp luật; tăng cường tuần tra, kiểm soát trong các khung giờ cao điểm xuất hiện diều từ 5 đến 7 giờ và 15 đến 19 giờ hằng ngày) nhằm phát hiện, ngăn chặn kịp thời hành vi thả diều, bóng bay, đèn trời,... quanh khu vực cảng hàng không, gây ảnh hưởng đến an toàn hoạt động bay,….

PV: Bà có muốn gửi thông điệp gì đến người dân sinh sống quanh khu vực sân bay cũng như cộng đồng xã hội nói chung để cùng góp phần bảo đảm an toàn hàng không?

Bà Đoàn Thị Lan Hương: Hành lang an toàn hoạt động bay được xác định trong bán kính 8km tính từ điểm quy chiếu sân bay, khu vực bắt buộc phải kiểm soát chặt chẽ mọi hành vi có thể ảnh hưởng đến hoạt động hàng không.

Cảng hàng không quốc tế Nội Bài là công trình quan trọng, liên quan mật thiết đến an ninh quốc gia. Hoạt động liên tục, thông suốt của cảng hàng không, sân bay có ý nghĩa đặc biệt và tổ chức, cá nhân đều có trách nhiệm bảo đảm an ninh, an toàn hàng không theo quy định.

Mọi hành vi thả diều, vật thể bay và chiếu tia laser/đèn công suất lớn chung quanh khu vực cảng hàng không, sân bay đều được coi là hành vi nguy hiểm, uy hiếp an toàn bay và bị pháp luật nghiêm cấm, có thể bị xử phạt nặng. Người dân sinh sống trong khu vực cần nâng cao ý thức và tuân thủ các quy định để bảo đảm an toàn cho mỗi chuyến bay cũng như hoạt động hàng không nói chung.

Hiện đang là thời điểm học sinh nghỉ hè, nguy cơ phát sinh các hoạt động như thả diều, thả bóng bay gần khu bay càng gia tăng. Cảng Hàng không quốc tế Nội Bài kêu gọi chính quyền địa phương tăng cường tuyên truyền-kiểm tra-phối hợp, nhằm bảo đảm tuyệt đối an toàn cho mỗi chuyến bay.

PV: Xin trân trọng cảm ơn bà!