Hướng tới kỷ niệm 80 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9 (1945-2025); đồng thời kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống Công an nhân dân (19/8/1945-19/8/2025) và 20 năm Ngày hội Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, ngày 7/8 tới đây, tại Hà Nội, Tổ chức “Trái tim người lính” phối hợp Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam, Trung tâm “Tác phẩm mới”, Hội đồng Họ Dương thành phố Hà Nội và Câu lạc bộ “Mãi mãi tuổi 20” sẽ tổ chức một sự kiện ý nghĩa: Trao tặng một số di ảnh Anh hùng-Liệt sĩ Công an nhân dân vừa được nhóm họa sĩ trẻ phục dựng màu, đồng thời giới thiệu cuốn sách bút ký lịch sử “Ngôi nhà xưa yêu dấu” của tác giả Dương Việt Tiến.
Tri ân những người con bất tử
Tại sự kiện, Ban tổ chức sẽ trao tặng tượng trưng di ảnh phục dựng màu của bốn nữ Anh hùng-Liệt sĩ Công an nhân dân đã anh dũng hy sinh trong kháng chiến chống thực dân Pháp, khi làm nhiệm vụ “diệt ác trừ gian”.
Đây là những nữ chiến sĩ đầu tiên trong lực lượng Công an nhân dân được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân:
Nguyễn Thị Lợi (Trần Thị Lời), sinh năm 1911 tại An Giang, hy sinh năm 1950 tại Thanh Hóa.
Cao Kỳ Vân (Nguyễn Thị Được), sinh năm 1925 tại Hà Nam, hy sinh năm 1950 tại Bắc Giang.
Bùi Thị Cúc (Trần Thị Lan), sinh năm 1930 tại Hưng Yên, hy sinh năm 1951 tại Hưng Yên.
Võ Thị Sáu (Nguyễn Thị Sáu), sinh năm 1933 tại Bà Rịa-Vũng Tàu, hy sinh năm 1952 tại Côn Đảo.
Theo Đại tá, nhà văn Đặng Vương Hưng - Chủ tịch Tổ chức “Trái tim người lính”, việc phục dựng di ảnh các nữ Anh hùng-Liệt sĩ Công an nhân dân mang tính biểu tượng, nhắc nhớ truyền thống đánh giặc giữ nước từ thời Hai Bà Trưng, đặc biệt là sự hy sinh thầm lặng của hàng vạn cán bộ, chiến sĩ công an trong các cuộc kháng chiến và bảo vệ Tổ quốc.
Ngoài ra, bốn di ảnh “Mãi mãi tuổi 20” của các liệt sĩ, chiến sĩ cách mạng và văn hóa kháng chiến cũng được giới thiệu và trao tặng.
Trong đó có cụ Dương Quang Trị, người trực tiếp vận hành chương trình phát sóng giới thiệu Tuyên ngôn Độc lập tháng 9/1945 và mệnh lệnh Toàn quốc kháng chiến tháng 12/1946 từ Đài Bạch Mai. Ba người còn lại là các liệt sĩ Nguyễn Văn Giang, Nguyễn Chí Cường và Dương Văn Cam, những chiến sĩ dũng cảm hy sinh trong các cuộc kháng chiến chống Pháp và Mỹ.
Cũng trong khuôn khổ sự kiện, Trung tâm Tư liệu “Trái tim người lính” đã tiếp nhận hai cuốn nhật ký chiến trường của thương binh, nhà giáo Nguyên Thùy, cựu chiến binh pháo phòng không từng chiến đấu tại Tây Bắc và làm nghĩa vụ quốc tế tại Lào.
Dự kiến, một phần trong số này sẽ được xuất bản thành cuốn sách Ghi vội trên mâm pháo vào dịp 20/11/2025.
“Ngôi nhà xưa yêu dấu” - câu chuyện lịch sử qua một mái nhà
Một điểm nhấn đầy cảm xúc của sự kiện là lễ ra mắt cuốn sách bút ký lịch sử “Ngôi nhà xưa yêu dấu” của tác giả Dương Việt Tiến. Cuốn sách được cấp phép bởi Nhà xuất bản Hội Nhà văn, do Trung tâm “Tác phẩm mới” phối hợp với “Trái tim người lính” tổ chức bản thảo.
“Ngôi nhà xưa yêu dấu” không chỉ kể về một ngôi nhà lịch sử tại số 8, ngõ 120 phố Vĩnh Tuy, nơi từng là cơ sở in báo Tiên Phong phục vụ Quốc dân Đại hội Tân Trào trước Cách mạng Tháng Tám 1945, mà còn là câu chuyện cảm động về một gia đình trí thức Hà Nội, âm thầm nuôi giấu cán bộ cách mạng, cống hiến thầm lặng cho kháng chiến.
Chủ nhân ngôi nhà - ông Dương Quang Trị, từng là người vận hành Đài phát sóng Bạch Mai, tham gia phát sóng các mốc son lịch sử của cách mạng. Ông đã chuyển gia đình lên chiến khu Việt Bắc từ năm 1947, sống bên cạnh nhiều cán bộ cấp cao của Đảng, cống hiến cả đời mình cho công tác truyền tin mật của Trung ương, đến khi nghỉ hưu vẫn giữ lối sống giản dị, tận tụy.
Ngôi nhà lịch sử, sau nhiều thăng trầm, nay đã được gắn biển di tích lịch sử tại số 96 Nguyễn Văn Viên, phường Vĩnh Tuy, Hà Nội. Gia đình ông bà Dương Quang Trị–Lưu Thị Hương được Nhà nước công nhận “Có công với nước”.
Tác phẩm không chỉ là chuyện của một gia đình, mà là niềm tự hào của cả dòng họ Dương ở Vĩnh Tuy, một minh chứng sống động cho tinh thần yêu nước, trách nhiệm với dân tộc của người Hà Nội xưa.
Sự kiện diễn ra sáng 7/8 tại Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam sẽ là hoạt động thiết thực nhằm tri ân quá khứ, tôn vinh sự hy sinh thầm lặng của các thế hệ đi trước, đồng thời lan tỏa giá trị lịch sử-cách mạng đến cộng đồng, đặc biệt là thế hệ trẻ. Qua các di ảnh, nhật ký, và trang sách, những câu chuyện từ kháng chiến hào hùng của ngành Công an nhân dân được khơi dậy, tiếp thêm niềm tin và khát vọng xây dựng, bảo vệ Tổ quốc trong giai đoạn mới.
