Dự án được triển khai trong giai đoạn từ tháng 5/2022 đến tháng 12/2026, theo đề án của Liên danh Công ty Toyo Fujiko Co., Ltd. và Công ty Toyo Energy Solution Co.,Ltd (sau đây gọi chung là “Toyo”).
Phát biểu tại buổi lễ, Phó Giám đốc Học viện Nông nghiệp Việt Nam Vũ Ngọc Huyên cho biết, Việt Nam hiện tiến nhanh trên con đường chuyển đổi xanh và phát triển nông nghiệp bền vững. Chính phủ Việt Nam đang nỗ lực hướng tới tầm nhìn giảm phát thải về 0 vào năm 2050, theo cam kết COP26.
Do vậy, việc xử lý chất thải nông nghiệp và chất thải hữu cơ đô thị không chỉ là bài toán môi trường cấp bách, mà còn là chìa khóa mở ra mô hình kinh tế tuần hoàn- biến rác thải thành tài nguyên.
Dự án hợp tác giữa JICA, Công ty Toyo và VNUA ra đời chính là lời giải thiết thực cho bài toán đó. Dự án không chỉ dừng lại ở việc tiếp nhận một công nghệ tiên tiến từ Nhật Bản, mà quan trọng hơn là chứng minh được tính khả thi khi vận hành tại điều kiện thực tế của Việt Nam.
Tại hội nghị, các đại biểu đã chia sẻ kết quả thử nghiệm đạt được trong thời gian qua, đồng thời trao đổi ý kiến về những thách thức và triển vọng trong việc phổ biến công nghệ cũng như thúc đẩy thương mại hóa dự án.
Các đại biểu cho rằng, trong những năm gần đây, ở nước ta, bên cạnh sự gia tăng quan tâm đối với năng lượng tái tạo, việc xử lý phù hợp các loại chất thải hữu cơ như rác thải thực phẩm và chất thải chăn nuôi cũng đang trở thành một vấn đề cấp bách cần giải quyết.
Được biết, công nghệ lên men khí mê-tan là công nghệ tuần hoàn: trong đó khí sinh học (biogas) được tạo ra từ quá trình vi sinh vật phân hủy chất thải hữu cơ được sử dụng để phát điện hoặc tạo nhiệt; đồng thời phần dịch sau lên men có thể được hoàn nguyên trở lại đất nông nghiệp dưới dạng phân bón hữu cơ.
Nhờ có thể đồng thời giải quyết vấn đề xử lý chất thải và tạo ra năng lượng tái tạo, công nghệ này đã được phổ biến rộng rãi, nhất là tại châu Âu. Tại Nhật Bản, hiện cũng đang có khoảng 300 cơ sở vận hành theo mô hình này.
Trong khuôn khổ dự án, Toyo đang phối hợp VNUA triển khai thử nghiệm công nghệ lên men khí mê-tan đối với rác thải thực phẩm, chất thải chăn nuôi và rác thải sinh hoạt. Thông qua các hoạt động thử nghiệm, dự án đánh giá hiệu quả của mô hình tuần hoàn chuyển đổi chất thải hữu cơ thành năng lượng và phân bón hữu cơ, đồng thời hướng tới nâng cao năng lực để VNUA trở thành trung tâm nghiên cứu, đào tạo và phổ biến công nghệ trong lĩnh vực này.
Trong hoạt động phát triển nguồn nhân lực, tháng 2/2026, dự án đã tổ chức chương trình đào tạo tại Nhật Bản dành cho giảng viên VNUA. Thông qua việc tham quan các cơ sở lên men khí mê-tan và doanh nghiệp liên quan tại Nhật Bản, các học viên đã được tiếp cận và chia sẻ kiến thức về vận hành cơ sở, bảo trì, quản lý cũng như mô hình kinh doanh, qua đó nâng cao năng lực của đội ngũ kỹ sư và nhà nghiên cứu.
Bên cạnh đó, JICA cũng đã cung cấp cho VNUA thiết bị đo BMP (Biochemical Methane Potential) và mô hình thí điểm lên men khí mê-tan quy mô nhỏ. Thiết bị đo BMP cho phép đánh giá định lượng khả năng tạo khí mê-tan của các loại chất thải hữu cơ, từ đó cung cấp dữ liệu cơ bản phục vụ dự báo sản lượng điện, thiết kế cơ sở xử lý và lựa chọn nguyên liệu đầu vào.
Mô hình thí điểm lên men khí mê-tan quy mô nhỏ là hệ thống phục vụ vận hành thử nghiệm đối với rác thải thực phẩm, chất thải chăn nuôi và rác thải sinh hoạt. Ngoài công tác nghiên cứu, hệ thống này còn được sử dụng trong đào tạo sinh viên và phổ biến công nghệ.
Trong thời gian tới, dự án được kỳ vọng sẽ tận dụng những kinh nghiệm kỹ thuật và kinh doanh tích lũy được để thúc đẩy phổ biến các mô hình lên men khí mê-tan quy mô nhỏ và trung bình phù hợp điều kiện địa phương cũng như nhu cầu của doanh nghiệp. Qua đó, dự án sẽ góp phần xây dựng xã hội tuần hoàn tài nguyên bền vững tại Việt Nam.
Đại diện JICA cho biết, sẽ tiếp tục tăng cường hợp tác với các bên liên quan tại địa phương, hỗ trợ thúc đẩy nền kinh tế tuần hoàn thông qua việc tái sử dụng và chuyển hóa chất thải thành nguồn tài nguyên có giá trị, hướng tới hiện thực hóa một xã hội phát triển bền vững.
![[Video] Giá xăng dầu kéo CPI tháng 10 tăng, lạm phát 10 tháng ở mức 4,57%](https://cdn.nhandan.vn/images/AFGUXNWdXbQ2IMTKAyr7cscLt_OtT3NX6eGeCJymSfeT1IrNiPXFJOz31bEAi2DLt64TzaMzsaZYpKoJ29hUdw/xang.jpg.avif)
