Thúc đẩy giáo dục sở hữu trí tuệ cho thế hệ trẻ ASEAN

Trong bối cảnh khoa học-công nghệ thay đổi nhanh chóng, giáo dục sở hữu trí tuệ trở thành yêu cầu cấp thiết để xây dựng lực lượng đổi mới sáng tạo cho tương lai.

Cuộc họp về phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo gắn với giáo dục sở hữu trí tuệ ngày 24/11.
Cuộc họp về phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo gắn với giáo dục sở hữu trí tuệ ngày 24/11.

Từ ngày 24 đến 28/11 tại Hà Nội, Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ Khoa học và Công nghệ) phối hợp Học viện Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO Academy), Cơ quan Sáng chế Nhật Bản và Chương trình Sứ mệnh đổi mới sáng tạo Atal (Atal Innovation Mission - AIM) của Ấn Độ tổ chức chuỗi sự kiện quốc tế nhằm thúc đẩy giáo dục sở hữu trí tuệ tại Việt Nam và khu vực ASEAN, hướng tới hình thành thế hệ trẻ am hiểu sở hữu trí tuệ, nuôi dưỡng tư duy sáng tạo và thúc đẩy khởi nghiệp từ sớm.

Thúc đẩy giáo dục sở hữu trí tuệ từ trường học

Chuỗi sự kiện diễn ra đúng thời điểm thế giới đẩy mạnh phát triển các mô hình học tập mới gắn với công nghệ số, khi sở hữu trí tuệ trở thành công cụ chiến lược để đo năng lực đổi mới và chất lượng tri thức. Việc trang bị kiến thức sở hữu trí tuệ từ cấp phổ thông giúp hình thành văn hóa tôn trọng sáng tạo, đồng thời là nền tảng để Việt Nam xây dựng hệ thống sở hữu trí tuệ bền vững.

Mục tiêu của chương trình là nâng cao kiến thức và kỹ năng về sở hữu trí tuệ cho đội ngũ hoạch định chính sách, giáo viên, chuyên gia thiết kế chương trình giáo dục; thúc đẩy tích hợp hoạt động đổi mới sáng tạo vào trường học; xây dựng mạng lưới chia sẻ tài nguyên trong ASEAN và hỗ trợ thanh niên khởi nghiệp từ sớm.

Đáng chú ý, sự kiện cũng góp phần hiện thực hóa hai nghị quyết quan trọng: Nghị quyết 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia và Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo. Hai Nghị quyết đều nhấn mạnh yêu cầu nâng cao năng lực số, tư duy sáng tạo và thúc đẩy ứng dụng công nghệ trong giáo dục. Đây là nền tảng quan trọng để tích hợp giáo dục sở hữu trí tuệ trong toàn hệ thống giáo dục quốc dân.

Tăng cường hợp tác quốc tế về sở hữu trí tuệ

Chuỗi sự kiện là bước triển khai cụ thể sau chuyến thăm Việt Nam của Tổng Giám đốc WIPO Daren Tang tháng 9/2025. Trong chuyến thăm, ông đã tham dự Triển lãm các sản phẩm đổi mới sáng tạo của học sinh, sinh viên tại Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông. Ông đánh giá cao tiềm năng sáng tạo của học sinh, sinh viên Việt Nam và chứng kiến việc ký kết Bản ghi nhớ hợp tác giữa Cục Sở hữu trí tuệ và WIPO - đặt nền tảng cho các chương trình đào tạo, giáo dục và nâng cao năng lực sở hữu trí tuệ trong thời gian tới.

2.jpg
Các đại biểu thảo luận mô hình từ chương trình AIM (Ấn Độ), khả năng nhân rộng tại Việt Nam.

Ngày 24/11, cuộc họp về phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo gắn với giáo dục sở hữu trí tuệ tập trung thảo luận mô hình từ chương trình AIM (Ấn Độ), khả năng nhân rộng tại Việt Nam, định hướng hỗ trợ thanh niên khởi nghiệp và tăng cường hợp tác trong đào tạo. Sự kiện có sự tham gia của bà Altayework Tedla - Giám đốc WIPO Academy, các chuyên gia AIM, đại diện Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Giáo dục và Đào tạo và nhiều đơn vị liên quan.

3.jpg
Các ý kiến chia sẻ với định hướng hỗ trợ thanh niên khởi nghiệp.

Từ ngày 25 đến 28/11, Hội thảo quốc tế về giáo dục sở hữu trí tuệ dành cho khu vực ASEAN quy tụ hơn 30 đại biểu quốc tế là những nhà hoạch định chính sách, chuyên gia, giáo viên sở hữu trí tuệ cùng 50 đại biểu trong nước. Các đại biểu chia sẻ kinh nghiệm xây dựng chương trình giảng dạy sở hữu trí tuệ, sử dụng tài liệu của WIPO, thực hành thiết kế bài giảng, xử lý tình huống và khảo sát thực tế tại một số trường phổ thông tại Hà Nội.

Nền tảng chuyên môn từ WIPO Academy, IP4Y&T và AIM

WIPO Academy là đơn vị trực thuộc WIPO, được thành lập năm 1998, hoạt động như một trung tâm về giáo dục, đào tạo và xây dựng kỹ năng sở hữu trí tuệ. WIPO Academy tập trung vào việc hỗ trợ các quốc gia thành viên WIPO, đặc biệt là các nước đang phát triển, các nước kém phát triển nhất nhằm xây dựng năng lực trong lĩnh vực sở hữu trí tuệ, thúc đẩy đổi mới và sáng tạo.

Trong giai đoạn 2020-2025, Academy đã đào tạo hơn 550.000 thanh niên, trong đó hơn 56% là nữ. Các chương trình trải rộng từ giáo dục cơ bản, e-learning, đào tạo chuyên sâu, đến thạc sĩ liên kết với nhiều đại học danh tiếng.

Chương trình Intellectual Property for Youth and Teachers (IP4Y&T) là một sáng kiến của WIPO Academy nhằm thúc đẩy giáo dục sở hữu trí tuệ cho thanh thiếu niên và giáo viên, tập trung vào học sinh phổ thông. Chương trình này là một phần của Chiến lược Trao quyền thế hệ trẻ về sở hữu trí tuệ (IP-YES!) của WIPO, được triển khai qua các hoạt động gamified (hóa trò chơi) và thực tiễn để khơi dậy tinh thần sáng tạo và đổi mới.

Thời gian qua, trong khuôn khổ IP4Y&T, WIPO đã tổ chức các chương trình đào tạo trực tiếp cho 171 giáo viên trường học và mở rộng dịch vụ với các chương trình mới tại các nước ASEAN. Hàng nghìn học sinh được tiếp cận qua trại hè và câu lạc bộ đổi mới sáng tạo, giúp nâng cao kỹ năng sáng tạo và nhận thức sở hữu trí tuệ; xây dựng mạng lưới Đại sứ Thanh niên sở hữu trí tuệ và tích hợp vào Chiến lược Trao quyền thế hệ trẻ về sở hữu trí tuệ (IP-YES!)…

Atal Innovation Mission (AIM) là mô hình đổi mới sáng tạo quốc gia của Ấn Độ, được Chính phủ Ấn Độ triển khai từ năm 2016, hiện có hơn 10.000 phòng thí nghiệm Atal Tinkering Labs cho học sinh, mạng lưới trung tâm ươm tạo và chương trình giải quyết thách thức xã hội. Năm 2024, AIM ký Joint Letter of Intent (JLoI) với WIPO mở ra hợp tác quốc tế trong hỗ trợ thanh niên và giáo viên, xây dựng lab, tổ chức hackathon, chương trình trao đổi và phát triển năng lực.

Các mô hình này được kỳ vọng sẽ cung cấp kinh nghiệm và nguồn lực quan trọng cho Việt Nam và ASEAN trong việc xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo dựa trên sở hữu trí tuệ.

4-7155.jpg
Chuỗi sự kiện từ ngày 24 đến 28/11 tại Hà Nội thu hút nhiều chuyên gia sở hữu trí tuệ, đại diện Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Giáo dục và Đào tạo và nhiều đơn vị liên quan.

Chuỗi sự kiện tại Hà Nội là bước tiến quan trọng trong nỗ lực đưa giáo dục sở hữu trí tuệ vào trường học, tạo nền tảng để xây dựng thế hệ trẻ tự tin sáng tạo, có năng lực hội nhập và khởi nghiệp trong kỷ nguyên kinh tế tri thức. Thông qua hợp tác với WIPO, AIM và nhiều đối tác quốc tế, Việt Nam đang chủ động tham gia vào mạng lưới giáo dục sở hữu trí tuệ của khu vực, từng bước hình thành văn hóa tôn trọng sáng tạo và thúc đẩy đổi mới sáng tạo từ gốc, ngay trong nhà trường.

Có thể bạn quan tâm

Lễ mở ký Công ước của Liên hợp quốc về chống tội phạm mạng. (Ảnh: THỦY NGUYÊN)

Bảo đảm công nghệ phát triển an toàn, bền vững

Trong bối cảnh công nghệ số phát triển, lừa đảo trực tuyến ngày càng tinh vi khi deepfake (một công nghệ mô phỏng hình ảnh khuôn mặt con người, được đặt tên theo cụm từ kết hợp giữa “deep learning” (máy học) và “fake” (giả); bị lợi dụng để giả mạo người thân, tổ chức, doanh nghiệp nhằm chiếm đoạt tài sản.

Hệ thống pin điện mặt trời áp mái tại Khu liên hợp sản xuất gang thép Hòa Phát Dung Quất.

Thép Hòa Phát Dung Quất nâng cao khả năng tự chủ nguồn điện sạch cho sản xuất

Nhằm nâng cao khả năng tự chủ nguồn điện sạch cho sản xuất, tiết kiệm chi phí, góp phần bảo vệ môi trường, giảm phát thải CO2, Công ty cổ phần thép Hòa Phát Dung Quất đóng tại Khu kinh tế Dung Quất (Quảng Ngãi) vừa phối hợp Công ty cổ phần năng lượng Horus Power khởi công phân kỳ 2 dự án hệ thống điện mặt trời áp mái.

Thứ trưởng Tư pháp Nguyễn Thanh Tịnh phát biểu tại Hội thảo. (Ảnh: TL)

Rút ngắn thủ tục, thời gian dự án thúc đẩy phát triển khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo

Nêu rõ tính cấp bách trong bối cảnh thúc đẩy phát triển khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo, Thứ trưởng Tư pháp Nguyễn Thanh Tịnh cho rằng, cần đẩy mạnh cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, rút ngắn thời gian triển khai các dự án rút ngắn thời gian triển khai các dự án trong lĩnh vực này.

Đại biểu Việt Nam và Hoa Kỳ dự Diễn đàn Đổi mới sáng tạo và Đầu tư Việt Nam-Hoa Kỳ. (Ảnh: NIC)

Việt Nam-Hoa Kỳ: Kiến tạo động lực tăng trưởng mới trong kỷ nguyên công nghệ

Để Việt Nam vươn lên nấc thang cao hơn trong chuỗi giá trị toàn cầu, việc xây dựng nguồn nhân lực tri thức chất lượng cao, hoàn thiện hạ tầng công nghệ lõi, hệ thống năng lượng bền vững và kiến tạo một môi trường đầu tư minh bạch, tiệm cận các chuẩn mực quốc tế là những tiền đề mang tính quyết định.

ARPA-H tài trợ tối đa 22,4 triệu AUD (khoảng 420 tỷ đồng) cho Đại học Monash (Australia) phát triển các loại thuốc mới giúp phục hồi chức năng co bóp và vận chuyển của mạch bạch huyết.

Tài trợ 22,4 triệu AUD cho Đại học Monash phát triển thuốc phục hồi chức năng hệ bạch huyết

Cơ quan Các dự án nghiên cứu tiên tiến về Y tế (ARPA-H) đã cam kết tài trợ tối đa 22,4 triệu AUD (khoảng 420 tỷ đồng) cho nhóm nghiên cứu của Đại học Monash (Australia) phối hợp Đại học Missouri và Đại học Pennsylvania (Mỹ) phát triển các loại thuốc mới giúp phục hồi chức năng co bóp và vận chuyển của mạch bạch huyết.

Lãnh đạo Trung ương và tỉnh Tây Ninh xem công nghệ tham gia triển lãm tại một sự kiện Đại hội Đảng bộ tỉnh Tây Ninh lần thứ nhất, nhiệm kỳ 2025-2030.

Tây Ninh điều chỉnh quy hoạch nhằm phát triển khoa học công nghệ và chuyển đổi số

Tây Ninh đang chủ động phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo theo Quy hoạch tỉnh Tây Ninh đến năm 2030, tầm nhìn 2050. Trong những tháng đầu thực hiện Nghị quyết Đảng bộ Tây Ninh lần thứ I nhiệm kỳ 2025-2030, nhiều hoạt động hướng đến chuyển đổi số toàn diện cũng diễn ra, mở ra hướng phát triển phù hợp cho địa phương.

Viettel đang vận hành hệ thống NVIDIA DGX B200 - nền tảng tính toán hiệu năng cao bậc nhất thế giới hiện nay.

Viettel kiến tạo hệ sinh thái AI nội địa tự chủ, đồng hành chuyển đổi số quốc gia cùng Chính phủ và doanh nghiệp

Việc chia sẻ hạ tầng, nền tảng công nghệ với viện nghiên cứu, doanh nghiệp và cộng đồng khởi nghiệp trong nước không chỉ nâng tầm năng lực công nghệ của Viettel mà còn đặt nền móng cho hệ sinh thái AI nội địa tự chủ, bền vững, sẵn sàng đồng hành cùng Chính phủ và doanh nghiệp trong tiến trình chuyển đổi số quốc gia.

Các sản phẩm chip bán dẫn được trưng bày tại triển lãm thiết bị điện tử thông minh. (Ảnh: NAM ANH)

Phát triển sản phẩm công nghệ chiến lược

Trong bối cảnh khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo được xác định là động lực then chốt của mô hình tăng trưởng mới, yêu cầu đặt ra không chỉ là nghiên cứu nhiều hơn mà còn phải tạo ra các sản phẩm công nghệ có khả năng ứng dụng trong thực tiễn.