Thành công từ ruộng vườn
Ở thị xã Chũ và huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang, không ít bạn trẻ đã thành công với mô hình sản xuất nông nghiệp theo hướng hữu cơ, đạt tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP, ứng dụng công nghệ cao. Ngoài phân phối theo kênh truyền thống, việc tiêu thụ sản phẩm trên các nền tảng thương mại điện tử và chú trọng bao bì, tem nhãn, truy xuất nguồn gốc được các chủ thể quan tâm chú trọng.
Mô hình trồng nho Hạ Ðen theo hướng hữu cơ gắn với du lịch sinh thái của chị Giáp Thị Tuyền (sinh năm 1996) ở thôn Thủ Dương, xã Nam Dương (thị xã Chũ) đang là một trong điểm sáng của bức tranh nông nghiệp tại đây. Nhận thấy tiềm năng lớn của quê hương trong phát triển nông nghiệp sạch, năm 2021, gia đình chị Tuyền đã đầu tư khoảng 400 triệu đồng cải tạo ruộng, dựng nhà lưới, sau đó mua hơn 1.600 cây nho Hạ Ðen về trồng trên diện tích khoảng 6.000m2.
Theo chị Tuyền, trước đây khu ruộng này từng cấy lúa, trồng ngô, song hiệu quả thấp, sau khi chuyển sang trồng nho Hạ Ðen cho năng suất khoảng 8 tấn/năm (2 vụ), trừ chi phí còn lãi khoảng 500 triệu đồng, cao gấp nhiều lần so với các loại cây trồng khác và hiện tại giải quyết việc làm cho bảy lao động.
Ngoài ra, vườn nho còn là địa chỉ trải nghiệm hấp dẫn thu hút khách du lịch trong và ngoài nước vào mùa thu hoạch, từ đó dần hình thành điểm du lịch nông nghiệp sinh thái.
"Chúng tôi ứng dụng công nghệ vi sinh trong sản xuất, nhất là cải tạo đất, xử lý phụ phẩm nông nghiệp thành phân bón vi sinh, sử dụng thuốc bảo vệ thực vật sinh học và không dùng thuốc diệt cỏ, mẫu quả được kiểm tra dư lượng thuốc an toàn rồi mới cung cấp ra thị trường. Việc trồng nho trong nhà lưới, sử dụng hệ thống tưới nhỏ giọt đã giúp ngăn sâu bệnh và phòng trừ côn trùng rất hiệu quả", chị Tuyền cho biết thêm.
Mô hình sản xuất, kinh doanh hoa, cây cảnh của Hợp tác xã Dịch vụ hoa, rau sạch Dĩnh Trì ở tổ dân phố Núi, phường Dĩnh Trì (thành phố Bắc Giang) được xem là điển hình trong phát triển nông nghiệp đô thị. Với hơn 5.000m2 đất ruộng, hợp tác xã đã đầu tư xây dựng nhà lưới khoảng 2.000m2 chuyên trồng, cung cấp hàng trăm loài hoa, cây cảnh, cây nội thất, cây công trình có giá từ vài chục nghìn đến hàng chục triệu đồng mỗi cây. Dịp cuối năm 2024, khu vườn của hợp tác xã luôn tấp nập, khách hàng nhiều tỉnh, thành phố đến nhập hàng mang đi tiêu thụ.
Theo anh Nguyễn Văn Lân (sinh năm 1986), Phó Giám đốc hợp tác xã, năm 2019, sau khi được Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn hỗ trợ 400 triệu đồng, anh đã đầu tư thêm để xây dựng khu nhà màng. Ngoài những kinh nghiệm trồng, chăm sóc hoa truyền thống, hợp tác xã đã ứng dụng các loại phân bón, thuốc, kỹ thuật chăm sóc hiện đại để cây phát triển theo ý muốn, ra hoa đúng thời điểm.
"Hiện nay, khung mái được làm kiên cố, có hệ thống phun sương, nhất là với việc sử dụng các dòng thuốc, phân bón cao cấp giúp cây phát triển tốt, sản phẩm chủ yếu được bán buôn cho các đại lý, mỗi năm cho doanh thu hơn 2 tỷ đồng. Tôi dự định sẽ đầu tư mua thêm một số dòng cây, hoa cao cấp hơn để cung cấp cho thị trường", anh Lân chia sẻ.
Trên địa bàn tỉnh Bắc Giang còn nhiều mô hình sản xuất nông sản sạch, áp dụng quy trình sản xuất tiên tiến, do những người trẻ thành lập, quản lý như: Mô hình du lịch cộng đồng gắn với phát triển nông nghiệp bền vững của anh Ngô Cao Kiên, Giám đốc Công ty cổ phần Phát triển du lịch cộng đồng Bản Ven xanh (huyện Yên Thế); Hợp tác xã Lục Ngạn xanh với những sản phẩm được canh tác theo hướng hữu cơ; Hợp tác xã Dược liệu công nghệ cao Trường Sơn (huyện Lục Nam) có ba sản phẩm được công nhận OCOP, trong đó trà hoa vàng đạt tiêu chuẩn 4 sao.
Ngoài ra, nhiều hợp tác xã đã chú trọng sản xuất theo hướng tuần hoàn, hữu cơ, từ công đoạn sơ chế, thiết kế mẫu bao bì bắt mắt, bảo đảm các tiêu chí vệ sinh an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc, nhiều sản phẩm được tiêu thụ ở chuỗi cửa hàng thực phẩm sạch, siêu thị và sàn thương mại điện tử.
Truyền cảm hứng khởi nghiệp
Theo lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh, hiện nay, dư địa phát triển nông nghiệp của tỉnh còn rất lớn, tư duy sản xuất có nhiều thay đổi, tinh thần khởi nghiệp sáng tạo có nhiều kết quả nổi bật. Hết năm 2024, toàn tỉnh có 792 hợp tác xã nông nghiệp với khoảng 11.800 thành viên, doanh thu bình quân ước đạt 800 triệu đồng, lợi nhuận bình quân đạt 300 triệu đồng/hợp tác xã. Trong đó số lượng các hợp tác xã do lao động trẻ khởi nghiệp chiếm hơn 35%, góp phần không nhỏ vào việc khai thác hiệu quả tiềm năng thế mạnh của từng địa phương, là cơ sở hình thành chuỗi các sản phẩm tiêu biểu của tỉnh. Một số sản phẩm OCOP thế mạnh có khả năng đáp ứng yêu cầu sản xuất lớn và đã có hoạt động xuất khẩu trực tiếp.
Theo ông Nguyễn Văn Luy, Chi Cục trưởng Phát triển nông thôn, những năm qua nhiều chính sách khuyến khích phát triển nông nghiệp theo hướng bền vững được tỉnh ban hành như: Nghị quyết Quy định chính sách hỗ trợ phát triển nông, lâm nghiệp và thủy sản trên địa bàn tỉnh, giai đoạn 2023-2030 của Hội đồng nhân dân tỉnh; Quyết định phê duyệt Chương trình hỗ trợ phát triển kinh tế tập thể, giai đoạn 2021-2025 của Ủy ban nhân dân tỉnh... Riêng năm 2024, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã hỗ trợ hàng chục lượt hợp tác xã nông nghiệp, doanh nghiệp sản xuất sản phẩm OCOP về quản lý nhãn hiệu, bao bì, tem nhãn; hỗ trợ tiền thuê đất, xây dựng cơ sở hạ tầng vùng nguyên liệu; xây dựng website thương mại điện tử; đào tạo nguồn nhân lực, đưa lao động trẻ về làm việc tại hợp tác xã.
Ðể hỗ trợ, phát triển các mô hình nông nghiệp công nghệ cao, thời gian tới, ngành chức năng và các địa phương cần tiếp tục tăng cường truyền thông truyền cảm hứng khởi nghiệp trong khu vực nông nghiệp, nông thôn; tham mưu tỉnh xây dựng chính sách hỗ trợ các dự án, ý tưởng khởi nghiệp lồng ghép với các chính sách khuyến khích phát triển nông nghiệp công nghệ cao.
Ðồng thời, các bên liên quan cần kết nối nguồn vốn hỗ trợ, đầu tư cho các ý tưởng, dự án khởi nghiệp khả thi; thúc đẩy các mô hình liên kết sản xuất nông nghiệp sạch, an toàn; duy trì tổ chức cuộc thi tìm kiếm những ý tưởng, sáng kiến về khởi nghiệp. Bên cạnh đó, tỉnh tiếp tục ưu tiên bố trí nguồn vốn ủy thác qua Ngân hàng Chính sách xã hội chi nhánh tỉnh và Phòng Giao dịch Ngân hàng chính sách xã hội cấp huyện cho thanh niên vay vốn khởi nghiệp...
