Xác định động lực tăng trưởng kinh tế cuối năm

Bối cảnh chính trị, kinh tế trên thế giới hiện vẫn rất khó đoán định, cùng đó là tình trạng thiên tai, bão lũ do thời tiết cực đoan, bất thường tiếp tục gây nhiều khó khăn, thách thức. Bởi vậy, mặc dù kinh tế-xã hội trong tám tháng năm 2024 đạt nhiều kết quả tích cực, song Việt Nam còn nhiều việc phải làm trong những tháng cuối năm nay, nhất là phải xác định được động lực thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, thúc đẩy sản xuất, kinh doanh.
Trong quý III/2024, hoạt động sản xuất, kinh doanh của cộng đồng doanh nghiệp đã dần phục hồi, cho thấy, kinh tế Việt Nam có chiều hướng ổn định. Ảnh: Bắc An
Trong quý III/2024, hoạt động sản xuất, kinh doanh của cộng đồng doanh nghiệp đã dần phục hồi, cho thấy, kinh tế Việt Nam có chiều hướng ổn định. Ảnh: Bắc An

Ðà tăng trưởng đã trở lại

Tại phiên họp thường kỳ Chính phủ tháng 8/2024, viện dẫn một loạt chỉ số kinh tế mà Tổng cục Thống kê đã công bố để chứng minh cho xu hướng tích cực, Thứ trưởng Kế hoạch và Đầu tư Trần Quốc Phương khẳng định, nền kinh tế đã phục hồi tích cực, lấy lại được đà tăng trưởng như giai đoạn trước dịch Covid-19, với nhiều điểm sáng, nhất là trong lĩnh vực xuất khẩu và thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI).

Theo Thứ trưởng Trần Quốc Phương, tình hình kinh tế-xã hội tháng 8 và tám tháng vừa qua tiếp tục đạt được nhiều kết quả tích cực, quan trọng. Điểm nổi bật là kinh tế vĩ mô cơ bản ổn định, lạm phát được kiểm soát, các cân đối lớn được bảo đảm; bội chi, nợ công, nợ Chính phủ, nợ nước ngoài trong giới hạn cho phép. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tám tháng tăng 4,04% so cùng kỳ, trong mức kiểm soát theo mục tiêu của Quốc hội.

Bên cạnh đó, báo cáo của Tổng cục Thống kê cho rằng, tỷ giá được điều hành chủ động, linh hoạt, kịp thời, phù hợp diễn biến thị trường thế giới; trong tám tháng vừa qua, thu ngân sách nhà nước ước đạt 78,5% dự toán, tăng 17,8% so cùng kỳ; kim ngạch xuất nhập khẩu, xuất khẩu, nhập khẩu lần lượt tăng 16,7%, 15,8% và 17,7% so cùng kỳ; xuất siêu ước đạt 19,1 tỷ USD… Kết quả này minh chứng các động lực tăng trưởng từ phía cung tiếp tục chuyển biến tích cực.

Đáng chú ý, theo quan điểm của Tổng cục Thống kê, các động lực tăng trưởng từ phía cầu phục hồi tích cực hơn. Sản xuất công nghiệp phục hồi nhanh, trở lại là động lực quan trọng, dẫn dắt cho tăng trưởng chung của nền kinh tế. Cụ thể, chỉ số sản xuất toàn ngành công nghiệp (IIP) tháng 8 tăng 9,5% so cùng kỳ; chỉ số quản lý thu mua (PMI) tháng 8 đạt 52,4 điểm. Đây là tháng thứ năm liên tiếp PMI đạt hơn 50 điểm, cho thấy sản xuất công nghiệp đã phục hồi rõ nét. Không chỉ vậy, thu hút FDI tiếp tục là điểm sáng, với tổng vốn FDI đăng ký tám tháng khoảng 20,5 tỷ USD; vốn thực hiện khoảng 14,15 tỷ USD, chứng tỏ nhà đầu tư nước ngoài tiếp tục tin tưởng vào môi trường đầu tư Việt Nam.

Mặc dù khẳng định nền kinh tế đã lấy lại được đà tăng trưởng, song trong báo cáo trình lên Chính phủ, Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã thẳng thắn chỉ ra những khó khăn, thách thức của kinh tế Việt Nam. Cụ thể, những khó khăn, thách thức chung của thế giới, khu vực tiếp tục tác động không nhỏ đến kinh tế-xã hội Việt Nam. Trong đó, đáng chú ý là còn nhiều khó khăn, thách thức đối với các động lực tăng trưởng.

Chia sẻ quan điểm này, chuyên gia kinh tế Lê Đăng Doanh, nguyên Viện trưởng Quản lý kinh tế Trung ương cho rằng, nền kinh tế Việt Nam có độ mở lớn, điều này có thể sẽ tạo ra tác động đến tăng trưởng và xuất khẩu, tạo ra cơ hội để Việt Nam đạt mục tiêu tăng trưởng đề ra trong năm 2024 song lại làm cho Việt Nam phụ thuộc nhiều vào thị trường nước ngoài, như thị trường Trung Quốc, Mỹ… Ở trong nước, dù tăng trưởng kinh tế đã có tín hiệu tích cực nhưng cộng đồng doanh nghiệp vẫn đối mặt nhiều khó khăn, cần được hỗ trợ.

Mục tiêu xuất khẩu cần được ưu tiên hàng đầu

Báo cáo mới của Ngân hàng Thế giới (WB) nhận định, khi bước vào quý III/2024, hoạt động sản xuất, kinh doanh của cộng đồng doanh nghiệp dần phục hồi, cho thấy kinh tế Việt Nam dần ổn định. Tốc độ tăng trưởng kinh tế Việt Nam dự kiến sẽ cao hơn trong năm 2024, nhờ sự phục hồi xuất khẩu. Cụ thể, kinh tế Việt Nam được dự báo tăng trưởng 6,1% trong năm 2024, cao hơn so mức 5% năm 2023, cho thấy khả năng chống chịu của nền kinh tế Việt Nam trong bối cảnh thách thức ngày càng gia tăng trên toàn cầu.

Xuất nhập khảu hàng hóa tám tháng 2024.

Xuất nhập khảu hàng hóa tám tháng 2024.

Tuy nhiên, mức tín dụng tiêu dùng trong nước dù có tăng trưởng song vẫn yếu so thời kỳ trước đây. Bên cạnh đó, việc tăng lương từ ngày 1/7/2024 ảnh hưởng ít nhiều đến sức cầu, hỗ trợ sức cầu trong nước tăng trong thời gian tới. Do đó, từ nay đến cuối năm, mức tăng trưởng tiêu dùng có phục hồi nhưng không quá mạnh mẽ. Tăng trưởng tiêu dùng cũng là một trong những giải pháp để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế năm 2024.

Theo nhiều chuyên gia, việc Chính phủ đã điều chỉnh mục tiêu tăng trưởng kinh tế năm 2024 lên mức từ 6,5-7% thay vì 6-6,5% như trước đây sẽ là áp lực lớn. Việt Nam sẽ còn nhiều việc phải làm trong những tháng cuối năm để hoàn thành mục tiêu này, đồng thời tiếp tục cải thiện "sức khỏe" của cộng đồng doanh nghiệp, tạo động lực thúc đẩy sản xuất, kinh doanh trong nước, với mắt xích chủ chốt là xuất khẩu.

PGS, TS Nguyễn Hữu Huân - Trưởng bộ môn Thị trường tài chính, Trường đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh nhận định, xuất khẩu đang là một trong những động lực chính để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của Việt Nam và đang trên đà phục hồi tốt, nhưng nếu bị ảnh hưởng bởi những yếu tố địa chính trị, và việc tiếp tục thắt chặt chi tiêu của người dân thế giới thì sẽ gặp nhiều khó khăn, thách thức. Hoạt động xuất khẩu vẫn phục hồi nhưng sẽ chậm chứ không tăng trưởng ngoạn mục như giai đoạn trước. Trong giai đoạn hiện nay, tỷ giá tương đối lớn, nếu đẩy mạnh xuất khẩu và tỷ giá ổn định trở lại như những tháng vừa qua thì sẽ góp phần ổn định kinh tế vĩ mô, giúp nền kinh tế Việt Nam phát triển bền vững hơn. Vì thế, mục tiêu thúc đẩy xuất khẩu cần ưu tiên hàng đầu. Với tinh thần nhất quán quan điểm đồng hành cùng cộng đồng doanh nghiệp, Chính phủ cũng đang thực hiện chính sách tiền tệ linh hoạt hơn để hỗ trợ phục hồi sản xuất, kinh doanh, cũng như thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Có thể bạn quan tâm

Khi dữ liệu đất đai và dữ liệu thuế chưa được liên thông đầy đủ, việc xác minh một cá nhân có thuộc diện miễn thuế hay không vẫn phụ thuộc vào công tác hậu kiểm của cơ quan quản lý.

Thiết thực hỗ trợ người thật sự có nhu cầu nhà ở

Từ ngày 1/7/2026, người dân chuyển nhượng căn nhà hoặc thửa đất ở duy nhất được miễn thuế thu nhập cá nhân nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định tại Nghị định số 253/2026/NĐ-CP hướng dẫn thi hành Luật Thuế thu nhập cá nhân.

Tiến sĩ chuyên ngành kinh tế phát triển, giảng viên Trường đại học Nguyễn Tất Thành, Huỳnh Thanh Điền

Tăng trưởng không chỉ là quy mô GDP

Tăng trưởng không thể chỉ dựa vào làm nhiều hơn, mà phải dựa vào làm hiệu quả hơn, thông minh hơn và tạo ra giá trị cao hơn. Do vậy, muốn có tăng trưởng hai con số, hiện thực hóa khát vọng trở thành quốc gia phát triển vào năm 2045, Việt Nam cần chuyển sang mô hình tăng trưởng mới, kiến tạo dư địa phát triển mới. Tiến sĩ Huỳnh Thanh Điền, giảng viên Trường đại học Nguyễn Tất Thành, đã có cuộc trao đổi với Nhân Dân cuối tuần về vấn đề này.

Dự án Luật Ngân sách nhà nước (hợp nhất) được kỳ vọng sẽ xây dựng cơ chế quản lý tài chính công đồng bộ, hiệu quả và phục vụ mục tiêu tăng trưởng.

Bước chuyển trong quản trị tài chính công quốc gia

Với tinh thần xuyên suốt là gắn kết chặt chẽ kế hoạch đầu tư công với cân đối nguồn lực tài chính quốc gia, dự kiến trình Quốc hội xem xét cho ý kiến ngay tại Kỳ họp không thường lệ lần thứ nhất Quốc hội khóa XVi (dự kiến diễn ra từ ngày 3 đến 24/8), dự án Luật Ngân sách nhà nước (hợp nhất) được kỳ vọng tạo bước chuyển biến căn bản trong quản trị tài chính công vì ổn định kinh tế vĩ mô, vì lợi ích quốc gia, dân tộc.

Giai đoạn 2020-2025, sản lượng hàng hóa thông qua hệ thống cảng của VIMC đạt bình quân hơn 130 triệu tấn/năm, góp phần quan trọng vào tăng trưởng kinh tế biển của đất nước.

Kiến tạo tầm nhìn toàn diện

Mang trên mình sứ mệnh dẫn dắt các thành phần kinh tế, doanh nghiệp nhà nước luôn được Đảng và Nhà nước đặc biệt quan tâm, dành mọi điều kiện tốt nhất để phát triển.

Hội nghị trực tuyến, tổng kết cuộc Tổng điều tra kinh tế năm 2026 do Ban Chỉ đạo Trung ương tổ chức chiều 13/7/2026.

Bảo đảm dữ liệu trở thành nguồn tài nguyên quan trọng

Định kỳ thực hiện 5 năm một lần, cuộc Tổng điều tra kinh tế lần thứ 7 năm 2026 mang sứ mệnh lịch sử khắc họa bức tranh toàn cảnh về một nền kinh tế Việt Nam trong kỷ nguyên số. Kết quả thu được là cơ sở quan trọng để Đảng, Nhà nước hoạch định các chiến lược phát triển kinh tế-xã hội dài hạn.

Hội thảo “Tăng trưởng 2 con số - Động lực từ doanh nghiệp” do Báo Nhân Dân và Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) phối hợp tổ chức sáng 8/7.

Tạo sức đẩy cho mục tiêu tăng trưởng 2 con số

Để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng từ 10%/năm trở lên trong giai đoạn 2026-2030, điều quan trọng không chỉ là huy động thêm nguồn lực mới, mà còn phải giải phóng được những nguồn lực đang bị ách tắc.

Thị trường bất động sản đang chuyển dịch dần sang một cơ chế cạnh tranh mới, không còn là thiếu nguồn cung, không cố sở hữu nhà bằng mọi giá mà là khả năng hấp thụ của dòng tiền. Ảnh HẢI NAM

Tái định hình thị trường bất động sản

Sau giai đoạn tăng nóng kéo dài, thị trường bất động sản bước vào nửa cuối năm 2026 với một trạng thái hoàn toàn khác, khi thanh khoản suy giảm, áp lực lãi vay gia tăng, hiện tượng cắt lỗ xuất hiện ở một số phân khúc. Điều được quan tâm nhất hiện nay là giá bất động sản sẽ diễn biến ra sao, khi các yếu tố cấu thành giá thành như chi phí đất đai, vật liệu xây dựng, nhân công, hạ tầng và chi phí vốn đều ở mức cao?

Nhiều thủ tục kiểm tra công tác nghiệm thu công trình cấp hai trở xuống đã được chuyển giao hoàn toàn từ Bộ về cho các Sở Xây dựng địa phương thực hiện.

Quyết tâm cải cách mạnh mẽ môi trường kinh doanh

Những chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ về cắt giảm thủ tục hành chính, đơn giản hóa điều kiện kinh doanh, tháo gỡ các điểm nghẽn pháp lý đang tạo kỳ vọng về một môi trường kinh doanh thông thoáng hơn, giúp doanh nghiệp giảm chi phí, tiết kiệm thời gian và mạnh dạn mở rộng đầu tư.

Kim ngạch nhập khẩu của Việt Nam tập trung chủ yếu vào các nhóm hàng phục vụ sản xuất như máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện (hơn 99,2 tỷ USD); máy móc, thiết bị và phụ tùng (hơn 31,1 tỷ USD).

Sức bật mới của nền kinh tế

Trong bối cảnh thương mại toàn cầu biến động nhanh, việc nhập khẩu gia tăng hơn xuất khẩu, khiến cán cân thương mại chuyển sang nhập siêu chưa hẳn là tín hiệu tiêu cực. Bởi phần lớn mức tăng nhập khẩu đến từ máy móc, thiết bị, nguyên vật liệu phục vụ sản xuất và đầu tư, là chỉ dấu cho thấy cộng đồng doanh nghiệp đang mở rộng năng lực sản xuất để chuẩn bị cho các đơn hàng trong tương lai.

Khu vực doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài được khuyến khích đầu tư, kinh doanh, song kèm theo đó là yêu cầu cam kết về công nghệ, R&D, đào tạo nhân lực người Việt Nam.

Kiến tạo nền tảng đầu tư chiến lược quốc gia

Nghị quyết Hội nghị lần thứ II Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV đặt ra yêu cầu đổi mới tư duy phát triển, khai thác hiệu quả mọi nguồn lực cho tăng trưởng bền vững. Theo tinh thần đó, Nghị quyết số 10-NQ/TW, vừa được ban hành, đánh dấu bước chuyển tư duy từ “thu hút vốn” sang xây dựng nền tảng đầu tư chiến lược quốc gia, hướng tới mục tiêu đưa Việt Nam trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo và sản xuất hàng đầu châu Á.

Hiện hệ thống truy xuất nguồn gốc của Việt Nam đã cập nhật khoảng 18.000 sản phẩm của 26/34 tỉnh, thành phố, với 255 vùng trồng và 149 doanh nghiệp tham gia.

Minh bạch truy xuất nguồn gốc nông sản xuất khẩu

Việc thí điểm triển khai hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản là minh chứng rõ nét cho quyết tâm của ngành nông nghiệp Việt Nam trong xây dựng chuỗi cung ứng minh bạch, chuẩn hóa dữ liệu và thích ứng các tiêu chuẩn ngày càng khắt khe của các thị trường nhập khẩu. Đây cũng là động thái tích cực nâng cao năng lực cạnh tranh và tạo nền tảng phát triển bền vững cho nông sản Việt Nam trong giai đoạn mới.

Là nguồn nguyên liệu chủ lực trong sản xuất E10, nhu cầu mía phục vụ sản xuất ethanol có thể đạt 14-20 triệu tấn mỗi năm.

E10 - Cơ hội đột phá với kinh tế sinh học

Từ ngày 1/6/2026, xăng E10 RON95-III (E10) được bán rộng rãi trên thị trường, thay thế dần xăng khoáng RON95-III. Động thái này được xem là bước tiến lớn trong lộ trình chuyển đổi sang nhiên liệu sạch và giảm phát thải.

Việc Chính phủ nâng ngưỡng doanh thu không chịu thuế lên 1 tỷ đồng là động lực khiến nhiều hộ kinh doanh quan tâm hơn tới việc quản lý doanh thu, vận hành kinh doanh bài bản. Ảnh: Thành Đạt

Thúc đẩy lòng trung thực trong thực hiện nghĩa vụ thuế

Việc Chính phủ ban hành Nghị định số 141/2026/NĐ-CP nâng ngưỡng doanh thu không thuộc diện chịu thuế từ 500 triệu đồng lên 1 tỷ đồng/năm là chính sách thể hiện rõ chủ trương đồng hành, hỗ trợ hộ kinh doanh phát triển ổn định, bền vững.

Ông Nguyễn Quang Vinh, Phó Chủ tịch VCCI, Chủ tịch VBCSD, Phó Trưởng ban chỉ đạo Chương trình CSI 2026 phát biểu tại Lễ phát động.

Nối dài hành trình đồng hành cùng cộng đồng doanh nghiệp

Hành trình 11 năm không chỉ là dấu mốc về mặt thời gian, mà còn cho thấy sự kiên định của Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) và Hội đồng Doanh nghiệp vì sự phát triển bền vững Việt Nam (VBCSD) trong việc đồng hành cùng cộng đồng doanh nghiệp thúc đẩy mô hình tăng trưởng bền vững tại Việt Nam.

Các vụ việc phòng vệ thương mại do Hoa Kỳ khởi xướng đối với Việt Nam có phạm vi rất rộng, trải khắp các nhóm hàng hóa.

Thích ứng với các xu hướng phòng vệ thương mại mới

Thường xuyên tổ chức điều tra “kép”, điều tra “chùm” đối với hàng hóa Việt Nam, các vụ việc phòng vệ thương mại do Hoa Kỳ khởi xướng có phạm vi rất rộng, trải dài từ nhóm hàng nông sản đến công nghiệp chế biến, từ các mặt hàng có kim ngạch lớn đến các sản phẩm ngách.

Nhu cầu nhập nguyên liệu, thiết bị tăng mạnh phục vụ sản xuất và xuất khẩu là minh chứng rõ nét về niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp đối với một nền sản xuất bền vững.

Chỉ dấu tích cực về một chu kỳ phát triển mới

Theo báo cáo tình hình kinh tế - xã hội tháng 4 và bốn tháng đầu năm 2026 do Cục Thống kê, Bộ Tài chính công bố, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa trong bốn tháng đầu năm đạt 344,17 tỷ USD, tăng 24,2% so cùng kỳ năm trước.

Dù là ngành có nhiều đặc thù trong công tác quản lý, song cơ quan hải quan đang là đầu mối chủ trì rà soát toàn diện các văn bản quy phạm “xương sống” trình Bộ Tài chính trình Chính phủ ban hành nhằm loại bỏ tận gốc các điều kiện kinh doanh bất hợp lý.

Chuyển mạnh sang quản lý rủi ro

Triển khai Kết luận số 18-KL/TW của Ban Chấp hành Trung ương khóa XIV về Kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội gắn với thực hiện mục tiêu phấn đấu tăng trưởng hai con số.

Tọa đàm “Xác lập thể chế đặc thù, vượt trội để phát triển Thủ đô trong kỷ nguyên mới”.

Trao quyền để đột phá

Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI, chiều 8/4, dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh, Quốc hội nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra dự án Luật Thủ đô (sửa đổi).

Chi phí đầu vào gia tăng sẽ lan tỏa sang nhiều nhóm hàng hóa và dịch vụ, làm gia tăng áp lực lạm phát, gia tăng gánh nặng trên vai người tiêu dùng. (Ảnh: Nguyễn Hùng)

Thách thức lớn với mục tiêu kiểm soát lạm phát

Trong trường hợp giá dầu tiếp tục leo thang do căng thẳng Trung Đông kéo dài, theo nhận định của Cục Thống kê (Bộ Tài chính), yếu tố này có thể làm chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tăng thêm khoảng từ 1 đến 2 điểm %. Khi đó, việc kiểm soát lạm phát dưới mục tiêu 4,5% mà Quốc hội đề ra cho năm nay sẽ càng gia tăng tính thách thức.

Cửa hàng thí điểm kinh doanh xăng E10 tại phố Nghĩa Tân (Hà Nội) của Tổng công ty Dầu Việt Nam (PVOIL) đã thực hiện cung cấp xăng E10 từ tháng 8/2025. (Ảnh: Nguyễn Hùng)

Sẵn sàng sử dụng rộng rãi xăng E10 trên toàn quốc

Sau gần một thập kỷ triển khai xăng sinh học có tỷ lệ phối trộn 5% (E5), việc đưa xăng sinh học có tỷ lệ phối trộn 10% (E10) ra thị trường trên diện rộng từ đầu tháng 4 này là một quyết định chiến lược của Việt Nam, với kỳ vọng giảm phụ thuộc nhiên liệu hóa thạch, tăng sự chủ động nguồn cung xăng dầu.

Ngân sách nhà nước sẽ đóng vai trò “vốn mồi”, tập trung đầu tư vào các lĩnh vực có tính lan tỏa cao, tạo điều kiện để khu vực tư nhân tham gia đầu tư. (Trong ảnh: Đường dẫn nút giao IC5 vào cao tốc Cần Thơ-Cà Mau).

Áp lực lớn trong khai mở các kênh vốn đầu tư

Trong bối cảnh thị trường vốn trong nước còn hạn chế và nhu cầu đầu tư cho hạ tầng, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh ngày càng lớn, chính sách tài chính được kỳ vọng đóng vai trò trung tâm trong việc khơi thông và phân bổ hiệu quả các dòng vốn đầu tư phát triển.