Tổ chức dạy 2 buổi/ngày ở THCS và THPT: Phải phù hợp điều kiện trường lớp và nguyện vọng của học sinh

Lãnh đạo Bộ Giáo dục và Đào tạo khẳng định cho đến thời điểm này chưa có chủ trương bắt buộc tổ chức dạy 2 buổi/ngày ở bậc THCS và THPT. Việc tổ chức buổi học thứ 2 phải trên tinh thần tự nguyện của học  sinh, cha mẹ học sinh và theo điều kiện cụ thể của từng nơi.
Thứ trưởng Thường trực Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng (Ảnh: VGP/Quang Thương)
Thứ trưởng Thường trực Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng (Ảnh: VGP/Quang Thương)

Trước thông tin các trường THCS và THPT sẽ dạy 2 buổi/ngày như đang áp dụng thực hiện ở cấp tiểu học, nhiều học sinh, cha mẹ học sinh rất băn khoăn về tính hợp lý của chủ trương này, thậm chí còn tỏ ra lo ngại việc này sẽ biến tướng thành dạy thêm, học thêm, đi lệch mục tiêu giáo dục.

"Muốn tổ chức dạy học 2 buổi/ngày tốt, ít nhất phải có 3 điều kiện: Cơ sở vật chất, đủ giáo viên và chương trình phù hợp với tâm sinh lý lứa tuổi", Thứ trưởng Thường trực Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng làm rõ những nội dung chung quanh việc tổ chức dạy 2 buổi/ngày ở bậc THCS và THPT tại buổi họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 3 diễn ra chiều 6/4.

Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng cho biết, dạy học 2 buổi/ngày không phải việc mới trong giáo dục. Với nhiều nước trên thế giới, khi có đủ điều kiện, việc tổ chức dạy học 2 buổi/ngày đem lại hiệu quả tích cực. Tuy nhiên, để tổ chức tốt hoạt động dạy học 2 buổi/ngày, phải hội đủ 3 yếu tố.

Thứ nhất là đủ cơ sở vật chất, mỗi lớp 1 phòng học và đủ điều kiện cho học sinh bán trú, ăn và nghỉ trưa tại trường. Cần đủ sân chơi, bãi tập, các hoạt động giáo dục thể chất và các kỹ năng khác. Thứ hai, đủ số lượng giáo viên. Thứ ba, có chương trình dạy học và tổ chức đủ các hoạt động trong 2 buổi, phù hợp tâm sinh lý lứa tuổi học sinh.

Tại Việt Nam, cấp tiểu học đã làm tốt tổ chức dạy 2 buổi/ngày. Từ năm 2010, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã có văn bản hướng dẫn tổ chức 2 buổi/ngày cho học sinh THPT và THCS, theo hướng nơi nào có điều kiện thì khuyến khích. Chương trình giáo dục phổ thông 2018 triển khai cũng nêu rõ tiểu học dạy học 2 buổi/ngày, còn THCS, THPT thì khuyến khích học 2 buổi/ngày ở nơi nào có đủ điều kiện.

Yêu cầu bắt buộc học 2 buổi/ngày ở tất cả các trường THCS, THPT là chưa phù hợp vì không phải nơi nào cũng đủ điều kiện, đáp ứng nhu cầu học sinh.

"Mục tiêu dạy 2 buổi/ngày trước hết là để bảo đảm tổ chức chương trình giáo dục phổ thông, đồng thời giảm áp lực cho học sinh, tổ chức quy củ bài bản việc dạy học cũng như các hoạt động giáo dục khác, hình thành cho học sinh phẩm chất, năng lực và các kỹ năng phát triển toàn diện về đức, trí, thể, mỹ..." - Thứ trưởng nói.

Hiện nay, dạy học 2 buổi/ngày ở tiểu học đạt tỷ lệ gần 100%. Với THCS, THPT số trường, lớp dạy 2 buổi/ngày tăng lên nhiều so với 10 năm trước. Qua khảo sát cho thấy nơi nào tổ chức tốt dạy 2 buổi/ngày thì chất lượng giáo dục toàn diện của trường, lớp đó khá hơn...

Tuy nhiên, theo Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng, có một số bất cập trong tổ chức thực hiện dạy 2 buổi/ngày, như nhiều nơi hiểu buổi 2 vẫn dạy chủ yếu là kiến thức chưa phải kỹ năng hay các nội dung khác, nên tạo áp lực lên học sinh.

Vì thế, Bộ Giáo dục và Đào tạo đang tổ chức rà soát, đánh giá lại hoạt động này, từ đó có hướng dẫn chung toàn quốc, thực hiện với từng cấp học.

"Quan điểm là nâng cao chất lượng chính khóa; giảm áp lực học tập cho học sinh; bảo đảm mục tiêu giáo dục các cấp học đề ra; học sinh được phát triển phẩm chất năng lực toàn diện, không chỉ kiến thức phổ thông mà còn phát triển thể chất, tâm hồn, thể thao, tiếp cận công nghệ, ngoại ngữ, tin học... phù hợp với tâm lý, lứa tuổi của học sinh" - Thứ trưởng nhấn mạnh.

Đặc biệt, buổi học 2 phải trên tinh thần tự nguyện của học sinh và phụ huynh. Học sinh THCS, THPT có nhu cầu khác nhau và bắt đầu hình thành định hướng nghề nghiệp, có em muốn có thêm kiến thức chuyển đổi số, có em muốn bổ trợ ngoại ngữ… Nếu trường không tổ chức bổ trợ, các em có thể học ở những nơi phù hợp, đúng quy định. Quan điểm Bộ là tạo điều kiện thuận lợi nhất cho học sinh, phụ huynh, giảm chi phí tài chính cho gia đình học sinh mà vẫn bảo đảm chất lượng.

Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng khẳng định: "Cho đến thời điểm này, Bộ Giáo dục và Đào tạo chưa có chủ trương bắt buộc các trường THCS, THPT phải học buổi 2". Theo khảo sát, đánh giá, yêu cầu bắt buộc học 2 buổi/ngày ở tất cả các trường THCS, THPT là chưa phù hợp vì không phải nơi nào cũng đủ các điều kiện tối thiểu, đáp ứng nhu cầu học sinh.

Có thể bạn quan tâm

Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam vận chuyển sách giáo khoa tặng các trường học tại thành phố Đà Nẵng, thành phố Huế và tỉnh Gia Lai. (Ảnh NHÀ XUẤT BẢN GIÁO DỤC VIỆT NAM)

Khẩn trương đáp ứng đủ sách giáo khoa cho học sinh

Mặc dù năm học mới 2026-2027 đã diễn ra được một tuần, nhưng tại một số địa phương vẫn xảy ra tình trạng phụ huynh, học sinh gặp khó khăn trong việc tiếp cận, mua sách giáo khoa. Các đơn vị chức năng cần làm rõ trách nhiệm ở từng khâu chậm trễ, sớm cấp đủ sách, đáp ứng điều kiện học tập cho học sinh.

Đồng chí Nguyễn Xuân Lưu, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Hoàng Long, Hiệu trưởng Trường đại học Công nghệ Giao thông vận tải và lãnh đạo Cơ quan Phát triển Pháp ký Bản ghi nhớ. (Ảnh: UTT)

Việt Nam và Pháp ký hợp tác thành lập Trường Công nghệ đường sắt

Ngày 10/9, tại Paris, Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội, Cơ quan Phát triển Pháp (AFD) và Trường đại học Công nghệ Giao thông vận tải (UTT) đã ký Bản ghi nhớ hợp tác, thống nhất kế hoạch thành lập và phát triển Trường Công nghệ Đường sắt thuộc Trường đại học Công nghệ Giao thông vận tải tại xã Bình Minh, thành phố Hà Nội.

[Video] Gần 20% học sinh Việt bị bắt nạt "vài lần mỗi tháng"

[Video] Gần 20% học sinh Việt bị bắt nạt "vài lần mỗi tháng"

Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) vừa công bố báo cáo PISA năm 2025 từ cuộc khảo sát hơn 760.000 học sinh 15 tuổi tại 91 quốc gia và nền kinh tế. Tại Việt Nam, chương trình thực hiện khảo sát 7.353 học sinh ở 194 trường trung học cơ sở trên toàn quốc, trong đó phản ánh rõ thực trạng đáng lo ngại về bạo lực học đường.

Tình cảnh thiếu sách giáo khoa trong một nhà sách ở Huế. (Ảnh: DQT)

Để học sinh Huế có đủ sách giáo khoa

Sau hơn một tuần năm học mới, khoảng 21% học sinh Huế chưa có sách giáo khoa bản in. Trong khi các cấp, ngành đang tập trung tháo gỡ nguồn cung, phụ huynh có thể chủ động sử dụng sách điện tử, mượn hoặc photocopy để học sinh có tài liệu theo bài, giảm áp lực tìm mua từng cuốn còn thiếu.

Bốn thầy, cô giáo tiếng Anh đạt 9.0 IELTS tuyệt đối thảo luận về các phương pháp học ngoại ngữ của mỗi người. (Ảnh: VINH SAN)

Vận dụng ngoại ngữ hiệu quả trong bối cảnh "chạy đua" công nghệ AI

Năm học mới 2026-2027 đã bắt đầu. Từ điểm chuẩn chính thức, có thể thấy ngôn ngữ Anh, sư phạm tiếng Anh… luôn thuộc top các ngành có điểm chuẩn cao. Việc vận dụng tiếng Anh hiệu quả không còn gói gọn trong học tập, mà còn áp dụng trong cả công việc, đời sống, nhất là khi công nghệ trí tuệ nhân tạo ngày càng phổ biến. 

Quang cảnh hội thảo. (Ảnh: VĂN MẠNH)

Học tập suốt đời, phát triển con người có bản lĩnh, trách nhiệm

Ngày 9/9, tại Hà Nội, Đảng ủy Bộ Giáo dục và Đào tạo chủ trì, phối hợp Ban Tuyên giáo Trung ương và Trường đại học Mở Hà Nội tổ chức Hội thảo khoa học “Học tập suốt đời để dám nghĩ, dám nói, dám làm, dám chịu trách nhiệm, dám hy sinh vì lợi ích chung để trở thành người có ích cho xã hội”.

Ông Vương Quang Khải phát biểu tại lễ khai giảng của Đại học Bách khoa Hà Nội ngày 5/9. (Nguồn ảnh: Zalo)

Nhà sáng lập Zalo tại lễ khai giảng Đại học Bách khoa Hà Nội: Câu chuyện về thất bại và sự lãng mạn

Trở lại Đại học Bách khoa Hà Nội trong lễ đón tân sinh viên và khai giảng năm học mới ngày 5/9, ông Vương Quang Khải, nhà sáng lập Zalo, kể về những thất bại từng đẩy mình đến tuyệt vọng, lựa chọn làm lại từ đầu và một “sự lãng mạn” đã theo ông suốt gần ba thập kỷ làm công nghệ.

Dạy và học thế nào để người học thực sự "làm chủ" công nghệ trí tuệ nhân tạo. (Ảnh minh họa có sử dụng AI )

Giáo dục trong kỷ nguyên AI, từ sử dụng đến làm chủ công nghệ

Việc đưa trí tuệ nhân tạo (AI) vào trường học đã được thí điểm trong năm học 2025-2026 và định hướng triển khai đại trà từ năm học 2026–2027. Nhìn lại hành trình này, câu hỏi lớn nhất của ngành giáo dục đặt ra lúc này không còn là "có nên dạy AI hay không", mà là dạy và học thế nào để người học thực sự "làm chủ" công nghệ.

Hội nghị Kết nối Huế-Nhật Bản năm 2026. (Ảnh: LÊ HOÀNG)

Huế mở rộng không gian hợp tác, kết nối nguồn lực từ Nhật Bản

Trên nền tảng quan hệ hợp tác được vun đắp nhiều năm, Huế đang chủ động mở rộng kết nối với các địa phương, tổ chức và doanh nghiệp Nhật Bản, hướng tới những chương trình cụ thể về công nghệ, giáo dục, y tế, di sản, du lịch và đầu tư, qua đó tạo thêm nguồn lực cho thành phố phát triển nhanh, xanh và bền vững.

Sách giáo khoa bày bán tại một cửa hàng ở Hà Nội. (Ảnh: THÙY LINH)

Tiếp tục tăng cường nguồn cung, in bổ sung sách giáo khoa, sách bài tập để phát hành theo nhu cầu thực tế

Dịp khai giảng, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam đã cung ứng thêm khoảng 2,5 triệu bản sách giáo khoa, tập trung phục vụ các trường đặt muộn và bổ sung các đầu sách thiếu cục bộ. Trong tháng 9, khoảng triệu bản sách giáo khoa, sách bài tập tiếp tục được in bổ sung để phát hành theo nhu cầu thực tế và làm nguồn dự phòng.