Thị giá & đẳng cấp
Mã VCB là CP hiện có giá trị vốn hóa gần 140.000 tỷ đồng, nằm trong top 5 CP có giá trị vốn hóa lớn nhất thị trường (TT). VCB có thị giá cao nhất khi đạt gần 39.000 đồng/CP, tuy nhiên lại thấp hơn hẳn so những CP đầu ngành khác như PLX, có giá hơn 60.000 đồng/CP, SAB giá hơn 190.000 đồng/CP. CP của hai NH lớn khác là BID và CTG cũng chỉ có giá xấp xỉ 20.000 đồng/CP, tức là tương đương CP của một số công ty bất động sản (BĐS) nhỏ và phải bán dự án trả nợ. CP của hai NH thương mại cổ phần tốp đầu là ACB và MBB cũng chỉ có giá lần lượt là hơn 26.000 đồng và gần 20.000 đồng/CP.
Cần nhắc lại rằng, thị giá khác hẳn với định giá, chẳng hạn nếu CP có giá (P) 100.000 đồng/CP và thu nhập (EPS) trên mỗi CP là 10.000 đồng (vì P/E là 10 lần) thì vẫn rẻ hơn CP chỉ có giá 20.000 đồng/CP như EPS chỉ là 1.000 đồng (P/E lên đến 20 lần). Thị giá của CP nếu thấp cũng bắt nguồn từ các yếu tố định giá. Dù vậy, riêng CP NH còn có một quy luật định giá khá “dị biệt”, đó là vị thế của NH càng lớn thì giá càng cao. Sở dĩ vấn đề thị giá của CPNH cần được đặt ra tại thời điểm này cũng bắt nguồn từ sự khởi sắc trong khoảng nửa tháng qua. Sau BĐS, chứng khoán là những nhóm CP nổi trội nhất tính từ đầu năm 2017 đến nay, nhiều nhà đầu tư (NĐT) và cả các chuyên gia chứng khoán cũng kỳ vọng CPNH sẽ trở thành động lực để VN Index chinh phục những đỉnh cao mới.
Điểm mạnh cũng là… điểm yếu
Vài tháng qua, chỉ cần một phiên giao dịch có tầm ba CPNH tăng giá khoảng 3-4% (mức độ trung bình) thì lập tức tác động tích cực đến VN Index. Điều này là một lợi thế cho TT vì chỉ cần biến động nhẹ của CPNH, điều dễ xảy ra vì thị giá rẻ, là có thể tạo ra mầu xanh (tăng giá) giúp NĐT hứng khởi. Nhưng theo chiều ngược lại, cũng vì CPNH chỉ cần tăng không quá mạnh, VN Index tăng mạnh cũng có thể tạo ra sức ì cho chính nhóm CP này. Nguyên nhân nằm ở sự dịch chuyển dòng tiền và thị hiếu của NĐT. Đơn cử, khi VN Index tăng, tâm lý TT tích cực, dòng tiền lại có xu hướng lựa chọn những CP tăng mạnh, hoặc nhóm CP có sức bật tốt hơn để giải ngân. Vì vậy, dòng tiền cũng khó lòng ở lại với CPNH được lâu để tạo ra những đợt sóng dài hơi.
Mặt khác, cũng do CPNH có thanh khoản lớn, nên chỉ cần tăng giá khoảng 3-5% là lập tức sẽ bị chốt lãi rất mạnh. Thử tính, chỉ cần khoảng hai tỷ đồng (khá nhiều NĐT có số vốn như vậy) để sở hữu 100.000 CPNH có thị giá tầm 20.000 đồng/CP, chỉ cần CP này tăng giá 1.000 đồng thì NĐT lập tức lãi 100 triệu đồng. Điều này đã nhiều lần xuất hiện khiến cho CPNH mặc dù vẫn tăng giá tính từ đầu năm nhưng tốc độ tăng chậm hơn hẳn so TT, nguyên nhân quan trọng tạo ra tình trạng “hồn blue chip, vỏ penny”.
Như vậy, phải đến khi ngành NH có những thông tin đủ để tạo ra sức bật, hoặc đón nhận dòng tiền đủ lớn, tập trung thì khả năng cải thiện thị giá mới có thể xuất hiện, lúc đó CPNH mới lấy lại vị thế giống như hồi đầu 2015.