Từ nền tảng bản sao số đến phát triển các ngành công nghệ chiến lược

Việt Nam đã xác định khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số là động lực chính cho tăng trưởng trong giai đoạn phát triển mới. Theo đó, mục tiêu xuyên suốt là nâng cao năng lực nội sinh của nền kinh tế, thúc đẩy tăng trưởng nhanh và bền vững để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Hội thảo chuyên đề về Nghị quyết 57-NQ/TW với chủ đề “Từ nền tảng bản sao số đến phát triển các ngành công nghệ chiến lược” do Bộ Tài chính giao Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC) tổ chức. (Ảnh: HNV)
Hội thảo chuyên đề về Nghị quyết 57-NQ/TW với chủ đề “Từ nền tảng bản sao số đến phát triển các ngành công nghệ chiến lược” do Bộ Tài chính giao Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC) tổ chức. (Ảnh: HNV)

Trong khuôn khổ hội thảo chuyên đề về Nghị quyết 57-NQ/TW với chủ đề "Từ nền tảng bản sao số đến phát triển các ngành công nghệ chiến lược" diễn ra chiều 8/1, tại trụ sở Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC) Tôn Thất Thuyết, Hà Nội, Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Chí Dũng nhấn mạnh, thế giới đang bước vào giai đoạn chuyển đổi sâu sắc dưới tác động của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư. Các công nghệ mới như bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI), lượng tử, công nghệ 5G, 6G, công nghệ sinh học, năng lượng mới, và đặc biệt là xu hướng “kép” (chuyển đổi xanh-chuyển đổi số toàn cầu)....đang tái định hình căn bản chuỗi sản xuất và chuỗi giá trị toàn cầu.

Xác định rõ thực trạng đó, Chính phủ Việt Nam đang triển khai đồng bộ các giải pháp chiến lược, từ hoàn thiện thể chế, phát triển hạ tầng công nghệ hiện đại, đẩy mạnh đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, đến ban hành danh mục 11 nhóm ngành công nghệ chiến lược và xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quốc gia, gắn kết chặt chẽ giữa Nhà nước-doanh nghiệp-viện, trường và đối tác quốc tế.

ndo_br_htcd57-3.jpg
Phó Thủ tướng Nguyễn Chí Dũng phát biểu tại hội thảo.

Theo Phó Thủ tướng, cùng với đó, Việt Nam đang chuyển mạnh từ thu hút đầu tư nước ngoài theo chiều rộng sang thu hút đầu tư có chọn lọc, ưu tiên các dự án công nghệ cao, có khả năng lan tỏa tri thức, công nghệ và liên kết với khu vực kinh tế trong nước.

Với môi trường chính trị-kinh tế ổn định, chính sách nhất quán, lực lượng lao động trẻ, sáng tạo và khát vọng phát triển mạnh mẽ, Việt Nam đang nổi lên là điểm đến hấp dẫn cho các tập đoàn công nghệ toàn cầu trong hoạt động đầu tư, nghiên cứu và phát triển.

Đặc biệt, Đảng và Nhà nước Việt Nam đã ban hành nhiều chủ trương, chính sách mang tính đột phá, tạo hành lang pháp lý đồng bộ, hiện đại trong việc phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia như: Nghị quyết số 57 của Bộ Chính trị; Luật Khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo; Luật AI; Luật Đầu tư; Luật Thuế; Luật Đấu thầu; Luật PPP; Nghị định số 182/2024 về thành lập, quản lý và sử dụng Quỹ Hỗ trợ đầu tư; Nghị định số 180/2025 về hợp tác công tư trong lĩnh vực phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

ndo_br_htcd57-1.jpg
Phó Thủ tướng Nguyễn Chí Dũng trao đổi với đại biểu tại hội thảo.

Trong đó xác định rõ: trí tuệ nhân tạo (AI) và bản sao số là những trụ cột công nghệ chiến lược, có vai trò lan tỏa, dẫn dắt sự phát triển của nhiều ngành kinh tế-kỹ thuật quan trọng trong giai đoạn tới.

Nhận định tại hội thảo, Thứ trưởng Tài chính Nguyễn Đức Tâm cho rằng, một trong những bài học quan trọng rút ra từ thực tiễn phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo của các quốc gia tiên tiến là không một chủ thể nào có thể đi một mình. Phát triển công nghệ lõi đòi hỏi sự kết hợp chặt chẽ, thực chất và bền vững giữa khu vực công và khu vực tư.

“Thời gian qua, Bộ Tài chính đã giao Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC) chủ động hợp tác với các tập đoàn công nghệ hàng đầu thế giới, từng bước hình thành hệ sinh thái cho các công nghệ nền tảng, tập trung vào phát triển hạ tầng, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, xây dựng hệ sinh thái dữ liệu mở và kết nối trí tuệ Việt Nam toàn cầu”, Thứ trưởng Nguyễn Đức Tâm nói.

ndo_br_bss2.jpg
Thứ trưởng Tài chính Nguyễn Đức Tâm phát biểu tại hội thảo.

Tại hội thảo, các diễn giả quốc tế đều nhất trí cao rằng, trong bối cảnh thế giới đang trải qua những biến đổi sâu sắc dưới tác động của Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, trí tuệ nhân tạo (AI) và công nghệ bản sao số đã và đang trở thành những nền tảng then chốt, định hình phương thức sản xuất, quản trị và năng lực cạnh tranh của mỗi quốc gia. Chuỗi giá trị toàn cầu đang được tái cấu trúc mạnh mẽ, buộc các quốc gia phải lựa chọn cách tiếp cận mới: hoặc chấp nhận đi sau, hoặc chủ động nắm bắt và vươn lên làm chủ công nghệ.

Trong khi đó, chia sẻ về “Thúc đẩy Đổi mới sáng tạo Việt Nam-Pháp và phát triển các ngành công nghệ chiến lược”, bà Marie Keller, Đại biện lâm thời Pháp tại Việt Nam đánh giá cao về tiềm năng, thế mạnh hơp tác giữa hai quốc gia về đổi mới sáng tạo.

Dịp này, ông Samson Khaou, Phó Chủ tịch Thường trực Tập đoàn Dassault Systèmes (Pháp), Phụ trách khu vực châu Á-Thái Bình Dương, bản sao số (Digital Twin) kết hợp với trí tuệ nhân tạo đang trở thành nền tảng cốt lõi giúp các quốc gia và doanh nghiệp thiết kế, mô phỏng, tối ưu và vận hành các hệ thống phức tạp một cách bền vững.

ndo_br_htcd57-4.jpg
Các đại biểu thực hiện nghi thức khởi động dự án Trung tâm nghiên cứu và phát triển (R&D) cùng Trung tâm Xuất sắc (Center of Excellence – COE) về Trí tuệ nhân tạo (AI) và Bản sao số (Digital Twin).

Đồng quan điểm đó, ông Rafael de Bustamante, đại biện Phái đoàn Liên minh châu Âu tại Việt Nam chia sẻ về hành trình thúc đẩy đổi mới sáng tạo của châu Âu và các cơ hội hợp tác với Việt Nam. Theo vị đại biện này, đổi mới sáng tạo, sáng kiến hỗ trợ chuyển đổi xanh, chuyển đổi năng lượng là thế mạnh của Liên minh châu Âu và cũng phù hợp với mục tiêu phát triển kinh tế-xã hội của Việt Nam.

Hội thảo đã khép lại với kỳ vọng hợp tác giữa Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia và Dassault Systèmes (Pháp) sẽ trở thành hạt nhân lan tỏa tri thức, công nghệ và chuẩn mực quốc tế, góp phần hình thành các hệ sinh thái đổi mới sáng tạo theo ngành, thúc đẩy quá trình chuyển đổi số trong các lĩnh vực trọng điểm, qua đó đóng góp thiết thực vào mục tiêu xây dựng Việt Nam trở thành quốc gia phát triển, có năng lực tự chủ cao về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Có thể bạn quan tâm

Mục tiêu đến năm 2030, nghiên cứu, làm chủ công nghệ thiết kế, tích hợp, chế tạo, thử nghiệm và đưa vào ứng dụng 6 sản phẩm công nghệ chiến lược. (Ảnh minh họa)

Tự chủ công nghệ AUV nghiên cứu biển

Khoa học-công nghệ phát triển giúp nhiều quốc gia biển trên thế giới đẩy mạnh nghiên cứu về tiềm năng tài nguyên biển trong vùng lãnh hải của mình, từ đó có những quyết sách chính xác và hiệu quả. 

Hoạt động nghiên cứu khoa học tại Đại học Bách khoa Hà Nội. (Ảnh NGUYỄN ĐĂNG)

Mở rộng cơ hội cho nhà khoa học trẻ

Để khoa học công nghệ phát triển đột phá, đóng góp thiết thực vào sự phát triển bền vững của đất nước, không thể không quan tâm việc bồi dưỡng, khuyến khích các nhà khoa học trẻ. Giải quyết những điểm nghẽn, hoàn thiện cơ chế chính sách phù hợp là điều kiện cần thiết để thu hút người tài đến với khoa học.

Viettel xây trạm viễn thông ở Peru.

Viettel Global: Sứ mệnh lan tỏa giá trị Việt Nam và thắt chặt tình hữu nghị

Hiện nay, Viettel Global đã hiện diện tại 11 quốc gia, phục vụ gần 90 triệu khách hàng và xác lập vị thế dẫn đầu thị phần di động tại 7 thị trường quốc tế. Tuy nhiên, quá trình đi ra quốc tế của Viettel Global không chỉ dừng ở việc kinh doanh viễn thông, mà còn đóng vai trò kết nối ngoại giao, đưa hình ảnh Việt Nam ra thế giới.

Ông Nguyễn Quyết Chiến, Tổng Thư ký Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam phát biểu tại hội thảo. (Ảnh: BÍCH LIÊN)

Hình thành nền tảng dữ liệu lõi cho hệ thống khoa học, công nghệ Vusta

Theo ông Nguyễn Quyết Chiến, Tổng Thư ký Liên hiệp Hội Việt Nam, việc xây dựng nền tảng dữ liệu số tập trung không chỉ đáp ứng yêu cầu cấp thiết mà còn mở ra khả năng khai thác hiệu quả “tài nguyên số”, hướng tới hình thành kho dữ liệu dùng chung, phục vụ quản trị, điều hành và tạo thêm động lực phát triển cho toàn hệ thống.

Sự kiện thu hút đông đảo bạn trẻ trong nước và quốc tế tham dự. (Ảnh: BTC)

LotusHacks 2026: Hệ sinh thái AI Việt Nam đủ sức cạnh tranh trong khu vực

LotusHacks 2026 đã đưa ra hàng loạt giải pháp AI giàu tính ứng dụng. Được đánh giá là sân chơi công nghệ lớn, hiệu quả, đây là hoạt động góp phần thiết thực vào phát triển hệ sinh thái AI nội địa tự chủ, bền vững cũng như cho thấy sức bật mạnh mẽ của hệ sinh thái nhân lực trẻ Việt Nam trên bản đồ AI khu vực.

Tiến sĩ Bùi Đình Thạch (ngoài cùng bên trái) trao đổi với nhóm nghiên cứu về tác dụng của cây ngải trắng. (Ảnh: VAST)

Tiềm năng dược liệu từ cây ngải trắng

Từ một cây thuốc dân gian quen thuộc ở nhiều vùng nông thôn, ngải trắng (Curcuma aromatica Salisb, họ Gừng - Zingiberaceae) được các nhà khoa học nghiên cứu bài bản nhằm khai thác giá trị dược liệu và phát triển thành các sản phẩm chăm sóc sức khỏe theo tiêu chuẩn hiện đại.

Đề án “Chuyển đổi số các doanh nghiệp nhỏ và vừa giai đoạn 2026-2030”. (Ảnh: TL)

Thúc đẩy chuyển đổi số khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa

Thủ tướng Chính phủ ký ban hành Quyết định phê duyệt Đề án “Chuyển đổi số các doanh nghiệp nhỏ và vừa giai đoạn 2026-2030” (Đề án). Đây là một bước đi quan trọng, thể hiện quyết tâm của Chính phủ trong việc thúc đẩy chuyển đổi số khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa, nhằm nâng cao năng suất và năng lực cạnh tranh quốc gia.

Thiết bị hạ tầng 5G Advanced do Viettel High Tech phát triển.

Doanh nghiệp nỗ lực làm chủ công nghệ lõi

Các doanh nghiệp Việt Nam đang nỗ lực để từng bước làm chủ công nghệ sản xuất trong một số ngành công nghiệp mới nổi, tiến tới vươn lên nấc thang cao hơn trong chuỗi giá trị.

Trung tâm Dịch vụ dữ liệu và Trí tuệ nhân tạo Viettel vận hành hệ thống siêu máy tính, phát triển mô hình AI Việt Nam. (Ảnh: TL)

Phát triển cơ sở dữ liệu quốc gia, thúc đẩy chuyển đổi số

Hoàn thiện và phát triển cơ sở dữ liệu quốc gia là nhiệm vụ then chốt trong tiến trình chuyển đổi số. Khi dữ liệu được chuẩn hóa, kết nối và khai thác hiệu quả sẽ trở thành nền tảng quan trọng cho quản trị hiện đại, phát triển kinh tế số và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.

Trạm sạc xe điện thông minh được triển khai tại Trường đại học VinUni.

Tối ưu hạ tầng sạc cho xe điện

Khi phương tiện điện phát triển nhanh nhưng hạ tầng sạc còn hạn chế, bài toán tối ưu vận hành, giảm chi phí và tránh quá tải lưới điện đang đặt ra cấp thiết.