... từng bước áp dụng tiêu chuẩn VietGAP giúp nâng cao năng suất, chất lượng và hiệu quả kinh tế, đồng thời bảo đảm an toàn thực phẩm, thích ứng biến đổi khí hậu.
Khai thác lợi thế mặt nước
Định hướng quan trọng nhằm đưa ngành chăn nuôi, thủy sản phát triển bền vững, tỉnh đã tập trung thu hút các thành phần kinh tế đầu tư sản xuất giống theo tiêu chuẩn chất lượng, an toàn dịch bệnh, phát huy hiệu quả hoạt động của các cơ sở đã được đầu tư. Đồng thời hoàn thiện quy trình công nghệ sản xuất giống các loại cá đặc sản có giá trị kinh tế cao bằng phương pháp sinh sản nhân tạo như cá chiên, lăng chấm, dầm xanh Anh Vũ để đáp ứng nhu cầu trên địa bàn.
Cùng với đó, tỉnh cũng chú trọng phát triển các loại thủy sản có giá trị kinh tế gắn với bảo vệ môi trường sinh thái, chủ động thích ứng biến đổi khí hậu, nhất là phát triển vùng nuôi lồng bè tập trung ở những nơi có điều kiện tự nhiên phù hợp. Phối hợp các tổ chức, cá nhân có đủ điều kiện xây dựng và triển khai các mô hình nuôi cá đặc sản theo hướng bảo đảm vệ sinh thực phẩm và thân thiện với môi trường.
Với lợi thế về diện tích mặt nước, đến nay, xã Nà Hang có 74 tổ chức, cá nhân nuôi cá trên hồ thủy điện Tuyên Quang, trong đó có 6 doanh nghiệp, hợp tác xã, 68 hộ gia đình tham gia với tổng số 1.165 lồng nuôi cá các loại. Sản lượng thủy sản nuôi trồng và khai thác hằng năm đạt 1.264 tấn, trong đó có 938,3 tấn cá đặc sản giá trị kinh tế cao. Bắt đầu khởi nghiệp chỉ với 4 lồng cá, đến nay anh Trịnh Văn Hà, xã Nà Hang đã phát triển quy mô lên 70 lồng nuôi.
Trải qua nhiều khó khăn, năm 2023, sau thời gian tìm hiểu về đặc tính nguồn nước, thổ nhưỡng và điều kiện tự nhiên, anh Hà mạnh dạn đưa mô hình nuôi cá tầm vào sản xuất. Anh chọn vị trí sông, nơi có nhiệt độ nước ổn định từ 20-26 độ C, phù hợp cho cá tầm sinh trưởng.
Nhờ nắm vững kỹ thuật làm lồng, chăm sóc và phòng bệnh, lứa cá đầu tiên sinh trưởng tốt, tỷ lệ hao hụt thấp. Cùng với đó, để chủ động nguồn giống và giảm chi phí sản xuất, anh Hà đã xây dựng mô hình ươm cá giống, hiện duy trì hơn 10 vạn con, trước mắt được sử dụng để cung cấp cho các lồng nuôi của gia đình, góp phần bảo đảm chất lượng và ổn định đầu ra cho sản xuất.
Anh Trịnh Văn Hà cho biết, anh quyết định đầu tư vào những loài cá có giá trị kinh tế cao, có khả năng cạnh tranh tốt trên thị trường; mong muốn được chính quyền địa phương quan tâm, hỗ trợ vay vốn để mở rộng quy mô sản xuất, đưa sản phẩm thủy sản Nà Hang vươn xa hơn.
Theo Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Nà Hang Bùi Thị Xuyên, thời gian tới, xã sẽ đẩy mạnh ứng dụng khoa học-công nghệ trong chuỗi sản xuất, từ con giống, nuôi trồng, chế biến đến tiêu thụ; đồng thời thương mại hóa sản phẩm theo hướng chuẩn hóa, xây dựng nhãn hiệu tập thể cho các sản phẩm đặc trưng như tôm, cá Nà Hang nhằm nâng cao giá trị và sức cạnh tranh.
Giai đoạn 2025-2030, xã xác định phát triển chăn nuôi thủy sản là khâu đột phá, tạo việc làm, tăng thu nhập và hình thành sản phẩm hàng hóa cho người dân; tiếp tục tuyên truyền, vận động người dân khai thác tiềm năng các eo ngách tại lòng hồ thủy điện Tuyên Quang; tận dụng cơ chế, chính sách hỗ trợ của tỉnh, tạo điều kiện để người nuôi cá tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi, mở rộng quy mô sản xuất.
Ổn định sản xuất, phục hồi sau thiên tai
Toàn tỉnh Tuyên Quang hiện có hơn 18.600 ha mặt nước, trong đó, hồ thủy điện chiếm hơn 13.000 ha, ao hồ nuôi thủy sản hơn 5.400 ha, năng suất bình quân đạt 2 tấn/ha. Diện tích nuôi cá đặc sản, cá nước lạnh đạt hơn 26.000 m², sản lượng khoảng 160 tấn/năm; có hơn 3.300 lồng bè nuôi cá trên sông, hồ; hằng năm, kết nối tiêu thụ khoảng 600 tấn cá đặc sản, cá có giá trị kinh tế cao với các đơn vị thu mua của các tỉnh, thành phố: Tuyên Quang, Phú Thọ, Hải Phòng, Hà Nội.
Mặc dù bão số 10 và 11 đã gây thiệt hại gần 300 lồng cá của người dân, nhưng nhờ kinh nghiệm sản xuất, sản lượng thủy sản sau 10 tháng năm 2025 vẫn ổn định, ước đạt hơn 1.200 tấn, lũy kế 10 tháng đạt gần 13.000 tấn cá thương phẩm. Sản xuất cá giống đạt hơn 35 triệu con, bằng 105% kế hoạch năm...
Đồng chí Lê Hải Nam, Chi cục trưởng Chăn nuôi, Thú y và Thủy sản tỉnh cho biết, giai đoạn 2020-2025, ngành chăn nuôi và thủy sản Tuyên Quang phát triển ổn định, đa dạng hóa cơ cấu giống, phát triển theo hướng thâm canh, bán thâm canh, an toàn sinh học và VietGAP. Đồng thời tỉnh chú trọng quản lý, bảo vệ, tái tạo nguồn lợi thủy sản, nâng cao chất lượng và năng lực sản xuất giống, từng bước hình thành vùng sản xuất thủy sản tập trung.
Thời gian tới, chi cục sẽ tiếp tục tham mưu cho tỉnh chỉ đạo phát triển chăn nuôi, thủy sản theo hướng bền vững, khuyến khích mô hình gia trại, trang trại tập trung, an toàn dịch bệnh, gắn với chế biến và tiêu thụ sản phẩm nhằm kiểm soát dịch bệnh, nâng cao năng suất và sức cạnh tranh.
Đồng thời, đẩy mạnh kết nối, quảng bá, giới thiệu sản phẩm, phát triển hợp tác xã thủy sản, thu hút doanh nghiệp đầu tư công nghệ cao trong sản xuất, chế biến sâu và mở rộng thị trường tiêu thụ trong nước, xuất khẩu. Tuyên Quang sẽ tiếp tục xây dựng vùng sản xuất hàng hóa tập trung, nhân rộng mô hình tổ, đội, hợp tác xã sản xuất, tăng cường dịch vụ hỗ trợ và tiêu thụ sản phẩm, góp phần thực hiện mục tiêu phát triển nông nghiệp sinh thái, nông thôn hiện đại, nông dân văn minh giai đoạn 2025-2030.
