Trang chủ Nhận diện thủ đoạn Kỹ năng số phòng, chống tội phạm Góc nhìn

"Bẫy" trúng thưởng trên livestream

Những bình luận khoe trúng thưởng, kiếm được tiền trên livestream có thể là màn kịch nhằm dụ người xem tham gia trò chơi trực tuyến. Khi trúng thưởng, muốn rút tiền, nạn nhân lại bị lừa đóng thêm phí và lại tiếp tục mất tiền.

Người dân cần cảnh giác trước thủ đoạn lừa đảo thông qua các buổi livestream. (ẢNH: NGỌC THUÝ).
Người dân cần cảnh giác trước thủ đoạn lừa đảo thông qua các buổi livestream. (ẢNH: NGỌC THUÝ).

Kịch bản dẫn dụ chuyển tiền

Một buổi livestream có nhiều người bình luận trúng thưởng, khoe kiếm được tiền có thể khiến người xem tin rằng, cơ hội thu lợi đang ở ngay trước mắt. Tuy nhiên, phía sau đó có thể là kịch bản được chuẩn bị sẵn để dẫn dụ người tham gia chuyển tiền. Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (PA05), Công an Thành phố Hồ Chí Minh hôm 29/10 vừa cảnh báo thủ đoạn lừa đảo thông qua các buổi livestream biến tướng cờ bạc. Theo đó, các đối tượng thường tiếp cận, tạo lòng tin rồi từng bước dẫn dắt nạn nhân chuyển tiền.

Bước đầu tiên là tạo dựng niềm tin. Các đối tượng sử dụng nội dung giải trí, trò chơi trực tuyến, rút thăm may mắn hoặc lời mời tham gia hoạt động mang lại thu nhập. Trong livestream, những bình luận giả về việc trúng thưởng, nhận tiền được đưa ra nhằm tạo cảm giác nhiều người đang hưởng lợi.

Khi liên tục thấy người khác khoe thắng lớn, người xem dễ nảy sinh tâm lý muốn thử. Số lượng tài khoản tương tác lúc này trở thành công cụ tạo lòng tin, dù những người bình luận có thể chỉ đang tham gia vào màn kịch.

Bước thứ hai là dụ chuyển tiền và tăng dần mức tham gia. Các đối tượng đưa ra những gói giá trị nhỏ, hứa hẹn mua lại với giá cao hoặc cam kết khoản lời hấp dẫn. Mức tiền ban đầu thấp khiến người tham gia cảm thấy có thể chấp nhận rủi ro. Sau đó, họ bị thúc đẩy chuyển sang các gói lớn hơn với kỳ vọng kiếm được nhiều hơn.

Bước cuối cùng là chặn rút tiền để tiếp tục thu tiền. Khi nạn nhân đã chuyển khoản đáng kể, các đối tượng viện lý do phải đóng thuế, phí xử lý, phí mở khóa tài khoản hoặc hoàn tất thủ tục mới được nhận tiền. Người tham gia đứng trước hai lựa chọn, hoặc là nộp thêm tiền với hy vọng lấy lại khoản tiền cũ, hoặc chấp nhận nguy cơ mất toàn bộ. Tâm lý tiếc tiền khiến không ít người tiếp tục chuyển khoản. Đến khi nạn nhân không còn khả năng chi trả, các đối tượng liền cắt liên lạc.

Theo khuyến cáo của Công an Thành phố Hồ Chí Minh, người dân không chuyển tiền theo yêu cầu bất thường, không cung cấp mã OTP, thông tin tài khoản và dữ liệu bảo mật cho người lạ. Khi phát hiện dấu hiệu lừa đảo, cần chủ động trình báo và sử dụng chức năng báo cáo của nền tảng để phản ánh livestream vi phạm.

Chế tài xử lý hành vi lừa đảo qua livestream

Dựng chuyện trúng thưởng, hứa hẹn lợi nhuận hoặc yêu cầu đóng phí rút tiền để người xem tin tưởng chuyển tiền rồi chiếm đoạt có thể bị xử lý về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản theo Điều 174 Bộ luật Hình sự. Livestream chỉ là phương tiện tiếp cận nạn nhân; việc xác định tội danh phải căn cứ vào hành vi và chứng cứ cụ thể.

Theo Điều 174, mức phạt tùy thuộc giá trị tài sản chiếm đoạt và các tình tiết của vụ việc: Từ 2 triệu đến dưới 50 triệu đồng có thể phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm; từ 50 triệu đến dưới 200 triệu đồng có thể phạt tù từ 2-7 năm; từ 200 triệu đến dưới 500 triệu đồng có thể phạt tù từ 7-15 năm; từ 500 triệu đồng trở lên có thể phạt tù từ 12-20 năm hoặc tù chung thân.

Chiếm đoạt dưới 2 triệu đồng vẫn có thể bị xử lý hình sự nếu thuộc trường hợp luật định, chẳng hạn đã bị xử phạt hành chính về hành vi chiếm đoạt tài sản mà còn vi phạm. Ngoài số tiền, các tình tiết như phạm tội có tổ chức cũng là căn cứ áp dụng khung hình phạt nặng hơn.

Nếu chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự, cá nhân lừa đảo chiếm đoạt tài sản có thể bị phạt hành chính từ 3-5 triệu đồng theo điểm c khoản 2 Điều 18 Nghị định 282/2025/NĐ-CP.

Trước những lời thúc giục nộp tiền để “cứu” khoản tiền đã chuyển, người dân cần dừng giao dịch và lưu giữ tin nhắn, chứng từ chuyển khoản, thông tin tài khoản nhận tiền cùng đường dẫn livestream để cung cấp khi trình báo với cơ quan công an.

(Bài viết có sự phối hợp cung cấp dữ liệu và thông tin pháp lý từ LuatVietnam.vn trong khuôn khổ chuyên mục Phòng, chống tội phạm công nghệ cao)

Có thể bạn quan tâm