Thúc đẩy thành lập sàn giao dịch tín chỉ carbon

Theo Đề án thành lập và phát triển thị trường carbon được Chính phủ phê duyệt đầu năm 2025, Việt Nam sẽ chủ động thành lập, phát triển thị trường carbon phù hợp định hướng phát triển quốc gia, cam kết quốc tế về giảm nhẹ phát thải khí nhà kính. Đề án đặt ra mục tiêu vận hành thí điểm sàn giao dịch carbon trong nước từ tháng 6/2025.
Tiềm năng tín chỉ carbon lớn từ rừng. (Ảnh: HẠNH VÂN)
Tiềm năng tín chỉ carbon lớn từ rừng. (Ảnh: HẠNH VÂN)

Công bố về hiện trạng rừng toàn quốc của Bộ Nông nghiệp và Môi trường ngày 31/3/2025 cho thấy, diện tích rừng hiện có 14.874.302ha, trong đó rừng tự nhiên 10.133.952ha, rừng trồng 4.740.350ha. Tỷ lệ che phủ rừng toàn quốc đạt 42,03%. Hơn 14,8 triệu ha rừng có thể tạo ra 50-70 triệu tấn tín chỉ carbon dôi dư, vừa mang lại nguồn lợi kinh tế vừa bảo đảm phát triển giá trị đa dụng của hệ sinh thái rừng. Đó là ngoài giá trị trực tiếp từ gỗ, lâm sản, thủy điện thì cần tạo nguồn thu từ các sản phẩm phi lâm sản như tín chỉ carbon.

Sản xuất tín chỉ carbon rừng chất lượng cao

Tổng lượng phát thải ròng của Việt Nam liên tục tăng qua các giai đoạn, năm 2000 là 150,9 triệu tấn CO₂, năm 2020 là 420,7 triệu tấn CO₂. Theo GS,TS Phạm Văn Điển, Hiệu trưởng Trường đại học Lâm nghiệp, ước tính lượng phát thải ròng năm 2030 và 2050 là 927 triệu tấn và 1.500 triệu tấn. Như vậy, để đạt được mục tiêu Net Zero thì nhu cầu sản xuất và cung ứng, bù trừ tín chỉ carbon là khá lớn.

Trong các ngành sản xuất hiện nay ở nước ta, lâm nghiệp là ngành duy nhất có lượng phát thải ròng âm, hấp thụ nhiều hơn phát thải. Giai đoạn 2025-2030 ước tính tổng lượng phát thải ròng của rừng khoảng 40 triệu tấn CO₂/năm. Tín chỉ carbon từ lâm nghiệp không chỉ phục vụ thị trường nội địa mà còn có giá trị lớn trên thị trường quốc tế.

Bên cạnh đó, GS, TS Phạm Văn Điển cho rằng: “Cần thúc đẩy sản xuất tín chỉ carbon rừng có chất lượng cao như tín chỉ carbon xanh dương được tạo ra từ rừng ngập mặn, cỏ biển, đầm lầy, bãi triều. Rừng ngập mặn với diện tích khoảng 200.000ha, chứa khoảng 8,7 triệu tấn carbon, có thể hấp thụ 1,4 đến hơn 2,0 triệu tấn CO₂/năm. Hay tín chỉ carbon được tạo ra từ rừng tự nhiên có tính đa dạng sinh học cao và từ rừng có vai trò quan trọng đối với cộng đồng thì với diện tích hơn 10 triệu hecta có thể hấp thụ trên 30 triệu tấn CO₂/năm. Còn tín chỉ carbon rừng được gắn nhãn CCPs và logo của ICVCM thì hiện có khoảng 600.000ha, có thể hấp thụ khoảng 1,2 đến 2,0 triệu tấn CO₂/năm”.

Hoạt động kiểm kê rừng. (Ảnh: TRẦN LÂM-HẠNH VÂN)
Hoạt động kiểm kê rừng. (Ảnh: TRẦN LÂM-HẠNH VÂN)

Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, vùng có trữ lượng lưu giữ carbon lớn nhất là vùng Đông Bắc với khoảng 21 triệu tấn carbon/năm, trong đó có tỉnh Tuyên Quang.

Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm tỉnh Tuyên Quang Lý Xuân Bình cho biết, hiện trên địa bàn tỉnh có gần 450 nghìn ha rừng, độ che phủ hơn 65%, cung cấp khoảng 1 triệu mét khối gỗ rừng trồng/năm; giá trị sản xuất lâm nghiệp bình quân 7,5%/năm, chiếm 13% tổng giá trị sản xuất nông, lâm nghiệp, thủy sản. Sở Nông nghiệp và Môi trường Tuyên Quang ước tính, diện tích rừng có thể hấp thụ khoảng 4 triệu tấn CO2/năm, có tiềm năng huy động các nguồn tài chính thông qua mua bán, chuyển nhượng cho các doanh nghiệp nước ngoài tín chỉ carbon rừng qua các hoạt động REDD+ (cơ chế quốc tế nhằm giảm phát thải khí nhà kính, tránh mất rừng và suy thoái rừng).

Tuy nhiên, đến nay hoạt động thương mại carbon rừng từ REDD+ của tỉnh chưa được thực hiện, mức độ sẵn sàng tham gia thị trường carbon chưa cao do thiếu quy định chi tiết dịch vụ về hấp thụ và lưu giữ carbon của rừng, giảm phát thải khí nhà kính từ hạn chế mất rừng và suy thoái rừng, quản lý rừng bền vững, tăng trưởng xanh. Đây là một trong năm loại dịch vụ môi trường rừng theo Luật Lâm nghiệp nhưng chưa có quy định chi tiết nên địa phương chưa có căn cứ thực hiện.

Tạo động lực kinh tế và huy động nguồn lực tài chính từ sàn giao dịch

Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm tỉnh Tuyên Quang Lý Xuân Bình cho biết, với những vướng mắc đó nên các nỗ lực của tỉnh cũng chỉ dừng lại ở công tác chuẩn bị sẵn sàng khi có đủ cơ sở pháp lý sẽ triển khai. Ông Bình kiến nghị các cấp thẩm quyền sớm có quy định cụ thể để địa phương có căn cứ thực hiện.

Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hội Chủ rừng Việt Nam PGS,TS Nguyễn Bá Ngãi, đánh giá: “Việt Nam chưa có quy định về sở hữu carbon rừng trong mối quan hệ với quyền sở hữu rừng, quyền sử dụng rừng trong khi đây là điều kiện rất quan trọng để thực hiện chuyển nhượng carbon rừng. Cũng chưa có quy định về carbon rừng khi được xác nhận dưới dạng tín chỉ carbon là tài sản của rừng được đối xử ngang bằng như gỗ hay lâm sản ngoài gỗ”.

GS,TS Phạm Văn Điển cũng cho rằng, Nghị định số 06/2022/NĐ-CP quy định về giảm phát thải khí nhà kính, nhưng chưa có hướng dẫn cụ thể về giao dịch tín chỉ carbon. Hiện chưa có quy định rõ ràng về cách thức hoạt động, định giá tín chỉ, và cơ chế giám sát.

Để phát triển thị trường carbon, một số chuyên gia cho rằng cần sớm bổ sung quy định carbon rừng là lâm sản và trở thành hàng hóa như các loại lâm sản khác. Và để xác định rõ về quyền carbon rừng, cần bổ sung quyền sử dụng carbon rừng nằm trong quyền sở hữu rừng và quyền sử dụng rừng.

Về quy định chuyển nhượng tín chỉ carbon rừng, Chính phủ cần ban hành cơ chế cho phép trao đổi, chuyển nhượng kết quả giảm phát thải, bán tín chỉ ra nước ngoài với nguyên tắc bảo đảm việc thực hiện mục tiêu, cam kết giảm phát thải của quốc gia.

Rừng Việt Nam có trữ lượng carbon lớn. (Ảnh: HẠNH VÂN)
Rừng Việt Nam có trữ lượng carbon lớn. (Ảnh: HẠNH VÂN)

Trước thực tế đó, TS Trần Lâm Đồng, Phó Giám đốc Viện Khoa học Lâm nghiệp Việt Nam cho biết, để được cấp tín chỉ carbon rừng cần xây dựng và thực hiện dự án tín chỉ carbon, đáp ứng yêu cầu của bộ tiêu chuẩn carbon rừng do các hệ thống chứng nhận tín chỉ carbon quy định. Dự án phải chứng minh được giảm phát thải do tác động của dự án thông qua hệ thống đo đếm, báo cáo, thẩm định (MRV).

Hiện nay, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang giao cho Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm cùng với Văn phòng chứng chỉ quản lý rừng bền vững, trực thuộc Viện Khoa học Lâm nghiệp Việt Nam, xây dựng Tiêu chuẩn carbon rừng Việt Nam dưới dạng tiêu chuẩn quốc gia (TCVN) làm cơ sở cấp tín chỉ carbon rừng. Tuy nhiên, khi đưa vào áp dụng cũng cần có những hướng dẫn cụ thể để các chủ rừng hoặc nhà đầu tư hiểu và xây dựng các dự án tín chỉ carbon rừng đạt yêu cầu của bộ tiêu chuẩn để được cấp tín chỉ carbon rừng.

Tới đây, các quy định về hạn ngạch giảm phát thải và việc yêu cầu các lĩnh vực, cơ sở phát thải phải thực hiện kiểm kê khí nhà kính (2.166 cơ sở) cùng việc chuyển đổi mô hình, công nghệ sản xuất làm giảm lượng phát thải… sẽ thúc đẩy phát triển thị trường carbon bắt buộc và thị trường carbon tự nguyện. Vận hành sàn giao dịch tín chỉ carbon sẽ thiết lập giá trị thực cho tín chỉ carbon; tạo động lực kinh tế, nhất là khi cho phép mua bán tín chỉ carbon như một tài sản có giá trị tài chính. Thị trường tín chỉ carbon khi đó không chỉ là công cụ môi trường, mà còn là kênh huy động nguồn lực tài chính mới cho phát triển kinh tế xanh.

Có thể bạn quan tâm

Bản đồ tâm chấn trận động đất mạnh 3,2 tại xã Bảo Lạc, tỉnh Cao Bằng. (Ảnh: Viện Các Khoa học Trái đất)

Liên tiếp xảy ra các trận động đất tại tỉnh Cao Bằng

Theo Trung tâm Báo tin và Cảnh báo sóng thần (Viện Các Khoa học Trái đất, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam), từ ngày 30/7-3/8 tại tỉnh Cao Bằng liên tục xảy ra ba trận động đất có độ lớn từ 3,2-3,6. Các trận động đất này đều có cấp độ rủi ro thiên tai: 0.

Đại diện các cơ quan tham dự tại Lễ khởi động Dự án thí điểm tái sử dụng nước thải tại khu công nghiệp DEEP C Hải Phòng 2. (Ảnh: ĐỨC TÙNG)

Xây dựng, nhân rộng những khu công nghiệp xanh

Trong bối cảnh nhu cầu nước cho sản xuất tiếp tục gia tăng, còn biến đổi khí hậu và đô thị hóa gây sức ép ngày càng lớn lên nguồn nước, tái sử dụng nước thải sau xử lý đang trở thành một hướng đi quan trọng để tiết kiệm tài nguyên, giảm áp lực môi trường và thúc đẩy kinh tế tuần hoàn.

Hạn hán kỷ lục cấp 4 tại Ninh Thuận (cũ) do chịu ảnh hưởng của đợt El Nino hồi năm 2020. (Ảnh: THÀNH ĐẠT)

Cảnh báo “đỉnh điểm” của thời tiết cực đoan do El Nino

Trong bối cảnh nhiều nơi trên thế giới phải chật vật chống chọi với mùa nắng nóng kỷ lục năm nay, các chuyên gia khí hậu cảnh báo, năm 2027 có thể trở thành năm nóng nhất được ghi nhận trong lịch sử, do tác động cộng hưởng từ hiện tượng El Nino siêu mạnh.

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 3/8/2026: Bắc Bộ tiếp tục mưa rào, Trung Bộ và Nam Bộ gia tăng nắng nóng

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 3/8/2026: Bắc Bộ tiếp tục mưa rào, Trung Bộ và Nam Bộ gia tăng nắng nóng

Bắc Bộ tiếp tục có mưa rào và dông do rãnh áp thấp vẫn duy trì, mưa tập trung chủ yếu về đêm và sáng. Thanh Hóa và Bắc Nghệ An còn mưa rải rác, trong khi từ Hà Tĩnh trở vào Duyên hải Nam Trung Bộ ban ngày có nắng. Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ về chiều tối chỉ còn mưa vài nơi.

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 2/8/2026: Bắc Bộ duy trì mưa dông, Trung Bộ nắng gián đoạn

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 2/8/2026: Bắc Bộ duy trì mưa dông, Trung Bộ nắng gián đoạn

Đêm nay và ngày mai, thời tiết ngày tiếp tục phân hóa giữa các khu vực. Bắc Bộ còn mưa rào và dông rải rác, cục bộ mưa to; Bắc Trung Bộ vẫn có mưa xen nắng, trong khi từ Quảng Trị đến Duyên hải Nam Trung Bộ trời nắng. Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ duy trì hình thái ngày nắng, chiều tối xuất hiện mưa dông rải rác.

Các bạn đoàn viên thanh niên tham gia trồng cây.

Hành trình xanh trong phát triển bền vững tại Quy Nhơn

Chiều 1/8, tại phường Quy Nhơn Nam, tỉnh Gia Lai, Công ty cổ phần đầu tư phát triển hạ tầng Phú Gia đã long trọng tổ chức sự kiện “Hành trình gieo bóng mát - Vun gốc lành, đón đô thị xanh” quy tụ gần 400 đại biểu, người dân trong khu vực cùng tham gia.

Lễ công bố Giải Marathon quốc tế VTV LPBank 2026.

Giải Marathon quốc tế VTV LPBank 2026 diễn ra tại Khu bảo tồn thiên nhiên đất ngập nước Vân Long

Ngày 31/7, tại Hà Nội, Đài Truyền hình Việt Nam phối hợp Ủy ban nhân dân tỉnh Ninh Bình tổ chức lễ công bố Giải Marathon quốc tế VTV LPBank 2026. Giải đấu sẽ diễn ra ngày 30/8 tại Khu bảo tồn thiên nhiên đất ngập nước Vân Long (tỉnh Ninh Bình), với chủ đề "Sải bước thăng hoa - qua miền di sản".

Một góc cụm công nghiệp Gia Thuận 1 (xã Gia Thuận, tỉnh Đồng Tháp).

Chiến lược xanh cho các cụm công nghiệp

Theo Bộ Công thương, hiện cả nước có khoảng 730 cụm công nghiệp đã đi vào hoạt động, góp phần tích cực vào việc di dời các cơ sở sản xuất gây ô nhiễm ra khỏi khu dân cư đông đúc. Tuy nhiên, bức tranh về công tác bảo vệ môi trường tại các cụm công nghiệp vẫn còn nhiều mảng tối.

[Video] Dự báo thời tiết ngày 31/7/2026: Bắc Bộ hửng nắng, chiều tối mưa dông trở lại; Nam Bộ tiếp tục có mưa dông vào chiều tối

[Video] Dự báo thời tiết ngày 31/7/2026: Bắc Bộ hửng nắng, chiều tối mưa dông trở lại; Nam Bộ tiếp tục có mưa dông vào chiều tối

Hôm nay, Bắc Bộ hửng nắng sau nhiều ngày mưa, tuy nhiên mưa dông sẽ quay trở lại từ chiều tối do ảnh hưởng của rãnh áp thấp kết hợp hội tụ gió trên cao. Trung Bộ cũng xuất hiện mưa dông vào chiều tối và đêm, trong khi Nam Bộ tiếp tục có mưa do gió mùa Tây Nam hoạt động.

(Ảnh minh họa)

Đêm nay (30/7) và ngày mai, nhiều khu vực trên cả nước tiếp tục có mưa lớn, đề phòng lốc sét, mưa đá và gió giật mạnh

Dự báo đêm nay (30/7) và ngày mai, khu vực phía đông bắc bộ và tỉnh Lào Cai, từ Thanh Hóa đến thành phố Đà Nẵng và phía đông tỉnh Quảng Ngãi có mưa dông với lượng mưa 10-30mm, cục bộ có nơi mưa to đến rất to trên 100mm. Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ cục bộ có nơi mưa to trên 70mm.

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 31/7/2026: Mưa dông trên cả nước vào chiều tối

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 31/7/2026: Mưa dông trên cả nước vào chiều tối

Trong đêm nay và ngày mai, Bắc Bộ tiếp tục có mưa rào và dông do ảnh hưởng của rãnh áp thấp kết hợp hội tụ gió trên cao, sau đó mưa giảm vào ban ngày. Trung Bộ mưa tập trung về đêm và sáng sớm trước khi trời chuyển nắng; trong khi Nam Bộ tiếp tục có mưa dông do gió mùa Tây Nam, mưa gia tăng trở lại vào chiều tối.