Trang chủ Trung du và miền núi phía Bắc Đồng bằng sông Hồng Bắc Trung Bộ Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên Đông Nam Bộ Đồng bằng sông Cửu Long

Bước tiến mới của võ cổ truyền

Từ những trang sử ghi danh những người anh hùng áo vải chiêu binh luyện võ, đến những sân trường rộn rã tiếng hô quyền của học sinh hôm nay, võ cổ truyền Thái Nguyên đang viết tiếp một chương mới đầy sức sống.

Học sinh Trường tiểu học Trưng Vương, phường Phan Đình Phùng trình diễn võ cổ truyền. Ảnh: Báo Thái Nguyên
Học sinh Trường tiểu học Trưng Vương, phường Phan Đình Phùng trình diễn võ cổ truyền. Ảnh: Báo Thái Nguyên

Năm 2025, 9 môn võ với 14 huấn luyện viên và 120 vận động viên của Thái Nguyên đã giành được 86 Huy chương vàng, 80 Huy chương bạc, 97 Huy chương đồng tại các giải quốc gia, quốc tế; hơn 3.000 lượt võ sinh tham gia thi nâng đai. Hiện toàn tỉnh có gần 10.000 người thường xuyên tập luyện võ cổ truyền.

Theo võ sư Trịnh Đức Sung, Ủy viên Ban Chấp hành Liên đoàn Võ thuật tỉnh Thái Nguyên, chưởng môn phái Nam Thiếu Lâm Tự Sơn Đông Việt Nam, để võ cổ truyền Việt Nam phát triển, tạo dấu ấn bản sắc riêng trong thời hội nhập, các cơ quan, đơn vị, trường học cần có sự phối hợp chặt chẽ với các cơ sở, câu lạc bộ đào tạo võ cổ truyền; đồng thời chú trọng giáo dục thế hệ trẻ về lịch sử, tinh thần thượng võ và các giá trị văn hóa tinh hoa trong võ cổ truyền Việt Nam.

Điểm sáng nổi bật nhất của phong trào võ cổ truyền "xứ trà" chính là sự lan tỏa mạnh mẽ trong học đường. Ngành Giáo dục và Đào tạo Thái Nguyên đã xây dựng và triển khai kế hoạch đưa võ cổ truyền vào trường học từ cuối năm 2024, với mục tiêu đến năm 2030 có 100% trường học các cấp thành lập được câu lạc bộ võ cổ truyền. Sở Giáo dục và Đào tạo đã phối hợp cùng Liên đoàn Võ cổ truyền Việt Nam xây dựng khung chương trình giảng dạy theo từng cấp học, trong đó võ cổ truyền được đưa vào làm nội dung tự chọn, tăng cường trong tiết thể dục và lồng ghép vào giờ giải lao, khởi động. Ở những địa bàn còn khó khăn, như Trường Phổ thông Dân tộc nội trú THCS Phú Lương đặt mục tiêu để toàn bộ học sinh đều được tiếp cận và luyện tập các bài võ căn bản, nhằm nâng cao thể chất, cũng như tạo sự gắn kết giữa các em học sinh.

Bên cạnh giờ học chính khóa, nhiều trường đã thành lập câu lạc bộ võ cổ truyền, duy trì khoảng 50-60 võ sinh thường xuyên. Việc luyện võ theo nguyên lý “cương nhu phối triển” giúp học sinh nâng cao thể chất, hạn chế béo phì và cong vẹo cột sống, nhất là trong bối cảnh trẻ ngày càng dành nhiều thời gian cho thiết bị điện tử.

Chủ trương đưa võ cổ truyền vào trường học bước đầu phát huy hiệu quả. Đến tháng 4/2026, Thái Nguyên có 117 trường phổ thông với hơn 6.400 võ sinh, chiếm 27,4% tổng số trường học, thành lập câu lạc bộ võ cổ truyền. Em Lê Trường Giang, học sinh lớp 7 Trường THCS Chu Văn An chia sẻ: “Khi môn võ cổ truyền mới được đưa vào giảng dạy trong các giờ thể dục, em cảm thấy thích thú và hào hứng. Việc học võ giúp em có thêm hiểu biết về võ thuật của dân tộc ta, giải trí và giảm bớt căng thẳng sau mỗi giờ học”.

Dù có bước tiến đáng ghi nhận, song võ cổ truyền Thái Nguyên vẫn đang khắc phục một số khó khăn như thiếu huấn luyện viên, trợ giảng có chuyên môn, nguồn tài trợ và đầu tư cho vận động viên thành tích cao. Tại trường học, việc phát triển môn võ này còn vướng về nhân lực, cơ sở vật chất và sức hút của các môn thể thao hiện đại. Tuy nhiên, với truyền thống thượng võ và sự quan tâm của chính quyền, võ cổ truyền xứ trà đang có cơ hội phát triển mạnh hơn, trở thành cầu nối giữa giá trị truyền thống và đời sống thể thao hiện đại.