Tuy nhiên, điều đáng chú ý không chỉ nằm ở tiềm năng tự nhiên, mà ở cách địa phương này từng bước chuyển hóa lợi thế thành sinh kế thật sự cho người dân, mở ra cơ hội thoát nghèo bền vững.
Trên những triền núi cao của xã Lùng Phình - vùng đất mới được hợp nhất từ ba xã Lùng Phình, Tả Van Chư (huyện Bắc Hà cũ) và Lùng Thẩn (huyện Si Ma Cai cũ) -
các nương dược liệu đang dần phủ xanh những khoảng đất từng chỉ quen với ngô, lúa. Với diện tích hơn 10.100 ha, trải dài qua 20 thôn và quy tụ 12 thành phần dân tộc, vùng đất này từng đối mặt không ít khó khăn về sinh kế. Nhưng giờ đây, từ chính những thửa đất ấy, một hướng đi mới đang mở ra.
Ở thôn Lả Nhì Thàng, ông Giàng Seo Vu được xem là một trong những người đi đầu trong chuyển đổi cây trồng. Đứng giữa nương cát cánh xanh mướt, ông không giấu được niềm vui khi nhắc lại quãng thời gian trước kia. Khi ấy, gia đình ông quanh năm trồng ngô, lúa, nhưng thu nhập vẫn bấp bênh, cái nghèo cứ đeo bám. Ông chia sẻ: “Từ khi chuyển sang trồng 1 ha cây cát cánh, mỗi năm gia đình thu về 150-200 triệu đồng. Nhờ đó, kinh tế gia đình ổn định hơn”.
Câu chuyện của ông Vu không còn là trường hợp riêng lẻ. Ở thôn Tẩn Chư, anh Tráng Seo Kênh cũng từng trải qua những năm tháng “bán mặt cho đất, bán lưng cho trời” mà vẫn không thoát khỏi cảnh thiếu thốn. Trước đây, gia đình anh chỉ trồng lúa, ngô, thu nhập thấp, cuộc sống quanh năm chật vật. Bước ngoặt đến khi Hợp tác xã nông nghiệp Cồ Dề Chải được thành lập.
Ban đầu, vợ chồng anh Kênh chỉ tham gia làm công, chăm sóc cây dược liệu cho hợp tác xã. Nhưng chính quá trình làm việc ấy đã giúp họ nhìn ra cơ hội. Từ những luống cây đầu tiên như thất diệp nhất chi hoa, tam thất, gia đình anh dần có nguồn thu ổn định. Cuộc sống đổi thay rõ rệt.
Điều đáng nói là sự thay đổi này không chỉ đến từ việc chuyển đổi cây trồng, mà còn từ cách tổ chức sản xuất. Sự xuất hiện của Hợp tác xã nông nghiệp Cồ Dề Chải đã giúp người dân không còn sản xuất đơn lẻ. Họ được hỗ trợ giống, kỹ thuật, được hướng dẫn bài bản và quan trọng hơn là có đầu ra ổn định. Nhờ đó, người dân mạnh dạn đầu tư, gắn bó lâu dài với cây dược liệu thay vì canh tác manh mún như trước.
Trên những sườn núi trước kia chỉ có ngô và lúa, giờ đây những luống cát cánh, tam thất, thất diệp nhất chi hoa đang phát triển xanh tốt. Sự thay đổi ấy không chỉ làm thay đổi cảnh quan, mà còn thay đổi cả đời sống của người dân. Từ chỗ phụ thuộc hoàn toàn vào thời tiết, thu nhập bấp bênh, nhiều hộ gia đình đã có nguồn thu ổn định, từng bước vươn lên thoát nghèo. Ở Lùng Phình, câu chuyện trồng dược liệu không còn là một mô hình thử nghiệm, mà đang dần trở thành hướng đi rõ ràng cho phát triển kinh tế.
Ông Trần Hoàng Tuân, Bí thư Đảng ủy xã Lùng Phình cho biết, phát triển canh tác dược liệu không chỉ góp phần bảo tồn đa dạng sinh học mà còn nâng cao thu nhập cho người dân. Chính quyền sẽ tiếp tục tuyên truyền, hỗ trợ kết nối tiêu thụ để bà con yên tâm gắn bó, đồng thời cần sự chủ động tham gia của người dân để mở rộng và phát triển hiệu quả các loại cây này.